Inicio Blog Página 102

De nuevo la crítica | Óscar Tenreiro Degwitz

Otras veces he escrito sobre mi primera impresión de la arquitectura gótica, en Chartres, durante un viaje juvenil. Una tarde de verano entré a la catedral por su portal principal. Vivir el inmenso espacio bañado por la luz del poniente filtrada por los vitrales de la fachada, a esa hora brillando en todo su esplendor, fue para mí uno de esos momentos conmovedores, excepcionales, que la gran arquitectura puede proporcionar.

Había oído hablar mucho como estudiante de la arquitectura gótica y por supuesto tenía una imagen de ella. Pensaba pues que la “conocía”. Y esa tarde me dí cuenta de que ese conocer haba sido un ejercicio libresco, sólo un pálido reflejo de la realidad. Es lo que hoy, medio siglo después, llamo la visión académica de la arquitectura, la que sólo anuncia sin comprender del todo al sujeto del que se ocupa.

La Tourette | Fotografía: Óscar Tenreiro Degwitz
La Tourette | Fotografía: Óscar Tenreiro Degwitz

Otra experiencia análoga, sobre la cual también he hablado, la tuve en La Tourette unos años después cuando vivía en Francia en tiempos de post-grado. Allí me esperaba una lección fundamental sobre la relación entre paisaje y volumen construido, proporción, uso de los materiales, control de la luz natural, las claves del uso del color y la que me ha parecido siempre virtud singular de la arquitectura de Le Corbusier: austeridad y distancia de todo refinamiento en lo subsidiario, lo superpuesto, lo que se agrega. De lo ornamental podría decirse si no fuese por lo difícil que resulta definir la ornamentación.

Ya haber estado en Ronchamp, donde experimenté lo que su autor en un arranque poético llamó “espacio indecible” había sido una iniciación en un modo de ver la arquitectura que ha sido para mi vida posterior una referencia constante.

¿Podían haber sido sustituidas estas experiencias por la fotografía y la representación bidimensional? ¿O por cualquier otro tipo de representación por avanzada que hubiese sido? Claro que no. Lo que aprendí allí ya lo sabía en el sentido platónico, en el que todas las personas saben, desde el inconsciente. Y mis experiencias caraqueñas me lo iban mostrando: nada puede sustituir el recorrido de la arquitectura, el vivirla. Todo lo demás, como menciono en la nota de hoy, es antesala, prólogo, preliminares.

Así como hay personas fotogénicas o no, hay también arquitecturas. Esto lo ilustran bien dos maestros latinoamericanos: Oscar Niemeyer y Carlos Raúl Villanueva. Muchos de los edificios más significativos de Niemeyer aspiran a la pureza formal, mientras que esa no parece haber sido nunca una preocupación esencial para Villanueva, salvo en el Pabellón de Venezuela en la Feria de Montreal de 1967. En ese último caso Villanueva entiende el papel icónico que se aspira tengan estos edificios feriales, efímeros, destinados a llamar la atención. Decide entonces “hablar” mediante la abstracción volumétrica, un recurso que no se encuentra en ninguna de sus demás obras, que desdeñan la concepción de la arquitectura como objeto. Niemeyer sin embargo, particularmente en y después de Brasilia siempre buscó que sus edificios se leyeran como formas puras. Hasta en el caso de un teatro, como en el teatro de Brasilia, edificaciones en las que la complejidad de las relaciones entre sus componentes junto a la diversidad de exigencias de uso hacen difícil la adopción de un envoltorio unitario, lo hizo. Y es ese, por cierto, uno de sus peores edificios.

Esos atributos en cada caso pueden llevarnos a decir que el universo arquitectónico de Niemeyer es captado de modo más inmediato, más decisivo, por la fotografía. Tal vez incluso por una sola. Mientras que se queda corta, requiere de otras, de comentarios, de alguna información escrita adicional, para portar el mensaje de los edificios de Villanueva. Por eso uso el símil de la fotogenia: una cara bonita vista desde muchos ángulos versus una cara interesante favorecida sólo en algunos. Ambas sin duda exigen conocerlas, pero hay una que despierta un atractivo más inmediato. En ambos casos la vivencia de sus arquitecturas es imprescindible, como ya hemos dicho, pero el “gancho” de la imagen fotográfica es mucho más efectivo, más definitivo, en uno de ellos.

En Venezuela en los años cincuenta el gran fotógrafo de arquitectura, en blanco y negro con extraordinarios blancos en las superficies y cielos casi negros, características que se exigían y resaltaban especialmente el valor volumétrico del edificio, era Paolo Gasparini. Muy solicitado por los pocos arquitectos que actuaban aquí para entonces y que publicaban sus obras en la muy bien recordada revista Integral, de impecable calidad, que nos conectaba de modo muy eficiente con el mundo exterior. En cierto modo el conocimiento que se tuvo de lo que aquí se hacía se apoyó en el papel instrumental de la destreza de este fotógrafo.

Y es que la fotografía de arquitectura, de ser un campo que exploraban de modo concienzudo y comprometido los fotógrafos de ese entonces, se ha venido convirtiendo en una especialidad casi de corte excluyente; apoyándose mucho del auge de los medios editoriales. No puede extrañar entonces que en los países donde más se publica hayan surgido los mejores fotógrafos. Y a la inversa, que los mejores fotógrafos sean los que ayudan a fomentar los altos niveles de calidad de las revistas y libros de esos países. Un escenario que ha sido característico de los países centrales porque funciona en forma circular: un factor conduce al otro y viceversa, razón fundamental para que en él la participación de las periferias, de nosotros, sea sólo tangencial.

Pese a las iniciativas que han surgido para remediar esta situación, las arquitecturas de fuera del mundo rico apenas participan del mundo del marketing arquitectónico, y si lo hacen deben jugar con las reglas que allí prevalecen. Una condición que afecta particularmente a la crítica y los críticos: si no surgen los instrumentos que susciten el interés, tampoco habrá “desarrollo” en el sentido que menciono en la nota. Dicho en otras palabras, no habrá deseo de conocer mejor una arquitectura, de recorrerla, de entenderla mejor, si no han aparecido los instrumentos que llamen la atención hacia ella. La crítica entonces se restringirá a lo que conoce de cerca y sólo se ocupará marginalmente de lo distante.

¿Y qué ocurre con los críticos de aquí? Algo que puede explicarse de modo simple: son parte de una situación general de estancamiento que se ha hecho particularmente aguda entre nosotros y ha comenzado a superarse en el resto de América Latina. Aquí se publica mal y de modo esporádico; los intereses comerciales más a la mano no dan el soporte necesario para sostener la selectividad (calidad) en lo que se publica; el sector público se mira el ombligo revolucionario y le basta con ver la arquitectura con lente ideológico; y la arquitectura institucional pública está en manos demasiado limitadas por la estrechez política e intelectual. Lo poco que hay, y lo hay valioso, se resigna a un vivir académico ya de por sí muy disminuido.

Las cosas serán mejores, eso esperamos.

Óscar Tenreiro Degwitz, Arquitecto.
Venezuela, Mayo 2013,
Entre lo Cierto y lo Verdadero

 

Joaquín Costa, 21 | Antonio Giráldez López

Gimnasio Maravillas por Alejandro de la Sota. Fotografía © Fundación Alejandro de la Sota. Cortesía de CANO Estudio.

