Entre los muros de granito de una de las casas más características del casco antiguo de Bayona aparece un interior caracterizado por la unidad y cuidado del material (madera de roble), y su independencia respecto de la envolvente, a modo de “gran mueble”. La calidez del interior contrasta con el granito dorado de la envolvente preexistente.
Los nuevos elementos que aparecen en el exterior (cornisa, puerta, celosía, contraventanas, ventilaciones) son el resultado de abstraer y aplicar la lógica constructiva propia del edificio antiguo, buscando la coherencia de la arquitectura como valor fundamental.
La casa se divide mediante un sistema de dinteles que fragmentan el interior, convirtiéndolo en una acumulación de estancias diversas. Éstas se definen mediante variaciones en la proporción, en la forma y disposición de los techos, y en los materiales.
Los distintos tratamientos de la madera de roble, o el contraste entre los suelos de hormigón, cerámica, mármol y madera, producen un interior fragmentado, que se expande de forma ilusoria, y que al mismo tiempo asume el tono íntimo de lo doméstico.
En el piso inferior, sobre el plano de dinteles apoya un sistema repetitivo de viguetas en el que se igualan hueco y macizo, lo que permite reducir el espesor de forjado y ganar altura libre. La madera de las viguetas colabora con una capa de hormigón sobre la que se disponen las “alfombras” de hilo radiante del piso superior, con acabado cerámico.
En el piso superior, los dinteles marcan el plano de arranque de techos tronco-piramidales que enfatizan la autonomía de cada estancia y aumentan su altura libre. Esta solución da lugar a luceras y luminarias que evocan las lumieiras típicas de la arquitectura popular gallega. La madera de roble es el material dominante y unificador, que permite entender la “casa pequeña” como “gran mueble” en el que se multiplican los compartimentos, cajones y puertas, algunos de ellos escamoteados.
La elección de la madera se basa, por un lado, en la estructura preexistente, los muros de granito, que presentaban ya las marcas y encajes para una estructura interior de madera. Por otro lado, se decidió hacer un uso extensivo del material que permitiera simplificar el proceso de construcción y el control de la obra.
Obra: Casa Aguirre en Bayona, Pontevedra
Localización: Calle Diego Carmona, 7, Bayona, Pontevedra, Galicia, España
Clientes: Mercedes Aguirre Enríquez, Paula Carrascal
Autor: Carrascal Blas Arquitectos (Sergio Martín Blas, Gabriel Carrascal)
Colaborador en la dirección de obra: Manuel Monroy
Arquitecto técnica: Beatriz Arcas
Constructor: ACDC C.B.
Carpinteros: Melo Otero S.L.
Fotografía: Lluìs Casals + carrascalblas.com
Reconocimientos
Finalista de los premios FAD 2014. Categoría de interiorismo.
Premiada en los premios Gran de Area 2014.
Publicaciones
De momento se ha publicado en las revistas AV, On Diseño, y Arquitectura COAM.
Between the walls of granite of one of the houses most typical of the old town of Bayonne there appears an interior characterized by the unit and taken care of the material (wood of oak), and his independence I concern of the surrounding one, like “great furniture”. The warmth of the interior contrasts with the golden granite of the surrounding preexisting one.
The new elements that appear in the exterior (cornice, door, lattice, shutters, ventilations) are the result of being absent-minded and applying the constructive own logic of the ancient building, looking for the coherence of the architecture as fundamental value.
The house divides by means of a system of lintels that fragment the interior, turning it into an accumulation of diverse stays. These are defined by means of variations in the proportion, in the form and disposition of the ceilings, and in the materials.
The different treatments of the wood of oak, or the contrast between the soils of concrete, ceramics, marble and wood, produce a fragmented interior, which expands of illusory form, and that at the same time assumes the intimate tone of the domestic thing.
In the low floor, on the plane of lintels it supports a repetitive system of joists in the one that hollow and clump are equal, which allows to reduce the thickness of forged and to gain vertical clearance. The wood of the joists collaborates with a cap of concrete on which they arrange the “carpets” of radiant thread of the top floor, with ended ceramic.
In the top floor, the lintels mark the plane of take-off of ceilings trunk pyramidal that emphasize the autonomy of every stay and increase his vertical clearance. This solution gives place to skylights and lights that evoke the typical lumieiras of the popular Galician architecture. The wood of oak is the dominant material and unifier, who allows to understand the “small house” as “great furniture” in which the compartments, booths and doors multiply, some of them palmed.
The choice of the wood is based, on the one hand, on the preexisting structure, the walls of granite, which were presenting already the brands and laces for an interior structure of wood. On the other hand, it was decided to do an extensive use of the material that was allowing to simplify the process of construction and the control of the work.
Work: Aguirre House in Bayonne
Location: Calle Diego Carmona, 7, Bayona, Pontevedra, Galicia, España
Clientes: Mercedes Aguirre Enríquez, Paula Carrascal
Authors: Carrascal Blas Arquitectos (Sergio Martín Blas, Gabriel Carrascal)
Collaborator in the direction of work: Manuel Monroy
Finalist of the prizes FAD 2014. Category of interior design.
Rewarded in the prizes Great of Area 2014.
Publications
At the moment it has published in the magazines AV, On Diseño, and Architecture COAM.
Entre os muros de granito dunha das casas máis características da zona antiga de Bayona aparece un interior caracterizado pola unidade e coidado do material (madeira de carballo), e a súa independencia respecto da envolvente, a xeito de “gran moble”. A calidez do interior contrasta co granito dourado da envolvente preexistente.
Os novos elementos que aparecen no exterior (cornixa, porta, celosía, contras, ventilacións) son o resultado de abstraer e aplicar a lóxica construtiva propia do edificio antigo, buscando a coherencia da arquitectura como valor fundamental.
A casa divídese mediante un sistema de linteis que fragmentan o interior, converténdoo nunha acumulación de estanzas diversas. Estas defínense mediante variacións na proporción, na forma e disposición dos teitos, e nos materiais.
Os distintos tratamentos da madeira de carballo, ou o contraste entre os chans de formigón, cerámica, mármore e madeira, producen un interior fragmentado, que se expande de forma ilusoria, e que ao mesmo tempo asume o ton íntimo do doméstico.
No piso inferior, sobre o plano de linteis apoia un sistema repetitivo de viguetas no que se igualan oco e macizo, o que permite reducir o espesor de forxado e gañar altura libre. A madeira das viguetas colabora cunha capa de formigón sobre a que se dispoñen as “alfombras” de fío radiante do piso superior, con rematado cerámico.
No piso superior, os linteis marcan o plano de arranque de teitos madeiro-piramidais que resaltan a autonomía de cada estanza e aumentan a súa altura libre. Esta solución dá lugar a luceras e luminarias que evocan as lumieiras típicas da arquitectura popular galega. A madeira de carballo é o material dominante e unificador, que permite entender a “casa pequena” como “gran moble” no que se multiplican os compartimentos, caixóns e portas, algúns deles escamoteados.
A elección da madeira baséase, por un lado, na estrutura preexistente, os muros de granito, que presentaban xa as marcas e encaixes para unha estrutura interior de madeira. Por outro lado, decidiuse facer un uso extensivo do material que permitira simplificar o proceso de construción e o control da obra.
Obra: Casa Aguirre en Baiona
Localización: Calle Diego Carmona, 7, Baiona, Pontevedra, Galicia, España
Clientes: Mercedes Aguirre Enríquez, Paula Carrascal
Arquitectos: Carrascal Blas Arquitectos (Sergio Martín Blas, Gabriel Carrascal)
Colaborador en la dirección de obra: Manuel Monroy
EXPORT aborda la arquitectura española en el extranjero desde una perspectiva muy abierta que tiene en cuenta prácticas organizadas mediante perfiles (Insiders, Young Achievers, Producers, Scholars, Healers y Outsiders), así como el papel que juegan otros agentes (Soft Power, Giants of Construction, Publishing y Retail Empire) que ayudan a obtener una visión más rica y plural del sector y que estructuran el discurso expositivo.
EXPORT se centra en el marco temporal que media entre las construcciones de dos arquitectos españoles: la finalización de la terminal marítima de Yokohama (2002), de Alejandro Zaera-Polo y Farshid Moussavi; y la del nuevo Rijksmuseum de Ámsterdam (2013), de Cruz y Ortiz.
La actualidad no hace más que corroborar el buen momento de la arquitectura española en el extranjero y EXPORT es testigo de ello. En el reciente concurso (aún vigente) para la sede de Helsinki del Museo Guggenheim al que se han presentado 1.700 candidaturas, dos de los cinco equipos finalistas son españoles. La Serpentine Gallery ha seleccionado al estudio SelgasCano para construir su pabellón de verano. Andrés Jaque ha ganado el prestigioso concurso del MoMA de Nueva York para construir el pabellón PS1. Y en 2016 la trienal de Oslo estará dirigida por un equipo de 5 comisarios españoles.
La exposición se centra en primer lugar en la figura de los Insiders, profesionales metidos en el engranaje de las firmas internacionales, para seguir con los Young Achievers, quienes destacan por haber ganado un concurso en el extranjero.
A continuación se hace referencia a los Producers,arquitectos consagradosno sólo por construir un edificio singular sino también teniendo en cuenta otras perspectivas como su presencia en redes sociales o en publicaciones, y a los Scholars, docentes e investigadores españoles que trabajan en universidades extranjeras.
Por su parte, los Healerssonjóvenes que utilizan la arquitectura para sanar heridas e injusticias y, por último, los Outsiders, quienesencuentran otras formas de hacer arquitectura a través de la creación de joyas, la moda, el diseño y el arte.
La actual situación en la que se encuentra la arquitectura española en el exterior no es sólo responsabilidad de los perfiles anteriores, también influyen una serie de agentes. Así, EXPORT aborda el Soft powero cómo la lengua española se sirve de la arquitectura para proyectar su influencia, las grandes constructoras españolas (Giants of Construction),las publicaciones especializadas(Publishing)y las grandes empresas textiles y hoteleras(Retail Empire).
EXPORT. ARQUITECTURA ESPAÑOLA EN EL EXTRANJERO
Del 24 de febrero al 17 de mayo de 2015
Museo ICO, Calle Zorrilla 3, 28014 Madrid, España
De martes a domingo: 11.00 – 20.00 horas. Festivos: 10.00 – 14.00 horas
Entrada gratuita
EXPORT aborda a arquitectura española no estranxeiro dende unha perspectiva moi aberta que ten en conta prácticas organizadas mediante perfís (Insiders, Young Achievers, Producers, Scholars, Healers e Outsiders), así como o papel que xogan outros axentes (Soft Power, Giants of Construction, Publishing e Retail Empire) que axudan a obter unha visión máis rica e plural do sector e que estruturan o discurso expositivo.
EXPORT céntrase no marco temporal que media entre as construcións de dous arquitectos españois: a finalización da terminal marítima de Yokohama (2002), de Alejandro Zaera-Polo e Farshid Moussavi; e a do novo Rijksmuseum de Ámsterdam (2013), de Cruz e Ortiz.
A actualidade non hai máis que corroborar o bo momento da arquitectura española no estranxeiro e EXPORT é testemuña diso. No recente concurso (aínda vixente) para a sede de Helsinki do Museo Guggenheim ao que se presentaron 1.700 candidaturas, dous dos cinco equipos finalistas son españois. A Serpentine Gallery seleccionou ao estudo SelgasCano para construír o seu pavillón de verán. Andrés Jaque gañou o prestixioso concurso do MoMA de Nova York para construír o pavillón PS1. E en 2016 a trienal de Oslo estará dirixida por un equipo de 5 comisarios españois.
A exposición céntrase en primeiro lugar na figura dos Insiders, profesionais metidos na engrenaxe das firmas internacionais, para seguir cos Young Achievers, os que destacan por gañar un concurso no estranxeiro.
A continuación faise referencia aos Producers, arquitectos consagrados non só por construír un edificio singular senón tamén tendo en conta outras perspectivas como a súa presenza en redes sociais ou en publicacións, e aos Scholars, docentes e investigadores españois que traballan en universidades estranxeiras.
Pola súa banda, os Healers son mozos que utilizan a arquitectura para sandar feridas e inxustizas e, por último, os Outsiders, os que encontran outras formas de facer arquitectura a través da creación de xoias, a moda, o deseño e a arte.
A actual situación na que se encontra a arquitectura española no exterior non é só responsabilidade dos perfís anteriores, tamén inflúen unha serie de axentes. Así, EXPORT aborda o Soft power ou como a lingua española se serve da arquitectura para proxectar a súa influencia, as grandes construtoras españolas (Giants of Construction), as publicacións especializadas (Publishing) e as grandes empresas téxtiles e hoteleiras (Retail Empire).
EXPORT. ARQUITECTURA ESPAÑOLA NO ESTRANXEIRO
Do 24 de febreiro ao 17 de maio de 2015
Museo ICO, Rúa Zorrilla 3, 28014 Madrid, España
De martes a domingo: 11.00 -20.00 horas. Festivos: 10.00 -14.00 horas
Entrada gratuíta
EXPORT approaches the Spanish architecture abroad from a very opened perspective that it bears in mind practical organized by means of profiles (Insiders, Young Achievers, Producers, Scholars, Healers and Outsiders), as well as the paper that other agents play (Soft Power, Giants of Construction, Publishing and Retail Empire) that help to obtain a richer and plural vision of the sector and that structure the explanatory speech
EXPORT centres on the temporary frame that happens between the constructions of two Spanish architects: the ending of the maritime terminus of Yokohama (2002), of Alejandro Zaera-Polo y Farshid Moussavi; and that of the new Rijksmuseum de Ámsterdam (2013), of Cruz and Ortiz.
The current importance does not do any more that to corroborate the good moment of the Spanish architecture abroad and EXPORT is a witness of it. In the recent contest (still in force) for the headquarters of Helsinki of the Museum Guggenheim to which they have presented 1.700 candidacies, two of five equipments finalists are Spanish. The Serpentine Gallery has selected to the study SelgasCano to construct his summer pavilion. Andrés Jaque has gained the prestigious contest of the MoMA of New York to construct the pavilion PS1. And in 2016 the triennial one of Oslo will be directed by an equipment of 5 Spanish commissioners.
The exhibition centres first on the figure of the Insiders,, professionals got into the gear of the international signatures, to continue with the Young Achievers, who stand out for having gained a contest abroad.
Later one refers to the Producers, consecrated architects not only for constructing a singular building but also bearing other perspectives in mind as his presence in social networks or in publications, and to the Scholars, educational and investigative Spanish that are employed at foreign universities.
For your part, the Healers are young that use the architecture to cure wounds and injustices and, finally, the Outsiders, who find other ways of doing architecture across the creation of jewels, the mode, the design and the art.
The current situation in the one that is the Spanish architecture in the exterior is not only a responsibility of the previous profiles, also they influence a series of agents. This way, EXPORT approaches the Soft power or how the Spanish language is served the architecture to project his influence, the big construction Spanish women (Giants of Construction), the specialized publications (Publishing) and the big textile and hotel companies (Retail Empire).
EXPORT. SPANISH ARCHITECTURE ABROAD
From February 24 to May 17, 2015
Museum ICO, Street Zorrilla 3, 28014 Madrid, Spain
From Tuesday until Sunday: 11.00 – 20.00 hours. Festive: 10.00 – 14.00 hours
Admission free
En este libro se reconstruye el célebre viaje a Oriente que Charles-Édouard Jeanneret (Le Corbusier) emprendió entre los veintitrés y veinticuatro años a través de Bohemia, Austria, Hungría, Serbia, Rumania, Bulgaria, Turquía, Grecia e Italia.
El autor ha seguido los pasos del joven Jeanneret, ciudad por ciudad, pueblo por pueblo, caserío por caserío, calle por calle, edificio por edificio, y se ha detenido en los detalles que llamaron la atención del joven Jeanneret. Con precisión y certeza, y sobre una investigación rigurosa, el texto logra narrar los pormenores de la travesía, sus impresiones y descubrimientos más sustanciales. Más tarde, estos descubrimientos trascenderán a la obra del maestro de la arquitectura moderna.
En una búsqueda paciente que sigue el itinerario de Le Corbusier, irán apareciendo analogías de aquellas impresiones con su obra arquitectónica, plástica y escrita. Algunas de las correspondencias que se presentan quedarán insinuadas para que el lector pueda imaginarlas o profundizar en ellas. Asimismo, se incluyen imágenes desconocidas, recuerdos desvanecidos, sensaciones hasta hoy apenas descubiertas. Las imágenes recopiladas, al igual que el texto, mostrarán al lector una nueva perspectiva.
El lector se adentrará en este relato único sobre una revelación.
La línea de conducta e intereses del joven Charles-Édouard Jeanneret en la época del viaje de Oriente era ya la misma que la del viejo «Corbu».
Tras el viaje de Oriente. Charles-Édouard Jeanneret – Le Corbusier
Ricardo Daza
Nace en Colombia en 1965. Arquitecto por la Universidad Nacional de Colombia (1989), tiene una maestría en Historia, Arte, Arquitectura y Ciudad (1997) y es doctor por el Departamento de Proyectos Arquitectónicos (2009) de la Universidad Politécnica de Cataluña, ETSAB. Ha ejercido como profesor de primer ciclo de Teoría y proyectos en pregrado en Maestría y Doctorado en la Universidad Nacional de Colombia; de Teoría en la Universidad de los Andes y asimismo ha sido profesor invitado en centros y universidades de Brasil, Ecuador, España, Colombia, Chile, Italia, México, Paraguay, Perú y Venezuela.
Desde 2010 dirige el Museo de Arquitectura Leopoldo Rother de la Universidad Nacional de Bogotá. Comisario de numerosas exposiciones, ha publicado artículos en revistas especializadas, así como el libro Buscado a Mies, (2000), que se ha traducido al inglés y el alemán.
Neste libro reconstrúese o célebre viaxe a Oriente que Charles-Édouard Jeanneret (Le Corbusier) emprendeu entre os vinte e tres e vinte e catro anos a través de Bohemia, Austria, Hungría, Serbia, Romanía, Bulgaria, Turquía, Grecia e Italia.
O autor seguiu os pasos do mozo Jeanneret, cidade por cidade, pobo por pobo, casarío por casarío, rúa por rúa, edificio por edificio, e detívose nos detalles que chamaron a atención do mozo Jeanneret. Con precisión e certeza, e sobre unha investigación rigorosa, o texto logra narrar os pormenores da travesía, as súas impresións e descubrimentos máis substanciais. Máis tarde, estes descubrimentos transcenderán á obra do mestre da arquitectura moderna.
Nunha busca paciente que segue o itinerario de Le Corbusier, irán aparecendo analoxías daquelas impresións coa súa obra arquitectónica, plástica e escrita. Algunhas das correspondencias que se presentan quedarán insinuadas para que o lector poida imaxinalas ou afondar nelas. Así mesmo, inclúense imaxes descoñecidas, recordos esvaecidos, sensacións ata hoxe apenas descubertas. As imaxes recompiladas, ao igual que o texto, mostrarán ao lector unha nova perspectiva.
O lector internarase neste relato único sobre unha revelación.
A liña de conduta e intereses do mozo Charles-Édouard Jeanneret na época da viaxe de Oriente era xa a mesma que a do vello «Corbu».
A viaxe apenas comeza…
Ricardo Daza.
Nace en Colombia en 1965. Arquitecto pola Universidade Nacional de Colombia (1989), ten unha mestría en Historia, Arte, Arquitectura e Cidade (1997) e é doutor polo Departamento de Proxectos Arquitectónicos (2009) da Universidade Politécnica de Cataluña, ETSAB. Exerceu como profesor de primeiro ciclo de Teoría e proxectos en pregrao en Mestría e Doutorado na Universidade Nacional de Colombia; de Teoría na Universidade dos Andes e así mesmo foi profesor invitado en centros e universidades de Brasil, Ecuador, España, Colombia, Chile, Italia, México, Paraguai, Perú e Venezuela. Dende 2010 dirixe o Museo de Arquitectura Leopoldo Rother de la Universidad Nacional de Bogotá. Comisario de numerosas exposicións, publicou artigos en revistas especializadas, así como o libro Buscado a Cereal, (2000), que se traduciu ao inglés e o alemán.
In this book the famous trip to East reconstructs that Charles-Édouard Jeanneret (Him Corbusier) undertook between twenty-three and twenty-four years across Bohemia, Austria, Hungary, Serbia, Romania, Bulgaria, Turkey, Greece and Italy.
The author has followed the steps of the young person Jeanneret, city for city, people for people, hamlet for hamlet, street for street, building for building, and has stopped in the details that called the attention of the young person Jeanneret. Accurately and certainty, and of a rigorous investigation, the text manages to narrate the details of the voyage, his impressions and the most substantial discoveries. Later, these discoveries will come out of the work of the teacher of the modern architecture.
In a patient search that Corbusier follows the itinerary of Him, there will be appearing analogies of those impressions with his architectural, plastic and written work. Some of the correspondences that they present will remain insinuated in order that the reader could imagine or penetrate into them them. Likewise, unknown images, dispelled recollections are included, sensations up to today you upset tarts. The compiled images, as the text, will show a new perspective to the reader.
The reader will enter this only statement on a revelation.
The line of conduct and interests of the young person Charles-Édouard Jeanneret in the epoch of the trip of East it was already the same one that that of the old man «Corbu».
The trip scarcely begins …
Ricardo Daza
It is born in Colombia in 1965. Architect for the National University of Colombia (1989), has a mastery in History, Art, Architecture and City (1997) and is a doctor for the Department of Architectural Projects (2009) of the Technical University of Catalonia, ETSAB. He has practised as teacher of the first cycle of Theory and projects in pregrado in Mastery and Doctorate in the National University of Colombia; of Theory in the University of the Andes and likewise it has been teacher invited in centers and universities of Brazil, Ecuador, Spain, Colombia, Chile, Italy, Mexico, Paraguay, Peru and Venezuela. From 2010 there directs the Museum of Architecture Leopoldo Rother of the National University of Bogota. Commissioner of numerous exhibitions, has published articles in specialized magazines, as well as the book Sought to Grain, (2000), which have been translated into the Englishman and the German.
Conferencia del despacho catalán Maio en la ESARQ-UIC, Dentro del ciclo “Foros Esarq 2015: Cuestión de cosas”, con la conferencia “Ni aquí, ni ahora” Maio abordará su peculiar forma de afrontar los proyectos 4 proyectos recientes en el Aula Magna ESARQ_UIC. 19h. Lunes, 23 de Febrero de 2015.
“Ni aquí, ni ahora”, según Maio la arquitectura va más allá del material y el contexto, se nutre de ideas y conceptos que sobrepasan las contingencias de un lugar y un tiempo específicos.
En su conferencia, Maio irá desgranando a través de sus proyectos la idea de que la arquitectura no puede ser entendida como una forma autónoma, sino que es una parte de un todo, de una red cultural y social más amplia y compleja. Para Maio, hacer arquitectura es organizar relaciones, establecer sistemas adaptables. En definitiva, con la arquitectura se crea un orden para que las cosas sucedan.
Maio es un estudio joven de arquitectura formado por Maria Charneco, Alfredo Lérida, Guillermo López y Anna Puigjaner, que combina su actividad profesional con actividades académicas, de investigación y editoriales. Desde 2011 están a cargo de la revista Quaderns d’Arquitectura i Urbanisme del Colegio de Arquitectos de Catalunya e imparten docencia en la ETSAB/ETSAV.
FOROS ESARQ es un ciclo anual de conferencias que organiza la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de la Universitat Internacional de Catalunya (ESARQ-UIC) en la que arquitectos de prestigio, nacionales e internacionales, compartirán su visión de la arquitectura y de la profesión a través de sus trabajos. En esta ocasión, bajo el título de “Cuestión de Cosas”, el director del ciclo, Jorge Vidal, propone reflexionar sobre el trabajo del arquitecto en el contexto urbano
Conferencia do despacho catalán Maio na ESARQ-UIC, Dentro do ciclo “Foros Esarq 2015: Cuestión de cousas”, coa conferencia “Nin aquí, nin agora” Maio abordará a súa peculiar forma de afrontar os proxectos 4 proxectos recentes no Aula Magna ESARQ_UIC. 19h. Luns, 23 de Febreiro de 2015.
“Nin aquí, nin agora”, segundo Maio a arquitectura vai máis aló do material e o contexto, nútrese de ideas e conceptos que exceden as contingencias dun lugar e un tempo específicos.
Na súa conferencia, Maio irá desgranando a través dos seus proxectos a idea de que a arquitectura non pode ser entendida como unha forma autónoma, senón que é unha parte dun todo, dunha rede cultural e social máis ampla e complexa. Para Maio, facer arquitectura é organizar relacións, establecer sistemas adaptables. En definitiva, coa arquitectura créase unha orde para que as cousas sucedan.
Maio é un estudo novo de arquitectura formado por Maria Charneco, Alfredo Lérida, Guillermo López e Anna Puigjaner, que combina a súa actividade profesional con actividades académicas, de investigación e editoriais. Desde 2011 están a cargo da revista Quaderns d’Arquitectura i Urbanisme do Colexio de Arquitectos de Catalunya e imparten docencia na ETSAB/ETSAV.
FOROS ESARQ é un ciclo anual de conferencias que organiza a Escola Técnica Superior de Arquitectura da Universitat Internacional de Catalunya (ESARQ-UIC) na que arquitectos de prestixio, nacionais e internacionais, compartirán a súa visión da arquitectura e da profesión a través dos seus traballos. Nesta ocasión, baixo o título de ?Cuestión de Cousas?, o director do ciclo, Jorge Vidal, propón reflexionar sobre o traballo do arquitecto no contexto urbano
Conference of the Catalan office Maio in the ESARQ-UIC, Inside The cycle “Forums Esarq 2015: A matter of things”, with the conference “Not here, not now” Maio will approach his peculiar way of confronting the projects 4 recent projects in the Aula Magna ESARQ_UIC. 19h. Monday, On February 23, 2015.
“Not here, not now”, according to Maio the architecture goes beyond the material and the context, is nourished of ideas and concepts that exceed the contingencies of a place and a time specifics.
In his conference, Maio will be peeling across his projects the idea of that the architecture cannot be understood as an autonomous form, but it is a part of everything, of a more wide cultural and social and complex network. For Maio, to do architecture is to organize relations, to establish adaptable systems. Definitively, with the architecture one believes an order in order that the things happen.
Maio is a young study of architecture formed by Maria Charneco, Alfredo Lérida, Guillermo Lopez and Anna Puigjaner, who combines his professional activity with academic activities, of investigation and publishing. From 2011 Quaderns d’Arquitectura is at the expense of the magazine i Urbanisme of the Architects’ College of Catalonia and gives teaching in the ETSAB/ETSAV.
FORUMS ESARQ is an annual cycle of conferences that organizes the Technical Top School of Architecture of the Universitat Internacional of Catalonia (ESARQ-UIC) in which architects of prestige, national and international, will share his vision of the architecture and of the profession across his works. In this occasion, under the title of “A matter of things”, the director of the cycle, Jorge Vidal, proposes to think about the work of the architect in the urban context.
Ciudad de la Justicia. Detalle del proyecto ganador, del equipo de Frechilla y López-Peláez
Dentro de las grandes obras de nueva planta están las que, probablemente por ambiciosas, han sido interrumpidas por falta de financiación a causa de la crisis económica. La principal de ellas es la llamada “Ciudad de la Justicia”, a construir en unos terrenos muy periféricos, contiguos a la última ampliación del aeropuerto de Barajas, la terminal “T-4”.
El hecho mismo de la “Ciudad de la Justicia” me ha parecido siempre una idea muy mala precisamente por este emplazamiento periférico, que evita todas las ventajas que la ciudad significa, sobre todo las ligadas al transporte público, aunque no sólo, desde luego. No se entiende por qué la administración de la Justicia pensó en esta posibilidad, ni tampoco por qué el Colegio de Arquitectos la aceptó y colaboró con ella.
La administración del Estado tiene en Madrid importantes edificios abandonados, o en uso parcial o innecesario, que hubieran podido evitar esta idea periférica de la “Ciudad de la Justicia”. Completamente abandonado se encuentra lo que fue el Hospital Militar “Generalísimo Franco” (resulta un fastidio, dicho sea de paso, tener que referirse todavía a nombres como éste), que ocupa nada menos que una manzana del ensanche (la de Isaac Peral, Joaquín María López, Hilarión Eslava y Donoso Cortés), teniendo incluso algo de espacio libre sin edificar. Éste podría haber sido una de las bases de la nueva “Ciudad de la Justicia”, y está en un emplazamiento extraordinario.
Pero, además, muy cerca (a diez minutos andando) está el semi-ocupado (o el fingidamente ocupado) Parque Móvil, en otra espléndida situación, con fachada principal a Cea Bermúdez. Creo que en este caso, y aunque el frente no es tan grande, la superficie en planta es mayor que una manzana, pues en realidad coge dos. Y resulta bastante fácil buscarle sitio en la periferia a un garaje para los coches oficiales, suponiendo que esa cuestión sea necesaria. Con ello tendríamos más de dos manzanas del ensanche, y muy cercanas, para dedicarlas a los espacios madrileños de la Justicia. Es muy probable que fuera suficiente.
Pero, si no, queda todavía una importante posibilidad, la del antiguo “Ministerio del Aire”, hoy Cuartel General (?) del Ejército del Aire, que podemos imaginar ocupado tan sólo en parte, y que si no, tanto da. Cuando los tres ministerios franquistas del ejército se convirtieron en uno, el de Defensa, ganaron, insólitamente, un cuarto edificio, el que fue Información y Turismo en la dictadura y luego Cultura, en la democracia, en la prolongación de la Castellana. Pues ahora sería bien sencillo obligar al ejército a replegarse a 3 edificios, o a buscar otro cualquiera entre los múltiples que tiene abandonados y sin uso. Eso, suponiendo que el ejército siga siendo necesario y no una ficción.
El viejo edificio franquista de Gutiérrez Soto tiene bastante carácter para recibir el letrero “Palacio de Justicia”, bastante más que para el uso actual. Parecería incluso hecho en origen para ese nuevo uso, si así fuera. Se vería bastante, y hasta nos convencería, quizá, de que la Justicia podría funcionar. Sea como fuere, ya ven: más de tres manzanas, en el mismo barrio, muy cerca, que podrían haber soportado la “Ciudad de la Justicia”, en vez de llevársela a la periferia. Debemos a la crisis económica alguna ventaja, y no sólo inconvenientes, como es ésta de haberse cargado la “Ciudad de la Justicia”. Todavía estaríamos a tiempo para que se hiciese algo de lo que digo, o cosas semejantes.
La forma circular
Pero, como es sabido, no acaba aquí la cosa. Se celebró un importante concurso destinado a los terrenos de la periferia, auspiciado por el Ministerio de Justicia, la Comunidad de Madrid y por el Colegio de Arquitectos, organismos todos ellos que habían aceptado, y hasta inventado, la disparatada situación fuera de la ciudad. Pero encima, un jurado que prefiero no recordar dio el premio a una propuesta del equipo de los arquitectos Frechilla y López-Peláez, buenos y cultos profesionales, que propusieron, como es bien sabido, y sin embargo, una “Ciudad de la Justicia” compuesta por edificios obligadamente ¡de planta circular!
La locura del emplazamiento se completó con esta otra de la forma planimétrica. Los edificios no son casi nunca redondos, salvo que sean plazas de toros, iglesias centrales, y, acaso algunos otros, en casos muy especiales. Incluso las iglesias centrales nunca fueron muy convincentes y se hicieron muy poco.
La forma circular no es muy propia de las edificaciones, aunque, tercamente, haya arquitectos, supuestamente buenos, que la sigan empleando en algunas ocasiones. Puede recordarse que Sáenz de Oíza, Carvajal, Higueras, Navarro Baldewg, Fernández Alba, Moneo,… hicieron o proyectaron edificios redondos, pero eran al menos singulares y aislados. Lo que nunca había propuesto nadie era una sistemática completa de edificios no singulares y todos ellos de planta circular. Pero lo cual no quiere decir que no sea una propuesta bella –los dibujos del concurso eran muy bonitos; si no, no lo hubieran ganado-, o que los edificios redondos no sean bellos. Aunque lo malo es que además de bellos son absurdos y, además, un poco tontos. Al menos, tomados en su conjunto.
Lo cierto es que, también desde este punto de vista, la recesión económica nos ha librado, al menos de momento, de un notable disparate.
El objetivo de este concurso de ideas internacional es buscar las tres mejores propuestas para la renovación urbana del tramo de la antigua A-66 que da acceso a Oviedo (Asturias, España).
Las bases de la presente convocatoria se han generado a partir de un proceso de talleres abiertos y colaborativos, en los que se pudieron plantear una serie de debates que abordaron problemas, necesidades y criterios de intervención para la zona. En cualquier caso, estas indicaciones pretenden servir de ayuda para los equipos redactores.
El tramo de la antigua autopista A-66 de acceso a Oviedo que se extiende desde la Glorieta de la Cruz Roja hasta Guillén Lafuerza constituye a día de hoy una barrera urbanística que genera problemas de contaminación acústica y el aislamiento viario de los barrios de su entorno.
Con las nuevas ideas que se recojan en ese concurso de ideas se pretende eliminar dicha problemática.
Se trata de una operación urbana de gran envergadura y que será decisiva para la buena salud urbanística de la ciudad de Oviedo.
¿Quién se puede presentar?
Al concurso, de carácter anónimo, podrán presentarse tanto estudiantes como profesionales de distintas disciplinas que tengan que ver con el objeto del concurso. Sería estupendo recibir ideas desde todos los campos de conocimiento posibles.
De esta forma, no hay limitación ni geográfica ni de rango de edad.
Es importante recalcar que es un concurso de ideas y, por lo tanto, lo que se pretende es premiar las tres mejores propuestas más allá del curriculum profesional de sus redactores.
Plazo
Así, esta primera fase durará 45 días naturales, desde el día en que se hizo oficial la convocatoria; es decir, se podrán presentar las propuestas hasta el día 16 de marzo.
Este primer proceso concluirá con el veredicto del jurado que seleccionará las tres propuestas que resulten más ventajosas.
Con ello, tras el fallo del jurado, se abrirá un proceso de información pública para que toda la ciudadanía ovetense pueda votar la propuesta que considere mejor para la zona en cuestión.
Fallo del jurado.
La junta de Gobierno del Ayuntamiento de Oviedo promueve este concurso que será valorado por un jurado técnico ya designado para este efecto.
Los criterios que se tendrán en cuenta para la selección de las mejores tres propuestas son los siguientes:
1. Descripción general de la propuesta
2. Estrategias paliativas
3. Estrategias de transformación física
4. Estrategias de uso
5. Solución de movilidad propuesta
6. Explicaciones complementarias
7. Presupuesto estimativo de la solución
Premios
El jurado, antes citado, designará quiénes serán las tres propuestas seleccionadas. Los autores de las tres propuestas elegidas por el jurado recibirán la cantidad de 3.000 euros para material de trabajo a fin de que puedan exponer su propuesta a la ciudadanía ovetense.
Los premios finales otorgados por los ovetenses tendrán una asignación económica de:
Primer premio: 30.000 euros
Segundo premio: 15.000 euros
Tercer premio: 5.000 euros.
Destacar que también, se podrán otorgar por el Jurado hasta cinco accesit, dotados con 1.000 euros de premio.
Conviene recordar que estamos hablando de una intervención urbana de gran entidad y que, cuando se vaya a ejecutar la obra, se baraja un presupuesto estimativo de la solución basado en un Valor estimado del contrato de 18.180.000 euros (IVA no incluido) según criterios del Real Decreto Legislativo 3/2011 de 14 de noviembre.
Documentación
Con el fin de asegurar el anonimato, toda la documentación se identificará con un lema libremente elegido por el concursante.
Cada participante entregará un máximo de 4 paneles de tamaño DIN A1, una memoria de extensión máxima de 40 hojas y un CD que reproducirá el material en formato PDF. Las maquetas no serán admitidas, pero sí se podrán incluir fotografías de las mismas en la documentación presentada.
En el caso de ser un equipo redactor quien se presente al concurso, en vez de una persona física, se deberá designar un director/a del mismo.
La inscripción al concurso es gratuita, y la participación en él supone la aceptación total de las bases del concurso.
Más información en las bases del concurso.
Para cualquier duda o consulta, se pone a la disposición de todos los participantes la siguiente dirección de correo electrónico: proyecta@oviedo.es
Con todo ello, el Ayuntamiento de Oviedo espera poder tener las mejores opciones para resolver uno de los puntos importantes de acceso a la ciudad. Así, gracias a este proceso transparente y participativo, se podrán seleccionar las tres mejores propuestas que servirán de base para el posterior proyecto de ejecución de este enclave urbano.
O obxectivo deste concurso de ideas internacional é buscar as tres mellores propostas para a renovación urbana do tramo da antiga A-66 que dá acceso a Oviedo (Asturias, España).
As bases da presente convocatoria xeráronse a partir dun proceso de obradoiross abertos e colaborativos, nos que se puideron suscitar unha serie de debates que abordaron problemas, necesidades e criterios de intervención para a zona. En calquera caso, estas indicacións pretenden servir de axuda para os equipos redactores.
O tramo da antiga autopista A-66 de acceso a Oviedo que se estende desde a Glorieta da Cruz Vermella ata Guillén Lafuerza constitúe a día de hoxe unha barreira urbanística que xera problemas de contaminación acústica e o illamento viario dos barrios da súa contorna.
Coas novas ideas que se recollan nese concurso de ideas preténdese eliminar dita problemática.
Trátase dunha operación urbana de gran envergadura e que será decisiva para a boa saúde urbanística da cidade de Oviedo.
¿Quen se pode presentar?
Ao concurso, de carácter anónimo, poderán presentarse tanto estudantes como profesionais de distintas disciplinas que teñan que ver co obxecto do concurso. Sería estupendo recibir ideas desde todos os campos de coñecemento posibles.
Desta forma, non hai limitación nin xeográfica nin de rango de idade.
É importante recalcar que é un concurso de ideas e, polo tanto, o que se pretende é premiar as tres mellores propostas máis aló do curriculum profesional dos seus redactores.
Prazo
Así, esta primeira fase durará 45 días naturais, desde o día en que se fixo oficial a convocatoria; é dicir, poderanse presentar as propostas ata o día 16 de marzo.
Este primeiro proceso concluirá co veredicto do xurado que seleccionará as tres propostas que resulten máis ventajosas.
Con iso, tralo fallo do xurado, abrirase un proceso de información pública para que toda a cidadanía ovetense poida votar a proposta que considere mellor para a zona en cuestión.
Fallo do xurado.
A xunta de Goberno do Concello de Oviedo promueve este concurso que será valorado por un xurado técnico xa designado para este efecto.
Os criterios que se terán en conta para a selección das mellores tres propostas son os seguintes:
1. Descripción xeral da proposta
2. Estratexias paliativas
3. Estratexias de transformación física
4. Estratexias de uso
5. Solución de movilidade proposta
6. Explicacións complementarias
7. Presuposto estimativo da solución
Premios
O xurado, antes citado, designará quen serán as tres propostas seleccionadas. Os autores das tres propostas elixidas polo xurado recibirán a cantidade de 3.000 euros para material de traballo a fin de que poidan expoñer a súa proposta á cidadanía ovetense.
Os premios finais outorgados polos ovetenses terán unha asignación económica de:
Primeiro premio: 30.000 euros
Segundo premio: 15.000 euros
Terceiro premio: 5.000 euros.
Destacar que tamén, poderanse outorgar polo Xurado ata cinco accesit, dotados con 1.000 euros de premio..
Convén recordar que estamos falando dunha intervención urbana de gran entidade e que, cando se vaia a executar a obra, barállase un orzamento estimativo da solución baseado nun Valor estimado do contrato de 18.180.000 euros (IVA non incluído) segundo criterios do Real Decreto Legislativo 3/2011 de 14 de novembro.
Documentación
Co fin de asegurar o anonimato, toda a documentación identificarase cun lema libremente elixido polo concursante.
Cada participante entregará un máximo de 4 paneles de tamaño DIN A1, unha memoria de extensión máxima de 40 follas e un CD que reproducirá o material en formato PDF. As maquetas non serán admitidas, pero si se poderán incluír fotografías das mesmas na documentación presentada.
No caso de ser un equipo redactor quen se presente ao concurso, no canto dunha persoa física, deberase designar un director/a de o mesmo.
A inscripción ao concurso é gratuita, e a participación nel supón a aceptación total das bases do concurso.
Máis información nas bases do concurso.
Para calquera dúbida ou consulta, ponse á disposición de todos os participantes a seguinte dirección de correo electrónico: proyecta@oviedo.es
Con todo iso, o Concello de Oviedo espera poder ter as mellores opcións para resolver un dos puntos importantes de acceso á cidade. Así, grazas a este proceso transparente e participativo, poderanse seleccionar as tres mellores propostas que servirán de base para o posterior proxecto de ejecución deste enclave urbano.
The goal and objectives of this International Ideas Contest is to search for the best three proposals for the renewal of the urban stretch of the old A-66 highway that provides access to Oviedo (Asturias).
The terms and conditions for this invitation were generated from open and collaboration workshops with series of debates geared towards tackling the problems, necessities and criteria of intervention for the area. In any case, these indications are purposefully to assist the contestants.
The stretch of the old A-66 highway that enters Oviedo all the way from Glorieta de la Cruz Roja to Guillén Lafuerza is now an urban development obstacle that generates acoustic pollution problems and road-isolation of its surrounding neighbourhoods.
The new ideas that may be obtained from this ideas contest are to be used to eliminate such problems.
This is an urban operation of great magnitude and it shall be decisive for the health of the urban life of Oviedo city.
Who can participate in the contest?
The contest is open to students and professionals (all of whom must remain anonymous) of any of the many disciplines related to its object. It would be marvellous to receive ideas from all possible fields of knowledge.
There is no geographical or age limit.
It is important to note that this is an ideas contest and, therefore, the aim is to go beyond swelling the professional curriculum of the authors by giving prizes to the best three proposals.
Term.
Thus, the initial stage will last 45 calendar days from the day the invitation is made official, i.e., contestants can submit their proposals until 16th March.
The first process shall be concluded with the verdict of the jury who shall select the three most advantageous proposals.