Joaquín Costa, 21

«Nos hemos vuelto pobres en las experiencias del umbral. Penetrar en el sueño es quizá la única que hoy queda –mas, con ello, también el despertar–»

Walter Benjamin, Obra de los Pasajes.

«La puerta es la señal física de una singularidad, y como toda señal, debe repercutir en el que la atraviesa y cambiar en algo su percepción, su movimiento o su ritmo de paso. Allí es necesario un especial contorsionismo, ya sea de la mirada, de la musculatura o del espíritu. De lo contrario no se trata ni de un límite ni de una verdadera puerta.»

Santiago de Molina, Puertas y Contorsionismo.

Dice una vieja  historia japonesa que los fantasmas no son capaces de doblar dos esquinas seguidas, que ante tal artefacto no saben reaccionar y desisten de su intento de entrar en los lugares que así disponen sus recorridos. Es por ello, o por cualquier otra razón, que dicha configuración ha sido adoptada en multitud de construcciones niponas. Toda entrada a un recinto requiere de un proceso, de una transición que permita ir dejando tras de sí aquello que sobra, que nos acompaña aunque no se vea, aunque no queramos. La importancia del umbral, de un elemento a caballo entre un territorio y otro, no es el espacio físico que configura sino todos los mecanismos que permitan ir despojándose de los fantasmas de lo que queda detrás y cargándose de todo aquello que está por venir. La importancia está en crear las trampas que permitan atraparlos. Algo de todo esto debió aprender Alejandro de la Sota.

En el número 21 de la calle Joaquín Costa un vacío en la fachada da paso a un espacio desde donde se ve tamizada el exterior a través de una verja de acero. Un muro de ladrillo rugoso, el mismo que uno veía y tocaba antes, continúa aquí, interrumpido por una línea continua de pavés. Al fondo del recinto, donde la luz es menor debido a la reducción de altura del espacio, aparece una nueva puerta de dimensiones más humanas que las que suelen dictar los estándares, de madera y metal, que repite la misma colocación, la misma estrategia. No se sitúa en el eje que marca la direccionalidad del lugar, paralelo a la calle, sino de manera tangencial a él, en un rincón, intentando pasar desapercibida. El ámbito de lo público, de lo infinitamente abierto, se vuelve a reducir por tercera vez al atravesar esta segunda puerta. Uno se encuentra en un lugar mucho más oscuro, donde la luz natural se filtra a través de la franja de vidrio que mencionábamos antes, desmaterializando el encuentro entre pared y techo. Envolviendo el espacio aparece de nuevo el muro rugoso de ladrillo rojo, el mismo que había en la calle, el mismo que nos ha ido acompañando en todo el recorrido. Frente a nosotros (esta vez sí) la última puerta, al otro lado un gimnasio.

Por fin estamos dentro.

Antonio Giráldez López
Arquitecto y vago
Madrid · marzo 2015

Pd:

«El gimnasio de Maravillas tiene ya 22 años. No sé por qué lo hice así pero lo que sí sé es que no me disgusta haberlo hecho. Creo que el no hacer Arquitectura es un camino para hacerla y todos cuantos no la hagamos habremos hecho más por ella que los que, aprendida , la siguen haciendo. Entonces se resolvió un problema y sigue funcionando y me parece que nadie echa en falta la Arquitectura que no tiene.»

Alejandro de la Sota, 1984.

Ray y Wright | Jorge Gorostiza

Nicholas Ray

Raymond Nicholas Kienzie, que siempre será para todos Nicholas Ray, tuvo la gran oportunidad en los primeros años treinta de ser aprendiz de Frank Lloyd Wright en Taliesin durante un año.

Tal como le contó a Kathryn Bigelow en una de sus últimas entrevistas:

«yo estaba estudiando teatro en Nueva York, pero desde que había llegado de Wisconsin solía detenerme en su casa de vez en cuando. Vino a la Universidad de Columbia a dar una conferencia. Fui a oírle y al final lo felicité. Dimos un paseo juntos y me preguntó si me convertiría en uno de su primeros estudiantes y fui allí a hacer teatro».

Charles Bitsch entrevistó a Ray en febrero de 1957 para Cahiers du Cinema y le preguntó cómo empezó a trabajar con Wright:

«La arquitectura es la espina dorsal de todas las artes; ya sabes, si es auténtica arquitectura, engloba cada dominio. La simple palabra arquitectura puede aplicarse tanto a una obra de teatro como a una partitura o a un modo de vida. Frank Lloyd Wright le dio a todos los jóvenes del mundo la oportunidad de encontrarse, de practicar la arquitectura, de vivir una vida en común, y de intercambiar experiencias y puntos de vista. No había muchos estadounidenses entre los treinta y cinco jóvenes que estuvieron al principio con Frank Lloyd Wright, pero había nicaragüenses, japoneses, franceses, daneses, suizos y chinos, algunos eran escultores como Noguchi, músicos como Brooks y otros pintores».

También le preguntó si hay influencia de Wright en la arquitectura de las casas de La casa en la sombra y Johnny Guitar:

«No. Yo diría que la influencia más obvia que Wright tuvo en mí, aparte de una especie de actitud filosófica… no, no una actitud filosófica, sino una cierta manera de mirar a las cosas, es mi gusto por el CinemaScope. Me gusta la línea horizontal y lo horizontal era esencial para Wright. Me gusta mucho el formato del CinemaScope y cuando tengo libertad para usarlo como me place, como en Rebelde sin causa, me da mucha satisfacción hacerlo. Pero en las dos películas que has mencionado, la arquitectura estaba tan determinada por el tiempo y el lugar que no era como la de Frank Lloyd Wright y no debía nada a la influencia que tuvo sobre mí. Usé objetos, como el tronco el árbol para Ida [Lupino], que son, es cierto, el tipo de accesorios que se podían haber encontrado en el estar de una villa de Frank Lloyd Wright, pero en la estructura, en la misma arquitectura, no hay influencias de Frank Lloyd Wright. Sin embargo, en Johnny Guitar… es difícil decirlo, necesité un momento casi arbitrariamente dramático para colocar la blancura del vestido de Vienna sobre las rocas rojas, pero creo que pocas veces puedes determinar la influencia exacta que has recibido, de dónde viene tu gusto por algo, o cómo ese gusto evolucionó».

Nunca se sabe si las influencias mencionadas por los creadores son reales en el momento en el que se está produciendo una obra o se buscan después a través incluso de lo que otros han escrito sobre esa obra. Sin embargo, aquí quedan las opiniones de Ray sobre Wright -hubiera sido interesante saber las de Wright sobre Ray, si es que el arquitecto tenía alguna sobre el cineasta- que, al parecer, no acabaron siendo tan buenos amigos como lo eran al principio.

Jorge Gorostiza, arquitecto. Autor del blog Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, febrero 2015

Collage ConceptualCollage ConceptualCollage Conceptual

Los Encuentros ASA en el MEEYAB se han ido celebrando durante 6 años consecutivos, en este libro hemos podido recopilar textos inéditos del particular punto de vista sobre la sostenibilidad y la arquitectura de César Ruiz-Larrea; Felipe Pich-Aguilera y Teresa Batlle; María Jesús González; Lorenzo Barnó y Agnieszka Stepien (Stepienybarno); José María Echarte Ramos; Izaskun Chinchilla; Francisco Javier Casas y Beatriz Villanueva; Francisco Balbuena; Fernando de Retes; Miguel Ángel Díaz Camacho; Javier García Germán; Dolores Victoria Ruiz Garrido y Juan José Ruiz Martín; y Diego García‐Setién Perol.

“La colección de textos “Collage Conceptual”, sobre arquitectura y sostenibilidad que me encomiendan prologar, testa cuan abierto y germinal es el escenario donde se debate el paradigma de la sostenibilidad. Tan abierto que entiendo que el término sostenible está desbordado, quizás afortunadamente, por la condición ecológica o de las diferentes ecologías concernientes.

Quizás sea ya oportuno retomar la epistemología ecológica, para desatar los cierres con que el léxico de lo sostenible restringe la evolución de los contenidos en un devenir hacia una mayor e inevitable entropía del conocimiento.”

Madrid, febrero de 2014
Andrés Perea

+ info

Os Encontros ASA no MEEYAB fóronse celebrando durante 6 anos consecutivos, neste libro puidemos recompilar textos inéditos do particular punto de vista sobre a sostibilidade e a arquitectura de César Ruiz-Larrea; Felipe Pich-Aguilera e Teresa Batlle; María Jesús González; Lorenzo Barnó e Agnieszka Stepien (Stepienybarno); José María echarte Ramos; Izaskun Chinchilla; Francisco Javier Casas e Beatriz Villanueva; Francisco Balbuena; Fernando de Retes; Miguel Ángel Díaz Camacho; Javier García Germán; Dores Victoria Ruiz Garrido e Juan José Ruiz Martín; e Diego GarcíaSetién Perol.

“A colección de textos «Colaxe Conceptual», sobre arquitectura e sostibilidade que me encomendan prologar, testa canto aberto e xerminal é o escenario onde se debate o paradigma da sostibilidade. Tan aberto que entendo que o termo sostible está desbordado, quizais afortunadamente, pola condición ecolóxica ou das diferentes ecoloxías concernentes.

Quizais sexa xa oportuno retomar a epistemoloxía ecolóxica, para desatar os peches con que o léxico do sostible restrinxe a evolución dos contidos nun devir cara a unha maior e inevitable entropía do coñecemento.”

Madrid, febrero de 2014
Andrés Perea

+ info

To plant primeira dispón of dous quarters with baths; and not baixo cuberta hai a quarter with dressing room and bath, as well as estudo-library. The Meetings IT ROASTS in the MEEYAB they have been celebrated for 6 consecutive years, in this book we could have compiled unpublished texts of the particular point of view on the sustainability and César Ruiz-Larrea’s architecture; Philip Pich-Aguilera and Teresa Batlle; Maria Jesus Gonzalez; Lorenzo Barnó y Agnieszka Stepien (Stepienybarno); Jose Maria te echar Branches; Izaskun Chinchilla; Francisco Javier Casas and Beatriz Villanueva; Francisco Balbuena; Fernando of Challenge; Michael Ángel Díaz Camacho; Javier García Germán; Dolores Victoria Ruiz Garrido and Juan Jose Ruiz Martin; and Diego García-Setién Perol.

“The collection of texts » Conceptual Collage «, on architecture and sustainability that they entrust me to preface, tests cuan opened and germinal is the scene where the paradigm of the sustainability is debated. So opened that I understand that the sustainable term is exceeded, probably lucky, by the ecological condition or of the different relating ecologys.

Probably be already opportune to take again the ecological epistemolophy, to untie the closings with which the lexicon of the sustainable thing restricts the evolution of the contents in one to develop towards a major and inevitable entropy of the knowledge.”

Madrid, february 2014
Andrés Perea

+ info

Centro de transferencia de tecnologías aplicadas (C.T.T.A.) | estudio [ r-arquitectura ] Centro de transferencia de tecnoloxías aplicadas (C.T.T.A.) | estudio [ r-arquitectura ] Transfer of applied technologies Center (C.T.T.A.) | estudio [ r-arquitectura ]

UNA MÁQUINA ENTRÓPICA.

El edificio C.T.T.A., compromiso entre funcionalismo y sosteniblidad low-cost.

El edificio C.T.T.A. (Centro de Transferencia de Tecnologías Aplicadas) es el resultado de un trabajo desarrollado a lo largo de casi cuatro años en el estudio de arquitectura vallisoletano [r-arquitectura] de Rodrigo Almonacid por encargo del Parque Científico Universidad de Valladolid.

El anteproyecto presentado al concurso de ideas en junio de 2008 resultó galardonado con el primer premio (según el jurado compuesto por Patxi Mangado, Luis Fernández-Galiano y Juan Antonio Cortés, entre otros), con una propuesta titulada “Máquina Entrópica para un Hábitat Sostenible”. Allí ya se formulaba un compromiso estético entre el funcionalismo moderno y la arquitectura bioclimática, con el que se quiere presentar a una arquitectura nacida de la abstracción y limpieza visual pero compatible con una eficacia energética que minimice el impacto de su “huella ecológica”. La formalización final responde al proyecto definitivo redactado en 2010 bajo fuertes restricciones presupuestarias, en la que se alcanzó una relación coste/superficie de 998,91 €/m2, ratio realmente bajo para esta tipología destinada a uso administrativo (oficinas y laboratorios de investigación científica), y siempre observando una reducción de consumos futuros derivados del uso y mantenimiento del edificio.

En términos funcionales, el C.T.T.A. se concibió como un espacio de ocupación rotatoria y flexible que permitiera el encuentro entre investigadores del ámbito universitario y del mundo empresarial. Todo asentamiento sobre este edificio-plataforma debía asumir una condición “nómada”, donde la permanencia de espacios o su anclaje en el tiempo sería imprecisa: la condición de máxima flexibilidad suponía aceptar la posibilidad de cambios en el tiempo de manera natural, como condición primera y sine qua non. El espacio se configuró mediante la superposición de bandejas flotantes donde alojar las áreas de trabajo. Se pretendía conseguir una auténtica “isotropía funcional” gracias a la versatilidad de la espina central de infraestructuras tecnológicas (un patinillo lineal presente en todas las plantas sobre rasante), y a los falsos techos de lamas metálicas abiertas y registrables por módulos, con los que se dota a todos los recintos de trabajo.

Desde el principio, el objetivo fue apostar por una pieza de arquitectura que, pese a su gran volumen y el reducido espacio libre circundante, mostrase con audacia su atrevida ligereza dentro del campus de la Universidad de Valladolid en el que se inscribe. Frente al conjunto de “pesados” edificios vecinos, se optó por el contrapunto, ofreciendo una pieza ligera y delicada. Estéticamente se concibió al edificio como la superposición flotante de un volumen translúcido y luminoso sobre un podium macizo y opaco, de construcción más sólida, que resolvería el contacto con el suelo a nivel de semi-sótano. De este modo, el edificio se tensiona en el áspero contraste entre el orden tectónico y el orden estereotómico. Entre ambos órdenes se inserta horizontalmente una grieta transparente que parece hacer levitar al ligero sobre el pesado, evidenciado aún más si cabe por el deslizamiento horizontal de una pieza respecto a la otra. Dos esbeltas y mudas cajas negras de hormigón vertebran las comunicaciones verticales del edificio, renunciando a referenciar la escala del edificio, oponiendo así su condición enhiesta a la horizontalidad del conjunto.