The ruling of the jury will be followed by the opening of a public information process in which all residents of Oviedo can vote on the best proposal for the area in question.
Decision and ruling of jury.
The Municipal Authority of Oviedo City Council is the contest organizer. All submissions shall be evaluated by a jury of engineers already set up for that purpose.
The criteria to be taken into account for selecting the best three proposals are as follows:
1. General description of proposal
2. Mitigation strategies
3. Physical transformation strategies
4. Usage strategies
5. Proposed mobility solution
6. Complementary explanations
7. Estimated Budget of Solution
Awards
The aforementioned jury shall identify and reveal the best three proposals selected. The authors of the three proposals selected by the jury shall be offered grants of €3,000 to procure work materials to create the means of exhibiting their proposals to Oviedo residents.
Final prizes awarded by Oviedo residents shall be assigned as follows:
First Prize: €30,000-.
Second Prize: €15,000-.
Third Prize: €5,000-.
It should also be mentioned that the Jury may also award up to five consolation prizes of €1,000 each.
Note that this is an urban intervention of enormous dimensions and that, for executing the work, the estimated budget of the solution is set based on the Estimated Value of the contract at €18,180,000 (VAT excluded) in accordance with the criteria of Royal Decree Law 3/2011 on 14th November.
Documentation
To ensure anonymity, submitted documents shall be identified with a pseudonym of the contestant’s choice
Each contestant shall submit a maximum of 4 DIN-A1 sized panels, a report of 40 sheets of paper maximum and a CD with the same material in PDF format. Models shall not be admitted, but their pictures may be included in the documents submitted.
In the event that the contestant is a team, rather than an individual, said team must appoint a head.
Entering the contest is free, and participation therein implies your absolute acceptance of the terms and conditions thereof.
Access to the Terms and Conditions.
All contestants are advised to use the address below for any doubts and queries: proyecta@oviedo.es
Oviedo City Council hopes to obtain the best options for solving the problems of one of the most important points of access to the city. We must acknowledge that this transparent and participatory process will enable us to select the best three proposals that may serve as basis for the subsequent project to be executed in this urban enclave.
Entrados en el s.XXI, nuestra sociedad se está adaptando a una rápida transformación de los modelos imperantes en el siglo precedente, se halla inmersa en una transición hacia un nuevo paradigma informacional1. Estos cambios afectan a cada ciudadano en los ámbitos colectivos y privados, y difuminan las fronteras que existen entre ellos poniendo en crisis límites de la sociedad industrial. Estamos reformulando cómo relacionarnos mientras reconfiguramos la manera de aprender, trabajar e interactuar con la sociedad que nos rodea, y con ellos aparece la necesidad de replantear los espacios físicos existentes para adaptarlos a una realidad cambiante, dinámica e indefinida. Se tienen que repensar nuestros espacios de relación, los espacios públicos y privados, de ocio y de trabajo, y es en el espacio de trabajo donde encontramos la síntesis de los cambios que vivimos.
La globalización, producto de la sociedad red, está superando las resistencias de las antiguas configuraciones de los Estados-nación para convertirse en un proceso económico, tecnológico, político, social y cultural sin retorno, Saskia Sassen2. Este proceso permite reformular las dinámicas de jerarquía de escala que rigen los estados tanto a nivel interno como a nivel de las conexiones internacionales, y favorecer la aparición de relaciones en la escala subnacional (las ciudades globales) con las supranacionales (los mercados globales). Esta estructura crea nuevas redes que abren un nuevo tipo de relaciones particulares y de conveniencia entre lo subnacional y lo supranacional llevando a localizar lo global y a globalizar lo local. La paulatina desnacionalización genera nuevos actores no nacionales y se crean nuevas instituciones que redistribuyen sus ámbitos de influencia, generando luchas para apoderarse de esta.
Ciudad global
La escala subnacional tiene la ciudad global como máximo representante y desde ella se da servicio a todos los procesos de la economía global, convirtiéndose en nodo estratégico e indispensable, Saskia Sassen3. Cada ciudad global se sitúa dentro de una red de múltiples circuitos globales que superan los límites del Estado-nación ubicándolos en varias geografías transfronterizas. Los actores de las escalas subnacionales y supranacionales intentan saltarse o modificar las estructuras burocráticas del Estado-nación basadas en un sistema cerrado y excluyente inmerso en una imprescindible fase de adaptación.
Es la especificidad de lo global lo que convierte en global la ciudad, dejando en segundo plano su importancia histórica como ciudad mundial y permitiendo que aparezcan ciudades, sin un pasado histórico, que aprovechen sus potencialidades para convertirse en nuevos nodos estratégicos globales. La capacidad de cada ciudad para ofrecer su especificidad a las estructuras de la economía global les permite competir dentro de la red de ciudades globales, y en este sentido la identidad local en los ámbitos geográfico, económico, tecnológico, social o cultural, es un factor diferenciador y positivo que las refuerza.
Las ciudades globales son los territorios donde los procesos de globalización adquieren un carácter concreto y localizado, son los lugares físicos donde se concentran las operaciones de la economía de aglomeración, sus contradicciones y conflictos. En ellas se centraliza el poder económico con unas nuevas élites de profesionales transnacionales, que forman el núcleo de las empresas globales, pero también junto a la población proveniente de las diásporas globales y las redes migratorias que les sirven en condiciones de precariedad y marginalidad. La clase global de trabajadores migrantes desfavorecidos son los actores olvidados e indispensables de la globalización, Saskia Sassen4. Al mismo tiempo, cuanto más globalizados están los mercados empresariales, sus operaciones y las grandes empresas, más grande es la complejidad y más difíciles son las estrategias que estas necesitan para su gestión. Esto provoca la demanda de nuevos servicios más especializados, ligados a esta complejidad. Entonces, la ciudad global genera un tejido empresarial nuevo vinculado a dar servicio a las demandas localizadas de la globalización. Un tejido empresarial que es el motor del cambio en la forma de trabajar y que transforma, al mismo tiempo, el espacio de trabajo.
El potencial político-económico que desarrollan las ciudades globales las convierten en generadoras de nuevos tejidos empresariales y de comunidades formadas para aprovecharse de las estrategias y necesidades de la red global. Estas nuevas comunidades se insertan en el territorio convirtiéndolo en lugar estratégico, en un espacio de centralidad que sobrepasa el ámbito local para convertirse en transnacional. Las ciudades globales necesitan estas nuevas empresas locales, y con ello sus nuevos ciudadanos con necesidades capaces de transformarlas. Son ciudadanos que trabajan, viven y disfrutan de la ciudad rompiendo los viejos modelos para adaptarla a una sociedad en cambio constante, de hipermovilidad, de especialización y transformación de la oferta y demanda, de evolución del conocimiento con nuevas capacidades de comunicación global y con formas de trabajo en red donde se neutraliza el territorio, las fronteras y el tiempo.
Nuevos ciudadanos crecen en una sociedad inmersa en la transformación hacia un nuevo paradigma, que a su vez, transforma la forma de comunicarnos, relacionarnos y la manera de trabajar. Y es en las nuevas maneras de entender el trabajo y su espacio, donde podemos encontrar muchas de las características de la transición hacia este nuevo paradigma.
Despacho de Jacinto Älvaro, director general de operaciones de PLus Ultra Seguros | Así se presentan os dos fundadores de google, Larry Page y Sergey Brin
Nuevos espacio de trabajo en la sociedad red
En la década de los noventa se empezó a innovar en cómo y dónde trabajar. Se inició la transformación de las viejas estructuras de trabajo, rígidas y jerárquicas del Taylorismo5, destinadas a la producción en masa, por nuevas maneras de trabajar y de crear valores aparecidos con el auge económico generado por los rápidos avances tecnológicos e Internet.
Silicon Valley6 fue el principal territorio donde se dieron las características para la transformación y evolución de las formas de trabajo bajo el nuevo paradigma informacional, Chris Benner7. El lugar donde se empezaron a romper las rígidas reglas del paradigma industrial en el mundo del trabajo, para incorporar el trabajo flexible7.1 para los trabajos de más valor añadido en las dinámicas competitivas de las industrias del conocimiento. Mientras provocaban la aparición del empleo flexible7.2 y su precarización para los trabajos de menos calificados pero absolutamente indispensables para la economía global.
Fotograma de la película PlayTime (1967) de Jacques Tati | Espacio de Coworking Betahaus en Berlin
Las empresas de la economía global, sobre todo las relacionadas con Internet, se reestructuran afectando a los mercados laborales y a la forma de producir. Se introduce la organización red, descentralizando su organización, y reconfigurando el procesamiento de información para aumentar la productividad y adaptarla a las necesidades de un entorno cambiante y de hipermovilidad. Los trabajos se vuelven más flexibles y basados en proyectos dentro de redes colaborativas. Esto incentiva la creación de empresas que basan su capacidad competitiva en el trabajo en red, en una mayor adaptabilidad a las demandas del mercado global, y una reconfiguración de los equipos según sus necesidades. Estas empresas utilizan la innovación como fuente de crecimiento en la economía informacional, con un desarrollo abierto y compartido de ideas, que las diferencia de las empresas de la economía industrial.
Las tecnologías de la información y el conocimiento empiezaron a dejar claro a medianos de los años 90 que transformarían el mundo del trabajo. Unas tecnologías que deslocalizan el trabajo y permiten su transnacionalidad rompiendo las limitaciones del Estado-Nación, y dan respuesta a la hipermovilidad de la sociedad red. Aparece entonces, el teletrabajo como alternativa al espacio de trabajo para las empresas de producción de servicios. Pero el trabajo va mucho más allá de la producción, como había impuesto el industrialismo, y el contacto personal es vuelve esencial como generador de oportunidades y la innovación imprescindible para la nueva economía.
Se comprende que no hay soluciones sustitutivas sino superpuestas, y que la complejidad y su gestión son elementos intrínsecos de esta nueva realidad.
Las empresas están cambiando y se crean otras sobre necesidades nuevas, mientras los espacios que las acogen se transforman para dar respuesta a los cambios que las han creado. Hay la necesidad de repensar el espacio de trabajo compartido para convertirlo en espacio reactivo capaz de comprender y responder al nuevo paradigma informacional. Así es como, las tipologías convencionales de oficinas, salidas de la jerarquización Taylorista, dejan de responder a las necesidades del trabajo en red al no generar sinergias, ni motivar la innovación, ni contribuir a la interacción entre trabajadores y entre empresas. Una característica de la cultura de la innovación en la economía informacional es que, a pesar estar formada por individuos o pequeñas empresas, el trabajo más innovador se produce en red, a diferencia de la economía industrial, Pekka Himanen8, y esta red no se genera solamente a través de las conexiones digitales sino también por redes físicas en espacios de trabajo incitadoras de conexiones.
Repensando el espacio de trabajo.
Han sido muchas las tipologías de nuevos espacios de trabajo que han aparecido desde los años 90, algunas son simples maneras de rebajar costes para las empresas o son respuestas a la movilidad de sus empleados, mientras que otras son el resultado de una reflexión profunda sobre cómo trabajar en una sociedad red. León Emmanuelle9 describe tres nuevos espacios de trabajo: Combi-Office10, Hot-desking11, Just-in-Time Office12, tres tipologías diferentes que suponen una ruptura entre el individuo y su tradicional lugar de trabajo como evolución del espacio de trabajo precedente.
Grandes empresas como Google13 o Facebook14 encuentran en la innovación en el espacio de trabajo una manera de incrementar la imagen de empresa y atraer talento. Incorporar el ocio y el deporte, el descanso y la diversión en el mismo lugar de trabajo les permite desarrollar las conexiones necesarias entre equipos con espacios activos para la innovación y la creatividad, pero también sirve a las empresas para mantener a sus trabajadores el máximo de tiempo en sus sitios de trabajo, aumentando así su productividad. Desarrollan programas de inclusión, igualdad, diversidad y educación en diferentes ámbitos alrededor del mundo como herramientas de desarrollo, integración e imagen.
Tipologías de espacios de Facebook y Google en todo el mundo
Al mismo tiempo nacen espacios de trabajo que se replantean y responden a los cambios sociales, culturales y económicos de la sociedad red de la que forman parte y a las empresas transnacionales a las que aspiran a dar servicio. Nuevos espacios para nuevas empresas y emprendedores que durante los últimos 20 años han recibido numerosos nombres, como incubadoras, hotel de empresas, espacios red, espacios multidisciplinares o espacios transdisciplinares en red, hasta que el nombre de Coworking ha llegado a aglutinarlos bajo un mismo concepto de entorno de trabajo.
Coworking
El Coworking es el nombre que se le da a un tipo de espacios compartidos de trabajo entre diferentes profesionales, que pueden ser de distintos sectores y muchas veces relacionados con Internet. Espacios que centralizan recursos disminuyendo costes y ampliando servicios, y buscan generar las sinergias necesarias para convertirse en entornos de oportunidades.
El término Coworking15 lo invento Bernei DeKoven en el año 1999, pero fue en el año 2009 cuando fue difundido por Brad Neuberg en el espacio HatFactory16 en San Francisco, y de forma más generalizada con la creación posterior del Citizen Space17, considerado el primer espacio coworking en Estados Unidos. La revista Deskmag18 realiza cada año una encuesta sobre espacios de Coworking, la del 2012 muestra un continuado crecimiento de este tipo de espacios, superando el 245% de crecimiento en los dos últimos años19, con 2072 espacios en todo el mundo. Los espacios de Coworking en España disponen de diferentes plataformas donde se agrupan como Comunidad Coworking20 o Coworking Spain21 que acaba de organizar la “Coworking Spain Conference”22 en Barcelona, y este mismo año organizará la “Coworking European Conference”23 donde se expondrán y debatirán las diferentes experiencias y espacios de Coworking en Europa y el mundo. Un crecimiento y una cantidad de congresos que reflejan la magnitud de la implantación y el interés por estos espacios.
Datos de la tercera encuesta sobre espacios de Coworking de la revista Desmag, 2013
Los espacios de Coworking mayoritariamente están integrados por pequeñas empresas, emprendedores y profesionales liberales, que disponen de una capacidad de inversión limitada, lo que los lleva a buscar alternativas a las oficinas convencionales. Son en los viejos espacios olvidados de antiguas naves de la industria obsoleta, engullidas por el crecimiento de las ciudades, donde descubren nuevas potencialidades para las ciudades globales. Potencialidades que habían sido utilizadas en los años 50 en Nueva York por estudiantes y artistas, a través de los lofts, y que 40 años después empezaron a redescubrirse y a convertirse en lugares para el nacimiento de los nuevos espacios para la industria del conocimiento. Espacios singulares para generar nuevos entornos de trabajo basados en la innovación colaborativa. Un dato interesante de la encuesta de Deskmag18 es que el 79% de los espacios son independientes y solo el 5% forma parte de una red franquiciada.
Estos edificios son regeneradores urbanos, dinamizan sus entornos sobrepasando sus límites físicos, revitalizando barrios que habían ido quedando obsoletos, atrayendo una nueva industria limpia y con valor añadido. Nuevos habitantes se incorporan a estos barrios y crean una red urbana de servicios que los dinamizan. Aparecen nuevas iniciativas emprendedoras que tienen que convivir con las existentes e intentar ser dinamizadoras de la realidad existente, y no convertirse en el precedente de estrategias gentrificadoras24 que llevan a la expulsión de sus habitantes para crear otra ciudad estéril de sus raíces y habitantes.
Las empresas, profesionales y emprendedores, de diferentes sectores y dimensiones, buscan que sus entornos de trabajo sean espacios vivos. Edificios capaces de adaptarse al cambio y a las necesidades de sus residentes, que creen una red ecosistémica para colaborar internamente y competir externamente, y que lleguen a poder utilizar la marca del espacio para contribuir a sus necesidades de imagen corporativa. Las empresas buscan compartir recursos y poder aumentar las prestaciones de sus espacios, esto les permite la generación de espacios compartidos pensados de cero para satisfacer las necesidades de empresas y trabajadores. Unos entornos de trabajo que se crean para generar sinergias entre sus residentes, y buscar soluciones de bajo coste para encontrar el confort y la domesticidad en el entorno de trabajo. El espacio tiene que ser un elemento activo, que contribuya a la generación de valor para que las empresas colaboren internamente, motivando a encontrar los puntos que las complementen y la forma de que sumen conocimientos, y para que compitan externamente creando proyectos en red.
Se busca generar una red de afinidades y pasiones, que permita desarrollar conjuntamente nuevas ideas, pero al mismo tiempo mantener su independencia y flexibilidad minimizando las dificultades del hecho de ser empresas de pequeño tamaño. Estos entornos de trabajo se comportan como una red social, de contactos y experiencias profesionales, y son utilizados por profesionales independientes transnacionales para encontrar las redes de profesionales locales necesaria para su implantación en un lugar, tanto a nivel profesional como a nivel relacional.
El Factor Humano es el elemento clave en estos nuevos espacios de trabajo, la persona es el centro por encima del trabajo que realice. En el desarrollo de la persona, el conocimiento y sus capacidades creativas y de innovación es donde se encuentra la base la economía del conocimiento. El espacio de trabajo no puede ser un elemento neutro y estéril sino un elemento activo que tiene que reflejar las inquietudes y las pasiones de la persona que lo utiliza. Son espacios donde lo privado y lo público, lo profesional y lo personal, se mezclan cuando la persona pasa largas jornadas en el lugar de trabajo. Espacios donde se incorpora la domesticidad, la comodidad de los espacios privados permitiendo dar valor a las propias diferencias y aportarlas al conjunto. La domesticidad entra en el espacio profesional para convertirse en un valor añadido.
Al mismo tiempo, la flexibilidad horaria hace que los límites entre el espacio y tiempo de trabajo y el privado se vayan difuminando. La transnacionalidad de muchos de los equipos de trabajo hace que los horarios sean flexibles apartados de la rigidez convencional. El valor de la juventud bien preparada y la igualdad de géneros, con la conciliación con la vida privada descubren nuevas necesidades que este mundo del trabajo tiene que dar respuesta, como espacios para los hijos de los residentes en el espacio de Coworking. La Encuesta Mundial sobre Coworking del 2012 de Deskmag18 muestra que la edad media del coworker es de 34 años, con formación universitaria y unos ingresos superiores a la media, pero también que aún los hombres doblan a las mujeres en su utilización. Un modelo impregnado de los valores básicos de comunidad, colaboración y productividad. También califican los espacios de divertidos, amables, creativos, inspiradores, productibles, flexibles y sociales. Los beneficios del Coworking para un 71% son el incremento de creatividad y para un 62% un incremento de su nivel de trabajo. Mientras, el 68% afirma que se concentran mejor a pesar de lo que podría ser lo contrario al estar dentro de espacios abiertos compartidos.
Datos de la segunda encuesta de Desmag sobre espacios de Coworking, 2012
Es desde los trabajadores que las preocupaciones y los compromisos sociales entran a formar parte del entorno de trabajo, implicando sus empresas en las problemáticas de la comunidad de la que forman parte, y llegando a incorporarlas en los proyectos que desarrollan. El Coworking busca crear un entorno basado en la conciencia de comunitaria que va más allá de la creación de valor empresarial. La sostenibilidad es uno de sus valores propios y compartir recursos ya es un elemento intrínsecamente verde. Los espacios abiertos tienen la capacidad de poder absorber los crecimientos y redistribuir los decrecimientos de las empresas, adaptando y optimizando al máximo el espacio a las necesidades de cada momento. Estos espacios se ubican en el propio tejido urbano y no en zonas destinadas únicamente a oficinas, lo que permite una reducción de desplazamientos al trabajo y ser actores importantes en la rehabilitación y dinamización de sus entornos urbanos.Para generar las sinergias necesarias entre los residentes de los edificios de Coworking se crean espacios que permiten el conocimiento mutuo, espacios de roce para generar nuevos proyectos. Espacios de relación para abrirse a profesionales de otros sectores y compartir sus experiencias de éxito y fracaso, convirtiéndose en lugares de aprendizaje. El Coworking contribuye a tener una visión más amplia de la complejidad de la sociedad y poder encontrar sus necesidades, que son difíciles de visionar en entornos de trabajo sectorizados o por profesionales dentro de entornos endogámicos. Son espacios como pequeñas terrazas, zonas verdes, huertos urbanos, zonas para comer o hacer el café, o espacios menos programados como escaleras y pasillos, donde se provocan los encuentros imprevistos, pero también pueden ser espacios pensados para estos tipos de encuentros como salas especiales para encuentros y brainstorming. El trabajo compartido también demanda tener acceso a un tipo de espacios de descompresión, espacios para aislarse, estudiar o desconectar que permiten encontrar la distancia a veces necesaria del entorno.
@Kubik, un ejemplo de espacio multidiciplinar en red
@kubik25 es un buen ejemplo de nuevos entornos de trabajo en Barcelona. Es un espacio que desde su creación en el año 1994, 15 años antes que se difundiera el nombre de Coworking en San Francisco, ha servido de modelo para la implantación de otros espacios parecidos. @Kubik es un espacio multidisciplinar, contenedor de actividades económicas para pequeñas organizaciones y trabajadores autónomos dispuestos a compartir recursos físicos y servicios. Desde su creación ha querido ser un dinamizador de la economía urbana de la pequeña empresa, un lugar físico y virtual que forma un ecosistema basado en el talento, la innovación y la energía. Los 900m2 del edificio que ocupa @Kubik en el centro de Barcelona están pensados para provocar el mayor flujo de información y conocimiento posible bajo cinco principios que marcan el espíritu y la gestión del espacio:
– La vida como premisa
– La innovación como estrategia
– La tecnología como oportunidad
– La complejidad como reto
– La colaboración como dinámica
El edificio de tres plantas alberga más de 50 trabajadores distribuidos en autónomos y empresas de 3 a 15 miembros, o más de 15 trabajadores. El espacio dispone de un coordinador para activar las sinergias entre las empresas residentes y gestionar la información de cada una de las empresas. Los espacios de trabajo se configuran a través de platós libres separados por estanterías movibles, con espacios de reuniones abiertos y una sala de reuniones cerrada, una terraza y espacio de café común para los residentes. Un entorno de trabajo innovador para profesionales de la sociedad red.
Espacios compartidos y de trabajo del espacio multidisciplinario @Kubik
Conclusiones.
La transformación social en la que estamos inmersos está modificando nuestro entorno vital. Si todo nuestro mundo está cambiando, si la sociedad red está traspasando los límites impuestos por las anteriores, si las nuevas tecnologías permiten superar la necesidad presencial, entonces las formas de producción y los entornos de trabajo también tienen que transformarse y adaptarse al nuevo paradigma. Es en el espacio de trabajo donde los valores principales de la sociedad red se muestran más nítidamentetransformando el donde, el cómo y en el qué estamos trabajando. El Coworking es uno de los modelos de trabajo capaz de responder mejor a la transformación y la adaptación constante de los medios de producción a un entorno y a unas necesidades cambiantes e inciertas. En definitiva será en la cultura de la innovación8 o la ética del trabajo creativo26donde veremos cómo nos vamos adaptando a un futuro sin respuestas pero lleno de preguntas por contestar y retos para convertir en realidad.
Marc Chalamanch, arquitecto.
Barcelona, noviembre 2014.
Notas:
1 Los conceptos de sociedad red, informacionalismo, paradigma informacional están desarrollados por Manuel Castells en el primer capítulo “Informacionalismo, redes y sociedad red: una propuesta teórica” del libro “La sociedad red: una visión global”, ISBN: 978-84-206-4784-5.
2 Los conceptos de desnacionalización, escala subnacional, escala supranacional, están desarrollados por Saskia Sassen en el primer capítulo “Elementos para una sociología de la globalización” de su libro de “Una sociología de la globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6.
3 El concepto de ciudades globales está desarrollado por Saskia Sassen en el tercer capítulo “Ciudades Globales: la recuperación del lugar y las prácticas sociales” de su libro de “Una sociología de la globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6.
4 Saskia Sassen desarrolla en el quinto capítulo “Nuevas clases globales” de su libro de “Una sociología de la globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6, los cambios, importancias y influencias de las nuevas clases globales.
5 El Taylorismo (término derivado del nombre del estadounidense Frederick Winslow Taylor), en organización del trabajo, hace referencia a la división de las distintas tareas del proceso de producción. Fue un método de organización industrial, cuyo fin era aumentar la productividad y evitar el control que el obrero podía tener en los tiempos de producción. Está relacionado con la producción en cadena.
7 Benner, Chris. “El trabajo en la sociedad red: lecciones de Silicon Valley” dentro del libro “La sociedad red: Una visión global” de Manuel Castells, ISBN: 978-84-206-4784-5. En este artículo se desarrollan los conceptos de trabajo flexible y empleo flexibles los dos relacionados con la localización, la sociedad red y las diferencias en el trabajo según las clases sociales tomando como ejemplo Silicon Valley.
7.1Trabajo Flexible: es la motivación de las dinámicas competitivas y las pautas laborales que rigen las industrias del conocimiento y está referenciado a las actividades que hacen las personas mientras participan en los procesos de producción. Es un tipo de trabajo que necesita de aprendizaje constante y capacidad de adaptación a nuevas situaciones por parte del trabajador dentro de un marco dinámico de la que forma parte.
7.2Empleo flexible: hace referencia a la naturaleza de las relaciones entre trabajadores y empresario, representa la manifestación de un marco legal e institucional que favorece el cambio rápido de contratos de trabajo con bajos costos en términos de tiempo, esfuerzo o rentabilidad para el empresario. Representa para el trabajador diferentes maneras de estar dentro del mercado laboral que es inestable (trabajo a tiempo parcial, autónomos, etc.), una forma de subsistencia que determina los ingresos y no la naturaleza del su trabajo. Chris Benner diferencia tres formas de empleo flexible: el empleo atípico relacionado con el empleo no-convencional, la rotación del trabajo y las relaciones de empleo con intermediarios entre trabajador y empresario.
8Pekka Himanen desarrolla en el artículo de “La ética hacker como cultura de la era de la información” dentro del libro “La sociedad red: Una visión global” de Manuel Castells, ISBN: 978-84-206-4784-5, una reflexión sobre su libro “la ética de hacker” y los conceptos de cultura laboral, ética, creatividad, innovación, flexibilidad y tiempo en la era de la información, bases para la construcción de una nueva cultura del trabajo y del desarrollo. Una cultura que está estrechamente ligada a la reflexión sobre nuevos espacios de trabajo y con el trabajo en equipos transdisciplinares y su visión más creativa e innovadora. Pekka Himanen propone en el artículo el nombre de «cultura de la innovación» para definir d’una manera más clara los valores desarrollados en la «ética del hacker». Pekka Himanen destaca en su libro “La ética de hacker”, eprints.rclis.org, una serie de valores como la Pasión, la Libertad, la Conciencia Social, la Verdad, la Anti-corrupción, la Lucha contra la Alienación del Hombre, la Igualdad Social, el Libre Acceso a la Información (conocimiento libre), el Valor Social (reconocimiento entre semejantes), la Accesibilidad, la Actividad, la Preocupación Responsable, la Curiosidad, la Creatividad, el Interés, que son valores que se materializan también en los nuevos espacios de trabajo como herramientas de convivencia y desarrollo compartido.
10Combi-Office: Es un espacio de trabajo que combina dos áreas diferenciadas, por una parte pequeñas oficinas individuales (4-6m2) para el aislamiento y la concentración, y otro espacio que se sitúa a su alrededor que se configura como una gran zona colectiva de trabajo dividida en equipos de trabajo. En el libro “The Eropean Office: Office design and national context” de J.Van Meel, 010 publishers, Rotterdam 2000, Quorum books ISBN 90 64503826, se hace un buen repaso de diferentes edificios que recogen este modelo de espacio de trabajo y describe su origen como Sueco. Con los diferentes ejemplos de oficinas se puede entender perfectamente la tipología de espacio que genera el modelo de oficina Combi-Office.
11Hot-Desking: Se define como un espacio común divididos en diferentes espacios abiertos para un número limitado de personas (unas cincuenta) que no tienen un sitio predeterminado de trabajo y son espacio de trabajo para periodos cortos de tiempo. Espacio de trabajo está formado por un espacio común dividido entre una o dos docenas de oficinas abiertas con un máximo de cincuenta personas en todo el espacio. La utilización del espacio de trabajo es igual que el de las bibliotecas, el primer que llega es el que tiene derecho al sitio de trabajo. En el libro “The flexible workplace: a sourcebook of information and research“ de Christine Avery, Diane Zabel, Greenwood Publishing Group, 2001, ISNB: 156720189x, se describen diferentes espacios de Hot-desking y se refiere al origen de la palabra a un término que los soldados de la U.S. Navy utilizaban para describir las literas que usaban los marineros en diferentes turnos. En el Libro “New Demographics New Workspace: Office Design for the Changing Workforce” de Jeremy Myerson, Jo-anne Bichard, Alma Elrich, ISBN-13: 978-0566088544, incorpora un estudio de los pros y contras de este tipo de espacio de trabajo que se pueden condensar en este diagrama Welcoming Workplace, 2008.
12Just-In-Time Office: Es un sistema de gestión de oficinas para periodos determinados, los usuarios pueden alquilar espacios de trabajo o de reunión según sus necesidades temporales. En el Libro “On the Job: Design and the American Office, Part 3” de Donald Albrecht, Chrysanthe Broikos, ISBN-13: 978-1568982410, se describen la historia de la evolución de los espacios de trabajo y se hace un recorrido por las diferentes tipologías de espacios dentro del marco de Estados Unidos, y se dan ejemplos de oficinas Just-in-time. Este es un sistema que es explotado por cadenas de oficinas como Regus, y es bastante eficiente para profesionales con gran movilidad que necesitan trabajar y recibir clientes en la ciudad donde se encuentran.
13 Espacio de trabajo en Google. Con oficinas en todo el mundo en su web buscan atraer el talento en todo el mundo con una imagen de empresa absolutamente diferente a la que nos tenía acostumbrados el industrialismo, el espacio de trabajo y una filosofía abierta son una de las manera de explicar la empresa. En esta web explican sus políticas y filosofía de inclusión, diversidad, educación y cultura en el ambiente del trabajo, algunos de estos programas y beneficios que se centran específicamente en la creación de un entorno inclusivo para todos nuestros usuarios de Google. Asistencia para la adopción, guarderías, las habitaciones de la madre, maternidad /paternidad, Bucks Baby-unión, Nuevo grupo de apoyo para padres, Centros infantiles en Mountain View, Programas Parejas, Políticas de alojamiento (incluidos los de forma visual, la movilidad y discapacidad auditiva Googlers), Transgénero y Soporte Transición Laboral.
14 Espacio de trabajo en Facebook. En su web explican cómo se trabaja en sus oficinas, los directivos en corbata se han convertido en jóvenes creativos y divertidos, en espacios que crean equipo y se valoran las ideas, los resultados y el talento.
15Coworking: la definición exacta de Coworking es confusa porque es un espacio de trabajo en reinvención constante pero en la Wikipedia se intenta explicar sus orígenes y dar ejemplos de espacios de Coworking en el mundo.
16HatFactory, ubicado en 801 Minnesota #8 San Francisco, CA 94107, fue el espacio desde el que Brad Neuberg empezó a difundir el término Coworking, en sus orígenes era un loft donde trabajaban y vivían tres freelands y estaba abierto a otros durante el día a otros freelands dedicados a desarrollos tecnológicos. El espacio aún funciona como espacio de Coworking.
17Citizen Space, ubicado en 425 2nd st, Suite 100 San francisco, CA 94107, fue el primer espacio que realmente se difundió con el nombre de Coworking, fue fundado por Tara Hunt, Chris Messina y Brad Neuberg.
19Encuesta espacios Coworking de Deskmag, esta revista realiza cada año la más grande del mundo sobre espacios de Coworking, la del 2012 fue la tercera que realiza esta revista y se realizó sobre 2007 encuestados de todo el mundo. Datos que se han dado a conocer de la tercera encuesta Desmag 2013. Datos también interesantes de la segunda encuesta Desmag 2012.
20Comunidad Coworking: es una plataforma que Conecta espacios de Coworking, con usuarios interesados en compartir un espacio de trabajo en España. Tiene como objetivo promover la cultura Coworking, sensibilizando a la sociedad con esta corriente basada en compartir y sumar en un mismo entorno profesional. Además de una plataforma online editan una revista COgrafía, la primera en su género sobre coworking que pretende ofrecer una visión cercana y actual sobre los espacios coworking que están surgiendo en España.
21 Coworking Spain: Coworking Spain es una plataforma de espacios de coworking y de coworkers donde se pueden encontrar espacios de coworking, encontrar coworkers que estén en centros de coworking trabajando y leer noticias de coworking en nuestro magazine.
22Coworking European Conference: Congreso Europeo de Coworking que se celebrará los días 11-12-13 de Noviembre 2013 en Barcelona
23Coworking Spain Conference: Congreso Español de Coworking que se ha celebrado los pasados días 24-25 de Mayo 2013 en Barcelona
24Gentrificación: es un proceso de transformación urbana en el que la población original de un sector o barrio deteriorado y con pauperismo es progresivamente desplazada por otra de un mayor nivel adquisitivo a la vez que se renueva.
25@kubik espacio multidisciplinar, es un espacio de Coworking situado en c/ Luis Antúnez nº6 08006 Barcelona , en este espacio de Coworking, pionero en Barcelona, han pasado profesionales y empresas como Atrápalo, Javier Creus, Alfons Cornella, y actualmente residentes como Luis Fernández Hermana, Archikubiko Photographic social visión entre las más de 50 empresas y profesionales residentes en el edificio en cada momento. Entre las profesiones que utilizan en estos momentos @kubik hay diseñadores gráficos, traductores, arquitectos, joyeros, postfotografía, dirección de arte, especialistas en redes y TIC, periodistas científicos, periodistas digitales, comunicación científica, creatividad publicitaria, interioristas, empresas de webs, fotógrafos, Agencia de publicidad, Asociaciones, ONGs, cooperación internacional.
26 Richard Florida, en el libro «The Rise of the Creative Class: And How It’s Transforming Work, Leisure, Community and Everyday Life«, ISBN-13: 978-0465024766, utiliza el concepto de «clase creativa», desarrollando el concepto de «ética del trabajo creativo» que se corresponde al concepto que Pekka Himanen11 denomina «Hacker».
Photografía: Marc Chalamanch
Entered in s. The XXIst, our company is adapting to a rapid transformation of the commanding models in the previous century, is situated immersed in a transition towards a new paradigm informacional1. These changes affect every citizen in the collective and private areas, and blur the borders that exist between them putting in crisis limits of the industrial company. We are re-formulating how to relate while we re-form the way of learning, working and interacting with the company that surrounds us, and with them there appears the need to restate the physical existing spaces to adapt them to a changeable, dynamic and indefinite reality. There have to be rethought our spaces of relation, the public and private spaces, of leisure and of work, and it is in the working space where we find the synthesis of the changes through that we live.
The globalization, product of the company network, is overcoming the resistances of the former configurations of the States-nations to turn into an economic, technological, political, social and cultural process without return, Saskia Sassen2. This process allows to re-formulate the dynamics of hierarchy on a large scale that govern the conditions both to internal level and to level of the international connections, and to favor the appearance of relations in the subnational scale (the global cities) with the supranational ones (the global markets). This structure believes new networks that open a new type of particular relations and of convenience between the subnational thing and the supranational thing leading to locating the global thing and to including the local thing. The gradual denationalization generates new actors not natives and they believe new institutions that redistribute his areas of influence, generating fights to get hold of this one.
Global city.
The subnational scale has the global city at the maximum representative and from her one gives service to all the processes of the global economy, turning in non-strategic and indispensably, Saskia Sassen3. Every global city places inside a network of multiple global circuits that overcome the limits of the State – nation locating them in several cross-border geografías. The actors of the subnational and supranational scales try to jump or to modify the bureaucratic structures of the State – nation based on a closed and exclusive immersed system in an indispensable phase of adjustment..
It is the specificity of the global thing what turns in globally the city, leaving on the second plane his historical importance as world city and allowing that cities should appear, without a historical past, of which his potentials take advantage to turn in new non-strategic global. The capacity of every city to offer his specificity to the structures of the global economy allows them to compete inside the network of global cities, and in this respect the local identity in the areas geographically, economically, technologically, socially or culturally, is a factor diferenciador and positively that reinforces them.
The global cities are the territories where the processes of globalization acquire a concrete and located character, are the physical places where there center the operations of the economy of agglomeration, his contradictions and conflicts. In them the economic power is centralized by a few new elites of transnational professionals, who form the core of the global companies, but also close to the population from the global diasporas and the migratory networks that serve them in conditions of precariousness and marginality. The workers’ global class migrantes disadvantaged they are the forgotten and indispensable actors of the globalization, Saskia Sassen4. At the same time, more included there are the managerial markets, his operations and the big companies, bigger it is the complexity and more difficult they are the strategies that these need for his management. This provokes the demand of the most specialized new services, tied to this complexity. Then, the global city generates a managerial new fabric linked to giving service to the demands located of the globalization. A managerial fabric that is the engine of the change in the way of working and that transforms, at the same time, the working space.
The political – economic potential that the global cities develop they turn them in generating of new managerial fabrics and of communities formed to take advantage of the strategies and needs of the global network. These new communities are inserted in the territory turning into strategic place, into a space of centralidad that exceeds the local area to turn in transnational. The global cities need these new local companies, and with it his new citizens with needs capable of transforming them. They are civil that work, live and enjoy the city breaking the old models to adapt it to a company on the other hand constant, of hypermobility, of specialization and transformation of the offer and demand, of evolution of the knowledge with new capacities of global communication and with forms of work in network where one neutralizes the territory, the borders and the time.
New citizens grow in an immersed company in the transformation towards a new paradigm, that in turn, it transforms the way of communicating, to relate and the way of working. And it is in the new ways of understanding the work and his space, where we can find many of the characteristics of the transition towards this new paradigm.
Jacinto Älvaro´s Office, general manager of operations of Bonus Ultra Seguros | This way two founders appear you of google, Larry Page and Sergey Brin
New working space in the company network.
In the decade of the nineties it was started introducing at how and where being employed. There began the transformation of the old structures of work, rigid and hierarchic of the Taylorism5, destined to the production in mass, for new ways of working and of creating values appeared with the economic summit generated by the rapid technological advances and Internet.
Silicon Valley6 was the principal territory where they gave to themselves the characteristics for the transformation and evolution of the forms of work under the new paradigm informacional, Chris Benner7. The place where they started breaking the rigid rules of the industrial paradigm in the world of the work, to incorporate the flex work7.1 for the works of more added value in the competitive dynamics of the industries of the knowledge. While they were provoking the appearance of the flex employment7.2 and his precarización for the works of less qualified but absolutely indispensable for the global economy.
Still of the movie Jacques Tati’s PlayTime (1967) | Coworking Betahaus’s Space in Berlin
The companies of the global economy, especially the related ones to Internet, are restructured concerning the labor markets and to the way of producing. The organization interferes network, decentralizing his organization, and re-forming the processing of information to increase the productivity and to adapt it to the needs of a changeable environment and of hypermobility. The works become more flexible and based on projects inside collaborative networks. This stimulates the entrepreneurship that they base his competitive capacity on the work on network, on a major adaptability to the demands of the global market, and a reconfiguration of the equipments according to his needs. These companies use the innovation as source of growth in the economy informacional, with a development opened and shared of ideas, which separates them from the companies of the industrial economy.
The technologies of the information and the knowledge empiezaron to clarifying to medium of the 90s that would transform the world of the work. A few technologies that relocate the work and allow his transnacionalidad breaking the limitations of the State – nation, and they give response to the hypermobility of the company network. It turns out to be at the time, the telework as alternative to the working space for the companies of production of services. But the work goes far beyond of the production, since it had imposed the industrialism, and the personal contact is returns essentially as generator of opportunities and the indispensable innovation for the new economy.
There is understood that there are no substitute but superposed solutions, and that the complexity and his management are intrinsic elements of this new reality.
The companies are changing and others believe themselves on new needs, while the spaces that receive them transform to give response to the changes that have created them. There is the need to rethink the working space shared it to be turned into space by reagent capable of understanding and answering to the new paradigm informacional. This way it is like, the conventional tipologías of offices, gone out of the hierarchical organization Taylorist, stop answering to the needs of the work in network on not having generated synergies, nor having motivated the innovation, nor having contributed to the interaction between workers and between companies. A characteristic of the culture of the innovation in the economy informacional is that, to weighing to be formed by individuals or small enterprises, the most innovative work produces to itself in network, unlike the industrial economy, Pekka Himanen8, and this network is not generated only across the digital connections but also by physical networks in working spaces inciting of connections.
Rethinking the working space.
There have been great the tipologías of new working spaces that have appeared from the 90s, some of them are simple ways of reducing costs for the companies or are answers to the mobility of his employees, whereas others are the result of a deep reflection on how network is employed at a company. León Emmanuelle9 describes three new working spaces: Combi-Office10, Hot-desking11, Just-in-Time Office12, three tipologías different that suppose a break between the individual and his traditional place of work as evolution of the previous working space.
Big companies since Google13 or Facebook14 find in the innovation in the working space a way of increasing the image of company and of attracting talent. To incorporate the leisure and the sport, the rest and the amusement in the same place of work allows them to develop the necessary connections between equipments with active spaces for the innovation and the creativity, but also it serves to the companies to support to his workers the maximum of time in his sites of work, increasing this way his productivity. They develop programs of incorporation, equality, diversity and education in different areas about the world as tools of development, integration and image.
Typologys of spaces of Facebook and Google in the whole world
At the same time there are born working spaces that rethink and answer to the social, cultural and economic changes of the company network of which they form a part and to the transnational companies to those who aspire to give service. New spaces for new companies and entrepreneurs who during the last 20 years have received numerous names, as incubators, hotel of companies, spaces network, multidisciplinary spaces or spaces transdisciplinares in network, until Coworking‘s name has managed to agglutinate them under the same concept of environment of work.
Coworking
The Coworking is the name that gives him to a type of shared spaces of work between different professionals, who can be of different sectors and often related to Internet. Spaces that centralize resources diminishing costs and extending services, and they seek to generate the synergies necessary to turn into environments of opportunities.