Esta abstracta disposición volumétrica se hizo compatible con el objetivo de reducir las pérdidas energéticas a través de la envolvente, al crear un volumen de bajo factor de forma. Debido a esta compacidad formal, la climatización del espacio interior se redujo estrictamente a los espacios de trabajo (oficinas, laboratorios, despachos, salas de reuniones), marginando los espacios residuales fuera del volumen principal (garaje, cuartos de instalaciones, escaleras, aseos, almacenes, etc.).

Atendiendo a las ordenanzas del campus, el edificio se orientó longitudinalmente en dirección SE-NO. Se diseñó una envolvente principal completamente translúcida en sus cuatro frentes, una solución abstracta en lo formal e isótropa en lo energético (a modo de “caja isotérmica”, parafraseando a Le Corbusier), que logra una enorme captación de luz natural (minimizando el uso de la iluminación artificial, uno de los consumos energéticos mayores en edificios de oficinas).

Para optimizar el acondicionamiento pasivo arquitectónico, se invirtió el esquema tipológico tradicional al ubicar los pasillos rodeando periféricamente a los recintos de trabajo, con dos únicas crujías estructurales en sentido longitudinal que dejan en voladizo a todo el perímetro de los forjados. Al hacerlo así, estos actúan como protecciones horizontales para el sombreamiento interior de los recintos de trabajo en verano, sin que en invierno impidan las ganancias térmicas y lumínicas debido a la menor inclinación de los rayos solares. Los dos núcleos verticales (con escaleras, ascensor y aseos), actúan como “cuerpos negros” que absorben y retienen el calor en invierno, proporcionan un eficaz sombreamiento de algunas de las zonas más expuestas al sobrecalentamiento en verano, y aumentan la inercia térmica global del edificio.

La decisión de alterar la tipología convencional ha sido, a la postre, una de las más fértiles en todos sus aspectos. Además de lograr una mayor amplitud y luminosidad en los espacios de circulación, se aúnan espacial, formal y térmicamente las tres plantas de oficinas, y se uniformiza visualmente el cuerpo translúcido desde el exterior. Esto ha convertido a los pasillos periféricos en un espacio intermedio, una “doble piel habitable” configurada como franja periférica continua, y confinada entre la “piel exterior” de paneles de policarbonato celular machihembrados de última generación (U=1,00 W/m2.K) y la “piel interior” de mamparas de vidrio y madera de haya vaporizada.

La condición translúcida de la piel exterior asegura una alta aportación de luz natural y filtra gran parte de las radiaciones infrarrojas sin acudir a sistemas complejos de protección solar. Por otro lado, la piel interior de las mamparas, acristaladas de suelo a techo, asegura un aprovechamiento máximo de la iluminación natural indirecta en los recintos de trabajo. El vidrio en los pasillos es doble, con capa de baja emisividad y butiral de seguridad con atenuación acústica, aumentando el rendimiento de la calefacción invernal en el interior de los locales y  ofreciendo un aspecto cambiante en el interior que aúna intimidad y transparencia en las oficinas.

Esta estrategia consigue así un abrigo de aire y luz entre dos pieles, un auténtico “amortiguador bioclimático” entre las condiciones exteriores e interiores, que optimiza las soluciones arquitectónicas pasivas y reduce consumos por acondicionamiento activo del interior. El “efecto invernadero” generado periféricamente permitirá reducir notablemente el consumo de la calefacción en los meses de frío extremo, llegando a prescindir de ella en los meses de temperaturas intermedias (primavera/otoño). Y en verano, la porosidad de la piel exterior permitirá un enfriamiento gratuito en horario nocturno gracias a las franjas de ventanas practicables.

Mediante la instalación de un sistema de control domótico centralizado, se optimiza el uso de las instalaciones para lograr un ajuste más aproximado a la demanda existente en cada momento, logrando obtener de ellas la máxima eficacia para reducir los consumos. Este sistema controla el funcionamiento de las instalaciones térmicas (sistema de recuperación entálpica en los equipos de ventilación mecánica, variadores de frecuencia en las bombas de circulación, etc.), de la iluminación artificial (con sistemas de regulación y control, así como detección de presencia), e incluso la apertura motorizada de las ventanas de lamas de vidrio insertadas en las fachadas, atendiendo a una serie de sondas exteriores e interiores distribuidas por el edificio.

Obra: Centro de transferencia de tecnologías aplicadas (C.T.T.A.)
Emplazamiento: Campus universitario “Miguel Delibes”, Paseo de Belén s/n, Valladolid, España
Autor: estudio [r-arquitectura] (Rodrigo Almonacid Canseco, arquitecto proyectista y director de obra)
Promotor: PARQUE CIENTÍFICO DE LA UNIVERSIDAD DE VALLADOLID
Constructor: DRAGADOS S.A.
Colaboradores: CYA PROYECTOS (instalaciones y eficiencia energética), PEJARBO S.L. (estructuras), BENITO GARCÍA P. (dirección de ejecución de la obra y coordinador de seguridad y salud), RAQUEL CABRERO O. (delineación y maquetas), Lluís Casals (fotógrafo).
Presupuesto: 5.480.743,70 €
Superficie total construida: 5.486,70 m2
Proyecto Básico y de Ejecución: agosto 2010.
Fin de obra: enero 2012
Plazo de obra: 14 meses (diciembre 2010 – enero 2012).
+ rarquitectura.wordpress.com

Reconocimientos
Anteproyecto: 1er. Premio concurso de ideas 2008 convocado por la Universidad de Valladolid y el Colegio Oficial de Arquitectos de Valladolid. Jurado: Patxi Mangado, Juan Antonio Cortés, Luis Fernández-Galiano.

A ENTROPY MACHINE .

The building C.T.T.A., commitment between funcionalismo and sosteniblidad low-cost.

The building C.T.T.A. (Center of Transfer of Applied Technologies) is the result of a work developed throughout almost four years in the study of architecture vallisoletano Rodrigo Almonacid’s [r-architecture] for order of the Scientific Park University of Valladolid.

The preliminary design presented to the contest of ideas in June, 2008 it turned out to be award winner with the first prize (according to the juror composed by Patxi Mangado, Luis Fernandez-Galiano and Juan Antonio Cortés, between others), with a qualified offer «Entropy Machine for a Sustainable Habitat». There already an aesthetic commitment was formulated between the modern funcionalismo and the architecture bioclimática, with that it wants to appear to a born architecture of the abstraction and cleanliness visual but compatible with an energy efficiency that minimizes the impact of his «ecological fingerprint». The final formalization answers to the definitive project written in 2010 under strong budgetary restrictions, in that a relation reached cost / surface of 998,91 €/m2, really low ratio for this typology destined for administrative use (offices and laboratories of scientific investigation), and always observing a reduction of future consumptions derived from the use and maintenance of the building.

In functional terms, the C.T.T.A. was conceived as a space of rotating and flexible occupation that was allowing the meeting between investigators of the university area and of the managerial world. Any accession on this building – platform had to assume a «nomadic» condition, where the permanency of spaces or his anchorage in the time would be vague: the condition of maximum flexibility supposed accepting the possibility of changes in the time of a natural way, as the first condition and sine qua odd number. The space was formed by means of the overlapping of floating trays where to lodge the areas of work. One was trying to obtain a certification » isotropía functionally » thanks to the versatility of the central thorn of technological infrastructures (a linear present patinillo in all the plants on low), and to the false ceilings of metallic opened muds and registrables for modules, with which it is endowed to all the enclosures of work.

From the beginning, the aim was to bet for a piece of architecture that, in spite of his great volume and the limited free surrounding space, was showing with audacity his bold lightness inside the campus of the University of Valladolid in the one that registers. Opposite to the set of «heavy» neighboring buildings, it was chosen for the dispute, offering a light and delicate piece. Aesthetically it was conceived to the building as the floating overlapping of a translucent and luminous volume on a massive and opaque podium, of more solid construction, which would solve the contact with the soil to level of semi-basement. Thus, the building is tensed in the rough contrast between the tectonic order and the estereo order. Between both orders there is inserted horizontally a transparent crack that seems to do levitar the light one on the heavy one, demonstrated furthermore if it fits for the horizontal slide of a piece with regard to other one. Two slender and mute black boxes of concrete vertebran the vertical communications of the building, giving up indexing the scale of the building, objecting this way his erect condition to the horizontalidad of the set.

This abstract volumetric disposition became compatible by the aim to reduce the energetic losses across the surrounding one, on having created a volume of low shape factor. Due to this formal compactness, the air conditioning of the interior space diminished strictly to the working spaces (offices, laboratories, offices, rooms of meetings), isolating the residual spaces out of the principal volume (garage, quarters of facilities, stairs, bathroom, stores, etc.).

Attending to the ordinances of the campus, the building was orientated longitudinally in direction I CAN – NOT. There was designed the surrounding principal completely translucent one in his four foreheads, an abstract solution in the formal thing and isótropa in the energetic thing (like » isothermal box «, paraphrasing to Him Corbusier), that achieves an enormous capture of natural light (minimizing the use of the artificial lighting, one of the energetic major consumptions in office blocks).

To optimize the passive architectural conditioning, the scheme was invested tipológico traditionally on having located the corridors making a detour periféricamente to the enclosures of work, with two only ones you were squeaking structural in longitudinal sense that they leave in projecting to the whole perimeter of the wrought ones. On having made it like that, these act as horizontal protections for the interior sombreamiento of the enclosures of work in summer, without in winter there prevent the thermal and light earnings due to the minor inclination of the solar beams. Both vertical cores (with stairs, elevator and bathroom), act as » black bodies » that absorb and retain the heat in winter, provide an effective sombreamiento with some with the zones most exposed to the overheating in summer, and increase the thermal global inertia of the building.

The decision to alter the conventional typology has been, at last, one of the most fertile in all his aspects. Beside achieving a major extent and luminosity in the spaces of traffic, aúnan spatially, formally and térmicamente three plants of offices, and uniformiza visually the translucent body from the exterior. This has turned to the peripheral corridors in an intermediate space, a «double inhabitable skin» formed as peripheral constant band, and confined between the «exterior skin» of dovetailing panels of cellular polycarbonate of last generation (U=1,00 W/m2. K) and the » interior skin» of glass screens and wood of vaporized beech.

The translucent condition of the exterior skin assures a high contribution of natural light and leaks great part of the infrared radiations without coming to complex systems of solar protection. On the other hand, the interior skin of the screens, glazed of soil to ceiling, he assures a maximum utilization of the natural indirect lighting in the enclosures of work. The glass in the corridors is double, with cap of fall emisividad and butiral of safety with sound transmission loss, increasing the performance of the winter heating inside the places and offering a changeable aspect in the interior that aúna intimacy and transparency in the offices.

This strategy obtains this way an air coat and light between two skins, authentic » absorber bioclimático » between the exterior and interior conditions, which it optimizes the architectural passive solutions and reduces consumptions for active conditioning of the interior. The generated «greenhouse effect» periféricamente will allow to reduce notably the consumption of the heating in the months of extreme cold, managing to do without her in the months of intermediate temperatures (spring / autumn). And in summer, the porosity of the exterior skin will allow a free cooling in night schedule thanks to the striping of practicable windows.

By means of the installation of a system of home automated centralized control, the use of the facilities is optimized to achieve an adjustment more come closer the existing demand in every moment, managing to obtain of them the maximum efficiency to reduce the consumptions. This system controls the functioning of the thermal facilities (system of recovery entálpica in the equipments of mechanical ventilation, variators of frequency in the bombs of traffic, etc.), of the artificial lighting (with systems of regulation and control, as well as detection of presence), and even the opening motorized of the windows of glass muds inserted in the fronts, attending to a series of exterior and interior probes distributed by the building.

Work: Transfer of applied technologies Center (C.T.T.A.)

Location: Campus universitario “Miguel Delibes”, Paseo de Belén s/n, Valladolid, Spain

Author: estudio [r-arquitectura] (Rodrigo Almonacid Canseco, Architect designer and the director of work)

Promotoer: PARQUE CIENTÍFICO DE LA UNIVERSIDAD DE VALLADOLID

Builder: DRAGADOS S.A.

Collaborators: CYA PROYECTOS (Facilities and energy efficiency), PEJARBO S.L. (structures), BENITO GARCÍA P. (Direction of execution of the work and coordinator of safety and health), RAQUEL CABRERO O. (Delineation and models), Lluís Casals (photography).

Budget: 5.480.743,70 €

Total constructed surface: 5.486,70 m2

Basic project and of Execution: I shrivel, 2010.

End of work: January, 2012

Term of work: 14 months (December, 2010 – January, 2012).

+ rarquitectura.wordpress.com

Recognitions

Preliminary design: 1er. I reward contest of ideas 2008 summoned by the University of Valladolid and the Architects’ Official College of Valladolid. Juror: Patxi Mangado, Juan Antonio Cortés, Luis Fernandez-Galiano.

UNHA MÁQUINA ENTRÓPICA.

O edificio C.T.T.A., compromiso entre funcionalismo e sosteniblidad low-cost.

O edificio C.T.T.A. (Centro de Transferencia de Tecnoloxías Aplicadas) é o resultado dun traballo desenvolvido ao longo de case catro anos no estudo de arquitectura valisoletano [r-arquitectura] de Rodrigo Almonacid por encarga do Parque Científico Universidade de Valladolid.

O anteproxecto presentado ao concurso de ideas en xuño de 2008 resultou galardoado co primeiro premio (segundo o xurado composto por Patxi Mangado, Luis Fernández-Galiano e Juan Antonio Cortés, entre outros), cunha proposta titulada «Máquina Entrópica para un Hábitat Sostible». Alí xa se formulaba un compromiso estético entre o funcionalismo moderno e a arquitectura bioclimática, co que se quere presentar a unha arquitectura nacida da abstracción e limpeza visual pero compatible cunha eficacia enerxética que minimice o impacto da súa «pegada ecolóxica». A formalización final responde ao proxecto definitivo redactado en 2010 baixo fortes restricións presupostarias, na que se alcanzou unha relación custo/superficie de 998,91 €/m2, ratio realmente baixo para esta tipoloxía destinada a uso administrativo (oficinas e laboratorios de investigación científica), e sempre observando unha redución de consumos futuros derivados do uso e mantemento do edificio.