The term Coworking15 was invented by Bernei DeKoven in the year 1999, but it was in the year 2009 when it was spread by Brad Neuberg in the HatFactory16 space in San Francisco, and of form more generalized with the later creation of the Citizen Space17, considered the first space coworking in The United States. The Deskmag18 magazine realizes every year a survey on Coworking’s spaces, that of 2012 shows a continued growth of this type of spaces, overcoming 245 % of growth in both last ones años19, with 2072 spaces in the whole world. Coworking’s spaces in Spain have different platforms where they gather in crowds as Comunidad Coworking20 or Coworking Spain21 that has just organized the “Coworking Spain Conference”22 in Barcelona, and the same year will organize the “Coworking European Conference”23 where the different experiences and Coworking’s spaces will expose and debate in Europe and the world. A growth and a quantity of congresses that reflect the magnitude of the implantation and the interest for these spaces.
Information of the third survey on Coworking’s spaces of the magazine Desmag, 2013
Coworking’s spaces for the most part are integrated by small enterprises, entrepreneurs and liberal professionals, who have a capacity of limited investment, which leads them to looking for alternatives to the conventional offices. They are in the old spaces forgotten former ships of the obsolete industry, devoured by the growth of the cities, where they discover new potentials for the global cities. Potentials that had been used in the 50s in New York by students and artists, across the lofts, and that 40 years later began to redescubrirse and to turning into places for the birth of the new spaces for the industry of the knowledge. Singular spaces to generate new environments of work based on the collaborative innovation. An interesting information of the survey of Deskmag18 is that 79 % of the spaces is independent and only 5 % forms a part of a franchised network.
These buildings are urban regenerators, stir his environments into action exceeding his physical limits, revitalizing neighborhoods that had been remaining obsolete, attracting a new industry it cleans and with added value. New inhabitants join to these neighborhoods and believe an urban network of services that stir them into action. There appear new enterprising initiatives that have to coexist with the existing ones and to try to be revitalizing of the existing reality, and not to turn into the precedent of gentrification strategies24 that lead to the expulsion of his inhabitants to create another sterile city of his roots and inhabitants.
The companies, professionals and entrepreneurs, of different sectors and dimensions, look that his environments of work are alive spaces. Buildings capable of adapting to the change and to the needs of his residents, who believe a ecosistem network to collaborate internally and to compete externally, and who manage to be able to use the brand of the space to contribute to his needs of corporate image. The companies seek to share resources and to be able to increase the presentations of his spaces, this there allows them the generation of shared spaces thought about zero to satisfy the needs of companies and workers. A few environments of work that they believe to generate synergies between his residents, and to look for solutions of low cost to find the comfort and the domesticity in the environment of work. The space has to be an active element, which he contributes to the generation of value in order that the companies collaborate internally, motivating to finding the points that complement them and the form of which they add knowledge, and in order that they compete externally creating projects in network.
One seeks to generate a network of affinities and passions, which allows to develop together new ideas, but at the same time to support his independence and flexibility minimizing the difficulties of the fact of being companies of small size. These environments of work behave as a social network, of contacts and professional experiences, and are used by independent transnational professionals to find the networks of local professionals necessary for his implantation in a place, so much at the professional level like to relational level.
The Human Factor is the key element in these new working spaces, the person is the center over the work that it realizes. In the development of the person, the knowledge and his creative capacities and of innovation it is where the base is the economy of the knowledge. The working space cannot be a neutral and sterile element but an active element that has to reflect the worries and the passions of the person who uses it. They are spaces where the private thing and the public thing, the professional thing and the personal thing, are mixed when the person spends long days in the place of work. Spaces where the domesticity joins, the comfort of the private spaces allowing to give value to the own differences and to contribute them to the set. The domesticity enters the professional space to turn into an added value.
At the same time, the hourly flexibility does that the limits between the space and time of work and the private one they are fading away. The transnacionalidad of many plays the role of the equipments of work that the schedules are flexes isolated from the conventional inflexibility. The value of the prepared well youth and the equality of kinds, with the conciliation with the private life they discover new needs that this world of the work has to give response, as spaces for the children of the residents in Coworking’s space. The World Survey on Coworking of 2012 of Deskmag18 shows that the middle ages of the coworker are 34 years, with universitary education and a few income superior to the average, but also that still the men double to the women in his utilization. A model impregnated with the basic values of community, collaboration and productivity. Also they qualify the spaces of enterteining, nice, creative, inspiring, productibles, flexible and social. The benefits of the Coworking for 71 % are the increase of creativity and for 62 % an increase of his level of work. While, 68 % affirms that they center better in spite of what might be the opposite on having been inside spaces opened shared.
Information of the Desmag’s second survey on Coworking’s spaces, 2012
It is from the workers that the worries and the social commitments begin to form a part of the environment of work, involving his companies in the problematic ones of the community of which they form a part, and managing to incorporate them in the projects that they develop. The Coworking seeks to create an environment based on the conscience of community that goes beyond the creation of managerial value. The sustainability is one of his own values and to share resources already it is an intrinsically green element. The opened spaces have the aptitude to be able to absorb the growths and redistribute the decreases of the companies, adapting and optimizing to the maximum the space to the needs of every moment. These spaces locate in the own urban fabric and not in zones destined only to offices, which allows a reduction of displacements the work and to be important actors in the rehabilitation and dynamization of his urban environments. To generate the necessary synergies between the residents of Coworking’s buildings they believe spaces that allow the mutual knowledge, spaces of fret to generate new projects. Spaces of relation to be opened for professionals of other sectors and to share his experiences of success and failure, turning into places of learning. The Coworking helps to have a more wide vision of the complexity of the company and be able to find his needs, which are difficult to view in environments of work sectorizados or for professionals inside environments endogámicos. They are spaces like small terraces, green spaces, urban gardens, zones to eat or to do the coffee, or spaces less programmed as stairs and corridors, where the unforeseen meetings are provoked, but also they can be spaces thought for these types of meetings as special rooms for meetings and brainstorming. The shared work also demands to have access to a type of spaces of decompression, spaces to isolate, to study or to disconnect that they allow to find the sometimes necessary distance of the environment.
@Kubik, one example of space multidiciplinar in network
@kubik25 is a good example of new environments of work in Barcelona. It is a space that from his creation in the year 1994, 15 years before that was spreading Coworking’s name in San Francisco, has used as model for the implantation of other similar spaces. is a multidisciplinary space, container of economic activities for small organizations and autonomous workers ready to share physical resources and services. From his creation it has wanted to be the revitalizing one of the urban economy of the small enterprise, a physical and virtual place that forms an ecosystem based on the talent, the innovation and the energy. Them 900m2 of the building that occupies @Kubik in the center of Barcelona they are thought to provoke the major flow of information and possible knowledge under five beginning that mark the spirit and the management of the space:
– The life like premise
– The innovation like strategy
– The technology like opportunity
– The complexity like challenge
– The collaboration like dynamics
The building of three plants shelters more than 50 workers distributed in autonomous and companies from 3 to 15 members, or more than 15 workers. The space has a coordinator to activate the synergies between the resident companies and to manage the information of each one of the companies. The working spaces are formed across free sets separated by movable racks, with spaces of meetings opened and a closed room of meetings, a terrace and space of common coffee for the residents. An environment of innovative work for professionals of the company network.
Shared spaces and of work of the multidisciplinary space @Kubik
Conclusions.
The social transformation in which we are immersed is modifying our vital environment. If all our world is changing, if the company network is penetrating the limits imposed by the previous ones, if the new technologies allow to overcome the need presencial, at the time the forms of production and the environments of work also have to transform and to adapt to the new paradigm. It is in the working space where the principal values of the company network appear brighter transforming where, how and at what we are employed. The Coworking is one of the models of work capable of answering better to the transformation and the constant adjustment of the means of production to an environment and to a few changeable and uncertain needs. Definitively it will be in the culture of her innovation8 or the ethics of the creative work creativo26 where we will see how we are adapting to a future without answers but abundance of questions for answering and challenges to turn actually.
Marc Chalamanch, architect.
Barcelona, november 2014.
Notes:
1 The concepts of company network, informacionalismo, paradigm informacional are developed by Manuel Castells in the first chapter “Informacionalismo, networks and company network: a theoretical offer” of the book “La sociedad red: una visión global”, ISBN: 978-84-206-4784-5.
2 The concepts of denationalization, subnational scale, supranational scale, they are developed by Saskia Sassen in the first chapter “Elementos para una sociología de la globalización” of the book “Una sociología de la globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6.
3 The concept of global cities is developed by Saskia Sassen in the third chapter “Global Cities: the local recovery and the social practices” of his book of “Una sociología de la globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6.
4 Saskia Sassen develops in the fifth chapter “New global classes ” of his book of “Una sociología de la globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6, the changes, importances and influences of the new global classes.
5 The Taylorism( Term derived from the name of the American Frederick Winslow Taylor), in organization of the work, refers to the division of the different tasks of the process of production. It was a method of industrial organization, which end was to increase the productivity and to avoid the control that the worker could have in the times of production. It is related to the production in chain
7 Benner, Chris. “The work in the company network: lessons of Silicon Valley” inside the book “La sociedad red: Una visión global” by Manuel Castells, ISBN: 978-84-206-4784-5. In this article there develop the concepts of flexible work and I use flexes the two related to the location, the company network and the differences in the work according to the social classes taking Silicon Valley as an example
7.1Flexible work: is the motivation of the competitive dynamics and the labor guidelines that govern the industries of the knowledge and is indexed to the activities that the persons do while they take part in the processes of production. It is a type of work that he needs from constant learning and capacity of adjustment to new situations on the part of the worker inside a dynamic frame of which it forms a part.
7.2Flexible employment: it refers to the nature of the relations between workers and businessman, represents the manifestation of a legal and institutional frame that favors the rapid change of contracts of work with low costs in terms of time, effort or profitability for the businessman. It represents for the worker different ways of being inside the labor market that is unstable (I work part-time, autonomous, etc.), it forms a of subsistence that determines the income and not the nature of his work. Chris Bennerr differentiates three forms of flexible employment: the atypical employment related to the non-conventional employment, the rotation of the work and the relations of employment with intermediaries between worker and businessman.
8Pekka Himanen develops in the article of “The ethics hacker as culture of the age of the information” inside the book libro “La sociedad red: Una visión global” by Manuel Castells, ISBN: 978-84-206-4784-5, A reflection on his book “the ethics of hacker” and the concepts of labor, ethical culture, creativity, innovation, flexibility and time in the age of the information, bases for the construction of a new culture of the work and of the development. A culture that is narrowly tied to the reflection on new working spaces and with the work in equipments transdisciplinares and his more creative and innovative vision. Pekka Himanen proposes in the article the name of “culture of the innovation” to define d’una clearer way the values developed in the “ethics of the hacker”. Pekka Himanen emphasizes in his book “La ética de hacker”, eprints.rclis.org, a series of values as the Passion, the Freedom, the Social Conscience, the Truth, the Anti-corruption, the Fight against the Alienation of the Man, the Social Equality, the Free Access to the Information (free knowledge), the Social Value (recognition between similar), the Accessibility, the Activity, the Responsible Worry, the Curiosity, the Creativity, the Interest, which they are values that materialize also in the new working spaces as tools of conviviality and shared development.
10Combi-Office: It is a working space that combines two differentiated areas, on one hand small individual offices (4-6m2) for the isolation and the concentration, and another space that places around it that is formed as a great collective zone of work divided in equipments of work. In the book “The Eropean Office: Office design and national context” of J.Van Meel, 010 publishers, Rotterdam 2000, Quorum books ISBN 90 64503826, does to itself a good revision of different buildings that they gather this model of working space and describes his origin as Swedish. With the different examples of offices it is possible to understand perfectly the typology of space that the office model generates Combi-Office.
11Hot-Desking:It is defined as a common space divided in different spaces opened for a limited number of persons (approximately fifty) who do not have a predetermined site of work and are a working space for short periods of time. Working space is formed by a common space divided between one or two dozens of offices opened with a maximum of fifty persons in the whole space. The utilization of the working space is like that of the libraries, the first one that comes is the one that it has right to the site of work. In the book “The flexible workplace: a sourcebook of information and research“ by Christine Avery, Diane Zabel, Greenwood Publishing Group, 2001, ISNB: 156720189x, Hot-desking’s different spaces are described and one recounts to the origin of the word to a term that the soldiers of the U.S. Navy was using to describe the berths that the sailors were using in different shifts. In the Book “New Demographics New Workspace: Office Design for the Changing Workforce” by Jeremy Myerson, Jo-anne Bichard, Alma Elrich, ISBN-13: 978-0566088544, it incorporates a study of the pros and cons of this type of working space that Welcoming Workplace can become condensed in this graph, 2008.
12Just-In-Time Office: It is a system of office management for certain periods, the users can rent spaces of work or of meeting according to his temporary needs. In the Book “On the Job: Design and the American Office, Part 3” by Donald Albrecht, Chrysanthe Broikos, ISBN-13: 978-1568982410, there is described the history of the evolution of the working spaces and a tour is done by the different tipologías of spaces inside the frame of The United States, and they give themselves office examples Just-in-time. This one is a system that is exploited by office chains as Regus, and is efficient enough for professionals with great mobility that clients need to work and to receive in the city where they are.
13 Working space in Google. With offices in the whole world in his web they seek to attract the talent in the whole world with an image of company absolutely different from the one that us had the industrialism used, the working space and an opened philosophy are one of the manera of explaining the company. In this web they explain his policies and philosophy of incorporation, diversity, education and culture in the environment of the work, some of these programs and benefits that centre specifically on the creation of an inclusive environment for all our users of Google. Assistance for the adoption, day-care centers, the rooms of the mother, maternity / paternity, Bucks Baby-unión, New group of support for infantile parents, Centros in Mountain View, Programs Pairs, Policies of housing (included those of visual form, the mobility and auditory disability Googlers), Transgénero and Support Labor Transition.
14 Working space in Facebook. In his web they explain how one is employed at his offices, the executives in tie have turned into creative and enterteining young persons, for spaces that believe equipment and they value the ideas, the results and the talent.
15Coworking:Coworking‘s exact definition is confused because it is a working space in constant reinvention but in the Wikipedia one tries to explain his origins and to give examples of Coworking’s spaces in the world.
16HatFactory, Located in 801 Minnesota *8 San Francisco, CA 94107, was the space from which Brad Neuberg started spreading the term Coworking, in his origins it was a loft where they were working and living through three freelands and was opened for others during the day for other freelands dedicated to technological developments. The space still works as Coworking’s space.
17Citizen Space, Located in 425 2nd st, Suite 100 San Francisco, CA 94107, was the first space that really spread with Coworking’s name, was founded by Tara Hunt, Chris Messina y Brad Neuberg.
19Coworking de Deskmag polls spaces, this magazine realizes every year the biggest of the world on Coworking’s spaces, that of 2012 was the third one that realizes this magazine and was realized on 2007 polled of the whole world. Information that have been announced of the third survey Desmag 2013. Information also interesting of the second survey Desmag 2012.
20Comunidad Coworking:It is a platform that Connects Coworking’s spaces, with users interested in sharing a working space in Spain. It has as aim promote the culture Coworking, sensitizing to the company with this current based in sharing and adding up in the same professional environment. Besides a platform online edit a magazine COgrafía, the first one in his kind on coworking that tries to offer a nearby and current vision on the spaces coworking that are arising in Spain.
21 Coworking Spain: Coworking Spain is a platform of spaces of coworking and of coworkers where they can find spaces of coworking, find coworkers that are in centers of coworking working and to read news of coworking in our magazine.
22Coworking European Conference: Coworking’s European Congress that will celebrate the Noviembre 11-12-13 2013 in Barcelona
23Coworking Spain Conference: Coworking’s Spanish congress that has been celebrated past On May 24-25, 2013 in Barcelona
24Gentrification: It is a process of urban transformation in the one that the original population of a sector or damaged neighborhood and with pauperismo is progressively displaced by other one of a major acquisitive level simultaneously that is renewed.
25@kubikMultidisciplinary space, it is Coworking’s space placed in c/Luis Antúnez nº6 08006 Barcelona, in this space of Coworking, pioneer in Barcelona, professionals and companies have happened as Atrápalo, Javier Creus, Alfons Cornella, and nowadays residents as Luis Fernández Hermana, Archikubikor Photographic social visión between more than 50 companies and resident professionals in the building in every moment. Between the professions that they use in these moments @kubik there are graphical designers, translators, architects, jewelers, postphotography, direction of art, specialists in networks and TIC, scientific journalists, digital journalists, scientific communication, advertising creativity, interioristas, companies of webs, photographers, Agencia of advertising, Associations, NGOs, international cooperation.
26Richard Florida, in the book»The Rise of the Creative Class: And How It’s Transforming Work, Leisure, Community and Everyday Life«, ISBN-13: 978-0465024766, There uses the concept of «creative class», developing the concept of «ethics of the creative work» that corresponds to the concept that it names Pekka Himanen11 is denominated «Hacker».
Fotografía: Marc Chalamanch
Entrados no s.XXI, a nosa sociedade estase a adaptar a unha rápida transformación dos modelos imperantes no século precedente, áchase inmersa nunha transición cara a un novo paradigma informacional1. Estes cambios afectan a cada cidadán nos ámbitos colectivos e privados, e esvaen as fronteiras que existen entre eles poñendo en crise límites da sociedade industrial. Estamos a reformular como relacionarnos mentres reconfigurar o xeito de aprender, traballar e interactuar coa sociedade que nos rodea, e con eles aparece a necesidade de reformular os espazos físicos existentes para adaptalos a unha realidade cambiante, dinámica e indefinida. Téñense que repensar os nosos espazos de relación, os espazos públicos e privados, de ocio e de traballo, e é no espazo de traballo onde encontramos a síntese dos cambios que vivimos.
A globalización, produto da sociedade rede, está a superar as resistencias das antigas configuracións dos Estados-nación para converterse nun proceso económico, tecnolóxico, político, social e cultural sen retorno, Saskia Sassen2. Este proceso permite reformular as dinámicas de xerarquía de escala que rexen os estados tanto a nivel interno coma a nivel das conexións internacionais, e favorecer a aparición de relacións na escala subnacional (as cidades globais) coas supranacionais (os mercados globais). Esta estrutura crea novas redes que abren un novo tipo de relacións particulares e de conveniencia entre o subnacional e o supranacional levando a localizar o global e a globalizar o local. A paulatina desnacionalización xera novos actores non nacionais e créanse novas institucións que redistribúen os seus ámbitos de influencia, xerando loitas para apoderarse desta.
Cidade global
A escala subnacional ten a cidade global como máximo representante e dende ela dáse servizo a todos os procesos da economía global, converténdose en nodo estratéxico e indispensable, Saskia Sassen3. Cada cidade global sitúase dentro dunha rede de múltiples circuítos globais que superan os límites do Estado-nación situándoos en varias xeografías transfronteirizas. Os actores das escalas subnacionais e supranacionais intentan saltarse ou modificar as estruturas burocráticas do Estado-nación baseadas nun sistema pechado e excluínte inmerso nunha imprescindible fase de adaptación.
É a especificidade do global o que converte en global a cidade, deixando en segundo plano a súa importancia histórica como cidade mundial e permitindo que aparezan cidades, sen un pasado histórico, que aproveiten as súas potencialidades para converterse en novos nodos estratéxicos globais. A capacidade de cada cidade para ofrecer a súa especificidade ás estruturas da economía global permítelles competir dentro da rede de cidades globais, e neste sentido a identidade local nos ámbitos xeográfico, económico, tecnolóxico, social ou cultural, é un factor diferenciador e positivo que as reforza.
As cidades globais son os territorios onde os procesos de globalización adquiren un carácter concreto e localizado, son os lugares físicos onde se concentran as operacións da economía de aglomeración, as súas contradicións e conflitos. Nelas centralízase o poder económico cunhas novas elites de profesionais transnacionais, que forman o núcleo das empresas globais, pero tamén xunto á poboación proveniente das diásporas globais e as redes migratorias que lles serven en condicións de precariedade e marxinalidade. A clase global de traballadores emigrantes desfavorecidos son os actores esquecidos e indispensables da globalización, Saskia Sassen4. Ao mesmo tempo, canto máis globalizados están os mercados empresariais, as súas operacións e as grandes empresas, máis grande é a complexidade e máis difíciles son as estratexias que estas necesitan para a súa xestión. Isto provoca a demanda de novos servizos máis especializados, ligados a esta complexidade. Entón, a cidade global xera un tecido empresarial novo vinculado a dar servizo ás demandas localizadas da globalización. Un tecido empresarial que é o motor do cambio na forma de traballar e que transforma, ao mesmo tempo, o espazo de traballo.
O potencial político-económico que desenvolven as cidades globais convértenas en xeradoras de novos tecidos empresariais e de comunidades formadas para aproveitarse das estratexias e necesidades da rede global. Estas novas comunidades insírense no territorio converténdoo en lugar estratéxico, nun espazo de centraliade que supera o ámbito local para converterse en transnacional. As cidades globais necesitan estas novas empresas locais, e con iso os seus novos cidadáns con necesidades capaces de transformalas. Son cidadáns que traballan, viven e gozan da cidade rompendo os vellos modelos para adaptala a unha sociedade en cambio constante, de hipermovilidad, de especialización e transformación da oferta e demanda, de evolución do coñecemento con novas capacidades de comunicación global e con formas de traballo en rede onde se neutraliza o territorio, as fronteiras e o tempo.
Novos cidadáns crecen nunha sociedade inmersa na transformación cara a un novo paradigma, que á súa vez, transforma a forma de comunicarnos, relacionarnos e o xeito de traballar. E é nas novas maneiras de entender o traballo e o seu espazo, onde podemos encontrar moitas das características da transición cara a este novo paradigma.
Despacho de Jacinto Älvaro, director xeral de operacións de PLus Ultra Seguros | Así se presentan os dous fundadores de google, Larry Page e Sergey Brin
Novos espazo de traballo na sociedade rede
Na década dos noventa empezouse a innovar en como e onde traballar. Iniciouse a transformación das vellas estruturas de traballo, ríxidas e xerárquicas do Taylorismo5, destinadas á produción en masa, por novas maneiras de traballar e de crear valores aparecidos co auxe económico xerado polos rápidos avances tecnolóxicos e Internet.
Silicon Valley6 foi o principal territorio onde se deron as características para a transformación e evolución das formas de traballo baixo o novo paradigma informacional, Chris Benner7. O lugar onde empezaron a romper as ríxidas regras do paradigma industrial no mundo do traballo, para incorporar o traballo flexible7.1 para os traballos de máis valor engadido nas dinámicas competitivas das industrias do coñecemento. Mentres provocaban a aparición do emprego flexible7.2 e o seu precarización para os traballos de menos cualificados pero absolutamente indispensables para a economía global.
Fotograma da película PlayTime (1967) de Jacques Tati | Espazo de Coworking Betahaus en Berlin
As empresas da economía global, sobre todo as relacionadas con Internet, reestrutúranse afectando aos mercados laborais e á forma de producir. Introdúcese a organización rede, descentralizando a súa organización, e reconfigurar o procesamento de información para aumentar a produtividade e adaptala ás necesidades dun ámbito cambiante e de hipermovilidad. Os traballos vólvense máis flexibles e baseados en proxectos dentro de redes colaboradoras. Isto incentiva a creación de empresas que basean a súa capacidade competitiva no traballo en rede, nunha maior adaptabilidade ás demandas do mercado global, e unha reconfiguración dos equipos segundo as súas necesidades. Estas empresas utilizan a innovación como fonte de crecemento na economía informacional, cun desenvolvemento aberto e compartido de ideas, que as diferencia das empresas da economía industrial.
As tecnoloxías da información e o coñecemento empiezaron a deixar claros a medianos dos anos 90 que transformarían o mundo do traballo. Unhas tecnoloxías que deslocalizan o traballo e permiten o seu transnacionalidad rompendo as limitacións do Estado-Nación, e dan resposta á hipermovilidad da sociedade rede. Aparece entón, o teletraballo como alternativa ao espazo de traballo para as empresas de produción de servizos. Pero o traballo vai moito máis alá da produción, como impuxera o industrialismo, e o contacto persoal é volve esencial como xerador de oportunidades e a innovación imprescindible para a nova economía.
Compréndese que non hai solucións substitutivas senón superpostas, e que a complexidade e a súa xestión son elementos intrínsecos desta nova realidade.
As empresas están a cambiar e créanse outras sobre necesidades novas, mentres os espazos que as acollen se transforman para dar resposta aos cambios que as crearon. Hai a necesidade de repensar o espazo de traballo compartido para convertelo en espazo reactivo capaz de comprender e responder o novo paradigma informacional. Así é como, as tipoloxías convencionais de oficinas, saídas da xerarquización Taylorista, deixan de responder ás necesidades do traballo en rede ao non xerar sinerxías, nin motivar a innovación, nin contribuír á interacción entre traballadores e entre empresas. Unha característica da cultura da innovación na economía informacional é que, a pesar estar formada por individuos ou pequenas empresas, o traballo máis innovador prodúcese en rede, a diferenza da economía industrial, Pekka Himanen8, e esta rede non se xera soamente a través das conexións dixitais senón tamén por redes físicas en espazos de traballo incitadoras de conexións.
Repensando o espazo de traballo.
Foron moitas as tipoloxías de novos espazos de traballo que apareceron dende os anos 90, algunhas son simples maneiras de rebaixar custos para as empresas ou son respostas á mobilidade dos seus empregados, mentres que outras son o resultado dunha reflexión profunda sobre como traballar nunha sociedade rede. León Emmanuelle9 describe tres novos espazos de traballo: Combi-Office10, Hot-desking11, Just-in-Time Office12, tres tipoloxías diferentes que supoñen unha ruptura entre o individuo e o seu tradicional lugar de traballo como evolución do espazo de traballo precedente.
Grandes empresas como Google13 ou Facebook14 encontran na innovación no espazo de traballo un xeito de incrementar a imaxe de empresa e atraer talento. Incorporar o ocio e o deporte, o descanso e a diversión no mesmo lugar de traballo permítelles desenvolver as conexións necesarias entre equipos con espazos activos para a innovación e a creatividade, pero tamén serve as empresas para manter aos seus traballadores o máximo de tempo nos seus sitios de traballo, aumentando así a súa produtividade. Desenvolven programas de inclusión, igualdade, diversidade e educación en diferentes ámbitos arredor do mundo como ferramentas de desenvolvemento, integración e imaxe.
Tipologías de espacios de Facebook y Google en todo el mundo
Ao mesmo tempo nacen espazos de traballo que se reformulan e responden aos cambios sociais, culturais e económicos da sociedade rede da que forman parte e ás empresas transnacionais ás que aspiran a dar servizo. Novos espazos para novas empresas e emprendedores que durante os últimos 20 anos recibiron numerosos nomes, como incubadoras, hotel de empresas, espazos rede, espazos multidisciplinares ou espazos transdisciplinares en rede, ata que o nome de Coworking chegou a aglutinalos baixo un mesmo concepto de ámbito de traballo.
Coworking
O Coworking é o nome que se lle dá a un tipo de espazos compartidos de traballo entre diferentes profesionais, que poden ser de distintos sectores e moitas veces relacionados con Internet. Espazos que centralizan recursos diminuíndo custos e ampliando servizos, e buscan xerar as sinerxías necesarias para converterse en ámbitos de oportunidades.
O termo Coworking15 invéntouno Bernei DeKoven no ano 1999, pero foi no ano 2009 cando foi difundido por Brad Neuberg no espazo HatFactory16 en San Francisco, e de forma máis xeneralizada coa creación posterior do Citizen Space17, considerado o primeiro espazo coworking en Estados Unidos. A revista Deskmag18 realiza cada ano unha enquisa sobre espazos de Coworking, a do 2012 mostra un continuado crecemento deste tipo de espazos, superando o 245% de crecemento nos dous últimos anos19, con 2072 espazos en todo o mundo. Os espazos de Coworking en España dispoñen de diferentes plataformas onde se agrupan como Comunidad Coworking20 ou Coworking Spain21 que acaba de organizar a “Coworking Spain Conference”22 en Barcelona, e este mesmo ano organizará a “Coworking European Conference”23 onde se expoñerán e debaterán as diferentes experiencias e espazos de Coworking en Europa e o mundo. Un crecemento e unha cantidade de congresos que reflicten a magnitude da implantación e o interese por estes espazos.
Datos da terceira enquisa sobre espazos de Coworking da revista Desmag, 2013
Os espazos de Coworking maioritariamente están integrados por pequenas empresas, emprendedores e profesionais liberais, que dispoñen dunha capacidade de investimento limitado, o que os leva a buscar alternativas ás oficinas convencionais. Son nos vellos espazos esquecidos de antigas naves da industria obsoleta, engulidas polo crecemento das cidades, onde descobren novas potencialidades para as cidades globais. Potencialidades que foran utilizadas nos anos 50 en Nova York por estudantes e artistas, a través dos lofts, e que 40 anos despois empezaron a redescubrirse e a converterse en lugares para o nacemento dos novos espazos para a industria do coñecemento. Espazos singulares para xerar novos ámbitos de traballo baseados na innovación colaboradora. Un dato interesante da enquisa de Deskmag18 é que o 79% dos espazos son independentes e só o 5% forma parte dunha rede franquiciada.
Estes edificios son rexeneradores urbanos, dinamizan os seus ámbitos superando os seus límites físicos, revitalizando barrios que foran quedando obsoletos, atraendo unha nova industria limpa e con valor engadido. Novos habitantes incorpóranse a estes barrios e crean unha rede urbana de servizos que os dinamizan. Aparecen novas iniciativas emprendedoras que teñen que convivir coas existentes e intentar ser dinamizadoras da realidade existente, e non se converter no precedente de estratexias xentrificadoras24 que levan á expulsión dos seus habitantes para crear outra cidade estéril das súas raíces e habitantes.
As empresas, profesionais e emprendedores, de diferentes sectores e dimensións, buscan que os seus ámbitos de traballo sexan espazos vivos. Edificios capaces de adaptarse ao cambio e ás necesidades dos seus residentes, que creen unha rede ecosistémica para colaborar internamente e competir externamente, e que cheguen a poder utilizar a marca do espazo para contribuír ás súas necesidades de imaxe corporativa. As empresas buscan compartir recursos e poder aumentar as prestacións dos seus espazos, isto permítelles a xeración de espazos compartidos pensados de cero para satisfacer as necesidades de empresas e traballadores. Uns ámbitos de traballo que crean para xerar sinerxías entre os seus residentes, e buscar solucións de baixo custo para encontrar o confort e a domesticiade no ámbito de traballo. O espazo ten que ser un elemento activo, que contribúa á xeración de valor para que as empresas colaboren internamente, motivando a encontrar os puntos que as complementen e a forma de que sumen coñecementos, e para que compitan externamente creando proxectos en rede.
Búscase xerar unha rede de afinidades e paixóns, que permita desenvolver conxuntamente novas ideas, pero ao mesmo tempo manter a súa independencia e flexibilidade minimizando as dificultades do feito de ser empresas de pequeno tamaño. Estes ámbitos de traballo compórtanse como unha rede social, de contactos e experiencias profesionais, e son utilizados por profesionais independentes transnacionais para encontrar as redes de profesionais locais necesaria para a súa implantación nun lugar, tanto a nivel profesional coma a nivel relacional.
O Factor Humano é o elemento clave nestes novos espazos de traballo, a persoa é o centro por enriba do traballo que realice. No desenvolvemento da persoa, o coñecemento e as súas capacidades creativas e de innovación é onde se encontra a base a economía do coñecemento. O espazo de traballo non pode ser un elemento neutro e estéril senón un elemento activo que ten que reflectir as inquietudes e as paixóns da persoa que o utiliza. Son espazos onde o privado e o público, o profesional e o persoal, se mesturan cando a persoa pasa longas xornadas no lugar de traballo. Espazos onde se incorpora a domesticiade, a comodidade dos espazos privados permitindo dar valor ás propias diferenzas e achegalas ao conxunto. A domesticiade entra no espazo profesional para converterse nun valor engadido.
Ao mesmo tempo, a flexibilidade horaria fai que os límites entre o espazo e tempo de traballo e o privado se vaian esvaendo. A transnacionalidad de moitos dos equipos de traballo fai que os horarios sexan flexibles apartados da rixidez convencional. O valor da xuventude ben preparada e a igualdade de xéneros, coa conciliación coa vida privada descobren novas necesidades que este mundo do traballo ten que dar resposta, como espazos para os fillos dos residentes no espazo de Coworking. A Enquisa Mundial sobre Coworking do 2012 de Deskmag18 mostra que a idade media do coworker é de 34 anos, con formación universitaria e uns ingresos superiores á media, pero tamén que aínda os homes dobran as mulleres na súa utilización. Un modelo impregnado dos valores básicos de comunidade, colaboración e produtividade. Tamén cualifican os espazos de divertidos, amables, creativos, inspiradores, producibles, flexibles e sociais. Os beneficios do Coworking para un 71% son o incremento de creatividade e para un 62% un incremento do seu nivel de traballo. Mentres, o 68% afirma que se concentran mellor a pesar do que podería ser o contrario ao estar dentro de espazos aberto compartidos.
Datos da segunda enquisaa de Desmag sobre espazos de Coworking, 2012
É dende os traballadores que as preocupacións e os compromisos sociais entran a formar parte do ámbito de traballo, implicando as súas empresas nas problemáticas da comunidade da que forman parte, e chegando a incorporalas nos proxectos que desenvolven. O Coworking busca crear un ámbito baseado na conciencia de comunitaria que vai máis alá da creación de valor empresarial. A sostibilidade é un dos seus valores propios e compartir recursos xa é un elemento intrinsecamente verde. Os espazos abertos teñen a capacidade de poder absorber os crecementos e redistribuír os decrecementos das empresas, adaptando e optimizando ao máximo o espazo ás necesidades de cada momento. Estes espazos sitúanse no propio tecido urbano e non en zonas destinadas unicamente a oficinas, o que permite unha redución de desprazamentos ao traballo e ser actores importantes na rehabilitación e dinamización dos seus ámbitos urbanos. Para xerar as sinerxías necesarias entre os residentes dos edificios de Coworking créanse espazos que permiten o coñecemento mutuo, espazos de rozamento para xerar novos proxectos. Espazos de relación para abrirse a profesionais doutros sectores e compartir as súas experiencias de éxito e fracaso, converténdose en lugares de aprendizaxe. O Coworking contribúe a ter unha visión máis ampla da complexidade da sociedade e poder encontrar as súas necesidades, que son difíciles de visionar en ámbitos de traballo sectorizados ou por profesionais dentro de ámbitos endogámicos. Son espazos como pequenas terrazas, zonas verdes, hortos urbanos, zonas para comer ou facer o café, ou espazos menos programados como escaleiras e corredores, onde se provocan os encontros imprevistos, pero tamén poden ser espazos pensados para estes tipos de encontros como salas especiais, para encontros e brainstorming. O traballo compartido tamén demanda ter acceso a un tipo de espazos de descompresión, espazos para illarse, estudar ou desconectar que permiten encontrar a distancia ás veces necesaria do ámbito..
@Kubik, un exemplo de espazo multidiciplinar en rede.
@kubik25 é un bo exemplo de novos ámbitos de traballo en Barcelona. É un espazo que dende a súa creación no ano 1994, 15 anos antes que se difundise o nome de Coworking en San Francisco, serviu de modelo para a implantación doutros espazos parecidos. @kubik é un espazo multidisciplinar, colector de actividades económicas para pequenas organizacións e traballadores autónomos dispostos a compartir recursos físicos e servizos. Dende a súa creación quixo ser un dinamizador da economía urbana da pequena empresa, un lugar físico e virtual que forma un ecosistema baseado no talento, a innovación e a enerxía. Os 900 m² do edificio que ocupa @Kubik no centro de Barcelona están pensados para provocar o maior fluxo de información e coñecemento posible baixo cinco principios que marcan o espírito e a xestión do espazo:
– A vida como premisa,
– A innovación como estratexia,
– A tecnoloxgía como oportunidade,
– A complexidade como reto,
– A colaboración como dinámica.
O edificio de tres plantas alberga máis de 50 traballadores distribuídos en autónomos e empresas de 3 a 15 membros, ou máis de 15 traballadores. O espazo dispón dun coordinador para activar as sinerxías entre as empresas residentes e xestionar a información de cada unha das empresas. Os espazos de traballo configúranse a través de estudios libres separados por estantes movibles, con espazos de reunións abertos e unha sala de reunións pechada, unha terraza e espazo de café común para os residentes. Un ámbito de traballo innovador para profesionais da sociedade rede.
Espazos compartidos e de traballo do espazo multidisciplinario @Kubik
Conclusións.
A transformación social na que estamos inmersos está a modificar o noso ámbito vital. Se todo o noso mundo está a cambiar, se a sociedade rede está a traspasar os límites impostos polas anteriores, se as novas tecnoloxías permiten superar a necesidade presencial, entón as formas de produción e os ámbitos de traballo tamén teñen que transformarse e adaptarse ao novo paradigma. É no espazo de traballo onde os valores principais da sociedade rede se mostran máis nitidamente transformando o onde, o como e no que estamos a traballar. O Coworking é un dos modelos de traballo capaz de responder mellor á transformación e a adaptación constante dos medios de produción a un ámbito e a unhas necesidades cambiantes e incertas. En definitiva será na cultura da innovación8ou a ética do traballo creativo26 onde veremos como nos imos adaptando a un futuro sen respostas pero cheo de preguntas por contestar e retos para converter en realidade.
Marc Chalamanch, arquitecto.
Barcelona, novembro 2014.
Notas:
1 Os conceptos de sociedad rede, informacionalismo, paradigma informacional están desarrollados por Manuel Castells no primeiro capítulo “Informacionalismo, redes e sociedade rede: unha propuesta teórica” do libro “La sociedad red: una visión global”, ISBN: 978-84-206-4784-5.
2 Os conceptos de desnacionalización, escala subnacional, escala supranacional, están desarrollados por Saskia Sassen no primeiro capítulo “Elementos para una socioloxía da globalización” do seu libro de “Unha socioloxía da globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6.
3 O concepto de cidades globais está desarrollado por Saskia Sassen no terceiro capítulo “Cidades Globais: a recuperación do lugar e as prácticas sociais” do seu libro de “Unha socioloxía da globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6.
4 Saskia Sassen desarrolla no quinto capítulo “Novas clases globais” do seu libro de “Una sociología de la globalización” ISNB: 978-84-935432-6-6, os cambios, importancias e influencias das novas clases globais.
5 O Taylorismo(termo derivado do nome do estadounidense Frederick Winslow Taylor), na organización do traballo, fai referencia a división das distintas tareas do proceso de producción. Foi un método de organización industrial, cuio fin era aumentar a productividade e evitar o control que o obreiro podía ter nos tempos de producción. Está relacionado ca producción en cadea.
7 Benner, Chris. “O traballo na sociedade rede: leccións de Silicon Valley” dentro do libro “A sociedad rede: Unha visión global” de Manuel Castells, ISBN: 978-84-206-4784-5. Neste artigo desenvólvense os conceptos de traballo flexible e emprego flexibles os dous relacionados coa localización, a sociedade rede e as diferenzas no traballo segundo as clases sociais tomando como exemplo Silicon Valley.
7.1Traballo Flexible: é a motivación das dinámicas competitivas e as pautas laborais que rexen as industrias do coñecemento e está referenciado ás actividades que fan as persoas mentres participan nos procesos de produción. É un tipo de traballo que necesita de aprendizaxe constante e capacidade de adaptación a novas situacións por parte do traballador dentro dun marco dinámico da que forma parte.
7.2Empleo flexible: fai referencia á natureza das relacións entre traballadores e empresario, representa a manifestación dun marco legal e institucional que favorece o cambio rápido de contratos de traballo con baixos custos en termos de tempo, esforzo ou rendibilidade para o empresario. Representa para o traballador diferentes maneiras de estar dentro do mercado laboral que é inestable (traballo a tempo parcial, autónomos, etc.), unha forma de subsistencia que determina os ingresos e non a natureza do o seu traballo. Chris Benner diferencia tres formas de emprego flexible: o emprego atípico relacionado co emprego non-convencional, a rotación do traballo e as relacións de emprego con intermediarios entre traballador e empresario.
8Pekka Himanen desenvolve no artigo de “A ética hacker como cultura da era da información” dentro do libro “A sociedade rede: Uhna visión global” de Manuel Castells, ISBN: 978-84-206-4784-5, unha reflexión sobre o seu libro “a ética de hacker” e os conceptos de cultura laboral, ética, creatividade, innovación, flexibilidade e tempo na era da información, bases para a construción dunha nova cultura do traballo e do desenvolvemento. Unha cultura que está estreitamente ligada á reflexión sobre novos espazos de traballo e co traballo en equipos transdisciplinares e a súa visión máis creativa e innovadora. Pekka Himanen propón no artigo o nome de «cultura da innovación» para definir d’una xeito máis clara os valores desenvolvidos na «ética do hacker». Pekka Himanen destaca no seu libro “A ética de hacker”, eprints.rclis.org, unha serie de valores como a Paixón, a Liberdade, a Conciencia Social, a Verdade, a Anti-Corrupción, a Loita contra a Alienación do Home, a Igualdade Social, o Libre Acceso á Información (coñecemento libre), o Valor Social (recoñecemento entre semellantes), a Accesibilidade, a Actividade, a Preocupación Responsable, a Curiosidade, a Creatividade, o Interese, que son valores que se materializan tamén nos novos espazos de traballo como ferramentas de convivencia e desenvolvemento compartido.
10Combi-Office: É un espazo de traballo que combina dúas áreas diferenciadas, por unha parte pequenas oficinas individuais (4-6 m²) para o illamento e a concentración, e outro espazo que se sitúa ao seu arredor que se configura como unha gran zona colectiva de traballo dividida en equipos de traballo. No libro “The Eropean Office: Office design and national context” de J.Van Meel, 010 publishers, Rotterdam 2000, Quorum books ISBN 90 64503826, faise un bo repaso de diferentes edificios que recollen este modelo de espazo de traballo e describe a súa orixe como Sueco. Cos diferentes exemplos de oficinas pódese entender perfectamente a tipoloxía de espazo que xera o modelo de oficina Combi-Office.
11Hot-Desking:Defínese como un espazo común divididos en diferentes espazos abertos para un número limitado de persoas (unhas cincuenta) que non teñen un sitio predeterminado de traballo e son espazo de traballo para períodos curtos de tempo. Espazo de traballo está formado por un espazo común dividido entre unha ou dúas ducias de oficinas abertas cun máximo de cincuenta persoas en todo o espazo. A utilización do espazo de traballo é igual que o das bibliotecas, o primeiro que chega é o que ten dereito ao sitio de traballo. No libro “The flexible workplace: a sourcebook of information and research“ de Christine Avery, Diane Zabel, Greenwood Publishing Group, 2001, ISNB: 156720189x, descríbense diferentes espazos de Hot-desking e refírese á orixe da palabra a un termo que os soldados da U.S. Navy utilizaban para describir as liteiras que usaban os mariñeiros en diferentes quendas. No Libro “New Demographics New Workspace: Office Design for the Changing Workforce” de Jeremy Myerson, Jo-anne Bichard, Alma Elrich, ISBN-13: 978-0566088544, incorpora un estudo dos proles e contras deste tipo de espazo de traballo que se poden condensar neste diagrama Welcoming Workplace, 2008.
12Just-In-Time Office: É un sistema de xestión de oficinas para períodos determinados, os usuarios poden alugar espazos de traballo ou de reunión segundo as súas necesidades temporais. No Libro “On the Job: Design and the American Office, Part 3” de Donald Albrecht, Chrysanthe Broikos, ISBN-13: 978-1568982410, descríbense a historia da evolución dos espazos de traballo e faise un percorrido polas diferentes tipoloxías de espazos dentro do marco de Estados Unidos, e danse exemplos de oficinas Just-in-estafe. Este é un sistema que é explotado por cadeas de oficinas como Regus, e é bastante eficiente para profesionais con gran mobilidade que necesitan traballar e recibir clientes na cidade onde se encontran.
13 Espazo de traballo en Google. Con oficinas en todo o mundo na súa web buscan atraer o talento en todo o mundo cunha imaxe de empresa absolutamente diferente á que nos tiña afeitos o industrialismo, o espazo de traballo e unha filosofía aberta son unha das xeito de explicar a empresa. Nesta web explican as súas políticas e filosofía de inclusión, diversidade, educación e cultura no ambiente do traballo, algúns destes programas e beneficios que se centran especificamente na creación dun ámbito inclusivo para todos os nosos usuarios de Google. Asistencia para a adopción, gardarías, os cuartos da nai, maternidade /paternidade, Bucks Baby-unión, Novo grupo de apoio para pais, Centros infantís en Mountain View, Programas Parellas, Políticas de aloxamento (incluídos os de forma visual, a mobilidade e minusvalidez auditiva Googlers), Transgénero e Soporte Transición Laboral.
14 Espazo de traballo en Facebook. Na súa web explican como se traballa nas súas oficinas, os directivos en gravata convertéronse en mozos creativos e divertidos, en espazos que crean equipo e se valoran as ideas, os resultados e o talento.
15Coworking: a definición exacta de Coworking é confusa porque é un espazo de traballo en reinvención constante pero na Wikipedia se intenta explicar as súas orixes e dar exemplos de espazos de Coworking no mundo.
16HatFactory, situado en 801 Minnesota #8 San Francisco, CA 94107, foi o espazo dende o que Brad Neuberg empezou a difundir o termo Coworking, nas súas orixes era un loft onde traballaban e vivían tres freelands e estaba aberto a outros durante o día a outros freelands dedicados a desenvolvementos tecnolóxicos. O espazo aínda funciona como espazo de Coworking.
17Citizen Space, situado en 425 2nd st, Suite 100 San francisco, CA 94107, foi o primeiro espazo que realmente se difundiu co nome de Coworking, foi fundado por Tara Hunt, Chris Messina e Brad Neuberg.
19Enquisa espazos Coworking de Deskmag, esta revista realiza cada ano a máis grande do mundo sobre espazos de Coworking, a do 2012 foi a terceira qque realiza esta revista e realizouse sobre 2007 enquisados de todo o mundo. Datos que se deron a coñecer da terceira enquisa Desmag 2013. Datos tamén interesantes da segunda enquisa Desmag 2012.
20Comunidad Coworking:é unha plataforma que Conecta espazos de Coworking, con usuarios interesados en compartir un espazo de traballo en España. Ten como obxectivo promover a cultura Coworking, sensibilizando á sociedade con esta corrente baseada en compartir e sumar nun mesmo ámbito profesional. Ademais dunha plataforma online editan unha revista COgrafía, a primeira no seu xénero sobre coworking que pretende ofrecer unha visión próxima e actual sobre os espazos coworking que están a xurdir en España.
21 Coworking Spain: Coworking Spain é unha plataforma de espazos de coworking e de coworkers onde se poden encontrar espazos de coworking, encontrar coworkers que estea en centros de coworking traballando e ler noticias de coworking no noso magazine.
22Coworking European Conference: Congreso Europeo de Coworking que se celebrará os días 11-12-13 de Novembro 2013 en Barcelona
23Coworking Spain Conference: Congreso Español de Coworking que se celebrou os pasados días 24-25 de Maio 2013 en Barcelona.
24Xentrificación: é un proceso de transformación urbana no que a poboación orixinal dun sector ou barrio deteriorado e con pauperismo é progresivamente desprazada por outra dun maior nivel adquisitivo á vez que se renova.
25@kubik espacio multidisciplinar, espazo multidisciplinar, é un espazo de Coworking situado en c/ Luis Antúnez nº6 08006 Barcelona, neste espazo de Coworking, pioneiro en Barcelona, pasaron profesionais e empresas como Atrápalo, Javier Creus, Alfons Cornella, e actualmente residentes como Luis Fernández Hermana, Archikubikou Photographic social visión entre as máis de 50 empresas e profesionais residentes no edificio en cada momento. Entre as profesións que utilizan nestes momentos @kubik hai deseñadores gráficos, tradutores, arquitectos, xoieiros, postfotografía, dirección de arte, especialistas en redes e TIC, xornalistas científicos, xornalistas dixitais, comunicación científica, creatividade publicitaria, interioristas, empresas de webs, fotógrafos, Axencia de publicidade, Asociacións, ONGs, cooperación internacional.
26Richard Florida,no libro «The Rise of the Creative Class: And How It’s Transforming Work, Leisure, Community and Everyday Life«, ISBN-13: 978-0465024766, utiliza o concepto de «clase creativa», desenvolvendo o concepto de «ética do traballo creativo» que se corresponde ao concepto que Pekka Himanen11 denomina «Hacker».
Primera conferencia del BIARCH, realizada por el arquitecto chileno Smiljan Radic.
Smiljan Radic nace en Santiago, como hijo del matrimonio formado por Smiljan Radic Piraino y Cora María Clarke Ramírez, obtuvo el título de arquitecto por la Escuela de Arquitectura de la Pontificia Universidad Católica de Chile en 1989. Después cursó estudios de Estética en el Istitutto Universitario di Archittetura de Venezia, Italia (1990-1992). En 1994 ganó el concurso internacional Platía Eleftería, en Iraklio, Creta, y se asoció con Nicolas Skutelis y Flavio Zanon para su desarrollo y construcción.
En 2000 ganó el concurso para el barrio cívico en Concepción, Chile, un proyecto que le valió el premio al mejor arquitecto chileno menor de 35 años del Colegio de Arquitectos de Chile en 2001.
Ha impartido numerosas conferencias y su obra ha sido objeto de exposiciones en México, Argentina, España, Estados Unidos, Noruega, y Austria. Sus proyectos han sido publicados en revistas de arquitectura interenacionales como 2G, Revista Internacional de Arquitectura, a+u, ARQ, Casabella, Detail, Lotus y Quaderns d’ Arquitectura i Urbanisme, y ha sido recogida en dos catálogos monográficos publicados en España por la Escuela Técnico Superior de la Universidad de Navarra y en Chile por Ediciones ARQ. En 2007 fue profesor invitado en la University of Texas y actualmente trabaja en su estudio en Santiago de Chile.
[:gl]
Primera conferencia do BIARCH, realizada por el arquitecto chileno Smiljan Radic.
Smiljan Radic nace en Santiago, como hijo del matrimonio formado por Smiljan Radic Piraino y Cora María Clarke Ramírez, obtuvo el título de arquitecto por la Escuela de Arquitectura de la Pontificia Universidad Católica de Chile en 1989. Después cursó estudios de Estética en el Istitutto Universitario di Archittetura de Venezia, Italia (1990-1992). En 1994 ganó el concurso internacional Platía Eleftería, en Iraklio, Creta, y se asoció con Nicolas Skutelis y Flavio Zanon para su desarrollo y construcción.
En 2000 ganó el concurso para el barrio cívico en Concepción, Chile, un proyecto que le valió el premio al mejor arquitecto chileno menor de 35 años del Colegio de Arquitectos de Chile en 2001.
Ha impartido numerosas conferencias y su obra ha sido objeto de exposiciones en México, Argentina, España, Estados Unidos, Noruega, y Austria. Sus proyectos han sido publicados en revistas de arquitectura interenacionales como 2G, Revista Internacional de Arquitectura, a+u, ARQ, Casabella, Detail, Lotus y Quaderns d’ Arquitectura i Urbanisme, y ha sido recogida en dos catálogos monográficos publicados en España por la Escuela Técnico Superior de la Universidad de Navarra y en Chile por Ediciones ARQ. En 2007 fue profesor invitado en la University of Texas y actualmente trabaja en su estudio en Santiago de Chile.
[:en]
The first BIArch Open Lecture, delivered by Chilean architect Smiljan Radic.
Smiljan Radic is born in Santiago, as son of the marriage formed by Smiljan Radic Piraino and Cora Maria Clarke Ramirez, it obtained the architect’s title for the School of Architecture of the Catholic Pontificia Universidad of Chile in 1989. Later it dealed studies of Aesthetics in the Istitutto Universitario I gave Archittetura de Venezia, Italy (1990-1992). In 1994 Platía Eleftería gained the international contest, in Iraklio, Crete, and associated with Nicolas Skutelis and Flavio Zanon for his development and construction.
In 2000 the contest won for the civic neighborhood in Concepcion, Chile, a project that there cost the prize him to the best architect 35-year-old minor Chilean of the Architects’ College of Chile in 2001.
It has given numerous conferences and his work has been an object of exhibitions in Mexico, Argentina, Spain, The United States, Norway, and Austria. His projects have been published in magazines of architecture interenacionales as 2G, International Magazine of Architecture, a+u, ARQ, Casabella, Detail, Lotus and Quaderns d ‘ Architecture i Urbanisme, and there has been gathered in two monographic catalogues published in Spain by the School Technical Superior of the University of Navarre and in Chile by Editions ARQ. In 2007 he was a teacher invited in the University of Texas and nowadays it is employed at his study at Santiago de Chile.
Exposición que recoge una pequeña muestra representativa de la exposición homónima que, organizada por la Fundación ICO en colaboración con el Proyecto de Investigación FAME, tuvo lugar en el Museo ICO de Madrid dentro del Festival PHotoEspaña en el verano de 2014. La exposición pretende poner en valor el papel disciplinar de la fotografía en el contexto de la arquitectura española de la modernidad.
Fotografía y Arquitectura Moderna en España, 1925-1965 nació de un proyecto de investigación en desarrollo y presentó, por primera vez y de forma explícita, un acercamiento al papel de la fotografía en la modernidad arquitectónica española. Se estableció como marco temporal flexible aquellas décadas que la historiografía de la arquitectura española señalan como específicas de lo que se denominó el Movimiento Moderno: desde la irrupción de las vanguardias a mediados de los años veinte hasta la crisis del Estilo Internacional a finales de los años sesenta.
La muestra apartaba las fotografías de su contexto y finalidad –la difusión de la arquitectura– para valorarlas en sí mismas desde la óptica de la disciplina fotográfica y la aportación de los fotógrafos. Como ocurre en el contexto internacional, también en España se produjo un flujo intenso de trabajo y cooperación entre fotógrafos, arquitectos y medios de comunicación que contribuye a poner en valor la mirada de los primeros. Junto a los más conocidos y prolíficos como Català-Roca, Kindel, Pando o Gómez, la exposición presentó el trabajo de cerca de cuarenta profesionales que retrataron la arquitectura española de la modernidad. El interés de los arquitectos por la fotografía, los retratos de los arquitectos y los medios de difusión arquitectónica son otros de los temas que trató esta muestra, que ha sentado en el debate interdisciplinar las bases de una reflexión sobre el papel de la fotografía y los fotógrafos en esta temática particular y en su propia autonomía disciplinar.
La exposición que ahora se presenta en el Colegio Territorial de Arquitectos de Valencia, «Desde el trasdós de la fotografía de arquitectura» recoge un número significativo de aquellas fotografías y trata de suscitar los mismos intereses e interrogantes, además de abrir una reflexión sobre la evolución en la autoría de la fotografía de arquitectura, del profesional desconocido al fotógrafo reconocido.
Organiza
Proyecto de Investigación FAME
Colegio Territorial de Arquitectos de Valencia
Fotografía y Arquitectura Moderna en España, 1925-1965. Desde el trasdós de la fotografía de arquitectura. Del 19 de febrero de 2015 al 2 de abril de 2015.
Colegio de Territorial de Arquitectos de Valencia
C/ Hernán Cortés, 6 – 46004 Valencia. España
Exposición que recolle unha pequena mostra representativa da exposición homónima que, organizada pola Fundación ICO en colaboración co Proxecto de Investigación FAME, tivo lugar no Museo ICO de Madrid dentro do Festival PHotoEspaña no verán de 2014. A exposición pretende poñer en valor o papel disciplinar da fotografía no contexto da arquitectura española da modernidad.
Fotografía e Arquitectura Moderna en España, 1925-1965 naceu dun proxecto de investigación en desenvolvemento e presentou, por primeira vez e de forma explícita, un achegamento ao papel da fotografía na modernidad arquitectónica española. Estableceuse como marco temporal flexible aquelas décadas que a historiografía da arquitectura española sinalan como específicas do que se denominou o Movemento Moderno: desde a irrupción das vanguardias a mediados dos anos vinte ata a crise do Estilo Internacional a finais dos anos sesenta.
A mostra apartaba as fotografías do seu contexto e finalidade ?a difusión da arquitectura? para valoralas en si mesmas desde a óptica da disciplina fotográfica e a achega dos fotógrafos. Como ocorre no contexto internacional, tamén en España produciuse un fluxo intenso de traballo e cooperación entre fotógrafos, arquitectos e medios de comunicación que contribúe a poñer en valor a mirada dos primeiros. Xunto aos máis coñecidos e prolíficos como Català-Roca, Kindel, Pando ou Gómez, a exposición presentou o traballo de preto de corenta profesionais que retrataron a arquitectura española da modernidad. O interese dos arquitectos pola fotografía, os retratos dos arquitectos e os medios de difusión arquitectónica son outros dos temas que tratou esta mostra, que sentou no debate interdisciplinar as bases dunha reflexión sobre o papel da fotografía e os fotógrafos nesta temática particular e na súa propia autonomía disciplinar.
A exposición que agora se presenta no Colexio Territorial de Arquitectos de Valencia, «Desde o trasdós da fotografía de arquitectura» recolle un número significativo daquelas fotografías e trata de suscitar os mesmos intereses e interrogantes, ademais de abrir unha reflexión sobre a evolución na autoría da fotografía de arquitectura, do profesional descoñecido ao fotógrafo recoñecido
Organiza
Proxecto de Investigación FAME
Colexio Territorial de Arquitectos de Valencia
Fotografía e Arquitectura Moderna en España, 1925-1965. Desde o trasdós da fotografía de arquitectura. Do 19 de febreiro de 2015 ao 2 de abril de 2015.
Colexio de Territorial de Arquitectos de Valencia
C/ Hernán Cortés, 6 – 46004 Valencia. España
Exhibition that gathers a small representative sample of the homonymous exhibition that, organized by the Foundation ICO in collaboration with the Project of Investigation FAME, took place in the Museum ICO of Madrid inside the Festival PHotoEspaña in the summer of 2014. The exhibition tries to put in value the paper to discipline of the photography in the context of the Spanish architecture of the modernity.
Photography and Modern Architecture in Spain, 1925-1965 was born of a project of investigation in development and presented, for the first time and of explicit form, an approximation to the paper of the photography in the architectural Spanish modernity. It was established as temporary flexible frame those decades that the historiography of the Spanish architecture indicate like specific of what was named the Modern Movement: from the irruption of the forefronts in the middle of the twenties up to the crisis of the International Style at the end of the sixties.
The sample was separating the photographies of his context and purpose – the diffusion of the architecture – to value them in yes same from the optics of the photographic discipline and the contribution of the photographers. Since it happens in the international context, also in Spain there took place an intense flow of work and cooperation between photographers, architects and mass media that the look of the first ones helps to put in value. Close to more acquaintances and prolific as Català-rock, Kindel, Bulging or Gómez, the exhibition presented the work closely of forty professionals who portrayed the Spanish architecture of the modernity. The interest of the architects for the photography, the portraits of the architects and the means of architectural diffusion are different of the topics that there treated this sample, which has sat in the debate to interdiscipline the bases of a reflection on the paper of the photography and the photographers in this particular subject matter and in his own autonomy to discipline.
The exhibition that now one presents in the Architects’ Territorial College of Valencia, «From the extrados of the photography of architecture» gathers a significant number of those photographies and tries to provoke the same interests and questions, beside opening a reflection on the evolution in the authorship of the photography of architecture, of the professional not known to the recognized photographer.
Organize
Proyecto de Investigación FAME
Colegio Territorial de Arquitectos de Valencia
Photography and Modern Architecture in Spain, 1925-1965. From the extrados of the photography of architecture. From February 19, 2015 to April 2, 2015.
Colegio de Territorial de Arquitectos de Valencia
C/ Hernán Cortés, 6 – 46004 Valencia, Spain
El objetivo de este proyecto fue dotar al Porto de Rianxo de 70 nuevos departamentos destinados al almacenamiento de los utensilios propios de la actividad pesquera. La ubicación prevista para ello es una amplia explanada de la zona portuaria, situada a continuación del núcleo urbano de Rianxo, en la prolongación hacia el Sur de su fachada marítima.
Se trata de una zona poco consolidada en la que se han ido construyendo de una manera un tanto dispersa, un Auditorio, la Lonja, edificaciones para Departamentos y alguna nave para reparación de barcos. También hay edificaciones de viviendas, pero están emplazadas en la ladera situada al fondo de la explanada.
Esta particularidad orográfica condiciona de manera importante el ensamblaje con el tejido urbano, e impone a este ámbito una configuración dominante en sentido Norte Sur.
Si bien la implantación estuvo desde el principio condicionada por los requerimientos del Promotor, en nuestro proyecto hemos creído importante trabajar sobre la idea de completar la “fachada litoral”. Se trata por tanto de 4 edificaciones que constituyen una alineación ordenada frente al mar, que además poseen una identidad semi-industrial claramente reconocible.
Dentro de las limitaciones que determina una construcción de bajo coste, esta identidad está apoyada en dos aspectos especialmente singulares. Uno de ellos es la forma de introducir luz natural en un local de almacenamiento que tanto por cuestiones funcionales como de seguridad han de ser necesariamente cerrados.
Un cubo de chapa y cristal ubicado sobre el acceso de cada departamento, es a la vez lucernario, elemento de ventilación natural, e identificador de cada almacén.
La otra cuestión a destacar es la propia piel de cerramiento de las edificaciones. A partir de la petición del Promotor de encontrar una solución que evite el grafiti sobre los cerramientos, se ha construido un cerramiento de malla deployé de acero galvanizado sobre una fábrica de bloque de hormigón.
La permeabilidad de la malla deployé, la separación respecto al bloque y la diferencia de color entre el cerramiento rojo intenso de bloque y la veladura gris de la malla metálica, permiten una piel que cambia su apariencia según la perspectiva, y la incidencia de la luz según el momento del día o del año.
Obra: Edificios para Departamentos de Usuarios en Rianxo
Localización: Porto de Rianxo, A Coruña, Galicia, España.
Autores: Ángel Cid y Jose Santos.
Colaboradores: Silvia Diz, Marta Fernández, Maite Gómez, Clara Miguélez, Cristina Simón, Cristina Sánchez, arquitectos. GAIA Enxeñería, instalaciones. Miguel Nouche, delineante.
Fecha: 2006/2008
Dirección de obra: Jorge Alvarez, Portos de Galicia
Promotor: Portos de Galicia
Empresa Constructora: Acciona
Presupuesto: 2.458.326€
Superficie: 5.933 m2
Fotografía: Xurxo Lobato + 2carquitectos.com
The aim of this project was to provide to I carry of Rianxo of 70 new departments destined for the storage of the own utensils of the fishing activity. The location foreseen for it is a wide esplanade of the port, placed zone later of Rianxo’s urban core, in the prolongation towards the South of his waterfront.
It is a question of a zone little consolidated in that they have been constructed in a rather dispersed way, an Audience, the Strap, buildings for Departments and some ship for repair of ships. Also there are buildings of housings, but they are located in the hillside placed to the bottom of the esplanade.
This orographical particularity determines of important way the assembly with the urban fabric, and a dominant configuration imposes to this area in sense North South.
Though the implantation was from the beginning determined by the requirements of the Promoter, at our project we have been thinking about being employed important on the idea of completing the “coastal front”. It is a question therefore of 4 buildings that they constitute an alignment arranged opposite to the sea, which in addition they possess a semi-industrial clearly recognizable identity.
Inside the limitations that there determines a construction of low cost, this identity is supported in two specially singular aspects. One of them is the way of introducing natural light in a place of storage that so much for functional questions since of safety they have to be necessarily closed.
A bucket of sheet and crystal located on the access of every department, it is simultaneously lucernario, element, and identifying of natural ventilation of every store.
Another question to standing out is the own skin of closing of the buildings. From the request of the Promoter of finding a solution that the grafiti avoids on the closings, a closing mesh has been constructed deployé of steel galvanized on a factory of block of concrete.
The permeability of the mesh deployé, the separation with regard to the block and the difference of color between the red intense closing of block and the gray veladura of the metallic mesh, they allow a skin that changes his appearance according to the perspective, and the incident of the light according to the moment of the day or of the year.
Work: Buildings for Users’ Departments in Rianxo
Location: Porto de Rianxo, A Coruña, Galicia, Spain.
Authors: Ángel Cid and Jose Santos.
Collaborators: Silvia Diz, Marta Fernández, Maite Gómez, Clara Miguélez, Cristina Simón, Cristina Sánchez, architects. GAIA Enxeñería, Facilities. Miguel Nouche, Draughtsman.
Date: 2006/2008
Direction of work: Jorge Alvarez, Portos de Galicia
O obxectivo deste proxecto foi dotar o Porto de Rianxo de 70 novos departamentos destinados ao almacenamento dos utensilios propios da actividade pesqueira. A situación prevista para iso é unha ampla explanada da zona portuaria, situada a continuación do núcleo urbano de Rianxo, na prolongación cara ao Sur da súa fachada marítima.
Trátase dunha zona pouco consolidada na que se foron construíndo dun xeito un tanto dispersa, un Auditorio, a Lonxa, edificacións para Departamentos e algunha nave para reparación de barcos. Tamén hai edificacións de vivendas, pero están emprazadas na aba situada ao fondo da explanada.
Esta particularidade orográfica condiciona de xeito importante a ensamblaxe co tecido urbano, e impón a este ámbito unha configuración dominante en sentido Norte Sur.
Se ben a implantación estivo dende o principio condicionada polos requirimentos do Promotor, no noso proxecto cremos importante traballar sobre a idea de completar a «fachada litoral». Trátase polo tanto de 4 edificacións que constitúen unha aliñación ordenada fronte ao mar, que ademais posúen unha identidade semi-industrial claramente recoñecible.
Dentro das limitacións que determina unha construción de baixo custo, esta identidade está apoiada en dous aspectos especialmente singulares. Un deles é a forma de introducir luz natural nun local de almacenamento que tanto por cuestións funcionais coma de seguridade han de ser necesariamente pechados.
Un cubo de chapa e cristal situado sobre o acceso de cada departamento, é á vez lucernario, elemento de ventilación natural, e identificador de cada almacén.
A outra cuestión a destacar é a propia pel de cerramento das edificacións. A partir da petición do Promotor de encontrar unha solución que evite o grafiti sobre os cerramentos, construíuse un cerramento de malla deployé de aceiro galvanizado sobre unha fábrica de bloque de formigón.
A permeabilidade da malla deployé, a separación respecto ao bloque e a diferenza de cor entre o cerramento vermello intenso de bloque e a veladura gris da malla metálica, permiten unha pel que cambia a súa aparencia segundo a perspectiva, e a incidencia da luz segundo o momento do día ou do ano.
Obra: Edificios para Departamentos de Usuarios en Rianxo
Localización: Porto de Rianxo, A Coruña, Galicia, España.
Autores: Ángel Cid y Jose Santos.
Colaboradores: Silvia Diz, Marta Fernández, Maite Gómez, Clara Miguélez, Cristina Simón, Cristina Sánchez, arquitectos. GAIA Enxeñería, instalacións. Miguel Nouche, delineante.
Data: 2006/2008
Dirección de obra: Jorge Alvarez, Portos de Galicia
Google Earth Pro ha eliminado su suscripción anual de 350 euros y ahora se encuentra liberado para la disposición de todos sus usuarios. Más allá de proporcionar imágenes, mapas detallados, el terreno y la construcción de modelos 3D alrededor del mundo, la versión Pro de Google Earth es particularmente conveniente para la planificación de proyectos y la investigación.
A diferencia de sus herramientas estándar, la versión Pro permite a los usuarios imprimir imágenes a 4800×3200, importar y pinear miles de direcciones en el mapa al mismo tiempo, capturar videos HD de lo que está en pantalla y medir fácilmente distancias y áreas con polígonos, círculos y más, en lugar de con sólo líneas o caminos.
Entra en este breve formulario para desbloquear la versión con sus aplicaciones Pro.
Una vez que entres, no tienes que rellenarlo, tan solo sigue las instrucciones.
Google Earth Pro has eliminated his annual subscription of 350 Euros and now it is liberated for the disposition of all his users. Beyond providing images, detailed maps, the area and the model construction 3D about the world, the version Pro de Google Earth is particularly suitable for the planning of projects and the investigation.
Unlike his tools standard, the version Pro allows to the users to stamp images to 4800×3200, to matter and pinear thousands of directions in the map at the same time, to capture videoes HD of what is on screen and to measure easily distances and areas with polygons, circles and more, instead of with only lines or ways.
It enters this brief form to unblock the version with his applications Pro.
As soon as you enter, you do not have to refill it, only it follows the instructions.
Google Earth Pro eliminou a súa subscrición anual de 350 euros e agora encóntrase liberado para a disposición de todos os seus usuarios. Máis alá de proporcionar imaxes, mapas detallados, o terreo e a construción de modelos 3D arredor do mundo, a versión Prol de Google Earth é particularmente conveniente para a planificación de proxectos e a investigación.
A diferenza das súas ferramentas estándar, a versión Prol permite aos usuarios imprimir imaxes a 4800 x 3200, importar e pinear miles de direccións no mapa a este tempo, capturar videos HD do que está en pantalla e medir doadamente distancias e áreas con polígonos, círculos e máis, en lugar de con só liñas ou camiños.
Entra neste breve formulario para desbloquear a versión cas súas aplicacións Pro.
Unha vez que entres, non tes que enchelo, tan só segue as instrucións.
“Discordias Barcelonesas” presenta la arquitectura de las calles de Barcelona en un dialogo de fachadas que permite contemplar los edificios más interesantes y singulares de la ciudad de Barcelona. Con más de 400 diferentes fachadas y textos del arquitecto Oscar Tusquets, este libro es el mejor recorrido visual del presente y la historia y de la ciudad.
“Edificios de arquitectura heterodoxa, de estilo innoble, de una ingenuidad desconcertante. Sin embargo, ellos son parte de la riqueza de nuestra ciudad, son parte de su atractivo: no toda Barcelona podía ser de Gaudí, Sagnier, Duran Reynals, Mitjans o Coderch …”
Oscar Tusquets
Fotos y diseño: Gabi Beneyto
Texto: Oscar Tusquets
Documentación: Sara Ortega
Patrocinador: Cosentino
Primer edición en Diciembre de 2014
“Discordias Barcelonesas” presenta a arquitectura das rúas de Barcelona nun dialogo de fachadas que permite contemplar os edificios máis interesantes e singulares da cidade de Barcelona. Con máis de 400 diferentes fachadas e textos do arquitecto Oscar Tusquets, este libro é o mellor percorrido visual do presente e a historia e da cidade.
“Edificios de arquitectura heterodoxa, de estilo innoble, dunha inxenuidade desconcertante. Non obstante, eles son parte da riqueza da nosa cidade, son parte do seu atractivo: non toda Barcelona podía ser de Gaudí, Sagnier, Duran Reynals, Mitjans ou Coderch …”
Oscar Tusquets
Fotos e deseño: Gabi Beneyto
Texto: Oscar Tusquets
Documentación: Sara Ortega
Patrocinador: Cosentino
Primeira edición en Decembro de 2014
“Discordias Barcelonesas” presents the architecture of the streets of Barcelona in a dialog of fronts that allows to contemplate the most interesting and singular buildings of the city of Barcelona. With more than 400 different fronts and texts of the architect Oscar Tusquets, this book is the best visual tour of the present and the history and of the city.
“Buildings of heterodox architecture, of ignoble style, of a disconcerting naiveté. Nevertheless, they are a part of the wealth of our city, are a part of his attraction: not the whole Barcelona could be of Gaudí, Sagnier, Reynals, Mitjans or Coderch…”
Oscar Tusquets
Photos and design: Gabi Beneyto
Texts: Oscar Tusquets
Documentation: Sara Ortega
Sponsor: Cosentino
First edition in December, 2014
Conferencia del arquitecto suizo Raphael Zuber en la ESARQ-UIC, dentro del ciclo “Foros Esarq 2015: Cuestión de cosas”, Raphael Zuber explicará 4 proyectos recientes, bajo el título 111. Aula Magna ESARQ_UIC. 19h. 9-2-2015
En la conferencia “111” Raphael Zuber hará un recorrido por sus obras recientes que ejemplifican su manera de abordar la arquitectura desde el concepto, desde el estudio de la simplicidad geométrica.
Raphael Zuber estudió en la ETH de Zurich y abrió su despacho en 2003. Con su primera obra la escuela Grono ganó en 2012 el Premio “Swiss Earthquake” de la Fundación para “Structural Dynamics and Eaarthquake Engineering y el Premio Good Buildings Graubünden. El proyecto de la escuela muestra el trabajo preciso de Zuber con el lenguaje formal de la simplicidad geométrica, la solución estructural y programática del edificio, para convertir un programa modesto en escala y presupuesto en un edificio altamente sofisticado.
Zuber combina su labor profesional con la docente, como profesor visitante ha dado cursos en la Accademia di architecttura di Mendrisio, en Cornell University o en la ETH Zürich, en la actualidad es profesor en la Escuela de Arquitectura y Diseño de Oslo.
FOROS ESARQ es un ciclo anual de conferencias que organiza la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de la Universitat Internacional de Catalunya (ESARQ-UIC) en la que arquitectos de prestigio, nacionales e internacionales, compartirán su visión de la arquitectura y de la profesión a través de sus trabajos. En esta ocasión, bajo el título de “Cuestión de Cosas”, el director del ciclo, Jorge Vidal, propone reflexionar sobre el trabajo del arquitecto en el contexto urbano.
Conferencia do arquitecto suízo Raphael Zuber na ESARQ-UIC, dentro do ciclo «Foros Esarq 2015: Cuestión de cousas», Raphael Zuber explicará 4 proxectos recentes, baixo o título 111. Aula Magna ESARQ_UIC. 19h. 9-2-2015.
Na conferencia «111» Raphael Zuber fará un percorrido polas súas obras recentes que exemplifican o seu xeito de abordar a arquitectura dende o concepto, dende o estudo da simplicidade xeométrica.
Raphael Zuber estudou na ETH de Zürich e abriu o seu despacho en 2003. Coa súa primeira obra a escola Grono gañou en 2012 o Premio «Swiss Earthquake» da Fundación para «Structural Dynamics and Eaarthquake Engineering e o Premio Good Buildings Graubünden. O proxecto da escola mostra o traballo preciso de Zuber coa linguaxe formal da simplicidade xeométrica, a solución estrutural e programática do edificio, para converter un programa modesto en escala e presuposto nun edificio altamente sofisticado.
Zuber combina o seu labor profesional coa docente, como profesor visitante deu cursos na Accademia dei architecttura dei Mendrisio, en Cornell University ou na ETH Zürich, na actualidade é profesor na Escola de Arquitectura e Deseño de Oslo.
FOROS ESARQ é un ciclo anual de conferencias que organiza a Escola Técnica Superior de Arquitectura da Universitat Internacional de Catalunya (ESARQ-UIC) na que arquitectos de prestixio, nacionais e internacionais, compartirán a súa visión da arquitectura e da profesión a través dos seus traballos. Nesta ocasión, baixo o título de «Cuestión de Cousas», o director do ciclo, Jorge Vidal, propón reflexionar sobre o traballo do arquitecto no contexto urbano.
Conference of the Swiss architect Raphael Zuber in the ESARQ-UIC, inside the cycle » Forums Esarq 2015: Question of things «, Raphael Zuber will explain 4 recent projects, under the title 111. Assembly hall ESARQ_UIC. 19h. 9-2-2015.
In the conference «111» Raphael Zuber will do a tour for his recent works that exemplify his way of approaching the architecture from the concept, from the study of the geometric simplicity.
Raphael Zuber studied in the ETH of Zurich and opened his office in 2003. With his first work the school Grono gained in 2012 the Prize «Swiss Earthquake» of the Foundation for » Structural Dynamics and Eaarthquake Engineering and the Prize Good Buildings Graubünden. The project of the school shows Zuber’s precise work with the formal language of the geometric simplicity, the structural and programmatical solution of the building, to turn a modest program into scale and budget into a highly sophisticated building.
Zuber combines his professional labor with the teacher, since teacher visitor has given courses in the Accademia I gave architecttura gave Mendrisio, in Cornell University or in the ETH Zürich, at present he is a teacher in the School of Architecture and Design of Oslo.
FORUMS ESARQ is an annual cycle of conferences that organizes the Technical Top School of Architecture of the Universitat Internacional of Catalonia (ESARQ-UIC) in which architects of prestige, national and international, will share his vision of the architecture and of the profession across his works. In this occasion, under the title of » Question of Things «, the director of the cycle, Jorge Vidal, proposes to think about the work of the architect in the urban context.
La imagen del post proviene de la web del propio Christo | Foto: Wolfgang Volz.
Daoíz y Velarde son los nombres de los dos leones que flanquean la fachada principal del congreso de los diputados en Madrid. La imagen majestuosa de ambas fieras fundidas en bronce en la Real fábrica de artillería de Sevilla, se ha convertido en uno de los iconos más fotografiados de la capital.
La historia de Benavides y Malospelos, que es como los madrileños apodan cariñosamente a uno de los símbolos más visibles de la democracia, se remonta a una vieja polémica surgida el mismo año en que el edificio, proyectado por Narciso Pascual y Colomer, fue inaugurado en 1850. El emplazamiento de los leones estaba destinado inicialmente a dos grandes, y al parecer algo patosas farolas, que levantaron en su momento airadas críticas de los señores diputados y la población en general.
Ante la magnitud de la reacción, se encargó a Poncio Ponzano, autor a su vez del frontispicio del congreso de diputados, que esculpiera con los cañones incautados en la guerra de Marruecos de 1860 una pareja de fieros guardianes del palacio del pueblo. Se da el caso antes de optar por el bronce y ante la terrible situación económica del país, que se esculpieron dos leones en yeso, con una pátina de bronce, ante la imposibilidad de realizar las esculturas en mármol u otro material más noble. Incluso esa versión pobre de los leones llego a ser instalada en el lugar actual, pero las condiciones climáticas hicieron que las piezas empezaran a degradarse muy rápidamente.
Ante la elevada suma pretendida por Ponzano, se encargaron de nuevo las fieras al escultor José Bellver, dos felinos de escala mucho más reducida, esta vez en piedra. La chirigota popular y la desproporción de las figuras, decían que parecían dos perros rabiosos, más que dos leones, crearon un fuerte rechazo desde el mismo momento en que se instalaron en su emplazamiento y rápidamente fueron vendidas. Finalmente, y saliéndose con la suya, se volvió a Ponzano para, esta vez sí, aprovechar la incautación de dos cañones de la guerra con Marruecos y fundir las piezas.
Aparte de la historia rocambolesca de las piezas escultóricas, más cercanas al sainete que a la planificación acertada de los símbolos de un país, ¿Cuál es la naturaleza de la razón por la cual se plantan dos representación gigantes del considerado, el animal más fiero y majestuoso de la naturaleza, justo delante del las cortes, más tarde congreso de los diputados?
No hay otra respuesta posible que la de simbolizar un poder, es decir, abocar en ciertos signos del lenguaje arquitectónico y escultórico toda la carga significante de lo que la democracia es, o debería ser. De hecho, más que un símbolo o varios símbolos, podría hablarse de un sistema de símbolos lo que da a los edificios que atesoran la soberanía popular una dimensión extra.
Para empezar, en el caso del congreso de diputados, los leones simbolizan la grandeza, no exenta de agresividad, del espacio que están guardando, justo a sus espaldas. Su presencia dignifica e indica claramente que el edificio que contiene las esencias de la democracia debe ser preservado de cualquier ataque externo. Es por ello, que a modo de guardia de seguridad, los leones apostados en la entrada principal, inmediatamente codifican un mensaje lanzado a la población. Aquel que intente derribar los pilares de la soberanía popular será pasto de los leones.
Sabemos que las banderas, los escudos, la majestuosidad de ciertos edificios representativos, etc., son mensajes simbólicos que salvaguardan el ritual de lo democrático. El fascismo también tiene la lección bien aprendida. Sabemos igualemnte que los nuevos edificios surgidos con el proceso autonómico en España, sedes parlamentarias en su mayoría, han sido emplazados en antiguos edificios religiosos, cuarteles militares en desuso, mansiones e incluso conservatorios. Es decir, en una gran mayoría, edificios donde las piedras aportan un relato al devenir de la democracia.
Es interesante como en muchos edificios de nueva planta, de las decenas y decenas que se han realizado en el país desde la restauración de la democracia, especialmente ayuntamientos de nuevo cuño, se mantiene el balcón, es decir, el lugar donde antiguamente los representantes de las villas y ciudades daban sus discursos a la población. Y sin embargo, es evidente que hoy día nadie usa esta plataforma arquitectónica para dirigirse a los ciudadanos. Otro símbolo.
Una de las situaciones más comprometidas es sin duda cuando se debe realizar un nuevo parlamento o cuando se decide trasladar un edificio garante de la democracia de un lugar a otro. El caso de Reichstag, el parlamento Alemán, está trufado de decisiones que van más allá de la oportunidad funcional, los criterios de diseño para realizar una labor concreta o consideraciones energéticas o técnicas igualmente necesarias.
Tras múltiples vicisitudes iniciales el edificio parlamentario del pueblo alemán, diseñado por el arquitecto Paul Wallot, se inauguró en 1894. Entre otras perlas simbólicas, al Kaiser Guillermo II le molestaba soberanamente que la cúpula diseñada por Wallot tuviera 75 metros, 8 metros más alta que el Palacio Real de Berlín, con 67 metros.
En términos contemporáneos, la decisión de reinstaurar el Reichstag en Berlín después de años con sede en Bonn, debido a la partición de Alemania en dos bloques tras la segunda guerra mundial, ya indica la profunda carga simbólica del emplazamiento. Berlín, la ciudad partida, debía ser la sede, tanto por tradición histórica, como por la capacidad de codificar un fuerte mensaje simbólico, de la reunificación de un país entero. Igualmente, fue motivo de muchas idas y venidas la hoy famosa cúpula de cristal del edificio. Planteada como un elemento puramente simbólico, en referencia a la cúpula del Wallot, Sir Norman Foster se opuso rotundamente hasta que cedió. Por cierto un inglés realizando el parlamento alemán, viene a ser otro símbolo de la voluntad alemana de auto-perdonar su pasado.
De todas formas, el acto quizás más insólito y profundamente simbólico que ocurrió en el Reichstag fue la performance del artista búlgaro Christo, que durante 2 semanas, entre finales de junio y principios de julio de 1995, envolvió literalmente el edificio con tela ignifuga y cuerdas, rememorando así el incendio provocado por los nazis la noche del 27 al 28 de febrero de 1933. Por encima de cualquier previsión, la contundente acción artística atrajo a más de 5 millones de visitantes y dejo en las arcas de la ciudad cerca de 1.000 millones de marcos. De repente, un edificio sin demasiada apreciación por parte del pueblo alemán y con una historia llena de dificultades, se convertía en el símbolo de la reunificación. Una especie de edificio empaquetado, que a modo de regalo, era ofrecido al pueblo.
A partir de ahí, el proceso de remodelación y el éxito popular y por supuesto simbólico, fue incontestable. Desde su inauguración en 1999, ya sea para subir a la famosa cúpula de cristal o para acceder a las sesiones parlamentarias como público, el parlamento alemán ha acogido más de 20 millones de visitas.
En resumen, un edificio que alberga el pacto de lo común, como podríamos llamar a la democracia, ya sea en la forma de un parlamento, de un ayuntamiento, un cabildo, o cualquier otra cosificación de la democracia en piedra, debe reunir y saber transmitir elementos que transcienden su propia función democrática.
Son edificios que simbolizan un pacto entre iguales.
Miquel Lacasta. Doctor arquitecto
Barcelona, junio 2013The image of the post comes from of the web of the own Christo | Photography: Wolfgang Volz.
Daoíz and Velarde are the names of the two lions that flanquean the main façade of the congress of the deputies in Madrid. The image majestuosa of both fieras melted in bronze in the Real factory of artillery of Seville, has turned into one of the most photographed icons of the capital.