En termos funcionais, o C.T.T.A. concibiuse como un espazo de ocupación rotatoria e flexible que permitise o encontro entre investigadores do ámbito universitario e do mundo empresarial. Todo asentamento sobre este edificio-plataforma debía asumir unha condición «nómade», onde a permanencia de espazos ou a súa ancoraxe no tempo sería imprecisa: a condición de máxima flexibilidade supoñía aceptar a posibilidade de cambios no tempo de xeito natural, como condición primeira e sine qua non. O espazo configurouse mediante a superposición de bandexas flotantes onde aloxar as áreas de traballo. Pretendíase conseguir unha auténtica «isotropía funcional» grazas á versatilidade da espiña central de infraestruturas tecnolóxicas (un patinillo lineal presente en todas as plantas sobre rasante), e aos falsos teitos de lamas metálicas abertas e rexistrables por módulos, cos que se dota a todos os recintos de traballo.

Dende o principio, o obxectivo foi apostar por unha peza de arquitectura que, malia o seu gran volume e o reducido espazo libre circundante, mostrase con audacia a súa atrevida lixeireza dentro do campus da Universidade de Valladolid no que se inscribe. Fronte ao conxunto de «pesados» edificios veciños, optouse polo contrapunto, ofrecendo unha peza lixeira e delicada. Esteticamente concibiuse ao edificio como a superposición flotante dun volume translúcido e luminoso sobre un podio macizo e opaco, de construción máis sólida, que resolvería o contacto co chan a nivel de semi-soto. Deste modo, o edificio se tensiona no áspero contraste entre a orde tectónica e a orde estereotómico. Entre ambas as dúas ordes insírese horizontalmente unha greta transparente que parece facer levitar ao lixeiro sobre o pesado, evidenciado aínda máis se cabe polo deslizamento horizontal dunha peza respecto á outra. Dúas esveltas e mudas caixas negras de formigón vertebran as comunicacións verticais do edificio, renunciando a referenciar a escala do edificio, opoñendo así a súa condición enhiesta á horizontalidade do conxunto.

Esta abstracta disposición volumétrica fíxose compatible co obxectivo de reducir as perdas enerxéticas a través da envolvente, ao crear un volume de baixo factor de forma. Debido a esta compactidade formal, a climatización do espazo interior reduciuse estritamente aos espazos de traballo (oficinas, laboratorios, despachos, salas de reunións), marxinando os espazos residuais fóra do volume principal (garaxe, cuartos de instalacións, escaleiras, aseos, almacéns, etc.).

Atendendo ás ordenanzas do campus, o edificio orientouse lonxitudinalmente en dirección SUESTE-NON. Deseñouse unha envolvente principal completamente translúcida nas súas catro frontes, unha solución abstracta no formal e isótropa no enerxético (a xeito de «caixa isotérmica», parafraseando a Le Corbusier), que logra unha enorme captación de luz natural (minimizando o uso da iluminación artificial, un dos consumos enerxéticos maiores en edificios de oficinas).

Para optimizar o acondicionamento pasivo arquitectónico, inverteuse o esquema tipolóxico tradicional ao situar os corredores rodeando perifericamente aos recintos de traballo, con dúas únicas cruxías estruturais en sentido lonxitudinal que deixan en beiril a todo o perímetro dos forxados. Ao facelo así, estes actúan como proteccións horizontais para o sombreamiento interior dos recintos de traballo en verán, sen que en inverno impidan as ganancias térmicas e lumínicas debido á menor inclinación dos raios solares. Os dous núcleos verticais (con escaleiras, ascensor e aseos), actúan como «corpos negros» que absorben e reteñen a calor en inverno, proporcionan un eficaz sombreamiento dalgunhas das zonas máis expostas ao sobrequentamento en verán, e aumentan a inercia térmica global do edificio.

A decisión de alterar a tipoloxía convencional foi, ao cabo, unha das máis fértiles en todos os seus aspectos. Ademais de lograr unha maior amplitude e luminosidade nos espazos de circulación, xúntanse espacial, formal e termicamente as tres plantas de oficinas, e se uniformiza visualmente o corpo translúcido dende o exterior. Isto converteu aos corredores periféricos nun espazo intermedio, unha «dobre pel habitable» configurada como franxa periférica continua, e confinada entre a «pel exterior» de paneis de policarbonato celular agargalados de última xeración (U=1,00 W/m2.K) e a «pel interior» de biombos de vidro e madeira de haxa vaporizada.

A condición translúcida da pel exterior asegura unha alta achega de luz natural e filtra gran parte das radiacións infravermellas sen acudir a sistemas complexos de protección solar. Por outro lado, a pel interior dos biombos, acritalar de chan a teito, asegura un aproveitamento máximo da iluminación natural indirecta nos recintos de traballo. O vidro nos corredores é dobre, con capa de baixa emisividade e butiral de seguridade con atenuación acústica, aumentando o rendemento da calefacción invernal no interior dos locais e ofrecendo un aspecto cambiante no interior que xunta intimidade e transparencia nas oficinas.

Esta estratexia consegue así un abrigo de aire e luz entre dúas peles, un auténtico «amortecedor bioclimático» entre as condicións exteriores e interiores, que optimiza as solucións arquitectónicas pasivas e reduce consumos por acondicionamento activo do interior. O «efecto invernadoiro» xerado perifericamente permitirá reducir notablemente o consumo da calefacción nos meses de frío extremo, chegando a prescindir dela nos meses de temperaturas intermedias (primavera/outono). E en verán, a porosidade da pel exterior permitirá un arrefriamento gratuíto en horario nocturno grazas ás franxas de ventás practicables.

Mediante a instalación dun sistema de control domótico centralizado, optimízase o uso das instalacións para lograr un axuste máis aproximado á demanda existente en cada momento, logrando obter delas a máxima eficacia para reducir os consumos. Este sistema controla o funcionamento das instalacións térmicas (sistema de recuperación entálpica nos equipos de ventilación mecánica, variadores de frecuencia nas bombas de circulación, etc.), da iluminación artificial (con sistemas de regulación e control, así como detección de presenza), e mesmo a apertura motorizada das ventás de lamas de vidro inseridas nas fachadas, atendendo a unha serie de sondas exteriores e interiores distribuídas polo edificio.

Obra: Centro de transferencia de tecnoloxías aplicadas (C.T.T.A.)

Localización: Campus universitario «Miguel Delibes», Paseo de Belén s/n, Valladolid, España

Autor: estudo [r-arquitectura] (Rodrigo Almonacid Canseco, arquitecto proxectista e director de obra)

Promotor: PARQUE CIENTÍFICO DA UNIVERSIDADE DE VALLADOLID

Construtor: DRAGADOS S.A.

Colaboradores: CYA PROXECTOS (instalacións e eficiencia enerxética), PEJARBO S.L. (estruturas), BENITO GARCÍA PÁX. (dirección de execución da obra e coordinador de seguridade e saúde), RAQUEL CABREIRO O. (delineación e maquetas), Lluís Casals (fotógrafo).

Presuposto: 5.480.743,70 €

Superficie total construída: 5.486,70 m2

Proxecto Básico e de Execución: agosto 2010.

Fin de obra: xaneiro 2012

Prazo de obra: 14 meses (decembro 2010 – xaneiro 2012).