The history of Benavides and Malospelos, that is like the Madrilenian nickname fondly to one of the most visible symbols of the democracy, traces back to an old controversy arisen the same year in that the building, projected by Narciso Pascual and Colomer, was inaugurated in 1850. The emplazamiento of the lions was allocated initially to two big, and when seeming something patosas farolas, that raised in his moment airadas critical of the gentlemen deputies and the population in general.
In front of the magnitude of the reaction, commissioned to Poncio Ponzano, author to his time of the frontispiece of the congress of deputies, that esculpiera with the cannons confiscated in the war of Morocco of 1860 a couple of fieros guardians of the palace of the village. It gives the case before opting by the bronze and in front of the terrible economic situation of the country, that esculpieron two lions in plaster, with a patina of bronze, in front of the impossibility to realise the sculptures in marble or another nobler material. Even this poor version of the lions arrive to be installed in the current place, but the climatic conditions did that the pieces began to degrade very quickly.
In front of the high sum pretended by Ponzano, commissioned again the fieras to the sculptor José Bellver, two feline of scale much more reduced, this time in stone. The chirigota popular and the disproportion of the figures, said that they seemed two dogs rabiosos, more than two lions, created a strong rejection from the same moment in that they installed in his emplazamiento and quickly were sold. Finally, and going out with his, went back to Ponzano for, this time yes, take advantage of the incautación of two cannons of the war with Morocco and melt the pieces.
Apart from the history rocambolesca from the sculptural, nearest pieces to the sauce that to the guessed right planning of the symbols of a country, which is the nature of the reason for which giants of the considered one stand firm two representation, the most fierce and majestic animal of the nature, just person in front of the courts, later congress of the deputies?
There is no another possible response that her of symbolizing a power, that is to say, the whole significant load to lead in certain signs of the architectural and sculptural language of what the democracy is, or it should be. In fact, more than a symbol or several symbols, one might speak about a system of symbols what gives to the buildings that hoard the popular sovereignty a dimension extra.
To begin, in case of the deputies’ congress, the lions symbolize the greatness, it does not exempt of aggressiveness, of the space that they are guarding, I joust to his backs. His presence dignifies and indicates clearly that the building that contains the essences of the democracy must be preserved of any external assault. It is for it, that like safety police officer, the lions competed in the principal entry, immediately codify a message thrown to the population. That one that tries to knock down the props of the popular sovereignty will be a pasture of the lions.
We know that the flags, the shields, the majesty of certain representative buildings, etc., they are symbolic messages that safeguard the ritual of the democratic thing. The fascism also has the learned well lesson. We know igualemnte that the new buildings arisen with the autonomous process in Spain, parliamentary headquarters in the main, they have been located in former religious buildings, military barracks in disuse, mansions and enclosedly conservatoires. That is to say, in a great majority, buildings where the stones contribute a statement on having developed of the democracy.
It is interesting as in many buildings of new plant, of the tens and tens that have been realized in the country from the restoration of the democracy, specially town halls again mold, the balcony is kept, that is to say, the place where former the representatives of the villas and cities were giving his speeches to the population. And nevertheless, it is evident that today nobody uses this architectural platform to go to the citizens. Another symbol.
One of the most awkward situations is undoubtedly when it is necessary to to realize a new parliament or when it is decided to move a responsible building of the democracy to and from. Reichstag‘s case, the German parliament, is trufado of decisions that go beyond the functional opportunity, the criteria of design to realize a concrete labor or energetic or technical equally necessary considerations.
After multiple initial vicissitudes the parliamentary building of the German people, designed by the architect Paul Wallot, was inaugurated in 1894. Between other symbolic pearls, it was bothering the Kaiser Guillermo II sovereignly that the dome designed by Wallot had 75 meters, 8 meters higher than the Royal palace of Berlin, with 67 meters.
In contemporary terms, the decision to re-restore the Reichstag in Berlin after years with headquarters in Bonn, due to the partition of Germany in two blocks after the second world war, already indicates the deep symbolic load of the emplacement. Berlin, the divided city, had to be the headquarters, so much for historical tradition, since for the aptitude to codify a strong symbolic message, of the reunification of an entire country. Equally, it was a motive of many comings and goings today famous dome of crystal of the building. Raised as a purely symbolic element, in reference to the dome of the Wallot, Sir Norman Foster objected roundly until it yielded. Certainly an Englishman realizing the German parliament, it comes to be another symbol of the German will of auto-excusing his past.
Of all forms, the act probably more unusual and deeply symbolic that it happened in the Reichstag was the performance of the Bulgarian artist Christo, who for 2 weeks, between ends of June and beginning of July, 1995, wrapped literally the building with fireproof fabric and ropes, recalling this way the fire provoked by the Nazi the night from February 27 to February 28, 1933. Over any forecast, the forceful artistic action attracted more than 5 million visitors and I stop in the arks of the city near 1.000 million frames. Suddenly, a building without too many appraisal on the part of the German people and with a history full of difficulties, was turning into the symbol of the reunification. A species of stiff building, which like gift, was offered to the people.
From there, the process of remodeling and the popular success and certainly symbolic, it was incontestable. From his inauguration in 1999, already be to rise to the famous dome of crystal or to accede to the parliamentary meetings as public, the German parliament has received more than 20 million visits.
In short, a building that shelters the agreement of the common thing, since we might call to the democracy, already is in the form of a parliament, of a town hall, a chapter, or any other cosification of the democracy in stone, it must assemble and be able to transmit elements that transcienden his own democratic function.
They are buildings that symbolize an agreement between equal.
Miquel Lacasta. Doctor architect
Barcelona, juny 2013A imaxe do post provén da web do propio Christo | Foto: Wolfgang Volz.
Daoíz e Velarde son os nomes dos dous leóns que flanquean a fachada principal do congreso dos deputados en Madrid. A imaxe majestuosa de ambas fieras fundidas en bronce na Real fábrica de artillería de Sevilla, converteuse nun dos iconos máis fotografados da capital.
A historia de Benavides e Malospelos, que é como os madrileños alcuman cariñosamente a un dos símbolos máis visibles da democracia, remóntase a unha vella polémica xurdida o mesmo ano en que o edificio, proxectado por Narciso Pascual e Colomer, foi inaugurado en 1850. O emprazamento dos leóns estaba destinado inicialmente a dous grandes, e ao parecer algo patosas farolas, que levantaron no seu momento airadas críticas dos señores deputados e a poboación en xeral.
Ante a magnitude da reacción, encargouse a Poncio Ponzano, autor á súa vez do frontispicio do congreso de deputados, que esculpiera cos canóns incautados na guerra de Marruecos de 1860 unha parella de fieros gardiáns do palacio do pobo. Dáse o caso antes de optar polo bronce e ante a terrible situación económica do país, que se esculpieron dous leóns en yeso, cunha pátina de bronce, ante a imposibilidad de realizar as esculturas en mármore ou outro material máis nobre. Incluso esa versión pobre dos leóns chego a ser instalada no lugar actual, pero as condicións climáticas fixeron que as pezas empezasen a degradarse moi rápidamente.
Ante a elevada suma pretendida por Ponzano, encargáronse de novo as fieras ao escultor José Bellver, dous felinos de escala moito máis reducida, esta vez en pedra. A chirigota popular e a desproporción das figuras, dicían que parecían dous cans rabiosos, máis que dous leóns, crearon un forte rexeitamento desde o mesmo momento en que se instalaron no seu emprazamento e rápidamente foron vendidas. Finalmente, e saíndose coa súa, volveuse a Ponzano para, esta vez si, aproveitar a incautación de dous canóns da guerra con Marruecos e fundir as pezas.
Separadamente da historia rocambolesca das pezas escultóricas, máis próximas ao sainete que á planificación acertada dos símbolos dun país, ¿Cal é a natureza da razón pola cal plántanse dúas representación xigantes do considerado, o animal máis fiero e majestuoso da natureza, xusto diante do as cortes, máis tarde congreso dos deputados?
Non hai outra resposta posible que a de simbolizar un poder, é dicir, abocar en certos signos da linguaxe arquitectónico e escultórico toda a carga significante do que a democracia é, ou debería ser. De feito, máis que un símbolo ou varios símbolos, podería falarse dun sistema de símbolos o que dá aos edificios que atesouran a soberanía popular unha dimensión extra.
Para empezar, no caso do congreso de deputados, os leóns simbolizan a grandeza, non exenta de agresividade, do espazo que están gardando, xusto ás súas costas. A súa presenza dignifica e indica claramente que o edificio que contén as esencias da democracia debe ser preservado de calquera ataque externo. É por iso, que a modo de garda de seguridade, os leóns apostados na entrada principal, inmediatamente codifican unha mensaxe lanzada á poboación. Aquel que intente derribar os alicerces da soberanía popular será pasto dos leóns.
Sabemos que as bandeiras, os escudos, a majestuosidad de certos edificios representativos, etc., son mensaxes simbólicas que salvagardan o ritual do democrático. O fascismo tamén ten a lección ben apresa. Sabemos igualemnte que os novos edificios xurdidos co proceso autonómico en España, sedes parlamentarias na súa maioría, foron emplazados en antigos edificios relixiosos, cuarteis militares en desuso, mansións e ata conservatorios. É dicir, nunha gran maioría, edificios onde as pedras aportan un relato ao devir da democracia.
É interesante como en moitos edificios de nova planta, das decenas e decenas que se realizaron no país desde a restauración da democracia, especialmente concellos de novo cuño, mantense o balcón, é dicir, o lugar onde antiguamente os representantes das vilas e cidades daban os seus discursos á poboación. E con todo, é evidente que hoxe día ninguén usa esta plataforma arquitectónica para dirixirse aos cidadáns. Outro símbolo.
Unha das situacións máis comprometidas é sen dúbida cando se debe realizar un novo parlamento ou cando se decide trasladar un edificio garante da democracia dun lugar a outro. O caso de Reichstag, o parlamento Alemán, está trufado de decisións que van máis aló da oportunidade funcional, os criterios de deseño para realizar un labor concreto ou consideracións energéticas ou técnicas igualmente necesarias.
Tras múltiples vicisitudes iniciais o edificio parlamentario do pobo alemán, deseñado polo arquitecto Paul Wallot, inaugurouse en 1894. Entre outras perlas simbólicas, ao Kaiser Guillermo II molestáballe soberanamente que a cúpula deseñada por Wallot tivese 75 metros, 8 metros máis alta que o Palacio Real de Berlín, con 67 metros.
En términos contemporáneos, a decisión de reinstaurar o Reichstag en Berlín logo de anos con sé en Bonn, debido á partición de Alemania en dous bloques trala segunda guerra mundial, xa indica a profunda carga simbólica do emprazamento. Berlín, a cidade partida, debía ser a sé, tanto por tradición histórica, como pola capacidade de codificar unha forte mensaxe simbólica, da reunificación dun país enteiro. Igualmente, foi motivo de moitas idas e vidas a hoxe famosa cúpula de cristal do edificio. Suscitada como un elemento puramente simbólico, en referencia á cúpula do Wallot, Sir Norman Foster opúxose rotundamente ata que cedeu. Por certo un inglés realizando o parlamento alemán, vén ser outro símbolo da vontade alemá de auto-perdoar o seu pasado.
De todos os xeitos, o acto quizais máis insólito e profundamente simbólico que ocorreu no Reichstag foi a performance do artista búlgaro Christo, que durante 2 semanas, entre finais de xuño e principios de xullo de 1995, envolveu literalmente o edificio con tea ignifuga e cordas, rememorando así o incendio provocado polos nazis a noite do 27 ao 28 de febreiro de 1933. Por encima de calquera previsión, a contundente acción artística atraeu a máis de 5 millóns de visitantes e deixo nas arcas da cidade preto de 1.000 millóns de marcos. De súpeto, un edificio sen demasiada apreciación por parte do pobo alemán e cunha historia chea de dificultades, convertíase no símbolo da reunificación. Unha especie de edificio empaquetado, que a modo de agasallo, era ofrecido ao pobo.
A partir de aí, o proceso de remodelación e o éxito popular e por suposto simbólico, foi incontestable. Desde o seu inauguración en 1999, xa sexa para subir á famosa cúpula de cristal ou para acceder ás sesións parlamentarias como público, o parlamento alemán acolleu máis de 20 millóns de visitas.
En resumo, un edificio que alberga o pacto do común, como poderiamos chamar á democracia, xa sexa na forma dun parlamento, dun concello, un cabildo, ou calquera outra cosificación da democracia en pedra, debe reunir e saber transmitir elementos que transcienden a súa propia función democrática.
Son edificios que simbolizan un pacto entre iguais.
Miquel Lacasta. Doutor arquitecto
Barcelona, xuño 2013
Por culpa de un artículo que estoy escribiendo para una revista limeña, he tenido que ver el documental Apuntes de Frank Gehry (Sketches of Frank Gehry) dirigido por Sydney Pollack en 2005. Debo confesar que sólo había visto fragmentos de esta película y ahora, que la he visto entera, quizás algún día escriba algo en este blog sobre esta descarada hagiografía.
Entre los extras de la edición española hay una entrevista que le hizo Alexander Payne a Pollack cuando el documental se estrenó en Los Ángeles, presentada por The Film Foundation, Vanity Fair y Tiffany Co., como puede observarse, en algunos países civilizados las firmas comerciales apuestan por actos culturales relacionados con el cine.
En este diálogo alguien del público le preguntó a Pollack:
“¿Puede establecer algunas comparaciones entre ser arquitecto y director?”
y éste respondió:
“Espero que no sean egocéntricas, pero creo que la arquitectura está muy cerca, en un análisis rápido, de las películas. Es un arte mosaico. Está formado por otras muchas artes. Como director, no tienes que ser un experto en todo, pero tienes que saber lo suficiente de fotografía, por ejemplo, para saber cómo utilizar las lentes y la luz emocionalmente, tienes que saber de arquitectura para saber en qué piso vive el personaje, tienes que saber de diseño para escoger la ropa adecuada, tienes que saber cómo funciona la luz para rodar las escenas. Tienes a gente experta que te hace todo eso, pero tú la controlas. Imaginas le película a un nivel idealista, pero no puedes hacerla sin traducirla a través de otras quince disciplinas, lo que hace que sientas una terrible frustración. Imaginas un edificio, por eso a Frank [Gehry] le encantan los esbozos, porque para él es la forma estética más pura. Ahora tienes que construir el edificio. Eso significa que se deben tener proveedores, tuberías, escaleras y ascensores. La gente tiene que entrar y salir. Hay también problemas prácticos. Es una especie de gran mosaico y en ese sentido creo que se pueden comparar. No de forma literal, pero sí de forma conceptual”.
Como se puede comprobar, Pollack no añade algo nuevo a lo ya dicho por otras personas que, como Buñuel ochenta años antes, han hablado del esfuerzo colectivo que ha de desarrollarse en ambas disciplinas para poder llevarlas a buen término, pero tampoco está mal recordarlo.
Jorge Gorostiza, arquitecto. Autor del blog Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, enero 2015
Through the fault of an article that I am writing for an of Lima magazine, I have had to see the documentary Sketches of Frank Gehry directed by Sydney Pollack in 2005. I must confess that only it had seen fragments of this movie and now, that I have seen her he informs, probably some day writes something in this blog on this shameless hagiography.
Between the extras of the Spanish edition there is an interview that Alexander Payne did to Pollack when the documentary had the premiere in Los Angeles, presented by The Film Foundation, Vanity Fair and Tiffany Co., since it can be observed, in some civilized countries the commercial signatures bet for cultural acts related to the cinema.
In this dialog someone of the public asked Pollack him:
“Can it establish some comparisons between being architect and the director? ”
and this one answered:
“I hope that they are not egocentric, but I think that the architecture is closely together, in a rapid analysis, of the movies. It is a Mosaic art. It is formed by other many arts. As the director, you do not have to be an expert in everything, but you have to know the sufficient of photography, for example, to know how to use the lenses and the light emotionally, have to know of architecture to know in what floor the personage lives, have to know of design to choose the suitable clothes, have to know how the light works to roll the scenes. You have expert people who does all that to you, but you control her. You imagine him movie to an idealistic level, but you cannot do it without her translating across other fifteen disciplines, which does that you sit a terrible frustration. You imagine a building, because of it Frank [Gehry] is charmed with the sketches, because for him it is the purest aesthetic form. Now you have to construct the building. It means that there must be had suppliers, pipelines, stairs and elevators. The people have to enter and go out. There are also practical problems. It is a species of great mosaic and in this sense I think that they can be compared. Not of literal form, but yes of conceptual form”.
Since it is possible to verify, Pollack does not add anything new to the already said for other persons who, as Buñuel eighty years before, have spoken about the collective effort that has to develop in both disciplines to be able to take them to good term, but it is not also bad to remember it.
Jorge Gorostiza, architect. Author of the blog Arquitectura+Cine+Ciudad
Por culpa dun artigo que estou a escribir para unha revista limeña, tiven que ver o documental Apuntamentos de Frank Gehry (Sketches of Frank Gehry) dirixido por Sydney Pollack en 2005. Debo confesar que só vira fragmentos desta película e agora, que a vin enteira, quizais algún día escriba algo neste blog sobre esta descarada haxiografía.
Entre os extras da edición española hai unha entrevista que lle fixo Alexander Payne a Pollack cando o documental se estreou en Los Ángeles, presentada por The Film Foundation, Vanity Fair e Tiffany Co., como pode observarse, nalgúns países civilizados as firmas comerciais apostan por actos culturais relacionados co cine.
Neste diálogo alguén do público lle preguntou a Pollack:
“¿Pode establecer algunhas comparacións entre ser arquitecto e director?”
e este respondeu:
“Espero que no sean egocéntricas, pero creo que la arquitectura está muy cerca, en un análisis rápido, de las películas. Es un arte mosaico. Está formado por otras muchas artes. Como director, no tienes que ser un experto en todo, pero tienes que saber lo suficiente de fotografía, por ejemplo, para saber cómo utilizar las lentes y la luz emocionalmente, tienes que saber de arquitectura para saber en qué piso vive el personaje, tienes que saber de diseño para escoger la ropa adecuada, tienes que saber cómo funciona la luz para rodar las escenas. Tienes a gente experta que te hace todo eso, pero tú la controlas. Imaginas le película a un nivel idealista, pero no puedes hacerla sin traducirla a través de otras quince disciplinas, lo que hace que sientas una terrible frustración. Imaginas un edificio, por eso a Frank [Gehry] le encantan los esbozos, porque para él es la forma estética más pura. Ahora tienes que construir el edificio. Eso significa que se deben tener proveedores, tuberías, escaleras y ascensores. La gente tiene que entrar y salir. Hay también problemas prácticos. Es una especie de gran mosaico y en ese sentido creo que se pueden comparar. No de forma literal, pero sí de forma conceptual”.
Como se puede comprobar, Pollack no añade algo nuevo a lo ya dicho por otras personas que, como Buñuel ochenta años antes, han hablado del esfuerzo colectivo que ha de desarrollarse en ambas disciplinas para poder llevarlas a buen término, pero tampoco está mal recordarlo.
Jorge Gorostiza, arquitecto. Autor del blog Arquitectura+Cine+Ciudad
“Habitar una memoria frágil, sólo vivible desde el interior”1
“La vivienda define el espacio privado mientras al espacio de los demás; es un recinto de privacidad, un espacio de acontecimientos personales. Sus límites, que definen ese mundo donde va acumulándose nuestra experiencia, son fronteras complejas, tensas y ricas e situaciones y pueden ser desde membranas hasta espacios habitables en sí mismos”.2
La construcción de la propia vivienda, del refugio para sí mismo, ha sido un tema muy fértil (también muy polémico) a lo largo de la historia de la Arquitectura. Se entiende esta acción como una ocasión de experimentar y materializar las obsesiones más íntimas y personales de cada uno; convirtiendo su refugio3, su hogar, en un laboratorio de pruebas y conceptos extrapolables a otros proyectos –“Por lo general se trata de extrapolar la experiencia de un proyecto realizado a una cierta escala e imaginar lo que podría ocurrir al aplicar su estrategia a una escala mayor. Es decir, el uso de prototipos” 4-.También supone una plasmación de un sentido propio del habitar, intentando articular mediante elementos arquitectónicos su modo de relacionarse con el mundo y con los suyos que a través de la lectura de estas trazas físicas, inertes, podremos comprender y vislumbrar. Tal vez Smiljan Radic haya sido especialmente prolífico en este campo, construyendo una y otra vez el mismo refugio, en diferentes tiempos y lugares; por ello, a través de la Casa Habitación, podremos ir detectando todas estas ideas que conforman el imaginario y producción arquitectónica del arquitecto chileno.
1.
“Cuando un habitante de la isla de Chiloé quería mover su casa, la arrojaba con bueyes al mar y la hacía flotar tirada por botes hasta la otra orilla de la isla”.
En el archipiélago de Chiloé, en Chile, perviven todavía una serie de lógicas de sentido comunitario, de festejos y momentos de reunión en torno a tareas que, por su magnitud, requieren a todas las personas de una población. La minga, la más conocida de estas labores comunitarias (hoy ya casi un reclamo turístico), consiste en el transporte de casas de una isla a otra por medio de embarcaciones. Las construcciones de madera, vaciadas y arriostradas, son dispuestas encima de flotadores y remolcadas de un punto a otro del lago, desplazando las viviendas entre las diferentes islas. Una vez allí, mediante yuntas de bueyes, son transportadas sobre troncos de árboles hasta su nueva ubicación. Una acción que no deja trazas físicas en el territorio en el que se realiza, pero que carga no sólo la memoria del edificio trasladado sino también de las personas implicadas en su desplazamiento, sean propietarios de ella o no.
No es casual que Smiljan Radic emplee los barcos y los bueyes para hacer llegar hasta el claro del bosque donde se ubica la casa los materiales que conformarán el refugio, madera y vidrio principalmente. Ni es casual la elección de una estructura de madera con ensambles “a media caña” sin utilización de piezas metálicas como las viviendas de pescadores de esa costa chilena; estructura que aparte, por la excepcional condición sísmica de Chile, permite por su propia materialidad y disposición, dar la respuesta más eficiente ante un terremoto. Tampoco podemos obviar otro aspecto , finalmente no materializado por imposibilidad de transporte hasta el lugar, la cimentación sobre grandes bolones de roca, queriendo fundar su hogar del mismo modo que las iglesias de ese territorio (rasgo recurrente a lo largo de su obra, que veremos en el Restaurante Mestizo o en el pabellón de la Serpentine Gallery ). Resulta más literal otro aspecto de la vivienda, de la modificación del año 2007, consistente en una cerramiento textil que a modo de tienda de campaña corona la vivienda generando un segundo piso; pues deja de ser una relación sutil, estructural5, de la arquitectura popular de Chiloé, para pasar a poder ser leída como una respuesta formal, tal vez demasiado inmediata, de las cubiertas metálicas de la misma.
La Casa Habitación lleva incorporada en su memoria, en la de los materiales que la componen y su disposición, el territorio de Chiloé y sus particulares condiciones, incluso la humedad adquirida por la madera durante su transporte. Esto consigue arraigar, de la misma forma que la minga hacía, una arquitectura a un paisaje y a las personas involucradas en el proceso. Y viceversa, llevar el territorio (tanto el físico como el intelectual) incorporado en el ADN de cada uno de los aspectos, materiales y soluciones técnicas que han definido la respuesta arquitectónica. Por lo tanto, una vez entendidas todas estas lógicas que subyacen en este refugio, comprendemos mucho mejor la siguiente frase:
“Aparentemente, esas casas no tiene que ver con un lugar específico, con una vista o un paisaje, sino con el reconocimiento de todo un territorio en el que una casa se puede mover, o si se quiere puede flotar con facilidad. La arquitectura no necesita muchas veces de un sitio, necesita de un territorio”.
Gonzalo Puga, sin título.
2.
“El tiempo que pasa (mi Historia) deposita residuos que van apilándose: fotos, dibujos, carcasas de bolígrafos-rotuladores ya secos, desde hace tiempo, carpetas, vasos perdidos y vasos no devueltos, envolturas de puros, cajas, gomas, postales, libros, polvo y chucherías: lo que yo llamo mi fortuna”. 6
Tal vez el aspecto más interesante de este refugio sea su relación con el paisaje, lejano y próximo, propio y ajeno. Así, el sistema constructivo del que hablábamos antes, unas crujías separadas 56,5 centímetros, permiten conformar una visión isótropa del interior, la de un paño de estanterías continuo en todo el perímetro (a excepción de la puerta) que sirve de intermediario, de protección y límite ante el exterior –“La habitación, como todo refugio intenta preservar un alejamiento. El velo de vidrio de sus fachadas posee el aura de transparencia que justamente en nuestra civilización nos hace desaparecer”. Sin embargo esa isotropía está destinada a ser modificada, a ser intervenida una y otra vez por los propios objetos que hacen vivible la casa. Las pertenencias de la familia Radic irán colonizando, tupiendo y acumulándose en esos huecos; sustituyendo la naturaleza exterior por un nuevo paisaje formado por sus tesoros, sus deshechos, por su Historia, buscando que sea ésta la que se convierta en el verdadero paisaje (memoria):
“Esta estructura trata de solucionar con un sistema constructivo toda una habitación y todo lo que ella puede sostener. No sólo las cargas de la propia construcción, sino los vestigios y los recuerdos que en ella se pueden acumular. De esta manera, se pretende que con el tiempo las caras de esta caja se llenen de restos los cuales «compondrán» finalmente sus fachadas”.
De alguna forma, ese territorio de doble naturaleza al que se refería Radic está evidenciado en el espesor del sistema constructivo de la Casa Habitación; donde en un mismo plano visual, que podríamos entender casi como la representación de un paisaje, son capaces de establecerse cuatro niveles de relación: con el entorno inmediato (visión del exterior), con Chiloé (la materialidad y memoria de la vivienda), con su pasado (las pertenencias que han ido atesorando) y su presente.
Será precisamente esta superposición de niveles, la multitud de “datos blandos”7 de ideas potenciales, depositados en apenas cincuenta o sesenta centímetros de espesor de cerramiento lo que haga posible establecer la Casa Habitación como un proyecto germinal y paradigmático dentro de la trayectoria del arquitecto chileno.
Un auténtico laboratorio de pruebas, un registro fidedigno de sus obsesiones personales que podremos ver reflejadas, impregnando el resto de sus proyectos.
Antonio Giráldez López
Arquitecto y vago
Madrid · enero 2015
Notas: 1 Extracto de la producción audiovisual “Un ruido naranjo” de Smiljan Radic. 2Gallego, M. Anotaciones al Margen. 3 Término empleado por el propio Radic para denominar una serie de proyectos de viviendas realizadas para sí mismo y Marcela Correa (recogido en la entrevista realizada por El Croquis). 4 Las citas de Smiljan Radic han sido extraídas de El Croquis a no ser que , explícitamente, se indique lo contrario. 5 Término que no hace referencia al aspecto tectónico, sino que debe entenderse en el sentido filológico del término. 6 Georges Perec. Especies de espacios. Libro al que hace referencia en la memoria del proyecto recogida en Arquitecturas de Autor 27. 7 En varias ocasiones Smiljan Radic emplea este término para referirse a aquellas ideas, que de forma inconsciente condicionan y formalizan el proyecto arquitectónico. Concretamente aparece en la conferencia Biarch. Un ruido Naranjo.
“Habitar unha memoria fráxil, só vivible dende o interior”1
“A vivenda define o espazo privado mentres ao espazo dos demais; é un recinto de privacidade, un espazo de acontecementos persoais. Os seus límites, que definen ese mundo onde vai acumulándose a nosa experiencia, son fronteiras complexas, tensas e ricas e situacións e poden ser dende membranas ata espazos habitables en si mismos”.2
A construción da propia vivenda, do refuxio para si mesmo, foi un tema moi fértil (tamén moi polémico) ao longo da historia da Arquitectura. Enténdese esta acción como unha ocasión de experimentar e materializar as obsesións máis íntimas e persoais de cada un; convertendo o seu refuxio3, o seu fogar, nun laboratorio de probas e conceptos extrapolables a outros proxectos –“Polo xeral trátase de extrapolar a experiencia dun proxecto realizado a certa escala e imaxinar o que podería acontecer ao aplicar a súa estratexia a unha escala maior. É dicir, o uso de prototipos”4-. También supón unha plasmación dun sentido propio de habitar, intentando articular mediante elementos arquitectónicos o seu modo de relacionarse co mundo e cos seus que a través da lectura destas trazas físicas, inertes, poderemos comprender e enxergar. Talvez Smiljan Radic fose especialmente prolífico neste campo, construíndo unha e outra vez o mesmo refuxio, en diferentes tempos e lugares; por iso, a través da Casa Cuarto, poderemos ir detectando todas estas ideas que conforman o imaxinario e produción arquitectónica do arquitecto chileno.
1.
“Cando un habitante da illa de Chiloé quería mover a súa casa, a botaba con bois ao mar e a facía flotar tirada por botes ata a outra beira da illa”.
No arquipélago de Chiloé, en Chile, perviven aínda unha serie de lóxicas de sentido comunitario, de festexos e momentos de reunión en torno a tarefas que, pola súa magnitude, requiren a todas as persoas dunha poboación. A minga, a máis coñecida destes labores comunitarios (hoxe xa case un reclamo turístico), consiste no transporte de casas dunha illa a outra por medio de embarcacións. As construcións de madeira, baleiradas e arriostradas, son dispostas enriba de flotadores e remolcada dun punto a outro do lago, desprazando as vivendas entre as diferentes illas. Unha vez alí, mediante yuntas de bois, son transportadas sobre madeiros de árbores ata a súa nova situación. Unha acción que non deixa trazas físicas no territorio no que se realiza, pero que carga non só a memoria do edificio trasladado senón tamén das persoas implicadas no seu desprazamento, sexan propietarios dela ou non.
Non é casual que Smiljan Radic empregue os barcos e os bois para facer chegar ata o claro do bosque onde se sitúa a casa os materiais que conformarán o refuxio, madeira e vidro principalmente. Nin é casual a elección dunha estrutura de madeira con ensambladuras “a media cana” sen utilización de pezas metálicas como as vivendas de pescadores desa costa chilena; estrutura que á parte, pola excepcional condición sísmica de Chile, permite pola súa propia materialidade e disposición, dar a resposta máis eficiente ante un terremoto. Tampouco podemos obviar outro aspecto, finalmente non materializado por imposibilidade de transporte ata o lugar a cimentación sobre grandes bolones de rocha, querendo fundar o seu fogar do mesmo modo que as igrexas dese territorio (trazo recorrente ao longo da súa obra, que veremos no Restaurante Mestizo ou no pavillón da Serpentine Gallery ). Resulta máis literal outro aspecto da vivenda, da modificación do ano 2007, consistente nunha cerramento téxtil que a xeito de tenda de campaña coroa a vivenda xerando un segundo piso; pois deixa de ser unha relación sutil, estructural5, da arquitectura popular de Chiloé, para pasar a poder ser lida como unha resposta formal, talvez demasiado inmediata, das cubertas metálicas desta.
A Casa Cuarto leva incorporada na súa memoria, na dos materiais que a compoñen e a súa disposición, o territorio de Chiloé e os seus particulares condicións, mesmo a humidade adquirida pola madeira durante o seu transporte. Isto consegue arraigar, da mesma forma que a minga facía, unha arquitectura a unha paisaxe e ás persoas involucradas no proceso. E viceversa, levar o territorio (tanto o físico coma o intelectual) incorporado no ADN de cada un dos aspectos, materiais e solucións técnicas que definiron a resposta arquitectónica. Polo tanto, unha vez entendidas todas estas lóxicas que subxacer neste refuxio, comprendemos moito mellor a seguinte frase:
“Aparentemente, esas casas non ten que ver cun lugar específico, cunha vista ou unha paisaxe, senón co recoñecemento de todo un territorio no que unha casa se pode mover, ou se se quere pode flotar con facilidade. A arquitectura non necesita moitas veces dun sitio, necesita dun territorio”.
Gonzalo Puga, sen título.
2.
“O tempo que pasa (a miña Historia) deposita residuos que van amoreándose: fotos, debuxos, carcasas de bolígrafos-rotuladores xa secos, dende hai tempo, carpetas, vasos perdidos e vasos non devoltos, envolturas de puros, caixas, gomas, postais, libros, po e lambetadas: o que eu chamo a miña fortuna”. 6
Talvez o aspecto máis interesante deste refuxio sexa a súa relación coa paisaxe, afastada e próxima, propia e allea. Así, o sistema construtivo do que falabamos antes, unhas cruxías separadas 56,5 centímetros, permiten conformar unha visión isótropa do interior, a dun pano de estantes continuo en todo o perímetro (a excepción da porta) que serve de intermediario, de protección e límite ante o exterior –“O cuarto, como todo refuxio intenta preservar un afastamento. O veo de vidro das súas fachadas posúe a aura de transparencia que xustamente na nosa civilización nos fai desaparecer”. Non obstante esa isotropía está destinada a ser modificada, a ser intervida unha e outra vez polos propios obxectos que fan vivible a casa. As pertenzas da familia Radic irán colonizando, tupiendo e acumulándose neses ocos; substituíndo a natureza exterior por unha nova paisaxe formada polos seus tesouros, os seus desfeitos, pola súa Historia, buscando que sexa esta a que se converta na verdadeira paisaxe (memoria):
“Esta estrutura trata de solucionar cun sistema construtivo todo un cuarto e todo o que ela pode soster. Non só as cargas da propia construción, senón os vestixios e os recordos que nela se poden acumular. Deste xeito, preténdese que co tempo as caras desta caixa se enchan de restos os cales «compoñerán» finalmente as súas fachadas.”
Dalgunha forma, ese territorio de dobre natureza ao que se refería Radic está evidenciado no espesor do sistema construtivo da Casa Cuarto; onde nun mesmo plano visual, que poderiamos entender case como a representación dunha paisaxe, son capaces de establecerse catro niveis de relación: co ámbito inmediato (visión do exterior), con Chiloé (a materialidade e memoria da vivenda), co seu pasado (as pertenzas que foron atesourando) e o seu presente.
Será precisamente esta superposición de niveis, a multitude de “datos blandos”7 de ideas potenciais, depositados en apenas cincuenta ou sesenta centímetros de espesor de cerramento o que faga posible establecer a Casa Cuarto como un proxecto xerminal e paradigmático dentro da traxectoria do arquitecto chileno.
Un auténtico laboratorio de probas, un rexistro fidedigno das súas obsesións persoais que poderemos ver reflectidas, impregnando o resto dos seus proxectos.
Antonio Giráldez López
Arquitecto e lacazán
Madrid · enero 2015
Notas: 1 Extracto da producción audiovisual “Un ruído laranxa” de Smiljan Radic. 2Gallego, M. Anotacións o Marxe. 3 Termo empregado polo propio Radic para denominar unha serie de proxectos de vivendas realizadas para si mesmo e Marcela Correa (recollido na entrevista realizada por El Croquis). 4 As citas de Smiljan Radic foron extraidas de El Croquis a non ser que, explicitamente, se indique o contrario. 5 Término que no hace referencia al aspecto tectónico, sino que debe entenderse en el sentido filológico del término. 6 Georges Perec. Especies de espacios. Libro ao que fai referencia na memoria do proxecto recollida en Arquitecturas de Autor 27. 7 En varias ocasións Smiljan Radic emprega este termo para referirse a aquelas ideas, que de forma inconsciente condicionan e formalizan o proxecto arquitectónico. Concretamente aparece na conferencia Biarch. Un ruído laranxa.
“Living a fragile memory, only vivible from the interior”1
«The housing defines the space deprived while to the space of the others; it is an enclosure of privacy, a space of personal events. His limits, which define this world where it goes our experience being accumulated, they are complex, tense and rich borders and situations and can be from membranes up to inhabitable spaces in yes same».2
The construction of the own housing, of the refuge for yes same, it has been a very fertile topic (also very polemic) along the history of the Architecture. This action is understood as an occasion to experiment and materialize the most intimate and personal obsessions of each one; turning his refuge3, his home, in a laboratory of tests and concepts extrapolables to other projects –“In general it is a question of extrapolating the experience of a project realized to a certain scale and imagining what might happen on having applied his strategy to a major scale. That is to say, the use of prototypes” 4-. Also it supposes a plasmación of an own sense of living, trying to articulate by means of architectural elements his way of relating to the world and to theirs that across the reading of these physical, inert traces, we will be able to understand and to glimpse. Maybe Smiljan Radic has been specially prolific of this field, constructing again and again the same refuge, in different times and places; for it, across the Dwelling, we will be able to be detecting all these ideas that shape the imaginary one and architectural production of the Chilean architect.
1.
“When an inhabitant of Chiloé’s island wanted to move his house, it was throwing her with oxen to the sea and was making it float thrown by boats up to another shore of the island”.
In Chiloé’s archipelago, in Chile, perviven still a series of logics of community sense, of feasts and moments of meeting concerning tasks that, for his magnitude, need all the persons of a population. The minga most known about these community labors (today already almost a tourist claim), consists of the transport of houses of an island to other one by means of crafts. The constructions of wood, emptied and arriostradas, are arranged on floats and towed from a point to other one of the lake, displacing the housings between the different islands. Once there, by means of pairs of oxen, they are transported on trunks of trees up to his new location. An action that does not leave physical traces in the territory in the one that is realized, but that loads not only the memory of the building moved but also of the persons involved in his displacement, be proprietary of her or not.
It is not chance that Smiljan Radic uses the ships and the oxen to make to come up to the clear one of the forest where the house locates the materials that will shape the refuge, wood and I glaze principally. There is not even chance the choice of a structure of wood with assemble “to half a cane” without utilization of metallic pieces as the fishermen’s housings of this Chilean coast; structure that it separates, for the exceptional seismic condition of Chile, allows for his own materiality and disposition, to give the most efficient response before an earthquake. Neither we can obviate another aspect finally not materialized by impossibility of transport up to the place, the foundation on big bolones of rock, queriendo found his home in the same way that the churches of this territory (I tear appellant along his work, which we will see in the Half-caste Restaurant or in the pavilion of the Serpentine Gallery). There turns out to be more literal another aspect of the housing, of the modification of the year 2007, consisting of one textile closing that like shop of campaign crowns the housing generating the second floor; since it stops being a subtle relation, structure5, of Chiloé’s popular architecture, to happen to be able to be read as a formal response, maybe too immediate, of the metallic covers of the same one.
The Dwelling goes incorporated in his memory, in that of the materials that compose it and his disposition, Chiloé’s territory and his particular conditions, even the dampness acquired by the wood during his transport. This manages to take root, in the same way as the minga was doing, an architecture to a landscape and to the persons involved in the process. And vice versa, to take the territory (both the physicist and the intellectual one) incorporated in the DNA of each one of the aspects, materials and technical solutions that have defined the architectural response. Therefore, once understood all these logics that sublie in this refuge, we understand much better the following phrase:
“Aparentemente, esas casas no tiene que ver con un lugar específico, con una vista o un paisaje, sino con el reconocimiento de todo un territorio en el que una casa se puede mover, o si se quiere puede flotar con facilidad. La arquitectura no necesita muchas veces de un sitio, necesita de un territorio”.
Gonzalo Puga, sin título.
2.
“Seemingly, these houses it does not have to see with a specific place, with a sight or a landscape, but with the recognition of the whole territory in which one marries it is possible to move, or if it is wanted can float with facility. The architecture does not need often from a site, needs from a territory”. 6
Maybe the most interesting aspect of this refuge is his relation with the landscape, distantly and next, own and foreign. This way, the constructive system about which we were speaking before, some you were squeaking separated 56,5 centimeters, they allow to shape a vision isótropa of the interior, that of a cloth of racks is continued by me in the whole perimeter (with the exception of the door) that uses as intermediary, as protection and limit before the exterior –“The room, since any refuge tries to preserve a withdrawal. The glass veil of his fronts possesses the aura of transparency that exactly in our civilization makes us disappear”. Nevertheless this isotropía is destined to be modified, to be controlled again and again by the own objects that do vivible the house. The belongings of the family Radic will be colonizing, tupiendo and accumulating in these hollows; replacing the exterior nature with a new landscape formed by his exchequers, his undone ones, with his History, looking that is this one the one that turns into the real landscape (memory):
“This structure tries to solve with a constructive system the whole room and everything what she can support. Not only the loads of the own construction, but the vestiges and the recollections that in her can be accumulated. Hereby, there is claimed that with the time the faces of this box fill with remains which «will compose» finally his fronts”.
Of some form, this territory of double nature to which Radic was referring is demonstrated in the thickness of the constructive system of the Dwelling; where in the same visual plane, which we might understand almost as the representation of a landscape, they are capable of four levels of relation being established: with the immediate environment (vision of the exterior), with Chiloé (the materiality and memory of the housing), with his past (the belongings that they have been hoarding) and his present.
It will be precisely this overlapping of levels, the multitude of “soft information”7 of potential ideas, deposited in scarcely fifty or sixty centimeters of thickness of closing what makes possible to establish the Dwelling as a project germinal and paradigmatic inside the path of the Chilean architect.
An authentic laboratory of tests, a trustworthy record of his personal obsessions that we will be able to see reflected, impregnating the rest of his projects.
Antonio Giráldez López
Architect and vague
Madrid · juanary 2015
Notes: 1 Extract of the audio-visual production “A noise orange tree” by Smiljan Radic. 2Gallego, M. Anotaciones al Margen. 3 Term used by the own Radic to name a series of projects of housings realized for yes same and Marcela Correa (gathered in the interview realized for El Croquis). 4 Smiljan Radic’s appointments have been extracted from El Croquis unless, explicitly, the opposite is indicated. 5 Term that does not refer to the tectonic aspect, but one must deal with the philologic sense of the term. 6 Georges Perec. Especies de espacios. Book to that it refers in the memory of the project gathered in Arquitecturas de Autor 27. 7 In several occasions Smiljan Radic uses this term to say to those ideas, that of unconscious form they determine and formalize the architectural project. Concretely it appears in conference Biarch. A noise orange tree.
«Algunas cuestiones sobre el espacio arquitectónico, el cine y la teoría» es el título Completo de conferencia impartida por Daniel Dávila Romano en el marco del curso «Materia y luz» organizado por la Universidad de Valladolid.
http://youtu.be/606C-79lWFY
Lugar: Salón de actos de la ETSAV
Fecha: 21 de marzo de 2014
Ponente: Daniel Dávila Romano
Complete title: «Some questions on the architectural space, the cinema and the theory».
It confers in the frame of the course » Matter and light » organized by the University of Valladolid.
http://youtu.be/606C-79lWFY
Place: Assembly hall of the ETSAV
Dates: on March 21, 2014.
Referee: Daniel Dávila Romano
Título Completo: «Algunas cuestiones sobre el espacio arquitectónico, el cine y la teoría».
Conferencia en el marco del curso «Materia y luz» organizado por la Universidad de Valladolid.
http://youtu.be/606C-79lWFY
Lugar: Salón de actos de la ETSAV
Fecha: 21 de marzo de 2014
Ponente: Daniel Dávila Romano
Hasta la fecha, nos hemos presentado diferentes vías tangentes dentro de la arquitectura, lo que produce una satisfacción al ver que poco a poco se abren nuevas líneas de trabajo para un sector y una profesión fuertemente castigada por la crisis.
Durante este proceso de búsqueda, hemos visto iniciativas de diferente índole, pero hoy nos adentraremos en un campo tan poco prolífico en arquitectura como la investigación, desarrollo e innovación (ni que decir sobre la innovación y el desarrollo de productos o patentes), mundos que por lo general no ha ido demasiado de la mano. Esto nos lleva hasta Barcelona (España) para charlar con Montse Puig y Antonio Vagace, y conocer Urban Green Design.
“Conseguir el equilibrio entre la naturaleza y la actividad humana es la clave para obtener un futuro mejor para todos. En Urban Green Design trabajamos hoy por un mundo sostenible para ver mañana un futuro esperanzador.”
Desde Urban Green Design ofrecen una nueva manera de implementar el verde urbano a través de la combinación de diferentes aplicaciones según las necesidades de su proyecto.
“Urban Green Design participa del concepto smart environment con el objetivo de crear en todo el mundo espacios donde la fusión de la innovación y la conciencia ecológica conformen una realidad única.”
Estas son algunas de las inquietudes que les han hecho unirse, para llevar a cabo esta tarea constructiva, y así reverdecer los entornos urbanos con las especies mejor adaptadas, dando un espacio de protagonismo a la naturaleza y disfrutando de los beneficios que aporta al ser humano.
Les dejamos con la entrevista, que tuvimos la suerte de realizar, sobre este proyecto.
Montse Puig y Antonio Vagace de Urban Green Design
¿Cuál ha sido vuestra formación y trayectoria profesional previa a Urban Green Design?
Somos arquitectos que, tras finalizar nuestros estudios en las escuelas de Sant Cugat y A Coruña, hemos desarrollado nuestra actividad tanto en el ámbito privado como en el público, por cuenta ajena y por cuenta propia. Este hecho te aporta una visión amplia de la situación actual y de las necesidades pero también la importancia de disponer de un equipo multidisciplinar sin el que Urban Green Design no sería posible: ingenieros, operarios y botánicos completan nuestra labor. La experiencia sumada es mucho más enriquecedora y productiva.
¿Qué os llevó a abriros camino en I+D? ¿Por qué principalmente con verde urbano?
El I+D llegó de forma natural cuando empezamos a hacernos preguntas: ¿Por qué no traer el verde al asfalto? ¿Por qué no hacerlo de forma responsable? Y es así cuando empieza la mejor parte: apagar el ordenador y ¡manos a la obra! Los prototipos empezaron dos años antes de sacar el producto al mercado: Equivocarse es bueno ¡pero mejorar es una constante primordial!
¿Teníais alguna experiencia previa a Urban Green Design?
Nos ha tocado hacer de todo: edificación, urbanismo, diseño,…desde pequeños proyectos de reforma, pasando por vivienda, equipamientos, hasta proyectos urbanos, planeamiento … Cuando los metros cuadrados no son un problema todo es muy fácil pero han sido los pequeños proyectos los que nos han ayudado a lograr nuestra meta. Traer el verde de forma responsable a todos los rincones se logra juntando la experiencia de todos esos trabajos anteriores y actuales.
¿Os encontrasteis con muchas dificultades para montar Urban Green Design? ¿Cuáles fueron las más problemáticas?
Cuando sales de la universidad tienes las pilas de la ilusión cargadas a tope… ¡Lo difícil es hacer que no se agoten! Montar tu propio negocio no es fácil: es una carrera de obstáculos donde nunca sabes cuál es el siguiente. Mantener los ideales del primer día es básico para evitar distracciones y lograr el éxito. Hoy en día nadie regala nada y es el trabajo duro de cada uno el que lleva a buen puerto. Nunca te aburres pero si te despistas… ¡Nunca haces vacaciones!
Es evidente que la mayor problemática con la que se encuentra hoy en día cualquier profesional que se embarca en una aventura como esta, es la económica; la cual tienes que afrontar con mucha imaginación y optimizando al máximo tus necesidades en favor de tus objetivos.
¿Estáis contentos con los objetivos alcanzados en Urban Green Design?
¡Sí! El único inconveniente es que cuando logras uno ya vas hacia el siguiente y así ad infinitum.
Proyecto e instalación de sistema GREENWIT en parque público
¿Consideráis que estudiar Arquitectura ha sido un pasaporte fundamental para haber llegado a vuestro trabajo actual?
Te das cuenta de que aparte de arquitectura deberías haber estudiado empresariales, contabilidad, derecho, publicidad, etc. Pero, como esto no es posible, aprendes sobre la marcha, con humildad, ilusión y sin dejar de preguntar. Pero sí es cierto que creemos que haber estudiado arquitectura nos ha dotado de unas herramientas y un modo de ver y afrontar las cosas que nos facilitan el abrirnos camino en otros campos.
¿Qué expectativas y proyectos de futuro tenéis para Urban Green Design?
Urban Green Design quiere afrontar 2015 con nuevos retos de expansión y desarrollo de nuevos productos. En general, cada vez vivimos en pisos más pequeños y ciudades más densificadas. La vegetación empieza a ser un recurso escaso entre tanto asfalto dejando paso a contaminantes en la atmosfera que nos pueden provocar problemas de salud graves. Debemos actuar, e inmediatamente, mediante soluciones imaginativas y autosuficientes que mejoren nuestro entorno…jardines verticales, huertos urbanos, fachadas vegetales de entre otras opciones.
En 2014 hemos dado el salto al mercado internacional con proyectos en Marruecos, y en 2015 queremos seguir afianzando esa internacionalización sin olvidar el mercado nacional en el que nuestros productos y servicios han encontrado una muy favorable respuesta por parte de técnicos y clientes.
¿Compagináis o complementáis esta actividad con otras labores o en otros campos?
Hacemos lo que podemos sacando tiempo de debajo las piedras para poder seguir adelante y eso significa que toca hacer de todo: el día tiene 24 horas y ¡cuando haces lo que te gusta cunde y pasa volando!
El campo de actuación de Urban Green Design es muy amplio y eso nos permite afrontar proyectos de muy diferente naturaleza y nos abre las puertas a nuevas propuestas y a nuevos tipos de clientes. La filosofía de responsabilidad y sostenibilidad hemos de llevarla mucho más allá del verde urbano, siendo éste un hilo conductor.
¿Son rentables este tipo de iniciativas? ¿Os sentís bien remunerados por la labor que realizáis?
Son rentables pero a largo plazo por lo tanto hay que tener paciencia, cariño por lo que haces y no tirar la toalla.
Proyecto de sistema GREENWIT con estructura autoportante. En Urban Green Design hemos desarrollado y patentado un nuevo concepto para todo tipo de superficies verdes: Un jardín instantáneo con estructura autoportante, moldeable y adaptable a cualquier forma, escala y necesidad. Patentes – P201231169 – 13177426
¿Animarías a otros arquitectos a seguir vuestros pasos? ¿Qué pasos consideráis que deberían dar? ¿Cómo completar sus estudios? ¿Qué otros consejos les darías?
Sin duda alguna. No es un camino de rosas pero no podemos quedarnos en casa: hay que salir, patear la ciudad, subir un monte, hablar, conocer a otros profesionales, viajar, preguntar…
Lo más importante es pararte un momento a pensar y definir hacia dónde quieres ir y que puedes aportar. Si no lo haces, acabas dando palos de ciego y es cuando te puede llegar el desánimo.
¿Creéis que los arquitectos en España deberíamos seguir abriendo nuevas vías de trabajo para salir de la casilla más «tradicional» de proyectar dada la actual situación de la construcción en nuestro país?
Deberíamos ver cada situación como una oportunidad nueva y nuevos caminos a explorar. Sí que es verdad que cada vez parece que hay menos caminos pero nadie dijo que sería fácil…
¿Qué opináis de los que se han ido a trabajar al extranjero?
En el fondo es una opción que seguramente nos ha pasado a todos por la cabeza y que nunca terminas de descartar. Actualmente la profesión de arquitecto no es fácil en este país ni está, lamentablemente, igual de valorada que hace un tiempo pero irse tampoco es tan fácil como hacer una maleta y comprar un billete, sino que es otro tipo de proyecto, igual de válido que todos, que te aportará riqueza personal y profesional que es de lo que se trata.
¿Cómo veis el futuro de la profesión?
Es una profesión maravillosa algo devaluada últimamente. Está en nuestras manos renacerla.
Proyecto Urban Green Design
Montse Puig – Antonio Vagace · I+D | Urban Green Design
Febrero 2015
Entrevista realizada por Ana Barreiro Blanco y Alberto Alonso Oro. Agradecer a Montse y Antonio su tiempo y predisposición con este espacio.
[:en]
Up to the date, we have appeared different tangent routes inside the architecture, which produces a satisfaction on having seen that little by little new lines of work are opened for a sector and a profession strongly punished by the crisis.
During this process of search, we have seen initiatives of different nature, but today we will enter a field so little prolifically of architecture as the investigation, development and innovation (that to say on the innovation and the development of products or patents), not even world that in general too much of the hand has not gone. This takes us up to Barcelona (Spain) to chat with Montse Puig and Antonio Vagace, and Urban Green Design. knows.
“To obtain the balance between the nature and the human activity is the key to obtain a better future for all. At Urban Green Design we are employed today for a sustainable world to see tomorrow an encouraging future.”
From Urban Green Design they offer a new way of implementing the green urban one across the combination of different applications according to the needs of his project.
“Urban Green Design takes part of the concept smart environment with the aim to create in the whole world spaces where the merger of the innovation and the ecological conscience they shape the only reality.”
These are some of the worries that they have made join, to carry out this constructive, and like that task the urban environments to turn green again with the better adapted species, giving a space of protagonism to the nature and enjoying the benefits that it contributes to the human being.
We leave them with the interview, which we were lucky to realize, on this project.
Montse Puig and Antonio Vagace, Urban Green Design
Which has been your formation and professional path before Urban Green Design?
We are architects that, after finishing our studies in Sant Cugat’s schools and To Corunna, we have developed our activity so much in the area deprived like in the public, for foreign and freelance account. This fact contributes a wide vision of the current situation and of the needs but also the importance of having a multidisciplinary equipment without which Urban Green Design would not be possible: engineers, operatives and botanists complete our labor. The added experience is much more wealth-producing and productive.
What did lead you to opening way you in research and development? Why principally with green urban?
The research and development came from natural form when we start doing questions to us: why not to bring the green one to the asphalt? Why not to do it of responsible form? And it is like that when it begins the best part: to extinguish the computer and hands to the work! The prototypes began two years before extracting the product to the market: Being wrong is good but to improve is a basic constant!
Had you some previous experience?
We have had to do of everything: building, urbanism, design, … from small projects of reform, happening for a housing, equipments, up to urban projects, planning … When the square meters are not a problem everything is very easy but they have been the small projects those that have helped us to achieve our goal. To bring the green one of responsible form to all the corners is achieved joining the experience of all these previous and current works.
Did you meet many difficulties? Which were the most problematic?
When you go out of the university you have the batteries of the illusion loaded on ceiling … the difficult thing is to do that do not become exhausted! To mount your own business is easy: it is a steeplechase where you never know which is the following one. To support the ideal ones of the first day is basic to avoid distractions and to achieve the success. Nowadays nobody gives anything and is I work hard of each one the one that leads to good port. You never get bored but if you get confused … you never do vacations!
It is evident that the major problematics which there meets nowadays any professional who embarks in an adventure as this one, is the economic one; which you have to confront with many imagination and optimizing to the maximum your needs in favor of your aims.
Are you satisfied with the reached aims?
Yes! The inconvenient only one is that when you achieve one already you go towards the following and ad infinitum like that.
Project and system installation GREENWIT in public park
Do you think that to study Architecture has been a fundamental passport to have come to your current work?
You realize that apart from architecture you should have studied managerial, accounting, right, advertising, etc. But, since this is not possible, you learn on the march, with humility, illusion and without stopping asking. But yes it is true that we think that to have studied architecture has provided us with a few tools and a way of seeing and confronting the things that facilitate us to open way us in other fields.
What expectations and projects of future have you for Urban Green Design?
Urban Green Design wants to confront 2015 with new challenges of expansion and development of new products. In general, every time we live in smaller floors and more densified cities. The vegetation starts being a scanty resource meanwhile asphalt opening way to pollutants in the atmosphere that serious problems of health can provoke us. We must act, and immediately, by means of imaginative and self-sufficient solutions that improve our environment … vertical gardens, urban gardens, vegetable fronts of between other options.
In 2014 we have given the jump to the international market with projects in Morocco, and in 2015 we want to continue guaranteeing this internationalization without forgetting the domestic market in which our products and services have found a very favorable response on the part of technical personnel and clients.
Do you arrange or complement this activity with other labors or in other fields?
We do what we can extracting time of below the stones to be able to continue forward and it means that it has to do of everything: the day has 24 hours and when you do what you like spread and happen flying!
The field of Urban Green Design’s action is very wide and it allows us to confront projects of very different nature and opens the doors new offers and new types of clients. The philosophy of responsibility and sustainability we have to take her far beyond of the green urban one, being this one a conductive thread.
Are this type of initiatives profitable? Do you feel good remunerated by the labor that you realize?
They are profitable but long-term therefore it is necessary to have patience, fondness what you do and not throw in the towel.
System project GREENWIT with structure autoamble. In Urban Green Design we have developed and patented a new concept for all kinds of green surfaces: An instantaneous garden with structure autoamble, moldeable and adaptable to any form, scale and need. Patents – P201231169 – 13177426
Would you encourage other architects to follow your steps? What steps do you consider that they should give? How to complete his studies? What other advices would you give them?
Undoubtedly someone. It is not a way of roses but we cannot remain in house: it is necessary to go out, stamp on the city, to raise a mount, to speak, to know other professionals, to travel, to ask …
The most important thing is a moment to stop to think and define towards where you want to go and that you can contribute. If you do not do it, you end up by giving blind person’s sticks and it is when the discouragement can come to you.
Do You think that the architects in Spain we should continue opening new routes of work to go out of the «most «traditional» cabin of projecting given the current situation of the construction in our country?
We should see every situation as a new opportunity and new ways to exploring. Yes that is true that every time seems that there are less ways but nobody said that it would be easy …
What do you think of those that they have been going to work abroad?
In the bottom it is an option that surely has happened to all for the head and that you never stop rejecting. Nowadays the architect’s profession neither is easy in this country nor is, lamentably, equal of valued that a time ago but to go away is not so easy either as to do a suitcase and to buy a ticket, but it is another type of project, equal of valid that all, that it will contribute his his personal and professional wealth that is about what it treats itself.
How do you see the future of the profession?
It is a wonderful profession a little devaluated lately. It is in our hands her to be reborn.
Urban Green Design Project
Montse Puig – Antonio Vagace · I+D | Urban Green Design
February 2015
Interview realized by Ana Barreiro Blanco and Alberto Alonso Oro. To be grateful for Montse and Antonio his time and predisposition with this space.
[:gl]
Ata a data, presentámonos diferentes vías tanxentes dentro da arquitectura, o que produce unha satisfacción ao ver que pouco a pouco se abrennovas liñas de traballo para un sector e unha profesión fortemente castigada pola crise.
Durante este proceso de busca, vimos iniciativas de diferente índole, pero hoxe internarémonos nun campo tan pouco prolífico en arquitectura como a investigación, desenvolvemento e innovación (nin que dicir sobre a innovación e o desenvolvemento de produtos ou patentes), mundos que polo xeral non foi demasiado daman. Isto lévanos ata Barcelona (España) para charlar con Montse Puig e Antonio Vagace, e coñecer Urban Green Design.
“Conseguir o equilibrio entre a natureza e a actividade humana é a clave para obter un futuro mellor para todos. En Urban Green Design traballamos hoxe por un mundo sostible para ver mañá un futuro esperanzador.”
Dende Urban Green Design ofrecen un novo xeito de implementar o verde urbano a través da combinación de diferentes aplicacións segundo as necesidades do seu proxecto.
“Urban Green Design participa do concepto smart environment co obxectivo de crear en todo o mundo espazos onde a fusión da innovación e a conciencia ecolóxica conformen unha realidade única.”
Estas son algunhas das inquietudes que lles fixeron unirse, para levar a cabo esta tarefa construtiva, e así re verdecer os ámbitos urbanos coas especies mellor adaptadas, dando un espazo de protagonismo á natureza e gozando dos beneficios que achega ao ser humano.
Deixámolos coa entrevista, que tivemos a sorte de realizar, sobre este proxecto.
Montse Puig e Antonio Vagace de Urban Green Design
¿Cal foi a vosa formación e traxectoria profesional previa a Urban Green Design?
Somos arquitectos que, tras finalizar os nosos estudos nas escolas de Sant Cugat e A Coruña, desenvolvemos a nosa actividade tanto no ámbito privado coma no público, por conta allea e por conta propia. Este feito achégache unha visión ampla da situación actual e das necesidades pero tamén a importancia de dispoñer dun equipo multidisciplinar sen o que Urban Green Design non sería posible: enxeñeiros, operarios e botánicos completan o noso labor. A experiencia sumada é moito máis enriquecedora e produtiva.
¿Que vos levou a abrirvos camiño en I+D?¿Por que principalmente con verde urbano?
O I+D chegou de forma natural cando empezamos a facernos preguntas: ¿Por que non traer o verde ao asfalto? ¿Por que non o facer de forma responsable? E é así cando empeza a mellor parte: apagar o ordenador e mans á obra! Os prototipos empezaron dous anos antes de sacar o produto ao mercado: ¡Equivocarse é bo pero mellorar é unha constante primordial!
¿Tiñades algunha experiencia previa?
Tocounos facer de todo: edificación, urbanismo, diseño,…desde pequenos proxectos de reforma, pasando por vivenda, equipamentos, ata proxectos urbanos, plan… cando os metros cadrados non son un problema todo é moi doado pero foron os pequenos proxectos os que nos axudaron a lograr a nosa meta. Traer o verde de forma responsable a todos os cantos lógrase xuntando a experiencia de todos eses traballos anteriores e actuais.
¿Encontrástesvos con moitas dificultades?¿Cales foron as máis problemáticas?
Cando sales da universidade tes as pilas da ilusión cargadas a tope… ¡O difícil é facer que non se esgoten! Montar o teu propio negocio non é doado: é unha carreira de obstáculos onde nunca sabes cal é o seguinte. Manter os ideais do primeiro día é básico para evitar distraccións e lograr o éxito. Hoxe en día ninguén regala nada e é o traballo duro de cada un o que leva a bo porto. Nunca te aburres pero se te despistas… ¡Nunca fas vacacións!
É evidente que a maior problemática coa que se encontra hoxe en día calquera profesional que se embarca nunha aventura como esta, é a económica; a cal tes que afrontar con moita imaxinación e optimizando ao máximo as túas necesidades en favor dos teus obxectivos.
¿Estades contentos cos obxectivos alcanzados?
¡Si! O único inconveniente é que cando logras un xa vas cara ao seguinte e así ad infinitum.
Proxecto e instalación de sistema GREENWIT en parque público
¿Considerades que estudar Arquitectura foi un pasaporte fundamental para chegar ao voso traballo actual?
Decátaste de que á parte de arquitectura deberías ter estudado empresariais, contabilidade, dereito, publicidade, etc. Pero como isto non é posible, aprendes sobre a marcha, con humildade, ilusión e sen deixar de preguntar. Pero si é certo que creemos que ter estudado arquitectura dotounos dunhas ferramentas e un modo de ver e afrontar as cousas que nos facilitan abrirnos camiño noutros campos.
¿Que expectativas e proxectos de futuro tedes para Urban Green Design?
Urban Green Design quere afrontar 2015 con novos retos de expansión e desenvolvemento de novos produtos. En xeral, cada vez vivimos en pisos máis pequenos e cidades máis densificadas. A vexetación empeza a ser un recurso escaso entre tanto asfalto deixando paso a contaminantes na atmosfera que nos poden provocar problemas de saúde graves. Debemos actuar, e inmediatamente, mediante solucións imaxinativas e autosuficientes que melloren noso entorno…jardines verticais, hortos urbanos, fachadas vexetais de entre outras opcións.
En 2014 demos o salto ao mercado internacional con proxectos en Marrocos, e en 2015 queremos seguir afianzando esa internacionalización sen esquecer o mercado nacional no que os nosos produtos e servizos encontraron unha moi favorable resposta por parte de técnicos e clientes.
¿Compaxinades ou complementades esta actividade con outros labores ou noutros campos?
Facemos o que podemos sacando tempo de debaixo as pedras para poder seguir adiante e iso significa que toca facer de todo: o día ten 24 horas e ¡cando fas o que che gusta fonde e pasa voando!
O campo de actuación de Urban Green Design é moi amplo e iso permítenos afrontar proxectos de moi diferente natureza e ábrenos as portas a novas propostas e a novos tipos de clientes. A filosofía de responsabilidade e sostibilidade habemos de levala moito máis alá do verde urbano, sendo este un fío condutor.
¿Son rendibles este tipo de iniciativas?¿Sentídesvos ben remunerados polo labor que realizades?
Son rendibles pero a longo prazo polo tanto hai que ter paciencia, cariño polo que fas e non dar por vencido.
Proxecto de sistema GREENWIT con estructura autoportante. En Urban Green Design desarrollamos e patentado un novo concepto para todo tipo de superficies verdes: Un xardín instantáneo con estructura autoportante, moldeable e adaptable a calquera forma, escala e necesidade. Patentes – P201231169 – 13177426
¿Animarías outros arquitectos a seguir os vosos pasos?¿Que pasos considerades que deberían dar?¿Como completar os seus estudos?¿Que outros consellos lles darías?
Sen dúbida ningunha. Non é un camiño de rosas pero non podemos quedar na casa: hai que saír, patear a cidade, subir un monte, falar, coñecer outros profesionais, viaxar, preguntar…
O máis importante é pararte un momento a pensar e definir cara a onde queres ir e que podes achegar. Se non o fas, acabas dando paus de cego e é cando te pode chegar o desánimo.
¿Credes que os arquitectos en España deberiamos seguir abrindo novas vías de traballo para saír da casa máis «tradicional» de proxectar dada a actual situación da construción no noso país?
Deberiamos ver cada situación como unha oportunidade nova e novos camiños a explorar. Si que é verdade que cada vez parece que hai menos camiños pero ninguén dixo que sería doado…
¿Que opinades dos que se foron a traballar ao estranxeiro?
No fondo é unha opción que seguramente nos pasou a todos pola cabeza e que nunca rematas de descartar. Actualmente a profesión de arquitecto non é doada neste país nin está, lamentablemente, igual de valorada que hai un tempo pero irse tampouco é tan doado como facer unha maleta e comprar un billete, senón que é outro tipo de proxecto, igual de válido que todos, que che achegará riqueza persoal e profesional que é do que se trata.
¿Como vedes o futuro da profesión?
É unha profesión marabillosa algo desvalorizada ultimamente. Está nas nosas mans renacela.
Proyecto Urban Green Design
Montse Puig – Antonio Vagace · I+D | Urban Green Design
Febreiro 2015
Entrevista realizada por Ana Barreiro Blanco e Alberto Alonso Oro. Agradecer a Montse e Antonio polo seu tempo e predisposición con este espazo.
El proyecto nace dentro del ámbito del antiguo Matadero de Madrid perteneciendo a un programa de contenido cultural promovido por el Ayuntamiento. Un complejo de más de veinte naves construidas por el arquitecto Luis Bellido hacia 1907 que pretende, ahora, convertirse en un nuevo foco cultural de vanguardia donde distintas instituciones han asumido la gestión y las rehabilitaciones de algunas de las naves. La Fundación ARCO, la fundación Ruipérez, el Teatro Español, la Asociación de Diseñadores, la Fundación COAM y el Ayuntamiento de Madrid entre otras serán las primeras en ocupar este espacio.
La nave 17c ha sido asignada en un principio a Intermediae, nueva institución creada por el Ayuntamiento de Madrid para promover la creación contemporánea a través de un programa de becas e iniciativas que unirán la producción artística y la participación ciudadana. Todo ello se plantea como un proceso continuo de producción, donde precisamente el proceso se convertirá en el hilo conductor de este espacio.
La nave 17c ha sido la primera intervención llevada a cabo en todo el complejo Matadero y como tal puede ser considerada una experiencia piloto. El proyecto nació con dos clientes muy definidos. Por un lado el propio Ayuntamiento por medio de su Concejalía de las Artes y por otro Intermediae y sus condicionantes programáticos como futuro inquilino de la nave.
La filosofía de Intermediae se planteó como primera condición a la hora de abordar el proyecto y el concepto de proceso tal y como relata Pedro Aullón no se ha perdido hasta el final.
“El proceso.
Proceso es idea relativa a relación y dinámica de cambios y presupone, en nuestra perspectiva de cosas, un sentido vivaz de la experiencia. Entendido así, el proceso no opta por la preponderancia del análisis o de la síntesis sino que convive con naturalidad entre éstos instalado sobre una base que es la intuición, lo primero, y el cielo abierto de una imaginación no separable del entendimiento. El proceso como necesario devenir, no ya en sentido teórico o práctico sino en tanto que realidad que, por así decir, supera esa distinción, es indesligable tanto de una idea de reflexión sobre el devenir como de la idea de devenir mismo, pues cabría pensar que todo devenir se confunde en una misma marcha de acontecimientos. Es la procesión de las procesiones, la totalidad. Si cierto pensamiento de la primera mitad del siglo XX puso su empeño en conducir un proceso de argumento físico al igual que metafísico por un camino capaz de superar la tradición filosófica de la substancia, no deja de ser verdad que también puede encontrarse una tradición no contradictoria con la substancia la cual, mediante una interpretación no restrictiva, hace patente aquí la exigencia de movimiento y novedad, acción y procesualismo, capacidad funcional y duración. Esto no se quiere ajeno a un criterio de las valoraciones sino que lo enriquece. Se trata de la continuidad, la discontinuidad y la continuidad del proceso, realidad viva.
Pedro Aullón”
Desde el principio asumimos la intervención como una oportunidad para explorar las posibilidades de la rehabilitación. Se trató de aportar una nueva postura ante la actuación en el patrimonio histórico, una postura radical, una experiencia sobre los límites, los límites de la no actuación, reducir al mínimo necesario la intervención.
La tradicional inseguridad e indefinición teórica que afecta continuamente a las intervenciones actuales en el patrimonio con resultados a medio camino entre lo que debe y no debe hacerse desapareció desde un principio en este proyecto. La postura ha sido la de decidirse por una idea y explorarla hasta el final, sin miedo, sin complejos. Decidimos intervenir radicalmente sin intervenir, llevando la idea hasta sus últimas consecuencias.
Esta postura cruda ante la rehabilitación y la necesidad de dar servicio a Intermediae como una institución en gestación y en constante evolución, así como las indefiniciones naturales de un cliente bicéfalo forjaron la dureza natural de este proyecto.
Se ha trabajado sin concesiones sobre la rehabilitación como respeto a la ruina, potenciando sus valores sin apenas intervención. Se ha establecido un diálogo constante entre lo nuevo y lo antiguo, sin mezclarlos, juntos pero no revueltos. Estos dos lenguajes se muestran y se miran de cerca potenciando lo nuevo el valor de lo antiguo y lo antiguo el valor de lo nuevo. Dos posturas enfrentadas manifestadas ambas con su máxima crudeza. Se ha pretendido voluntariamente mantener los cortes producidos en los muros tal y como una radial los va cortando. Las bajantes de PVC cobran interés al desnudo. Las marcas de la retroexcavadora originan texturas imprevistas al retirar el revoco. Los aislamientos de corcho aparecen aquí como un testigo de su historia frigorífica, sin complejos. Así el pasado se muestra, la obra se muestra. Cualquier testigo del proceso permanece sin alteraciones. El azulete de los niveles, la reparación y consolidación de los pilares, señales, arrugas, heridas sin cicatrizar como la vida de un anciano sin manías, donde su personalidad excesiva parece estar por encima de todo.
Frente a esto lo nuevo: muy poco, muy duro, muy limpio y muy recto. Lo nuevo aparece con mucha fuerza, muy pesado, muy seguro en otras ocasiones, muy transparente, muy frágil en otras. La juventud mirando al pasado y viceversa.
Su condición de espacio transformable nos ha llevado a pensar en la reutilización, en su reubicación, en su constante manipulación y en su alta resistencia al uso. Para ello hemos utilizado materiales procedentes directamente de la industrialización, sin transformación ninguna, de medidas estándar. Así perfiles de acero descontextualizados, sin tratar, se convierten aquí en bancos, barras, suelos técnicos, rodapiés, puertas, junquillos, etc. El vidrio montado de la manera más sencilla con sus dimensiones máximas sin cortar puede ser también reutilizado. Un mundo de materiales industriales cargados de densidad es capaz de establecer una comunicación abierta con lo viejo, con lo antiguo, alcanzando ambos su máxima expresividad.
Obra: Intermediae – Matadero
Situación: C/ Paseo de la Chopera, 14. NAVE 17 C. Antiguo Matadero Legazpi. Madrid. España.
Fecha de redacción del proyecto y fin de obra: Enero 2006_Diciembre 2006.
Autor: Arturo Franco (arquitecto) y Fabrice van Teslaar (arquitecto)
Colaborador: Diego Castellanos (arquitecto de interiores)
Aparejador: Jose H. Largo Díaz y Javier Muñoz.
Fotógrafo: Carlos Fernandez Piñar.
Promotor/Propietario: Concejalía de las Artes del Ayuntamiento de Madrid + arturofranco.es + diegocastellanos.es
The project is born inside the area of the former Slaughter house of Madrid belonging to a program of cultural content promoted by the Town hall. A complex of more than twenty ships constructed by the architect Luis Bellido towards 1907 who tries to turn, now, into a new cultural area of forefront where different institutions have assumed the management and the rehabilitations of some of the ships. The Foundation ARCH, the foundation Ruipérez, the Spanish Theatre, the Designers’ Association, the Foundation COAM and the Town hall of Madrid between others will be the first ones in occupying this space.
La nave 17c ha sido asignada en un principio a Intermediae, nueva institución creada por el Ayuntamiento de Madrid para promover la creación contemporánea a través de un programa de becas e iniciativas que unirán la producción artística y la participación ciudadana. Todo ello se plantea como un proceso continuo de producción, donde precisamente el proceso se convertirá en el hilo conductor de este espacio.
The ship 17c has been the first intervention carried out in the whole complex Slaughter house and as such it can be considered to be a pilot experience. The project was born with two very definite clients. On the one hand the own Town hall by means of his Councillorship of the Arts and for another Intermediae and his determining programmatical ones like future tenant of the ship.
Intermediae’s philosophy appeared as the first condition at the moment of approaching the project and the process concept as reports Pedro Aullón has not got lost until the end.
“The process.
Process is an idea relative to relation and dynamics of changes and presupposes, in our perspective of things, a vivacious sense of the experience. Understood this way, the process does not choose for the prevalence of the analysis or of the synthesis but it coexists with naturalness between these installed on a base that is the intuition, the first thing, and the sky opened of a not separable imagination of the understanding. The process as necessary to develop, not already in theoretical or practical sense but while reality that, so to speak, overcomes this distinction, is indesligable so much of one idea of reflection on to develop like of the idea of developing same, since it would be necessary to think that everything to develop gets confused in the same march of events. It is the procession of the processions, the totality. If certain thought of the first half of the 20th century put his determination in leading a process of physical as metaphysical argument for a way capable of overcoming the philosophical tradition of the substance, he does not stop being true that also can meet a not contradictory tradition the substance which, by means of a not restrictive interpretation, does patent here the exigency of movement and innovation, action and procesualismo, functional capacity and duration. This is not wanted foreign to a criterion of the valuations but it enriches it. It is a question of the continuity, the discontinuity and the continuity of the process, alive reality.
Pedro Aullón”
From the beginning we assume the intervention as an opportunity to explore the possibilities of the rehabilitation. A new position was a question to contribute before the action in the historical heritage, a radical position, an experience on the limits, the limits of not action, to reduce to the necessary minimum the intervention.
The traditional insecurity and theoretical lack of definition that it affects constant to the current interventions in the heritage with results to half a way between what it has to and it must not be done disappeared from a beginning in this project. The position has been it of be deciding by an idea and to explore it until the end, without fear, without complexes. We decide to intervene radically without intervening, taking the idea up to his last consequences.
This raw position before the rehabilitation and the need to give service to Intermediae as an institution in gestation and in constant evolution, as well as the natural lacks of definitions of a two-headed client forged the natural hardness of this project.
One has worked without concessions on the rehabilitation as respect to the ruin, promoting his values without scarcely intervention. A constant dialog has been established between the new thing and the ancient thing, without mixing them, united but not in a mess. These two languages appear and look closely promoting new the value of the ancient thing and former the value of the new thing. Two conflicting demonstrated positions both with his maximum crudeness. One has tried to support voluntarily the cuts produced in the walls as the radial one is cutting them. The bajantes of PVC receive interest to the nude. The brands of the retroexcavadora originate unforeseen textures on having withdrawn I revoke. The isolations of cork appear here as a witness of his refrigerating history, without complexes. This way the past appears, the work appears. Any witness of the process remains without alterations. The azulete of the levels, the repair and consolidation of the props, signs, wrinkles, wounds without healing as the life of an elder without obsessions, where his excessive personality seems to be over everything.
Opposite to this the new thing: very little, very hard, very clean and very straight. The new thing appears with a lot of force, very heavily, very surely in other occasions, very transparently, very fragile in others. The youth looking at the past and vice versa.
His condition of transformable space has led us to thinking about the reutilization, about his relocation, about his constant manipulation and about his high resistance to the use. For it we have used proceeding materials directly of the industrialization, without transformation none, of measures standard. Profiles like that of steel descontextualizados, without treating, turn here into banks, bars, technical soils, skirting boards, doors, jonquils, etc. The mounted glass of a simplest way with his maximum dimensions without cutting can be re-used also. A world of industrial materials loaded with density is capable of establishing a communication opened with the old thing, with the ancient thing, reaching both his maximum expressiveness.
Work: Intermediae – Matadero
Location: C/ Paseo de la Chopera, 14. NAVE 17 C. Antiguo Matadero Legazpi. Madrid. Spain.
Date of draft of the project and end of work: January 2006_Diciembre 2006.
Author: Arturo Franco (architect) and Fabrice van Teslaar (architect)
Collaborator: Diego Castellanos (interior designer)
Rigger: Jose H. Largo Díaz y Javier Muñoz.
Photography: Carlos Fernandez Piñar.
Promoter/Owner: Concejalía de las Artes del Ayuntamiento de Madrid + arturofranco.es + diegocastellanos.es
O proxecto nace dentro do ámbito do antigo Matadoiro de Madrid pertencendo a un programa de contido cultural promovido polo Concello. Un complexo de máis de vinte naves construídas polo arquitecto Luis Bellido cara a 1907 que pretende, agora, converterse nun novo foco cultural de vangarda onde distintas institucións asumiron a xestión e as rehabilitacións dalgunhas das naves. A Fundación ARCO, a fundación Ruipérez, o Teatro Español, a Asociación de Deseñadores, a Fundación COAM e o Concello de Madrid entre outras serán as primeiras en ocupar este espazo.
A nave 17 c foi asignada nun principio a Intermediae, nova institución creada polo Concello de Madrid para promover a creación contemporánea a través dun programa de bolsas e iniciativas que unirán a produción artística e a participación cidadá. Todo iso formúlase como un proceso continuo de produción, onde precisamente o proceso se converterá no fío condutor deste espazo.
A nave 17c foi a primeira intervención levada a cabo en todo o complexo Matadoiro e como tal pode ser considerada unha experiencia piloto. O proxecto naceu con dous clientes moi definidos. Por un lado o propio Concello por medio da súa Concellaría das Artes e por outro Intermediae e os seus condicionantes programáticos como futuro inquilino da nave.
A filosofía de Intermediae formulouse como primeira condición á hora de abordar o proxecto e o concepto de proceso tal e como relata Pedro Aullón non se perdeu ata o final.
“El proceso.
Proceso é idea relativa a relación e dinámica de cambios e presupón, na nosa perspectiva de cousas, un sentido vivaz da experiencia. Entendido así, o proceso non opta pola preponderancia da análise ou da síntese senón que convive con naturalidade entre estes instalado sobre unha base que é a intuición, o primeiro, e o ceo aberto dunha imaxinación non separable do entendemento. O proceso como necesario devir, non xa en sentido teórico ou práctico senón en tanto que realidade que, por así dicir, supera esa distinción, é indesligable tanto dunha idea de reflexión sobre o devir coma da idea de devir mesmo, pois cabería pensar que todo devir se confunde nunha mesma marcha de acontecementos. É a procesión das procesións, a totalidade. Se certo pensamento da primeira metade do século XX puxo o seu empeño en conducir un proceso de argumento físico ao igual que metafísico por un camiño capaz de superar a tradición filosófica da substancia, non deixa de ser verdade que tamén pode encontrarse unha tradición non contraditoria coa substancia a cal, mediante unha interpretación non restritiva, fai patente aquí a esixencia de movemento e novidade, acción e procesualismo, capacidade funcional e duración. Isto non se quere alleo a un criterio das valoracións senón que o enriquece. Trátase da continuidade, a descontinuidade e a continuidade do proceso, realidade viva.
Pedro Aullón”
Dende o principio asumimos a intervención como unha oportunidade para explorar as posibilidades da rehabilitación. Tratouse de achegar unha nova postura ante a actuación no patrimonio histórico, unha postura radical, unha experiencia sobre os límites, os límites da non actuación, reducir ao mínimo necesario a intervención.
A tradicional inseguridade e indefinición teórica que afecta continuamente ás intervencións actuais no patrimonio con resultados a medio camiño entre o que debe e non debe facerse desapareceu dende un principio neste proxecto. A postura foi a de decidirse por unha idea e explorala ata o final, sen medo, sen complexos. Decidimos intervir radicalmente sen intervir, levando a idea ata as súas últimas consecuencias.
Esta postura crua ante a rehabilitación e a necesidade de dar servizo a Intermediae como unha institución en xestación e en constante evolución, así como as indefinicións naturais dun cliente bicéfalo forxaron a dureza natural deste proxecto.
Traballouse sen concesións sobre a rehabilitación como respecto á ruína, potenciando os seus valores sen apenas intervención. Estableceuse un diálogo constante entre o novo e o antigo, sen mesturalos, xuntos pero non revoltos. Estas dúas linguaxes móstranse e míranse de preto potenciando o novo o valor do antigo e o antigo o valor do novo. Dúas posturas enfrontadas manifestadas ambas as dúas coa súa máxima crueza. Pretendeuse voluntariamente manter os cortes producidos nos muros tal e como unha radial os vai cortando. As baixantes de PVC cobran interese ao nu. As marcas da retroescavadora orixinan texturas imprevistas ao retirar a revocadura. Os illamentos de cortiza aparecen aquí como unha testemuña da súa historia frigorífica, sen complexos. Así o pasado se mostra, a obra móstrase. Calquera testemuña do proceso permanece sen alteracións. O azulete dos niveis, a reparación e consolidación dos piares, sinais, engurras, feridas sen cicatrizar como a vida dun ancián sen manías, onde a súa personalidade excesiva parece estar por enriba de todo.
Fronte a isto o novo: moi pouco, moi duro, moi limpo e moi recto. O novo aparece con moita forza, moi pesado, moi seguro noutras ocasións, moi transparente, moi fráxil noutras. A xuventude mirando ao pasado e viceversa.
A súa condición de espazo transformable levounos a pensar na reutilización, na súa recolocación, na súa constante manipulación e na súa alta resistencia ao uso. Para iso utilizamos materiais procedentes directamente da industrialización, sen transformación ningunha, de medidas estándar. Así perfís de aceiro descontextualizados, sen tratar, se converten aquí en bancos, barras, chans técnicos, rodapés, portas, molduras estreitas, etc. O vidro montado do xeito máis sinxelo coas súas dimensións máximas sen cortar pode ser tamén reutilizado. Un mundo de materiais industriais cargados de densidade é capaz de establecer unha comunicación aberta co vello, co antigo, alcanzando ambos os dous a súa máxima expresividade.
Obra: Intermediae – Matadero
Situación: C/ Paseo de la Chopera, 14. NAVE 17 C. Antiguo Matadero Legazpi. Madrid. España.
Dataa de redacción do proxecto e fin de obra: Xaneiro 2006_Decembro 2006.
Autor: Arturo Franco (arquitecto) e Fabrice van Teslaar (arquitecto)
Colaborador: Diego Castellanos (arquitecto de interiores)
Aparellador: Jose H. Largo Díaz y Javier Muñoz.
Fotógrafo: Carlos Fernandez Piñar.
Promotor/Propietario: Concellalía das Artes do Concello de Madrid + arturofranco.es + diegocastellanos.es
Este año, coincidiendo con nuestro 75 ANIVERSARIO, queremos invitaros a un evento muy especial, no habitual, pero que tiene mucho que ver con nuestros orígenes, que es la inauguración de la exposición La máquina de escribir. COLECCIÓN SIRVENTen Casa das Artes, Policarpo Sanz, 15 – VIGO (Galicia, España).
En esta exposición vamos a mostrar una selección de máquinas que por su curiosidad histórica o técnica, por su importancia en nuestro país o por el interés en relación al diseño y otras cuestiones anejas, supusieron un revulsivo en el progreso tecnológico y laboral de nuestro pasado más reciente.