+ rarquitectura.wordpress.com

Recoñecementos

Anteproxecto: 1er. Premio concurso de ideas 2008 convocado pola Universidade de Valladolid e o Colexio Oficial de Arquitectos de Valladolid. Xurado: Patxi Mangado, Juan Antonio Cortés, Luis Fernández-Galiano.

REhabitando – una utopía HOMOCRISISREhabitando – unha utopía HOMOCRISISReliving – a HOMOCRISIS Utopia

0

Asociación Sostenibilidad y Arquitectura (ASA), en su deseo de contribuir en la aplicación de la sostenibilidad, la eficiencia energética y trabajo multidisciplinar en la edificación, convoca el concurso “REhabitando – una utopía HOMOCRISIS”.

El concurso pretende animar a la investigación en rehabilitación arquitectónica y energética y está destinado a equipos pluridisciplinares de trabajo, integrados por jóvenes profesionales o estudiantes de arquitectura e ingeniería entre otros.

El premio se entregará en forma de becas remuneradas de colaboración en empresas, para emprendedores o formación. De esta forma se pretende incentivar el acceso al mundo laboral de jóvenes arquitectos e ingenieros o mejorar su posicionamiento en el mismo.

Más información en:

· Las bases del concurso.
· Planos y foto aérea.
· Imagenes del edificio.

Asociación Sostibilidade e Arquitectura (ASA), no seu desexo de contribuír na aplicación da sostibilidade, a eficiencia enerxética e traballo multidisciplinar na edificación, convoca o concurso “REhabitando – unha utopía HOMOCRISIS”.

O concurso pretende animar á investigación en rehabilitación arquitectónica e enerxética e está destinado a equipos pluridisciplinares de traballo, integrados por mozos profesionais ou estudantes de arquitectura e enxeñaría entre outros.

O premio entregarase en forma de bolsas remuneradas de colaboración en empresas, para emprendedores ou formación. Desta forma preténdese incentivar o acceso ao mundo laboral de novos arquitectos e enxeñeiros ou mellorar o seu posicionamento neste.

Máis información en:

· As bases do concurso.
· Planos e foto aérea..
· Imagenes do edificio.

Association Sustainability and Architecture (ASA), in his desire to contribute in the application of the sustainability, the energy efficiency and multidisciplinary work in the building, summons the contest “REliving – a HOMOCRISIS utopia”.

The contest tries to encourage to the investigation in architectural and energetic rehabilitation and is destined to multidisciplinary equipments of work, integrated by professional young women or students of architecture and engineering between others.

The prize will submit in the shape of scholarships remunerated of collaboration in companies, for entrepreneurs or formation. Of this form one tries to stimulate the access to the labor world of young architects and engineers or to improve his positioning in the same one.

More information in:

· The bases of the contest.
· Planes and air photo.
· Images of the building.

Del tiempo y el espacio en la Sociedad Red | Marc Chalamanch

Fotografía: Marc Chalamanch, Barcelona, 2010

Paulatinamente nos convertimos en nómadas sin un espacio propio ni definido. Estamos obligados a vivir en un tiempo que no controlamos y que oscila entre diferentes mundos que tenemos que lograr interpretar para gestionar los compromisos a los que nos obliga. Vivimos inmersos en universos diferentes que se superponen e interactúan formando un gran mosaico en movimiento perpetuo dentro de un mundo global. Nos encontramos en un entorno de cambio permanente y de futuro indescifrable en el que se está construyendo un mundo formado por redes globales sustentadas por las Tecnologías de la Información y la Comunicación (TIC), que se convierten en el eje sobre el que gira un nuevo paradigma informacional, y del que somos partícipes desde la vivencia de una realidad digital tan real como la física. Dicho conjunto de realidades es capaz de impulsar el desarrollo de un nuevo orden informacional que nos permitirá, si queremos, ser actores activos de los cambios paradigmáticos que vivimos. El informacionalismo está estructurando nuestra sociedad de forma permanente y ubicua a través de tecnologías de código abierto, sometidas a un nuevo neodarwinismo ahora informacional, que modifica la noción que tenemos de espacio y tiempo, y donde la materialidad de la sociedad industrial se está transformando para convertirse en una digitalización que no entiende de límites.

A partir de aquí empezamos a explicar nuestro posicionamiento como arquitectos y urbanistas. Una posición que, a imagen de la sociedad en la que vivimos, viene marcada por la gestión de un entorno informacional cada vez más complejo y sumido en una continua y rápida transformación. Una transformación sin un rumbo predecible que afecta a todos los ámbitos de nuestro trabajo, y nos obliga a posicionarnos delante de una sociedad en perpetuo cuestionamiento. Este cambio estructural, consecuencia de la Sociedad Red, ha llevado a redefinir dos de las bases de nuestra existencia, el espacio y el tiempo. Como consecuencia, estamos obligados a dar respuesta a los dos pilares sobre los que se estructura nuestra sociedad, un nuevo concepto de espacio, el espacio flujo, y otro de tiempo, el tiempo atemporal, que inevitablemente coexistirán con los anteriores. Nuevos conceptos de espacio y tiempo que son producto de una transformación histórica, donde la tecnología marca la promesa de un nuevo devenir.

Tenemos que entender, como arquitectos, que el espacio ya no se organiza solamente alrededor de la idea de progreso o está destinado al desarrollo de las fuerzas productivas, como ocurría hasta ahora en la sociedad industrial. En la actualidad aparece el concepto de espacio de los flujos como la herramienta para dar forma material y soporte a procesos y funciones constituidos por nodos y redes que surgen de la Sociedad Red. Es el espacio que se construye alrededor de los flujos: de capital, de información, de tecnología, de interacción organizativa, de imágenes, sonidos y símbolos, pero también de personas e ideas. Flujos que se componen de múltiples y simultáneas secuencias de intercambio e interacción entre los diferentes actores sociales en todos los ámbitos de nuestra sociedad (políticos, económicos y simbólicos), es decir, la Sociedad Red se ha convertido realmente en una procesadora de flujos. A partir de aquí nos encontramos con la consecuencia de que los lugares, basados en la contigüidad y la práctica, el significado, la función y la localidad, ya no forman parte de espacios únicos, sino que adquieren un papel nodal entre múltiples espacios fragmentados y, en muchas ocasiones, desconectados. Como plantea Manuel Castells, estamos frente a «una nueva forma espacial característica de las prácticas sociales que dominan y conforman la Sociedad Red: el espacio de los flujos. El espacio de los flujos es la organización material de las prácticas sociales en tiempo compartido que funcionan a través de los flujos»1.

Paralelo a estos planteamientos, tenemos que gestionar una nueva noción de tiempo, un tiempo atemporal que queda, por primera vez, separado de la idea de lugar. Este tiempo deja de estar subordinado al espacio para dar lugar a una secuencia de acontecimientos desordenados y simultáneos. Se vuelve creación de y sobre lo imprevisible, e igual que se adapta a la aleatoriedad también tiene la facultad de reelaborarse. Un nuevo tiempo que ya no viene regulado por los ritmos biológicos ni por la esclavitud del reloj como en la sociedad industrial, sino que parece buscar la negación de la secuenciación para definir su propia existencia. Un tiempo que aparece comprimiendo y difuminando las secuencias de nuestras prácticas sociales, incluyendo las nociones de pasado, presente y futuro. Un tiempo atemporal que no es un tiempo único, sino que viene a sumarse a los anteriores, al tiempo biológico, al tiempo burocrático, al tiempo industrial y dando origen a un tiempo que se convertirá en el activador de otros nuevos tiempos, como el tiempo glacial2. Nos encontramos dentro de un collage de tiempos múltiples que existen simultáneamente, a modo de una hipercronía que comparte una misma temporalidad en diferentes tiempos.