También podremos ver elementos y objetos relacionados con las máquinas, como son carteles, cajas de cintas y herramientas para el aprendizaje de mecanografía, reparación y reconstrucción de las mismas.
Este ano, coincidindo co noso 75 ANIVERSARIO, queremos invitarvos a un evento moi especial, non habitual, pero que ten que ver moito coas nosas orixes, que é a inauguración da exposición A máquina de escribir. COLECCIÓN SIRVENT na Casa das Artes, Policarpo Sanz, 15 – VIGO (Galicia, España).
Nesta exposición imos mostrar unha selección de máquinas que pola súa curiosidade histórica ou técnica, pola súa importancia no noso país ou polo interese en relación ao deseño e outras cuestións anexas, supuxeron un revulsivo no progreso tecnolóxico e laboral do noso pasado máis recente.
Tamén poderemos ver elementos e obxectos relacionados coas máquinas, como son carteis, caixas de fitas e ferramentas para a aprendizaxe de mecanografía, reparación e reconstrución destas.
This year, coinciding with our 75 ANNIVERSARY, we want to invite you to a very special, not habitual event, but that there has much that to see with our origins, that it is the inauguration of the exhibition The typewriter. COLLECTION SIRVENT in Casa das Artes, Policarpo Sanz, 15 – VIGO (Galicia, Spain).
In this exhibition we are going to show a selection of machines that for his historical or technical curiosity, for his importance in our country or for the interest in relation to the design and other attached questions, they supposed a revulsive in the most recent technological and labor progress of our past.
Also we will be able to see elements and objects related to the machines, since they are cartels, boxes of tapes and tools for the learning of typing, repair and reconstruction of the same ones.
El documental narra, a modo de viaje introspectivo, el proceso de proyecto de cinco obras del arquitecto Manuel Gallego, entrelazadas por el tiempo, por el territorio de Galicia y por el pensamiento del arquitecto.
En él se muestran sucesivamente la Casa en Corrubedo (1967-1970), Casa en Oleiros (1977-1979), Casa da Cultura en Valdoviño (1981-1993), Institutos de Investigación en Santiago de Compostela (1992-1997), y Casa del Presidente de la Xunta de Galicia en Santiago de Compostela (1998-2001); al mismo tiempo que durante el viaje-conversación de un día con el arquitecto se vierten diferentes reflexiones sobre la obra y la arquitectura.
Manuel Gallego. Por el territorio de la Arquitectura
ARQUITECTO. Manuel Gallego Jorreto
Nace en Carballiño, Ourense, en 1936. Titulado y Doctor Arquitecto por la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de Madrid. Trabaja en Madrid con Alejandro de la Sota de 1963 a 1966. En 1969 es becado en los Cours des Techniques d’Urbanisme, ASTEF, París, Francia.
Miembro fundador del Museo do Pobo Galego y del Seminario de Estudos Galegos, fue Profesor en el Primer Seminario Internacional de Arquitectura, SIAC, 1976. Arquitecto del Ministerio de la Vivienda por oposición ha sido Arquitecto Jefe de los Servicios Provinciales de Urbanismo de A Coruña hasta 1986. Profesor Titular de Urbanística I y Tutor de Proyecto Fin de Carrera, ETSA Coruña desde 1987. En 1988 fue profesor invitado en el máster del Laboratori DʼUrbanisme de Barcelona, y en 2002, 2007 y 2008, profesor de proyectos invitado en la ETSA de la Universidad de Navarra.
Medalla Castelao, VIII Premio COAG y Premio Nacional de la Arquitectura por el Museo de Bellas Artes de A Coruña, en 1997 recibe el Premio Pedrón de Ouro, Premio de la Crítica para las Artes y las Ciencias de Galicia, y el Premio Nacional de Arquitectura. Catedrático del Departamento de Proyectos Arquitectónicos y Urbanismo de la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de la Universidad de A Coruña desde 2002. En 2008 recibe el Premio Nacional da Cultura Galega y la Medalla de Oro de la Arquitectura en 2011. Premio en la XII Bienal Española de Arquitectura y Urbanismo en 2013.
Desde sus inicios ha participado en diversas exposiciones a nivel nacional e internacional, impartido cursos, conferencias, ponencias en centros y universidades de España y el extranjero. Jurado en concursos nacionales e internacionales, su trabajo ha sido ampliamente publicado en diversas monografías y publicaciones periódicas nacionales e internacionales.
REALIZADOR. Pablo Gallego Picard
Arquitecto y doctor por la ETSAM, es profesor en la ETSA de A Coruña y en el CA Institute. Como arquitecto tiene obra construida en Londres, Nueva York y Galicia. Colaborador, desde 1998 hasta 2006, en los estudios de arquitectura de Víctor López Cotelo, Manuel Gallego, Ábalos y Herreros, David Chipperfield, Stan Allen y Tuñón y Mansilla; en 1998 fue becado por la Fundación Barrié de la Maza para realizar un Master of Science por la Universidad de Columbia. Galardonado con la William Kinne Fellows Award en el año 2000, Primer Premio Europan 8 en la ciudad de Coimbra Portugal y por el Museo del Neandertal en Piloña, recientemente ha sido finalista de los Premios FAD 2013, VI premio de arquitectura Enor, y de la XII BEAU, por su proyecto de Recuperación Ambiental de la Playa Fluvial en Goián. Publicada en diferentes revistas nacionales e internacionales su obra ha sido expuesta en diversas exposiciones colectivas: Bienal de Arquitectura de Venecia, Carré DʼArt de la Ville de Paris, Centro Gallego de Arte Contemporánea.
Como fotógrafo y realizador, estudia en Londres con los hermanos Doyle (Pánico Studio) y en Nueva York con el fotógrafo Thomas Roma y el realizador Jeff Scher en la School of Visual Arts y Film School, Universidad de Columbia en Nueva Cork. Asimismo, ha participado en los Talleres de Gabriele Basilico y Joan Fontcuberta en el CGAC. Su obra ha sido expuesta de forma colectiva en la XXX Bienal de Arte de Pontevedra y, de forma individual, en la Fundación Gonzalo Torrente Ballester, Arquerías de Nuevos Ministerios, COAG Coruña, COAG Vigo y en la Galería Spring de Nueva York.
En el año 2008 dirige Polo territorio da Arquitectura, Manuel Gallego, bajo encargo de Eloy Lozano para la TVG (TV de Galicia). Seleccionada por la VI Bienal Iberoamericana de Arquitectura y Urbanismo de Montevideo, entre 2007 y 2009 realiza el documental Unha Viaxe Por… 1929-2009. Deriva I. En estos momentos se encuentra terminando la segunda parte.
Co-director de la revista de arte y arquitectura O-monografías desde 2001 hasta 2009, ha publicado diferentes ensayos y fotografías en diversas revistas así como diferentes libros: A Aldea Terremota con Xurzo Souto, Os Centros da Terra, O viaxe a fin da Terra, Terra, o Unha Viaxe por…1929-2009 Deriva I, apuntes.
O documental narra, a modo de viaxe introspectivo, o proceso de proxecto de cinco obras do arquitecto Manuel Galego, entrelazadas polo tempo, polo territorio de Galicia e polo pensamento do arquitecto. Nel móstranse sucesivamente a Casa en Corrubedo (1967-1970), Casa en Oleiros (1977-1979), Casa dá Cultura en Valdoviño (1981-1993), Institutos de Investigación en Santiago de Compostela (1992-1997), e Casa do Presidente da Xunta de Galicia en Santiago de Compostela (1998-2001); ao mesmo tempo que durante a viaxe-conversación dun día co arquitecto vértense diferentes reflexións sobre a obra e a arquitectura.
ARQUITECTO. Manuel Gallego Jorreto.
Nace en Carballiño, Ourense, en 1936. Titulado e Doutor Arquitecto pola Escola Técnica Superior de Arquitectura de Madrid. Traballa en Madrid con Alejandro da Sota de 1963 a 1966. En 1969 é bolseiro nos Cours des Techniques d’Urbanisme, ASTEF, Parides, Francia.
Membro fundador do Museo do Pobo Galego e do Seminario de Estudos Galegos, foi Profesor no Primeiro Seminario Internacional de Arquitectura, SIAC, 1976. Arquitecto do Ministerio da Vivenda por oposición foi Arquitecto Xefe dos Servizos Provinciales de Urbanismo da Coruña ata 1986. Profesor Titular de Urbanística I e Titor de Proxecto Fin de Carreira, ETSA Coruña desde 1987. En 1988 foi profesor invitado no máster do Laboratori DʼUrbanisme de Barcelona, e en 2002, 2007 e 2008, profesor de proxectos invitado na ETSA da Universidade de Navarra.
Medalla Castelao, VIII Premio COAG e Premio Nacional da Arquitectura polo Museo de Belas Artes da Coruña, en 1997 recibe o Premio Pedrón de Ouro, Premio da Crítica para as Artes e as Ciencias de Galicia, e o Premio Nacional de Arquitectura. Catedrático do Departamento de Proxectos Arquitectónicos e Urbanismo da Escola Técnica Superior de Arquitectura da Universidade da Coruña desde 2002. En 2008 recibe o Premio Nacional dá Cultura Galega e a Medalla de Ouro da Arquitectura en 2011. Premio na XII Bienal Española de Arquitectura e Urbanismo en 2013.
Desde os seus inicios participou en diversas exposicións a nivel nacional e internacional, impartido cursos, conferencias, relatorios en centros e universidades de España e o estranxeiro. Xurado en concursos nacionais e internacionais, o seu traballo foi ampliamente publicado en diversas monografías e publicacións periódicas nacionais e internacionais.
REALIZADOR. Pablo Gallego Picard
Arquitecto e doutor pola ETSAM, é profesor na ETSA da Coruña e no CA Institute. Como arquitecto ten obra construída en Londres, Nova York e Galicia. Colaborador, desde 1998 ata 2006, nos estudos de arquitectura de Víctor López Cotelo, Manuel Galego, Ábalos e Herreros, David Chipperfield, Stan Allen e Tuñón e Mansilla; en 1998 foi bolseiro pola Fundación Barrié da Maza para realizar un Master of Science pola Universidade de Columbia. Galardonado coa William Kinne Fellows Award no ano 2000, Primeiro Premio Europan 8 na cidade de Coimbra Portugal e polo Museo do Neandertal en Piloña, recientemente foi finalista dos Premios FAD 2013, VIN premio de arquitectura Enor, e da XII BEAU, polo seu proxecto de Recuperación Ambiental da Praia Fluvial en Goián. Publicada en diferentes revistas nacionais e internacionais a súa obra foi exposta en diversas exposicións colectivas: Bienal de Arquitectura de Venecia, Carré D?Art da Ville de Paris, Centro Galego de Arte Contemporánea.
Como fotógrafo e realizador, estuda en Londres cos irmáns Doyle (Pánico Studio) e en Nova York co fotógrafo Thomas Roma e o realizador Jeff Scher na School of Visual Arts e Filme School, Universidade de Columbia en Nova Cork. Así mesmo, participou nos Talleres de Gabriele Basilico e Joan Fontcuberta no CGAC. A súa obra foi exposta de forma colectiva na XXX Bienal de Arte de Pontevedra e, de forma individual, na Fundación Gonzalo Torrente Ballester, Arquerías de Novos Ministerios, COAG Coruña, COAG Vigo e na Galería Spring de Nova York.
No ano 2008 dirixe Polo territorio da Arquitectura, Manuel Gallego, por encargo de Eloy Lozano para a TVG (TV de Galicia). Seleccionada por VINA Bienal Iberoamericana de Arquitectura e Urbanismo de Montevideo, entre 2007 e 2009 realiza o documental Unha Viaxe Por… 1929-2009. Deriva I. Nestes momentos atópase terminando a segunda parte.
Co-director da revista de arte e arquitectura O-monografías desde 2001 ata 2009, publicou diferentes ensaios e fotografías en diversas revistas así como diferentes libros: A Aldea Terremota con Xurzo Souto, Os Centros da Terra, O viaxe a fin da Terra, Terra, o Unha Viaxe por…1929-2009 Deriva I, apuntes.
The documentary narrates, like introspective trip, the project process of five works of the architect Manuel Gallego, interlaced in the time, for the territory of Galicia and for the thought of the architect. In him they show successively the House in Corrubedo (1967-1970), House in Oleiros (1977-1979), House gives Culture in Valdoviño (1981-1993), Institutes of Investigation in Santiago de Compostela (1992-1997), and Marries of the President of the Autonomous government of Galicia of Galicia in Santiago de Compostela (1998-2001); at the same time as during the trip – conversation of one day with the architect different reflections are spilt on the work and the architecture.
ARCHITECT. Manuel Gallego Jorreto.
It is born in Carballiño, Ourense, in 1936. Graduate and Doctor Architect for the Technical Top School of Architecture of Madrid. It is employed at Madrid with Alejandro de la Sota from 1963 to 1966. In 1969 he is a scholarship holder in the Cours des Techniques d’Urbanisme,, ASTEF, Paris, France.
Charter member of the Museum do Pobo Galego and of Estudos Galegos’s Seminar, was A Teacher in the First International Seminar of Architecture, SIAC, 1976. Architect of the Department of the Housing for opposition has been An Architect Chief of the Provincial Services of Urbanism of To Corunna until 1986. Teacher Titular of Urban development I and Project tutor End of Career, ETSA Corunna from 1987. In 1988 he was a teacher invited in the máster of the Laboratori DʼUrbanisme of Barcelona, and in 2002, 2007 and 2008, project teacher invited in the ETSA of the University of Navarre.
Medal Castelao, the VIIIth I Reward COAG and National Prize of the Architecture for the Museum of Fine arts of To Corunna, in 1997 Pedrón de Ouro receives the Prize, Prize of the Critique for the Arts and the Sciences of Galicia, and the National Prize of Architecture. Professor of the Department of Architectural Projects and Urbanism of the Technical Top School of Architecture of the University of To Corunna from 2002. In 2008 it receives the National Prize gives Culture Galega and the Golden medal of the Architecture in 2011. I reward in the Biennial show XII Spanish of Architecture and Urbanism in 2013.
From his beginnings it has taken part in diverse national exhibitions and international, given courses, conferences, presentations in centers and universities of Spain and the foreigner. Juror in national and international contests, his work has been widely published in diverse monographs and periodic national and international publications.
PRODUCER. Pablo Gallego Picard
Architect and doctor for the ETSAM, is a teacher in the ETSA of To Corunna and in the CA Institute. Since architect has work constructed in London, New York and Galicia. Collaborator, from 1998 until 2006, in the studies of architecture of Víctor Lopez Cotelo, Manuel Gallego, Them Abuse and Blacksmiths, David Chipperfield, Stan Allen y Tuñón and Mansilla; in 1998 he was a scholarship holder for the Foundation Barrié of the Mace to realize a Master of Science for Columbia’s University. Award winner with the William Kinne Fellows Award in the year 2000, The First Prize Eurobread 8 in Coimbra Portugal’s city and for the Museum of the Neanderthal in Piloña, recently has been a finalist of the Prizes FAD the 2013, VIth prize of architecture Enor, and of the XIIth BEAU, for his project of Environmental Recovery of the Fluvial Beach in Goián. Published in different national and international magazines his work has been exposed in diverse collective exhibitions: Biennial show of Architecture of Venice, Carré D’Art of the Ville of Paris, Galician Center of Contemporary Art.
As photographer and producer, he studies in London with the brothers Doyle (Panic Studio) and in New York with the photographer Thomas Roma and the producer Jeff Scher in the Visual School of Arts and Film School, Columbia’s University in New Cork. Likewise, it has taken part in the Workshops of Gabriele Basilico and Joan Fontcuberta in the CGAC. His work has been exposed of collective form in the Biennial show XXX of Art of Pontevedra and, of individual form, in the Foundation Gonzalo Torrente Ballester, Series of arches of New Departments, COAG Corunna, COAG Vigo and in the Gallery Spring of New York.
In the year 2008 it directs Polo territorio da Arquitectura, Manuel Gallego, under Eloy Lozano’s order for the TVG (TV of Galicia). Selected by the Biennial show VI Latin-American of Architecture and Urbanism of Montevideo, between 2007 and 2009 the documentary Unha Viaxe Por… 1929-2009. Drift I. In these moments it is finishing the second part.
Joint manager of the magazine of art and architecture O-monografías from 2001 until 2009, has published different tests and photographies in diverse magazines as well as different books: A Aldea Terremota with Xurzo Souto, Os Centros da Terra, O viaxe a fin da Terra, Terra, o Unha Viaxe por…1929-2009 Deriva I, apuntes.
[:es]Banaball, de KOZ architectes | Fotografía: Martin Argyroglo
El verano, las vacaciones y el ocio invitan a salir a la calle, a conquistar el espacio público y a socializar. A menudo el urbanismo actual, centrado en lo que podríamos llamar el desarrollo del centro de la ciudad, abandona otros espacios para proponer escenarios a estas actividades estivales. En los bordes de la ciudad los espacios abandonados, los espacios muertos pueden reciclarse en públicos, atrayendo actividades temporales de diversa índole para un amplio espectro de personas.
Un buen ejemplo de estos eventos es el desarrollado por la ciudad de Nantes Saint-Nazaire. Los responsables culturales de la ciudad han invitado a diferentes arquitectos y artistas a que diseñen instalaciones temporales que ocupen durante el verano diferentes espacios de la ciudad con capacidad de desarrollar usos públicos ligados al ocio y la diversión. De alguna manera estas instalaciones, que permanecerán abiertas entre el 15 junio y el 19 agosto de 2012, pretenden que el arte, la arquitectura y un pensamiento más social, intervengan en la ciudad a través de propuestas insólitas y poéticas capaces, desde su mínima dimensión, de generar cambios a mayor escala.
Banaball, de KOZ architectes | Fotografía: Martin Argyroglo
En este contexto, la mayoría de las instalaciones propuestas tienen relación con los juegos infantiles, implicando el desarrollo de parques infantiles, realizados por equipos de arquitectos en su mayoría jóvenes, por lo que la propia iniciativa, desde el punto de vista más técnico, también tiene una componente social. La de dar oportunidades a los jóvenes creadores. Cubiertas o al aire libre, estas instalaciones invitan al público en general a participar, a tomarlas como propias y a pasar un rato agradable. Ludovic Duccasse y Clement Bacle han propuesto un campo de juego que reinterpreta la cesta punta de Iparralde y la convierte en un divertimento lúdico a escala infantil, denominado Banaball. Este nuevo deporte se juega en el interior de una jaula de 6 metros por 12, con un suelo de madera de color amarillo intenso en la que los extremos han sido ligeramente elevados. Las reglas se resumen en la utilización de bolas de espuma que dos equipos de tres jugadores deben arrojar para golpear al rival y así eliminarlo, utilizando unas cestas asemejadas a la iconografía jocosa de un plátano. Esta instalación adopta la iconografía del plátano para convertirse en un reclamo publicitario a lo Robert Venturi, y destacar en el paisaje de la isla de Nantes, ya que su primera ubicación ha sido la cubierta de la escuela de arquitectura de la ciudad.
Banaball, de KOZ architectes | Fotografía: Martin Argyroglo
A cientos de kilómetros de Francia pero con una intención similar, el estudio de arquitectura de Avi Laiser ha construido otra intervención que persigue también convertirse en un nuevo referente de la vida social de los vecinos de Bat-Yam, una ciudad mediterránea de las más densamente pobladas de Israel. La mayoría de los residentes del barrio viven en viviendas construidas con escasos recursos en los años cincuenta para los nuevos inmigrantes.
Zona de juego en Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Fotografía: AL/Arch
El proyecto está situado en el extremo de una amplia zona residencial moderna que, inesperadamente, termina en un muro de hormigón que funciona como una barrera acústica hacia la autopista que atraviesa la barriada. Esta condición de borde es la causa de la existencia de una larga franja de suelo abandonada, un espacio basura que se había convertido en el lugar al que iban a parar los electrodomésticos usados, las bicicletas robadas o las hogueras de las festividades judías.
El proyecto trata de aprovechar las condiciones del muro de hormigón y la franja de terrenos baldíos para crear un parque público que permita las actividades humanas sociales y que devuelva a la población su dominio sobre lo público.
La fachada principal del proyecto, hacia la calle residencial, es una pared de tablillas de madera a través de la cual se puede ver un gran espacio salón al aire libre, que se extiende entre la nueva fachada y el muro acústico de hormigón. Un gran cartel de neón rosa da la bienvenida a todos los que se acerquen al lugar, sugiriendo que los activos reales de las densas ciudades urbanas son los espacios públicos al aire libre.
La superficie del parque, se convierte en una topografía de madera, en una superficie continua que se pliega para albergar siete espacios que generan diferentes ambientes y estancias. El suelo del parque trepa por el antiguo muro de la autopista, humanizando su construcción y transformando su condición de barrera final a la condición de lugar.
Zona de juego en Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Fotografía: AL/Arch
El proyecto es una colaboración entre el arquitecto Avi Laiser, y el artista Dana Hirsch Laiser. Dana ha trabajado con los adolescentes del centro social de la comunidad para crear un marco en el que los jóvenes se sientan dueños del lugar y así lo mantengan y cuiden. El objetivo del trabajo fue explorar el comportamiento humano individual en el ámbito público e introducirlo en la definición del propio proyecto. El proyecto fue presentado en el marco de la Bienal internacional de urbanismo y el paisaje del año 2012 y recibió un premio en la categoría de diseño del paisaje urbano.
Zona de juego en Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Fotografía: AL/Arch
Estas instalaciones y muchas otras representan una oportunidad de reconquista, una oportunidad para que los ciudadanos recuperen el espacio público que les fue negado de modo que se reactive la actividad social de la ciudad.
íñigo garcía odiaga. arquitecto
san sebastián. agosto 2012
Artículo publicado el 12.08.2012 en ZAZPIKA
[:en]Banaball, by KOZ architectes | Photography: Martin Argyroglo
The summer, the vacations and the leisure invite to going out to the street, to conquering the public space and to socializing. Often the current urbanism, centred on what we might be call the development of the downtown, leaves other spaces to propose scenes to these summer activities. In the edges of the city the left spaces, the dead spaces can retrain in public, attracting temporary activities of diverse nature for a persons’ wide spectrum.
A good example of these events is the developed one for the city of Nantes Saint-Nazaire. The cultural persons in charge of the city have invited different architects and artists to whom they design temporary facilities that occupy during the summer different spaces of the city with aptitude to develop public uses tied to the leisure and the amusement. Somehow these facilities, which will remain opened between June 15 and August 19, 2012, claim that the art, the architecture and the most social thought, they intervene in the city across unusual offers and capable poetics, from his minimal dimension, of generating changes to major scale.
Banaball, by KOZ architectes | Photography: Martin Argyroglo
In this context, the majority of the proposed facilities have relation with the infantile games, implying the development of playparks, realized by equipments of architects in the main young, as what the own initiative, from the most technical point of view, also has one social component. Her of giving opportunities to the creative young persons. Covers or outdoors, these facilities invite the public to take part in general, to taking them like own and to happening awhile agreeably. Ludovic Duccasse and Clement Bacle have proposed a playground that reinterprets the basket Iparralde’s top and converts her into a playful divertimento to infantile scale, named Banaball. This new sport is played inside a cage of 6 meters by 12, with a soil of wood of yellow intense color in that the ends have been lightly high. The rules are summarized in the ball utilization of foam that two equipments of three players must throw to strike the rival and this way eliminate it, using a few baskets been alike the jocular iconography of a banana. This installation adopts the iconography of the banana Robert Venturi turns into an advertising claim to, and to stand out in the landscape of the island of Nantes, since his first location has been the cover of the school of architecture of the city.
Banaball, by KOZ architectes | Photography: Martin Argyroglo
To hundreds of kilometres of France but with a similar intention, the study of Avi Laiser’s architecture has constructed another intervention that it chases also to turn into a new modal of the social life of the neighbors of Bat-Yam, a Mediterranean city of denser populated with Israel. The majority of the residents of the neighborhood live in housings constructed with scanty resources in the fifties for the new immigrants.
Playgrounds in Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Photography: AL/Arch
The project is placed in the end of a wide residential modern zone that, unexpectedly, ends in a wall of concrete that works as an acoustic barrier towards the highway that crosses the slum. This condition of edge is the reason of the existence of a long band of soil left, a space garbage that had turned into the place to which they were going to stop the secondhand domestic appliances, the stolen bicycles or the bonfires of the Jewish festivities.
The project tries to take advantage of the conditions of the wall of concrete and the band of uncultivated areas to create a public park that allows the human social activities and that returns his domain over the public thing to the population.
The main face of the project, towards the residential street, is a wall of slats of wood across which a great space can see lounge outdoors, that spreads between the new front and the acoustic wall of concrete. A great cartel of pink neon gives the welcome to all those who approach the place, suggesting that the royal assets of the dense urban cities are the public spaces outdoors.
The surface of the park, one turns into a topography of wood, into a constant surface that pliega to shelter seven spaces that generate different environments and stays. The soil of the park climbs over the former wall of the highway, humanizing his construction and transforming his condition of final barrier to the condition of place.
Playgrounds in Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Photography: AL/Arch
The project is a collaboration between the architect Avi Laiser, and the artist Dana Hirsch Laiser. Dana has worked with the teenagers of the community center of the community to create a frame in which the young persons sit down local and like that owners support and take care of it. The aim of the work was to explore the human individual behavior in the public area and to introduce it in the definition of the own project. The project was presented in the frame of the international Biennial show of urbanism and the landscape of the year 2012 and received a prize in the category of design of the urban landscape.
Playgrounds in Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Photography: AL/Arch
These facilities and many others represent an opportunity of reconquest, an opportunity in order that the citizens recover the public space that was denied to them so that the social activity of the city should be reactivated.
íñigo garcía odiaga. architect
san sebastián. august 2012
Article is published in 12.08.2012 en ZAZPIKA
[:gl]Banaball, de KOZ architectes | Fotografía: Martin Argyroglo
O verán, as vacacións e o lecer invitan a saír á rúa, a conquistar o espazo público e a socializar. A miúdo o urbanismo actual, centrado no que poderiamos chamar o desenvolvemento do centro da cidade, abandona outros espazos para propoñer escenarios a estas actividades estivais. Nos bordos da cidade os espazos abandonados, os espazos mortos poden reciclarse en públicos, atraendo actividades temporais de diversa índole para un amplo espectro de persoas.
Un bo exemplo destes eventos é o desenvolvido pola cidade de Nantes Saint-Nazaire. Os responsables culturais da cidade invitaron a diferentes arquitectos e artistas a que deseñen instalacións temporais que ocupen durante o verán diferentes espazos da cidade con capacidade de desenvolver usos públicos ligados ao lecer e a diversión. Dalgún xeito estas instalacións, que permanecerán abertas entre o 15 xuño e o 19 agosto de 2012, pretenden que a arte, a arquitectura e un pensamento máis social, interveñan na cidade a través de propostas insólitas e poéticas capaces, desde a súa mínima dimensión, de xerar cambios a maior escala.
Banaball, de KOZ architectes | Fotografía: Martin Argyroglo
Neste contexto, a maioría das instalacións propostas teñen relación cos xogos infantís, implicando o desenvolvemento de parques infantís, realizados por equipos de arquitectos na súa maioría mozos, polo que a propia iniciativa, dende o punto de vista máis técnico, tamén ten unha compoñente social. A de dar oportunidades aos mozos creadores. Cubertas ou ao aire libre, estas instalacións invitan o público en xeral a participar, a tomalas como propias e a pasar un anaco agradable. Ludovic Duccasse e Clement Bacle propuxeron un campo de xogo que reinterpreta a cesta punta de Iparralde e convértea nun divertimento lúdico a escala infantil, denominado Banaball. Este novo deporte xógase no interior dunha gaiola de 6 metros por 12, cun chan de madeira de cor amarela intensa na que os extremos foron lixeiramente elevados. As regras resúmense na utilización de bólas de escuma que dous equipos de tres xogadores deben botar para golpear o rival e así o eliminar, utilizando unhas cestas asemelladas á iconografía xocosa dun plátano. Esta instalación adopta a iconografía do plátano para converterse nun reclamo publicitario ao Robert Venturi, e destacar na paisaxe da illa de Nantes, xa que a súa primeira situación foi a cuberta da escola de arquitectura da cidade.
Banaball, de KOZ architectes | Fotografía: Martin Argyroglo
A centos de quilómetros de Francia pero cunha intención similar, o estudo de arquitectura de Avi Laiser construíu outra intervención que persegue tamén se converter nun novo referente da vida social dos veciños de Bat-Yam, unha cidade mediterránea das máis densamente poboadas de Israel. A maioría dos residentes do barrio viven en vivendas construídas con escasos recursos nos anos cincuenta para os novos inmigrantes.
Zona de xogos en Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Fotografía: AL/Arch
O proxecto está situado no extremo dunha ampla zona residencial moderna que, inesperadamente, remata nun muro de formigón que funciona como unha barreira acústica cara á autoestrada que atravesa a barriada. Esta condición de bordo é a causa da existencia dunha longa franxa de chan abandonada, un espazo lixo que se convertera no lugar ao que ían parar os electrodomésticos usados, as bicicletas roubadas ou as cacharelas das festividades xudías.
O proxecto trata de aproveitar as condicións do muro de formigón e a franxa de terreos baldíos para crear un parque público que permita as actividades humanas sociais e que devolva á poboación o seu dominio sobre o público.
A fachada principal do proxecto, cara á rúa residencial, é unha parede de taboíñas de madeira a través da cal se pode ver un grande espazo salón ao aire libre, que se estende entre a nova fachada e o muro acústico de formigón. Un gran cartel de neon rosa dá a benvida a todos os que se acheguen ao lugar, suxerindo que os activos reais das densas cidades urbanas son os espazos públicos ao aire libre.
A superficie do parque, convértese nunha topografía de madeira, nunha superficie continua que se prega para albergar sete espazos que xeran diferentes ambientes e estanzas. O chan do parque trepa polo antigo muro da autoestrada, humanizando a súa construción e transformando a súa condición de barreira final á condición de lugar.
Zona de xogos en Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Fotografía: AL/Arch
O proxecto é unha colaboración entre o arquitecto Avi Laiser, e o artista Dana Hirsch Laiser. Dana traballou cos adolescentes do centro social da comunidade para crear un marco no que os mozos se sentan donos do lugar e así mantéñano e coiden. O obxectivo do traballo foi explorar o comportamento humano individual no ámbito público e introducilo na definición do propio proxecto. O proxecto foi presentado no marco da Bienal internacional de urbanismo e a paisaxe do ano 2012 e recibiu un premio na categoría de deseño da paisaxe urbana.
Zona de xogos en Bat Yam, Israel | AL/Arch – Avi Laiser Architecture, Dana Hirsch Laiser | Fotografía: AL/Arch
Estas instalacións e moitas outras representan unha oportunidade de reconquista, unha oportunidade para que os cidadáns recuperen o espazo público que lles foi negado de modo que se reactive a actividade social da cidade.
La Exposición 420 Nominees presenta, a través de imágenes y planos, las 420 obras nominadas para el Premio de Arquitectura Contemporánea de la Unión Europea – Premio Mies van der Rohe 2015. La exposición estará abierta al público en la ETSAB, Escuela Técnica Superior de Arquitectura de Barcelona, desde el 2 de Febrero hasta el 19 Marzo de 2015.
El objetivo del Premio, organizado por la Fundació Mies van der Rohe y la Unión Europea, es reconocer y elogiar la excelencia de la arquitectura construida en Europa en los últimos dos años.
La propuesta de los nominadores para esta edición incluye viviendas, establecimientos culturales, centros educativos deportivos, oficinas, proyectos comerciales e institucionales, proyectos de infraestructuras y urbanos con el denominador común de la aportación que todas estas obras hacen a la construcción de la ciudad. En este sentido, el Premio aspira a ser una plataforma para la investigación, desarrollo e implementación de una práctica arquitectónica sostenible que promueve los beneficios de un crecimiento social, cultural y económico sostenible.
A Exposición 420 Nominees presenta, a través de imaxes e planos, as 420 obras nomeadas para o Premio de Arquitectura Contemporánea da Unión Europea – Premio Cereal van der Rohe 2015. A exposición estará aberta ao público na ETSAB, Escola Técnica Superior de Arquitectura de Barcelona, dende o 2 de Febreiro ata o 19 Marzo de 2015.
O obxectivo do Premio, organizado pola Fundació Mies van der Rohe e a Unión Europea, é recoñecer e eloxiar a excelencia da arquitectura construída en Europa nos últimos dous anos.
A proposta dos nominadores para esta edición inclúe vivendas, establecementos culturais, centros educativos deportivos, oficinas, proxectos comerciais e institucionais, proxectos de infraestruturas e urbanos co denominador común da achega que todas estas obras fan á construción da cidade. Neste sentido, o Premio aspira a ser unha plataforma para a investigación, desenvolvemento e implementación dunha práctica arquitectónica sostible que promove os beneficios dun crecemento social, cultural e económico sostible.
The aim of the European Union Prize for Contemporary Architecture is to highlight recent, excellent examples of architectural creativity of works which are less than two years old and to underline that modern architecture is socially and culturally rooted in European cities and is important to people’s everyday lives.
The 420 works will compete for the Prize.
35 of the projects are constructed in Spain
27 of the projects are constructed in Germany
25 of the projects are constructed in France
21 of the projects are constructed in The Netherlands
21 of the projects are constructed in Turkey
20 of the projects are constructed in United Kingdom
19 of the projects are constructed in Austria
19 of the projects are constructed in Portugal
18 of the projects are constructed in Poland
15 of the projects are constructed in Greece
15 of the projects are constructed in Hungary
13 of the projects are constructed in Belgium
12 of the projects are constructed in Norway
12 of the projects are constructed in Romania
11 of the projects are constructed in Cyprus
11 of the projects are constructed in Czech Republic
10 of the projects are constructed in Denmark
10 of the projects are constructed in Sweden
9 of the projects are constructed in Bulgaria
9 of the projects are constructed in Italy
9 of the projects are constructed in Latvia
9 of the projects are constructed in Luxembourg
8 of the projects are constructed in Croatia
8 of the projects are constructed in Lithuania
8 of the projects are constructed in Slovenia
6 of the projects are constructed in Estonia
6 of the projects are constructed in Serbia
5 of the projects are constructed in Ireland
5 of the projects are constructed in Finland
4 of the projects are constructed in Albania
4 of the projects are constructed in Former Yugoslav Republic of Macedonia (FYROM)
4 of the projects are constructed in Slovakia
3 of the projects are constructed in Iceland
3 of the projects are constructed in Malta
3 of the projects are constructed in Montenegro
3 of the projects are constructed in Bosnia and Herzegovina
27% of the proposals deal with Housing while 24% are Cultural facilities. 11% are connected to Education, 5% to Offices and the other 33% include mostly Sport, Commercial, Governmental, Transport and Urban typologies.
[:es]La arquitectura software. Las ficciones visuales de Reyner Banham | Ignacio Grávalos – Patrizia Di Monte | Barbarella, de R. Vadim.
La arquitectura software. Las ficciones visuales de Reyner Banham
En 1968 Reyner Banham escribió The Triumph of Software1, un artículo que anticiparía una nueva manera de entender el mundo y que afectaría de manera especialmente sutil a la arquitectura. Su discurso se apoyó principalmente en dos películas que se estrenaron ese mismo año y que le permitieron ilustrar sus tesis.
2001: una odisea del espacio, de S. Kubrik y Barbarella, de R. Vadim, ambas del género de ciencia-ficción, arrojaban lecturas muy distintas sobre la tecnología espacial. La película de Kubrik, estaba basada en El centinela, un cuento de Arthur C. Clark de 1948, mientras que la de Vadim, tenía su origen en un cómic del mismo nombre creado por Jean-Claude Forest en 1962. Una vez más, se iban a infiltrar a través de las pantallas indicios de actitudes que, sustentados por un potentísimo lenguaje visual, pretendían imaginar el futuro.
En 1957, la confianza en el progreso y en los avances científicos se materializaba con el lanzamiento al espacio del Sputnik, el primer satélite artificial, y se escenificaba con la Exposición Universal de Bruselas de 1958 bajo el lema “por un mundo más humano”. Una década después, este entusiasmo empieza a dar signos de agotamiento. En 1970 Roszak publica El nacimiento de una contracultura, que recoge una nueva sensibilidad y argumenta las inquietudes de una incipiente y descontenta juventud hippie, que daba la espalda al mundo prometido por la ciencia, y se alejaba de las promesas de la modernidad para emprender un nuevo retorno a la Tierra. En ese momento, el desencanto por el futuro era ya manifiesto. Sin embargo, en este contexto, la visión de Banham permanece todavía optimista y las cuestiones tecnológicas y espaciales mantienen aún un carácter fundamental en la evolución de la arquitectura y la sociedad.
Secuencias de 2001, una odisea del espacio. Interior de la nave espacial.
2001, una odisea del espacio
Pero volvamos a las dos películas. Esas dos ficciones fílmicas sobre la deriva humana, presentaban dos versiones muy distintas sobre el futuro. 2001, una odisea del espacio representaba, con una precisión sin precedentes, la evolución de un universo mecánico. La nave espacial, geométricamente definida, estaba constituida por una serie de piezas metálicas ensambladas.
Era una sublimación de la producción en serie, del montaje, de lo articulado y del acoplamiento perfecto de diversas planchas modulables. Y esta perfección estaba transmitida por la rigidez, lo metálico y lo uniforme. Los espacios se podían descomponer en planos euclidianos. Y todo ello estaba realzado por la adopción de encuadres herederos del Quattrocento italiano, con posiciones del punto de vista centrales, simétricos, más propios de un universo divino, en la que desaparecía la posición subjetiva y humana en favor del objeto.
Del mismo modo, los tripulantes de la nave eran portadores de equipos espaciales que creaban una piel superpuesta, ajustados mecánicamente a las necesidades térmicas y tecnológicas necesarias. Un conjunto de mecanismos y conexiones conformaban una segunda silueta artificial que no dejaba entrever las peculiaridades de un cuerpo humano recubierto.
Secuencias de Barbarella. Interior de la nave espacial
Barbarella
Barbarella, sin embargo, adoptaba una posición bien distinta. Presentaba una nave espacial forrada de piel, en la que se había perdido la cuestión mecánica y los interiores estaban definidos por una piel continua, flexible y adaptable a una geometría difusa. Para subrayar este efecto, la tripulante, una jovencísima Jane Fonda, presenta por primera vez un ajustado vestido de plástico (una inspiración que sería desarrollada por Pierre Cardin en el mundo de la moda).
La arquitectura software. Las ficciones visuales de Reyner Banham | Ignacio Grávalos – Patrizia Di Monte | Pierre Cardin. Colección invierno 1968
Reyner Banham, un visionario
Es en estos detalles donde Banham intuye una nueva sensibilidad, proponiendo una dialéctica entre el mundo hardware, ilustrado por 2001 y el mundo software, expresado por Barbarella. Esta última introduce el concepto “soft”, una nueva manera suave, personalizada, no estandarizada; una manera blanda de concebir los elementos constructivos, en que se muestran lo “flexible, continuo y adaptable” como configuradores de un nuevo ambiente sensible. Se inicia así una puesta en valor del plástico como material que será capaz de dar forma polimérica a las nuevas aspiraciones de finales de los sesenta.
Es allí donde aparece el Banham visionario, que detecta este cambio de actitud, un cambio que afectará a la misma arquitectura, convirtiendo Barbarella en una pieza de culto. Por un lado, se nos presenta la máquina de habitar, significada por una serie de mecanismos necesarios para el acondicionamiento del edificio. Es fácil imaginar el Centro Pompidou como paradigma de esta visión. Por contra, el modo “software”, estaría más relacionado con la máquina suave, con procesos metabólicos e interactivos, en esta ocasión representada por la arquitectura pop y muy especialmente por el grupo Archigram. Se pone de manifiesto la importancia de la piel como elemento regulador y transpirador que permite reaccionar y establecer un control del espacio según las interacciones del exterior. En este marco, el autor establece una relación entre la piel natural y la membrana artificial.
Banham, a su vez, sueña con la posibilidad de un material cultivable, orgánico, que pudiera ir creciendo con el edificio e ir dando respuestas abiertas, con la posibilidad de una manipulación genética de los nuevos materiales (pieles, musgo, polvo, etc.)2. Del mismo modo, propone una arquitectura cercana al objeto de consumo, caducable y desechable. Y todo ello, programado para reaccionar a estímulos, para improvisar respuestas, para salirse de un camino lineal hacia la muerte.
La arquitectura software. Las ficciones visuales de Reyner Banham | Ignacio Grávalos – Patrizia Di Monte | Barbarella. Cápsula plástica
Reyner Banham, referencias tecnológicas
La arquitectura promovida por Banham busca las referencias tecnológicas de la cápsula espacial, de los incipientes ordenadores, de los elementos fundadores de la era atómico electrónica, conformando lo que él mismo llamó “la historia de un futuro inmediato”. La apología de una membrana plástica adaptable ya la había ensayado tres años antes en el texto “A Home is not a House”, en el que presenta el Environmental Bubble, una burbuja de plástico habitable. La arquitectura pop, desarrollada durante esos años fundamentalmente por los Archigram, avanzaba en ese sentido hasta su disolución en 1974. A partir de entonces estas propuestas utópicas se disolverían en el tiempo.
Años después, el sueño metabólico sería sustituido por la programación digital. La paulatina desaparición de las infraestructuras físicas sería sustituida paulatinamente por una nueva piel formada por códigos y datos. El mismo planeta, se cubriría con una red de satélites flotantes y redes de fibra… El mundo, aunque en otro sentido, sería definitivamente software.
Ignacio Grávalos – Patrizia Di Monte. Arquitectos (estonoesunsolar)
Zaragoza-Venezia-Foggia. febrero 2015.
Notas:
1 Publicado originalmente en la revista New Society en 1968. Posteriormente fue recogido en el libro Design by choice, publicado en 1981. 2 Las cuestiones relativas a los nuevos materiales ecológicos han sido estudiadas por Lydia Kallipoliti en The Soft Cosmos of AD’s ‘Cosmorama’ in the 1960s and 1970s.
[:en]Barbarella, by R. Vadim.
The architecture software.
Reyner Banham’s visual fictions.
In 1968 Reyner Banham wrote The Triumph of Software1, one article that would anticipate a new way of understanding the world and that it would affect in a specially subtle way to the architecture. His speech rested principally on two movies that had the premiere the same year and that allowed him to illustrate his theses.
2001, a space odyssey, by S. Kubrik and Barbarella, by R. Vadim, both of the kind of science – fiction, was throwing very different readings on the spatial technology. Kubrik’s movie, it was based on The sentinel, Arthur C. Clark’s story of 1948, whereas that of Vadim, it had his origin in a comic of the same name created by Jean-Claude Forest in 1962. Once again, they were going to infiltrate across the screens indications of attitudes that, sustained by the most powerful visual language, they were trying to imagine the future.
In 1957, the confidence in the progress and in the scientific advances was materializing with the launch to the space of the Satellite, the first artificial satellite, and escenificaba with the Universal Exhibition of Brussels of 1958 under the motto “for a more human world”. A decade later, this enthusiasm starts giving signs of depletion. In 1970 Roszak publishes The birth of a counterculture, which gathers a new sensibility and argues the worries of an incipient and discontented youth hippie, that was giving the back to the world promised by the science, and was moving away from the promises of the modernity to undertake a new return to the Earth. In this moment, the disenchantment for the future was already manifest. Nevertheless, in this context, Banham’s vision remains still optimistic and the technological and spatial questions support still a fundamental character in the evolution of the architecture and the company.
2001, a space odyssey‘s sequences. Interior of the spaceship.
But let’s return to both movies. These two movie fictions on the human drift, they were presenting two very different versions on the future. 2001, a space odyssey was representing, with a precision without precedents, the evolution of a mechanical universe. The spatial, geometrically definite ship, it was constituted by a series of metallic assembled pieces. It was a sublimation of the production in series, of the assembly, of the articulated thing and of the perfect coupling of diverse variable plates. And this perfection was transmitted by the inflexibility, the metallic thing and the uniform thing. The spaces could decompose in Euclidean planes. And all this was heightened by the adoption of settings inheritors of the Italian Quattrocento, with central positions of the point of view, symmetrical, more own of a divine universe, in that it was eliminating the subjective and human position in favor of the object. In the same way, the crew members of the ship were carriers of spatial equipments that were creating a superposed skin, fitted mechanically to the thermal and technological necessary needs. A set of mechanisms and connections were shaping the second artificial silhouette that was not stopping to guess the peculiarities of a human covered body.
Barbarella‘s sequences. Interior of the spaceship.
Barbarella, nevertheless, was adopting a different well position. He was presenting a spaceship lined with skin, in which the mechanical question had got lost and the interiors were defined by a constant, flexible and adaptable skin to a diffuse geometry. To underline this effect, the tripulante, a jovencísima Jane Fonda, he presents for the first time an exact garment of plastic (an inspiration that would be developed by Pierre Cardin in the world of the mode).
Pierre Cardin. Winter collection 1968.
It is in these details where Banham feels a new sensibility, proposing a dialectics between the world hardware, illustrated for 2001 and the world software expressed by Barbarella. The latter introduces the concept “soft”, a new soft, personalized way, not standardized; a soft way of conceiving the constructive elements, in which they appear “flexible, continuous and adaptable” as configurators of a new sensitive environment. A putting begins this way in value of the plastic as material that will be capable of giving form polimérica to the new aspirations of ends of the sixties.
It is there where there appears the visionary Banham, which detects this change of attitude, a change that will concern the same architecture, turning Barbarella into a piece of worship. On the one hand, the machine appears us of living, meant by a series of mechanisms necessary for the conditioning of the building. It is easy to imagine the Center Pompidou as paradigm of this vision. For against, the way “software”, it would be more related to the soft machine, to metabolic and interactive processes, in this occasion represented by the architecture pop and very specially for the group Archigram. The importance of the skin reveals as regulatory element and transpirador that allows to react and to establish a control of the space according to the interactions of the exterior. In this frame, the author establishes a relation between the natural skin and the artificial membrane.
Banham, in turn, dreams of the possibility of a cultivable, organic material, which could be growing with the building and to be giving opened answers, of the possibility of a genetic manipulation of the new materials (skins, moss, powder, etc.)2. In the same way, he proposes a nearby architecture in order to consumption, caducable and disposable. And all this, programmed to react to stimuli, to improvise answers, to leave of a linear way towards the death.
Barbarella. Plastic capsule.
The architecture promoted by Banham looks for the technological references of the spatial capsule, of the incipient computers, of the founding elements of the age atomic electronics, shaping what it itself was called “the history of an immediate future”. The apology of a plastic adaptable membrane already had tested it three years before in the text “A Home is not a House”, in that there presents the Environmental Bubble, a bubble of inhabitable plastic. The architecture pop, developed during these years fundamentally for the Archigram, was advancing in this sense up to his dissolution in 1974. From at the time these Utopian offers would dissolve in the time.
Some years later, the metabolic dream would be replaced with the digital programming. The gradual disappearance of the physical infrastructures would be replaced gradually with a new skin formed by codes and information. The same planet, it would cover with a network of floating satellites and networks of fiber… The world, though in another sense, it would be definitively a software.
Ignacio Grávalos – Patrizia Di Monte. Architects (estonoesunsolar)
Zaragoza-Venezia-Foggia. february 2015.
Notes:
1 Published originally in the New Society magazine in 1968. Later it was gathered in the book Design by choice, published in 1981.
2 The questions relative to the new ecological materials have been studied by Lydia Kallipoliti in The Soft Cosmos of AD’s ‘Cosmorama’ in the 1960s and 1970s.
[:gl]Barbarella, de R. Vadim.
A arquitectura software.
As ficcións visuais de Reyner Banham.
En 1968 Reyner Banham escribiu The Triumph of Software1, un artigo que anticiparía un novo xeito de entender o mundo e que afectaría de xeito especialmente sutil á arquitectura. O seu discurso apoiouse principalmente en dúas películas que se estrearon ese mesmo ano e que lle permitiron ilustrar as súas teses.
2001: unha odisea do espazo, de S. Kubrik e Barbarella, de R. Vadim, ambas as dúas do xénero de ciencia-ficción, botaban lecturas moi distintas sobre a tecnoloxía espacial. A película de Kubrik, estaba baseada en O sentinela, un conto de Arthur C. Clark de 1948, mentres que a de Vadim, tiña a súa orixe nun cómic do mesmo nome creado por Jean-Claude Forest en 1962. Unha vez máis, íanse infiltrar a través das pantallas indicios de actitudes que, sustentados por unha potente linguaxe visual, pretendían imaxinar o futuro.
En 1957, a confianza no progreso e nos avances científicos materializábase co lanzamento ao espazo do Sputnik, o primeiro satélite artificial, e escenificábase coa Exposición Universal de Bruxelas de 1958 baixo o lema“por un mundo máis humano”. Unha década despois, este entusiasmo empeza a dar signos de esgotamento. En 1970 Roszak publica O nacemento dunha contracultura, que recolle unha nova sensibilidade e argumenta as inquietudes dunha incipiente e descontenta xuventude hippie, que viraba as costas ao mundo prometido pola ciencia, e se afastaba das promesas da modernidade para emprender un novo retorno á Terra. Nese momento, o desencanto polo futuro era xa manifesto. Non obstante, neste contexto, a visión de Banham permanece aínda optimista e as cuestións tecnolóxicas e espaciais manteñen aínda un carácter fundamental na evolución da arquitectura e a sociedade.
Secuencias de 2001, unha odisea do espazo. Interior da nave espacial.
Pero volvamos ás dúas películas. Esas dúas ficcións fílmicas sobre a deriva humana, presentaban dúas versións moi distintas sobre o futuro. 2001, unha odisea do espazo representaba, cunha precisión sen precedentes, a evolución dun universo mecánico. A nave espacial, xeometricamente definida, estaba constituída por unha serie de pezas metálicas ensambladas. Era unha sublimación da produción en serie, da montaxe, do articulado e do acoplamento perfecto de diversas pranchas modulables. E esta perfección estaba transmitida pola rixidez, o metálico e o uniforme. Os espazos podíanse descompoñer en planos euclidianos. E todo iso estaba realzado pola adopción de encadres herdeiros do Quattrocento italiano, con posicións do punto de vista centrais, simétricos, máis propios dun universo divino, na que desaparecía a posición subxectiva e humana en favor do obxecto. Do mesmo modo, os tripulantes da nave eran portadores de equipos espaciais que creaban unha pel superposta, axustados mecanicamente ás necesidades térmicas e tecnolóxicas necesarias. Un conxunto de mecanismos e conexións conformaban unha segunda silueta artificial que non deixaba entrever as peculiaridades dun corpo humano recuberto.
Secuencias de Barbarella. Interior da nave espacial.
Barbarella, non obstante, adoptaba unha posición ben distinta. Presentaba unha nave espacial forrada de pel, na que se perdera a cuestión mecánica e os interiores estaban definidos por unha pel continua, flexible e adaptable a unha xeometría difusa. Para subliñar este efecto, o tripulante, unha jovencísima Jane Fonda, presenta por primeira vez un axustado vestido de plástico (unha inspiración que sería desenvolvida por Pierre Cardin no mundo da moda).
Pierre Cardin. Colección inverno 1968.
É nestes detalles onde Banham intúe unha nova sensibilidade, propoñendo unha dialéctica entre o mundo hardware, ilustrado por 2001 e o mundo software, expresado por Barbarella. Esta última introduce o concepto “soft”, un novo xeito suave, personalizado, non estandarizada; un xeito brando de concibir os elementos construtivos, en que se mostran o “flexible, continuo e adaptable” como configuradores dun novo ambiente sensible. Iníciase así unha posta en valor do plástico como material que será capaz de dar forma polimérica ás novas aspiracións de finais dos sesenta.
É alí onde aparece o Banham visionario, que detecta este cambio de actitude, un cambio que afectará á mesma arquitectura, convertendo Barbarella nunha peza de culto. Por un lado, preséntasenos a máquina de habitar, significada por unha serie de mecanismos necesarios para o acondicionamento do edificio. É doado imaxinar o Centro Pompidou como paradigma desta visión. Pola contra, o modo “software”, estaría máis relacionado coa máquina suave, con procesos metabólicos e interactivos, nesta ocasión representada pola arquitectura pop e moi especialmente polo grupo Archigram. Ponse de manifesto a importancia da pel como elemento regulador e transpirador que permite reaccionar e establecer un control do espazo segundo as interaccións do exterior. Neste marco, o autor establece unha relación entre a pel natural e a membrana artificial.
Banham, á súa vez, soña coa posibilidade dun material cultivable, orgánico, que puidese ir crecendo co edificio e ir dando respostas abertas, coa posibilidade dunha manipulación xenética dos novos materiais (peles, mofo, po, etc.)2. Do mesmo modo, propón unha arquitectura próxima ao obxecto de consumo, caducable e desbotable. E todo iso, programado para reaccionar a estímulos, para improvisar respostas, para saírse dun camiño lineal cara á morte.
Barbarella. Cápsula plástica.
A arquitectura promovida por Banham busca as referencias tecnolóxicas da cápsula espacial, dos incipientes ordenadores, dos elementos fundadores da era atómico electrónica, conformando o que el mesmo chamou “a historia dun futuro inmediato». A apoloxía dunha membrana plástica adaptable xa ensaiáraa tres anos antes no texto “A Home is not a House”, no que presenta o Environmental Bubble, unha burbulla de plástico habitable. A arquitectura pop, desenvolvida durante eses anos fundamentalmente polos Archigram, avanzaba nese sentido ata a súa disolución en 1974. A partir de entón estas propostas utópicas disolveríanse no tempo.
Anos despois, o sono metabólico sería substituído pola programación dixital. A paulatina desaparición das infraestruturas físicas sería substituída paulatinamente por unha nova pel formada por códigos e datos. O mesmo planeta, cubriríase cunha rede de satélites flotantes e redes de fibra… O mundo, aínda que noutro sentido, sería definitivamente software.
Ignacio Grávalos – Patrizia Di Monte. Arquitectos (estonoesunsolar)
Zaragoza-Venezia-Foggia. febreiro 2015.
Notas:
1 Publicado orixinalmente na revista New Society en 1968. Posteriormente foi recollido no libro Design by choice, publicado en 1981.
2 As cuestións relativas os novos materiais ecolóxicos foron estudiadas por Lydia Kallipoliti en The Soft Cosmos of AD’s ‘Cosmorama’ in the 1960s and 1970s.
Jean Renoir: El jefe, 1994, Francia | Fuente: incaatv.gov.ar
Estoy seguro que Jean Renoir es uno de los grandes maestros de la historia del cine, basta con ver grandes películas como La gran ilusión, La Marsellesa, La regla del juego, Esta tierra es mía y El río, para comprobarlo. Además sus memorias son estupendas y cada vez que he leído algo que había dicho me pareció interesante, ahora he encontrado una entrevista que le hicieron Michel Delahaye y Jean-André Fieschi en Cahiers du cinema, en ella dice lo siguiente sobre la arquitectura:
«Desconfío terriblemente de los planes. Y creo, creo firmemente, que lo peor de nuestra civilización -que, por supuesto, tiene aspectos superiores, gran belleza- creo que todo lo inferior, todo lo que es feo en la civilización del siglo XX, viene de los planes. Los planes son feos. Planos. Planos de arquitectos. Es por eso que no hay arquitectura, porque hay planos.
Creo que la gran arquitectura consiste en construir un edificio y después decir: ¿Qué vamos a hacer aquí? Aquí, bueno, podríamos poner la cocina, esto realmente parece una cocina, y entonces podemos poner el dormitorio en otro lugar… pero todo es ya del constructor, y todo se adapta. La materia se adapta al espíritu; se fusiona con ella después del hecho. ¡En otras palabras, viva Sartre, y larga vida a la idea que la existencia precede a la esencia!…
Oh, sí, realmente lo creo. Porque en definitiva, hoy en día todo, absolutamente cada cosa, se ha planeado. Imagínense esto. Conozco algunas personas que tienen una casa que se construirá pronto, cuyos planos están todos acabados, y que tienen un dibujo preparado con antelación que indica el lugar donde irán el sofá y la mesa y las sillas ¡Es realmente increíble! Es como la creación de un marco para uno mismo en la vida, pero ¿Cómo puede entrar la vida en este marco? Es un marco destructivo. Pero demasiadas cosas hoy se hacen de esta manera; empiezan con un plano».
Comencé alabando a Renoir con razón, pero no puedo estar de acuerdo con lo que declaró sobre la arquitectura y los planos -aunque pudiera aceptar lo que dice con respecto a los planes-, un proyecto arquitectónico es esencial para lograr un edificio digno y la prueba es que la mayoría de los edificios construidos sin proyecto son espantosos e invivibles. Este desacuerdo no impide que siga admirando la obra de Renoir, quizás porque pienso que siempre se puede separar lo que se dice de quién lo dice.
Jorge Gorostiza, arquitecto. Autor del blog Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, noviembre 2014
Jean Renoir: The chief, 1994, France | Source: incaatv.gov.ar
I am sure that Jean Renoir is one of the big teachers of the history of the cinema, it is enough to see big movies as Le Grande Illusion, La Marseillaise, La regle du jeu, This lind is mine and Leflueve, to verify it. In addition his memories are marvellous and whenever I have read something that he had said it seemed to me to be interesting, now I have found an interview that they did to him Michel Delahaye and Jean-André Fieschi in Cahiers du cinema, in her he says the following thing on the architecture:
«I distrust terribly the plans. And I believe, think firmly, that the worse of our civilization – that, certainly, it has top aspects, great beauty – I think that everything low, everything what is ugly in the civilization of the 20th century, comes from the plans. The plans are ugly. Planes. Architects’ planes. It is because of it that there is no architecture, because there are planes.
I think that the great architecture consists of constructing a building and later to say: what are we going to do here? Here, good, we might put the kitchen, this really looks like a kitchen, and then we can put the bedroom in another place … but everything belongs already to the builder, and everything adapts. The matter adapts to the spirit; it fuses with her after the fact. In other words, alive Sartre, and long life to the idea that the existence precedes the essence!…
Oh, yes, really I believe it. Because definitively, nowadays quite, absolutely every thing, it has been planned. Imagine this. I know some persons who have a house that will be constructed soon, whose planes are all finished, and that they have a prepared drawing in advance that indicates the place where there will go the sofa and the table and the chairs it is really incredible! It is like the creation of a frame for one same in the life, but how can it enter the life in this frame? It is a destructive frame. But too many things today are done hereby; they begin with a plane».
I started by praising Renoir deservedly, but I cannot agree with what he declared on the architecture and the planes – though it could accept what he says with regard to the plans-, an architectural project is essential to achieve a worthy building and the test is that the majority of the buildings constructed without project are frightful and invivibles. This disagreement does not prevent that it continues admiring Renoir’s work, probably because I think that always it is possible to separate what is said of whom he says it.
Jorge Gorostiza, architect. Author of the blog Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, november 2014
Jean Renoir: O xefe, 1994, Francia | Fonte: incaatv.gov.ar
Estou seguro que Jean Renoir é un dos grandes mestres da historia do cine, basta con ver grandes películas como A gran ilusión, A Marsellesa, A regla do xogo, Esta terra é miña e O río, para comprobalo. Ademais as súas memorias son estupendas e cada vez que lin algo que dixera me pareceu interesante, agora encontrei unha entrevista que lle fixeron Michel Delahaye e Jean-André Fieschi en Cahiers du cinema, nela din o seguinte sobre a arquitectura:
«Desconfío terriblemente dos plans. E creo, creo firmemente, que o peor da nosa civilización -que, por suposto, ten aspectos superiores, gran beleza- creo que todo o inferior, todo o que é feo na civilización do século XX, vén dos plans. Os plans son feos. Planos. Planos de arquitectos. É por iso que non hai arquitectura, porque hai planos.
Creo que a grande arquitectura consiste en construír un edificio e despois dicir: ¿Que imos facer aquí? Aquí, ben, poderiamos poñer a cociña, isto realmente parece unha cociña, e entón podemos poñer o dormitorio noutro lugar… pero todo é xa do construtor, e todo se adapta. A materia adáptase ao espírito; fusiónase con ela despois do feito. ¡Noutras palabras, viva Sartre, e longa vida á idea que a existencia precede á esencia!…
Oh, si, realmente créoo. Porque en definitiva, hoxe en día todo, absolutamente cada cousa, se planeou. Imaxínense isto. Coñezo algunhas persoas que teñen unha casa que se construirá pronto, cuxos planos están todos acabados, e que teñen un debuxo preparado con antelación que indica o lugar onde irán o sofá e a mesa e as cadeiras ¡É realmente incrible! É como a creación dun marco para un mesmo na vida, pero ¿Como pode entrar a vida neste marco? É un marco destrutivo. Pero demasiadas cousas hoxe fanse deste xeito; empezan cun plano».
Comecei gabando a Renoir con razón, pero non podo estar de acordo co que declarou sobre a arquitectura e os planos -aínda que puidese aceptar o que di con respecto aos plans-, un proxecto arquitectónico é esencial para lograr un edificio digno e a proba é que a maioría dos edificios construídos sen proxecto son espantosos e invivibles. Este desacordo non impide que siga admirando a obra de Renoir, quizais porque penso que sempre se pode separar o que se di de quen o di.
Jorge Gorostiza, arquitecto. Autor do blogue Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, novembro 2014
El próximo 9 de febrero comienza una nueva edición del ciclo Foros ESARQ, en el que arquitectos de prestigio nacionales e internacionales visitarán la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de la Universitat Internacional de Catalunya (ESARQ-UIC) y compartirán su visión de la arquitectura y de la profesión a través de sus trabajos.
Bajo el título de “Cuestión de Cosas”, el director del ciclo, Jorge Vidal, propone reflexionar sobre el trabajo del arquitecto en el contexto urbano:
“Todo con lo que trabajamos es una cuestión de cosas. Se establecen relaciones o contradicciones entre ellas. Este conjunto de relaciones, expuestas ante un espacio y un tiempo histórico, forman lo que es la arquitectura. Reivindicamos una arquitectura de relacionales y abierta, pasando del concepto de objeto al concepto de atmósfera. Una arquitectura que desarrolle su presencia atendiendo a las cualidades del entorno que compartimos para que enriquezca la permanencia de la percepción. Que haga de la arquitectura un espacio para el encuentro y descubrimiento. Un proceso de comprensión donde detrás de cada proyecto encontraremos compromiso humano y condición de arquitectura.”
Durante Foros ESARQ 2015, de febrero a mayo, nos acompañarán:
Francesc Muñoz, 9 de febrero
Raphael Zuber, 16 de febrero
Maio, 23 de febrero
Dogma, 9 de marzo
Ted’A, 23 de marzo
Piovene Fabi, 13 abril
Bosshard Vaquer, 27 de abril
De Vylder Vink Taillieu, 6 de mayo
Todas las conferencias tendrán lugar en el Aula Magna de la ESARQ-UIC .
(C/Immaculada 22, Barcelona) a las 19h.
O próximo 9 de febreiro comeza unha nova edición do ciclo Foros ESARQ, no que arquitectos de prestixio nacionais e internacionais visitarán a Escola Técnica Superior de Arquitectura da Universitat Internacional de Catalunya (ESARQ-UIC) e compartirán a súa visión da arquitectura e da profesión a través dos seus traballos.
Baixo o título de “Cuestión de Cousas”, o director do ciclo, Jorge Vidal, propón reflexionar sobre o traballo do arquitecto no contexto urbano:
“Todo co que traballamos é unha cuestión de cousas. Establécense relacións ou contradicións entre elas. Este conxunto de relacións, expostas ante un espazo e un tempo histórico, forman o que é a arquitectura. Reivindicamos unha arquitectura de relacionales e aberta, pasando do concepto de obxecto ao concepto de atmosfera. Unha arquitectura que desenvolva a súa presenza atendendo ás calidades da contorna que compartimos para que enriqueza a permanencia da percepción. Que faga da arquitectura un espazo para o encontro e descubrimento. Un proceso de comprensión onde detrás de cada proxecto atoparemos compromiso humano e condición de arquitectura.”
Durante Foros ESARQ 2015, de febreiro a maio, acompañarannos:
Francesc Muñoz, 9 febreiro
Raphael Zuber, 16 febreiro
Maio, 23 febreiro
Dogma, 9 marzo
Ted’A, 23 marzo
Piovene Fabi, 1abril
Bosshard Vaquer, 27 abril
De Vylder Vink Taillieu, 6 mayo
Todas as conferencias terán lugar no Aula Magna da ESARQ-UIC .
(C/Immaculada 22, Barcelona) ás 19h.
Next February 9 begins a new edition of the cycle Forums ESARQ, in which national and international architects of prestige will visit the Technical Top School of Architecture of the Universitat Internacional of Catalonia (ESARQ-UIC) and will share his vision of the architecture and of the profession across his works.
Under the title of “A matter of things”, the director of the cycle, Jorge Vidal, proposes to think about the work of the architect in the urban context:
“Everything with what we work is a question of things. Relations or contradictions are established between them. This set of relations, exposed before a space and a historical time, form what is the architecture. We claim an architecture of relational and opened, going on from the concept of object to the concept of atmosphere. An architecture that develops his presence attending to the qualities of the environment that we share in order that it enriches the permanency of the perception. That does of the architecture a space for the meeting and discovery. A process of comprehension where behind every project we will find human commitment and condition of architecture.”
During Forums ESARQ 2015, from February to May, they will accompany us:
Francesc Muñoz, 9 february
Raphael Zuber, 16 february
Maio, 23 february
Dogma, 9 march
Ted’A, 23 march
Piovene Fabi, 13 april
Bosshard Vaquer, 27 april
De Vylder Vink Taillieu, 6 may
All the conferences will take place in the Assembly hall of the ESARQ-UIC.
(C/Immaculada 22, Barcelona) at 7 p.m..
Recibimos el encargo de una intervención hotelera singular con apartamentos independientes en una vacío del núcleo de Ousesende, ayuntamiento de Outes (Galicia, España). Fruto de lo abrupto de su topografía y del paulatino abandono de este tipo de núcleos, sobre el solar se había derramado un bosque espontáneo y heterogéneo que cercaba la aldea amenazando con recuperar lo que un día fue suyo.
La premisa de conservar la vegetación y sus caprichos así como el no realizar ningún movimiento de tierra que pudiera dañar las raíces de las diferentes especies nos lleva a establecer las pautas para determinar la forma y la implantación de cada unidad en tres niveles de detalle.
A nivel global, se realiza una primera aproximación a la parcela desde su sección. Conseguimos unas primeras manchas asomándonos a los diferentes bordes y haciendo nuestros los terrenos circundantes, liberando espacio y buscando la intimidad de cada edificación sin renunciar a una sorprendente perspectiva, entre las ramas, sobre la desembocadura del Rio Tines, los montes Barbanza, Trémuzo y A Pena, y el nacimiento de la ría de Muros-Noia.
En un segundo nivel, se definen formalmente las diferentes edificaciones así como su implantación atendiendo a la evolución caprichosa de las diferentes especies, buscando huecos entre sus ramas, condicionados por sus orígenes, su presente y su futuro.
En un tercer nivel, se definen los apoyos sobre los que soportar las ligeras estructuras de madera sin dañar las raíces de los diferentes árboles entre los que se integran, se definen también las alturas de las diferentes edificaciones y los accesos, buscando difuminar la línea entre edificación y entorno, natural y artificial.
La intervención se realiza con un elaborado sistema constructivo en madera que determina acabados y proporciones. Las fachadas se rematan con maderas recicladas que aceleran la natural integración del conjunto.
La inspiración, aquellas primeras construcciones que, cuando niños, evidenciaban ese instinto atávico de desear vivir entre las ramas de los árboles.
Obra: Centro de actividades marineras e Cabañas del Barranco en Ousesende
Autores. Salgado e Liñares arquitectos. (Alfonso Salgado y Francisco Liñares)
Colaboradores: Jaime Novoa Míguez, arquitecto. Carla Agra García, arquitecta. Manuel Liñares Túñez, ingeniero industrial. Miguel Ángel Raposo Rodríguez, ingeniero industrial. Sergio Sánchez Alcalde, delineante.
Emplazamiento: Lugar de Ousesende, Ayuntamiento de Outes, A Coruña, Galicia, España
Construcción: Tente construcciones modulares.
Año: 2014
Promotor: Privado
PEM: 396.619,00 €
Fotografías: Héctor Santos-Díez | BISimages . Nacho Santas. + salgadoeliñares.com
We receive the order of a hotel singular intervention with independent apartments in one emptiness of Ousesende’s core, Outes’s town hall (Galicia, Spain). Fruit of the abrupt of his topography and of the gradual abandon of this type of cores, on the lot there had been spilt a spontaneous and heterogeneous forest that was surrounding the village threatening to recover what one day was his.
The premise of preserving the vegetation and his caprices as well as not to realize any movement of land that could damage the roots of the different species leads us to establishing the guidelines to determine the form and the implantation of every unit in three levels of detail.
Worldwide, the first approximation is realized to the plot from his section. We obtain a few first spots appearing to the different edges and making the surrounding areas ours, liberating space and looking for the intimacy of every building without Trémuzo resigning a surprising perspective, between the branches, on the river mouth of the Rio Tines, the mounts Barbanza, and A Sorrow, and the birth of her laughs at Muros-Noia.
In the second level, the different buildings as well as his implantation are defined formally attending to the capricious evolution of the different species, looking for hollows between his branches, determined by his origins, his present and his future.
In the third level, the apoyos are defined on that to support the light structures of wood without damaging the roots of the different trees between those who join, there are defined also the heights of the different buildings and the accesses, seeking to blur the line between building and environment, natural and artificial.
The intervention is realized by an elaborated constructive system in wood that it determines ended and provide. The fronts are finished off by recycled wood that accelerate the natural integration of the set.
The inspiration, those first constructions that, when children, were demonstrating this atavistic instinct of wanting to live between the branches of the trees.
Work: Center of seaworthy activities and Ravine Cabins in Ousesende
Authors. Salgado e Liñares arquitectos. (Alfonso Salgado and Francisco Liñares)
Recibimos o encargo dunha intervención hoteleira singular con apartamentos independentes nunha baleiro do núcleo de Ousesende, concello de Outes (Galicia, España). Froito do abrupto da súa topografía e do paulatino abandono deste tipo de núcleos, sobre o soar derramárase un bosque espontáneo e heteroxéneo que cercaba a aldea ameazando con recuperar o que un día foi seu.
A premisa de conservar a vexetación e os seus caprichos así como non realizar ningún movemento de terra que puidese danar as raíces das diferentes especies nos leva a establecer as pautas para determinar a forma e a implantación de cada unidade en tres niveis de detalle.
A nivel global, realízase unha primeira aproximación á parcela dende a súa sección. Conseguimos unhas primeiras manchas asomándonos aos diferentes bordos e facendo nosos os terreos circundantes, liberando espazo e buscando a intimidade de cada edificación sen renunciar a unha sorprendente perspectiva, entre as ramas, sobre a desembocadura do Rio Tines, os montes Barbanza, Trémuzo e A Pena, e o nacemento da ría de Muros-Noia.
Nun segundo nivel, defínense formalmente as diferentes edificacións así como a súa implantación atendendo á evolución caprichosa das diferentes especies, buscando ocos entre as súas ramas, condicionados polas súas orixes, o seu presente e o seu futuro.
Nun terceiro nivel, defínense as apoios sobre os que soportar as lixeiras estruturas de madeira sen danar as raíces das diferentes árbores entre as que se integran, defínense tamén as alturas das diferentes edificacións e os accesos, buscando esvaer a liña entre edificación e ámbito, natural e artificial.
A intervención realízase cun elaborado sistema construtivo en madeira que determina acabados e proporcións. As fachadas remátanse con madeiras recicladas que aceleran a natural integración do conxunto.
A inspiración, aquelas primeiras construcións que, cando nenos, evidenciaban ese instinto atávico de desexar vivir entre as ramas das árbores.
“Havana 7. Historias que cuentan” es un proyecto, una apuesta cultural del ron Havana Club 7 Años que rinde tributo a los mejores profesionales de la comunicación y la cultura, y que ha dedicado sus entregas previas a ramas del periodismo como la crítica de cine, a la tira cómica o el periodismo de investigación, contando con la participación de grandes nombres como Diego Manrique, Enric González, Gallego y Rey o Sebastián Álvaro.
Esta décima primera edición de “Havana 7. Historias que cuentan” estuvo dedicada homenajear a los periodistas de opinión, uno de los géneros más longevos de la prensa, y en especial de la española que a lo largo de su historia ha contado con ilustres firmas como Cela, Rafael Azcona o Vázquez Montalbán.
“El columnismo es el solo de violín del periodismo”.
Francisco Umbral
El pasado 26 de enero, en el Teatro Rialto de Madrid, fue un nuevo evento muy especial en el que participaron referentes del columnismo y las tertulias de opinión de diversas generaciones, como Nativel Preciado (TVE, Tiempo), Juan Cruz (El País), Manuel Jabois (El Mundo, Jot Down) y Rubén Amón (La Sexta, Onda Cero).
La maestra de ceremonias fue Raquel Martos (Infolibre, Cuatro) y moderó la charla que mantuvieron entre sí estos profesionales, compartiendo sus mejores vivencias y un análisis de su sector de trabajo.
Como siempre, la conversación se aderezaron con distintas proyecciones audiovisuales; entre ellos, un breve documental de homenaje a Francisco Umbral, creado ex profeso para la ocasión y en el que participaron antiguos colegas del escritor; Jesús Nieto, columnista del periódico El Mundo y miembro de la Fundación Francisco Umbral, subió al escenario del Teatro Rialto a presentar la pieza.
El acto también contó con el directo de la banda Havana Club 7 Jazz Band, una degustación de minibocados gourmet y de cinco perfect serves inspirados en la personalidad de cada uno de los cuatro ponentes y la presentadora, que estuvieron bautizados con sus respectivos nombres. Una velada única para compartir con profesionales de primera línea la trastienda de su trabajo, y sus mejores historias profesionales.
[:gl]
“Havana 7. Historias que cuentan” é un proxecto, unha aposta cultural do ron Havana Club 7 Anos que rende tributo aos mellores profesionais da comunicación e a cultura, e que dedicou as súas entregas previas a ramas do periodismo como a crítica de cine, á tira cómica ou o periodismo de investigación, contando coa participación de grandes nomes como Diego Manrique, Enric González, Galego e Rei ou Sebastián Álvaro.
Esta décima primeira edición de «Havana 7. Historias que contan» estará dedicada homenaxear os xornalistas de opinión, un dos xéneros máis lonxevos da prensa, e en especial da española que ao longo da súa historia contou con ilustres firmas como Cela, Rafael Azcona ou Vázquez Montalbán.
“O columnismo é o só de violín do periodismo”.
Francisco Umbral
O próximo 26 de xaneiro, a partir das 20 h no Teatro Rialto de Madrid, será un novo evento moi especial no que participarán referentes do columnismo e os faladoiros de opinión de diversas xeracións, como Nativel Preciado (TVE, Tempo), Juan Cruz (O País), Manuel Jabois (O Mundo, Jot Down) e Rubén Amón (A Sexta, Onda Cero).
A mestra de cerimonias será Raquel Martos (Infolibre, Cuatro) e moderará a charla que manterán entre si estes profesionais, compartindo as súas mellores vivencias e unha análise do seu sector de traballo.
Como sempre, a conversación aderezarase con distintas proxeccións audiovisuais; entre eles, un breve documental de homenaxe a Francisco Umbral, creado ex profeso para a ocasión e no que participarán antigos colegas do escritor; Jesús Nieto, columnista do xornal El Mundo e membro da Fundación Francisco Umbral, subirá ao escenario do Teatro Rialto a presentar a peza.
O acto tamén contará co directo da banda Havana Club 7 Jazz Band, unha degustación de minibocados gastrónomo e de cinco perfect serves inspirados na personalidade de cada un dos catro relatores e a presentadora, que estarán bautizados cos seus respectivos nomes e terán como base o ron Havana Club 7 Anos, que coincide cos profesionais homenaxeados nos seus valores, no seu carácter e na súa aposta pola cultura. Unha reunión única para compartir con profesionais de primeira liña a trastenda do seu traballo, e as súas mellores historias profesionais.
[:en]
“Havana 7. Historias que cuentan” is a project, a cultural bet of the rum Havana Club 7 Years that it produces I pay to the best professionals of the communication and the culture, and that has dedicated his deliveries before branches of the journalism as the critique of cinema, to the comical strip or the investigative journalism, possessing the participation of big names as Diego Manrique, Enric Gonzalez, Galician and King or Sebastián Álvaro.
This first tenth edition of “Havana 7. Historias que cuentan” will be dedicated to honour the journalists of opinion, one of the most long-lived kinds of the press, and especially of the Spanish woman who along his history has possessed illustrious signatures since Watches, Rafael Azcona or Vázquez Montalbán.
“The columnism is the alone one of violin of the journalism”.
Francisco Umbral
Next January 26, from the 20 h in the Theatre Rialto of Madrid, will be a new very special event in which there will inform modals of the columnismo and the gatherings opinions of diverse generations, as Nativel Preciado (TVE, Time), Juan Cruz (El País newspaper), Manuel Jabois (El Mundo, Jot Down) and Rubén Amón (La Sexta, Onda Cero).
The teacher of ceremonies will be Raquel Martos (Infolibre, Cuatro) and will moderate the chat that they will support between yes these professionals, sharing his better experiences and an analysis of his sector of work.
Since always, the conversation will make up with different audio-visual projections; between them, a brief documentary of honoring to Francisco Umbral, created ex-I practise for the occasion and in that former colleagues of the writer will take part; Jesus Nieto, columnist of the newspaper El Mundo and member of the Foundation Francisco Umbral, will rise to the scene of the Theatre Rialto to presenting the piece.
The act also will possess the direct one of the band Havana Club 7 Jazz Band, a degustation of minimorsels gourmet and of five perfect serves inspired by the personality of each one of four referees and the presenter, that they will be baptized by his respective names and will take the rum as a base Havana Club 7 Years, which it coincides with the professionals honoured in his values, in his character and in his bet by the culture. The only party to share with professionals of the first line the back-room of his work, and his better professional histories.
DraftSight es un programa gratuito (tienes versiones de pago) propietario de 3DS para ingenieros, arquitectos, diseñadores, estudiantes y educadores. El producto fue desarrollado por Dassault Systèmes y permite a los usuarios crear, editar y visualizar archivos DWG y DXF.
«Software CAD de DraftSight® permite acceder a los archivos DWG existentes y crear otros nuevos a una fracción del coste de los productos CAD alternativos. DraftSight tiene una interfaz de usuario familiar y una curva de aprendizaje mínima que facilita una transición sencilla desde su aplicación CAD actual.»
Un archivo DWG contiene los datos binarios para el diseño CAD y es el formato de dibujo de muchos programas de CAD. DWG es una abreviatura de «drawing» («dibujo», en inglés). Un archivo DXF se utiliza para convertir archivos de CAD a un formato genérico que puede ser leído por otros productos de software de CAD.
DraftSight compite en el mercado con más de tres docenas de productos 2D o 2D/3D híbridos. DraftSight para Windows fue lanzado en febrero de 2011 y ha sido descargado más de 1,8 millones de veces a diciembre de 2011. DraftSight utiliza como plataforma a ARES de Graebert, basándose en Qt.
Está disponible para estos sistemas operativos: Windows, Mac OS X, Linux.
Está disponible en estos idiomas: inglés, chino simplificado, chino tradicional, checo, francés, alemán, italiano, español, japonés, coreano, polaco, portugués brasileño, turco y ruso.
DraftSight is a free program (you have versions of payment) owner of 3DS for engineers, architects, designers, students and educators. The product was developed by Dassault Systèmes and it allows to the users to create, to edit and to visualize files DWG and DXF.
«Software CAD of DraftSight® allows to accede to the files existing DWG and to create new others to a fraction of the cost of the products alternative CAD. DraftSight has an interface of familiar user and a minimal curve of learning that facilitates a simple transition from his application current CAD.»
A file DWG contains the binary information for the design CAD and is the format of drawing of many CAD’s programs. DWG is an abbreviation of «drawing». A file DXF is in use for turning CAD’s files to a generic format that can be read by other products of CAD’s software.
DraftSight competes on the market with more than three dozens of products 2D or 2D/3D hybrids. DraftSight for Windows was thrown in February, 2011 and it has been unloaded more than 1,8 million times to December, 2011. DraftSight uses as platform to PLOUGH of Graebert, being based on Qt.
It is available for these operating systems: Windows, Mac YOU X, Linux.
It is available in these languages: Englishman, simplified Chinese, traditional, Czech, French, German, Italian, Spanish, Japanese, Korean, Polish Chinese, Portuguese Brazilian, Turk and Russian.
DraftSight é un programa gratuito (tes versións de pago) propietario de 3DS para enxeñeiros, arquitectos, diseñadores, estudantes e educadores. O produto foi desenvolvido por Dassault Systèmes e permite aos usuarios crear, editar e visualizar arquivos DWG e DXF.
«Software CAD de DraftSight® permite acceder aos arquivos DWG existentes e crear outros novos a unha fracción do custo dos produtos CAD alternativos. DraftSight ten unha interfaz de usuario familiar e unha curva de aprendizaxe mínima que facilita unha transición sinxela desde a súa aplicación CAD actual.»
Un arquivo DWG contén os datos binarios para o deseño CAD e é o formato de debuxo de moitos programas de CAD. DWG é unha abreviatura de «drawing» («debuxo», en inglés). Un arquivo DXF utilízase para converter arquivos de CAD a un formato genérico que pode ser lido por outros produtos de software de CAD.
DraftSight compite no mercado con máis de tres ducias de produtos 2D ou 2D/3D híbridos. DraftSight para Windows foi lanzado en febreiro de 2011 e foi descargado máis de 1,8 millóns de veces a decembro de 2011. DraftSight utiliza como plataforma a ARES de Graebert, baseándose en Qt.
Está dispoñible para estes sistemas operativos: Windows, Mac VOS X, Linux.
We use cookies on our website to give you the most relevant experience by remembering your preferences and repeat visits. By clicking “Accept”, you consent to the use of ALL the cookies.
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
Functional cookies help to perform certain functionalities like sharing the content of the website on social media platforms, collect feedbacks, and other third-party features.
Cookie
Duración
Descripción
mailmunch_second_pageview
never
Mailmunch sets this cookie to manage subscription service to mailing lists.
_mailmunch_visitor_id
never
Mailmunch sets this cookie to create a unique visitor ID for the Mailmunch mailing list software.
Performance cookies are used to understand and analyze the key performance indexes of the website which helps in delivering a better user experience for the visitors.
Analytical cookies are used to understand how visitors interact with the website. These cookies help provide information on metrics the number of visitors, bounce rate, traffic source, etc.
Cookie
Duración
Descripción
CONSENT
2 years
YouTube sets this cookie via embedded youtube-videos and registers anonymous statistical data.
_ga
2 years
The _ga cookie, installed by Google Analytics, calculates visitor, session and campaign data and also keeps track of site usage for the site's analytics report. The cookie stores information anonymously and assigns a randomly generated number to recognize unique visitors.
_gat_gtag_UA_11257418_2
1 minute
Set by Google to distinguish users.
_gid
1 day
Installed by Google Analytics, _gid cookie stores information on how visitors use a website, while also creating an analytics report of the website's performance. Some of the data that are collected include the number of visitors, their source, and the pages they visit anonymously.
Advertisement cookies are used to provide visitors with relevant ads and marketing campaigns. These cookies track visitors across websites and collect information to provide customized ads.
Cookie
Duración
Descripción
NID
6 months
NID cookie, set by Google, is used for advertising purposes; to limit the number of times the user sees an ad, to mute unwanted ads, and to measure the effectiveness of ads.
VISITOR_INFO1_LIVE
5 months 27 days
A cookie set by YouTube to measure bandwidth that determines whether the user gets the new or old player interface.
YSC
session
YSC cookie is set by Youtube and is used to track the views of embedded videos on Youtube pages.
yt-remote-connected-devices
never
YouTube sets this cookie to store the video preferences of the user using embedded YouTube video.
yt-remote-device-id
never
YouTube sets this cookie to store the video preferences of the user using embedded YouTube video.