El lugar y el tiempo ya no son una misma unidad de construcción social, sino que están redefinidos por la aparición de la Sociedad Red, y este hecho cambia radicalmente la manera de afrontar la arquitectura y la reflexión sobre la ciudad y el desarrollo territorial. El lugar y el tiempo se han convertido en la máxima expresión de los cambios de las estructuras sociales y culturales de la Sociedad Red, que constituyen cambios que son articulados alrededor del paradigma Informacional.

En todo caso no podemos más que reconocer, como plantea Luis Mansilla3 «sospecho que el espacio, en realidad, no forma parte de nuestras preocupaciones, sólo el tiempo, que se derrama y escapa entre los dedos cuando intentamos atraparlo» y que en definitiva no tenemos nada salvo nuestro tiempo, porque es el tiempo el que se manifiesta en el espacio y el que acaba creando los lugares. Lugares que ahora se están empezando a desmaterializar convirtiéndose en sinapsis invisibles donde a los arquitectos solo nos queda la capacidad de generar temporalidades capaces de ser reconocidas en el espacio. Dichas temporalidades se transforman en un mundo en constante movimiento y donde el tiempo es quien nos permite percibir el lugar, es el que lo crea.

Marc Chalamanch · Arquitecto
Barcelona. Enero 2015

Notas

1 CASTELLS, Manuel (2005) «La era de la información» Tomo 1,  pág 451.
2 CASTELLS, Manuel (2011) “Informacionalismo, redes y sociedad red: una propuesta teórica”, libro “La sociedad red: una visión global” pág. 67.
El tiempo biológico, característico de la mayoría de la existencia humana y todavía del grueso de la existencia humana), está definido por la secuencia programada de los ciclos vitales de la naturaleza.
El tiempo burocrático, es el tiempo biológico modelado por a lo largo de la historia, es decir, la organización del tiempo, en instituciones y en la vida cotidiana, en función de los códigos de los aparatos ideológico-militares que funcionan sobre los ritmos del tiempo biológico.
El tiempo industrial, con la paulatina imposición del tiempo de reloj en la era industrial se llega a constituir la medida y la organización de una secuenciación suficientemente precisa como para asignar tareas y orden a cada momento de la vida, comenzando por la estandarización del tiempo industrial y el cálculo del horizonte temporal de las transacciones financieras, dos componentes fundamentales del capitalismo que no podrían funcionar sin un tiempo reglado por el reloj.
El tiempo glacial, es el tiempo propuesto  por movimientos ecologistas, vivir el tiempo con una perspectiva cosmológica de longue durée, contemplando nuestras vidas como parte de la evolución de nuestra especie, y sintiéndonos solidarios con las futuras generaciones, y con nuestra herencia cosmológica. Concepto desarrollado por Scott Lash y John Urry en el libro «Economies of signs and space» 1994.
3 TUÑON, Emilio (2012) «el tiempo que se escapa entre los dedos», Circo, 2012, 176. La libertad de los fragmentos. Cita de Luis Mansilla

Modelos | Antonio S. Río Vázquez

Auditorio en la nueva fábrica de Sargadelos | Archivo de Xosé Díaz

«El Laboratorio registra un extenso número de intentos y teorías que van desde las de Ruskin y Morris, a los racionalistas, constructivistas y productivistas rusos con su Vchutemas, y otros laboratorios, hasta las últimas experiencias de Bill, Maldonado, etc., pasando por el ejemplo más conocido en occidente del Bauhaus».

Fragmento del manifiesto del Laboratorio de Formas

Actualmente se expone en la galería José de la Mano de Madrid la muestra Monika Buch. Una española en la HfG de Ulm (1956-1958), un recorrido por los trabajos académicos de la única persona de nacionalidad española que realizó sus estudios en la célebre escuela alemana, dos años después de su fundación en 1953.

Como se recuerda en el catálogo de la exposición,

«El programa de estudios de la HfG —Hochschule für Gestaltung / HfG Ulm— comienza con un curso básico, Grundkurs, común para todos los alumnos, cuyo principal objetivo es la iniciación visual. Éste es posiblemente el cambio más significativo respecto a cualquier modelo precedente: se abandonan posiciones subjetivo-expresionistas (Itten, Klee, Kandinsky) o experimentos formalistas (Moholy-Nagy) a favor del estudio de la percepción y las leyes que la rigen».

Hace poco tiempo, otra exposición itinerante, llamada Modelos de Ulm 1953-1968. El diseño de la nueva Alemania, conmemoraba los cincuenta años de la fundación de la escuela, pionera en la enseñanza, la investigación y el desarrollo proyectual en todas las escalas del diseño: desde el tratamiento de la información gráfica a la arquitectura.

Entre otras sedes, los Modelos de Ulm se expusieron en las antiguas fábricas de Sargadelos (Cervo, Lugo). Allí pudimos observar el trabajo de ilustres profesores como Otl Aicher, Tomás Maldonado o Max Bill, y la herencia que recibieron, de una manera tan directa como crítica, desde la Bauhaus, de dónde también procedían algunos de los docentes, como Josef Albers, Johannes Itten, Walter Peterhans o el propio Max Bill, autor también de los edificios de la nueva escuela.

Resultaba simbólico disfrutar de esta exposición en un marco tan significativo como la antigua fábrica de Sargadelos, en el mismo lugar dónde durante los siglos XIX y XX se produjeron dos de los momentos más importantes en la historia del diseño industrial en Galicia: Inicialmente, el espíritu ilustrado de Antonio Raimundo Ibáñez logró, con su empresa de loza, satisfacer una necesidad de mercado vinculándola a los recursos propios de la zona, contando con la primera siderurgia integral de la península y convirtiéndose en una manufactura cerámica pionera al introducir en España los sistemas mecánicos de producción.

Después, en el año 1968, y como parte de un amplio proyecto iniciado con anterioridad en el exilio argentino de la mano de Isaac Díaz Pardo y Luis Seoane López, se restaura la actividad industrial en Sargadelos. Ese gran propósito, bajo el acertado nombre de «Laboratorio de Formas» incorporaba investigación, creación, debate, divulgación… desde el diseño editorial hasta la arquitectura de los nuevos centros de producción, ideas introducidas en un manifiesto fundacional que, además de sus intenciones, dejaba constancia de sus influencias y precedentes. Al igual que la  HfG de Ulm, el Laboratorio de Formas generó un modelo propio, que serviría para conducir a Galicia hacia la modernidad recuperando la industria desarrollada previamente en Sargadelos por Raimundo Ibáñez, quién dejó escrito:

«La población es la que constituye la riqueza y la fuerza de los Estados. No puede sostener el progresar sino por medio de la industria, fábricas, comercio y navegación, cuyos ramos son el poderoso agente de la industria, que es la primera, la más esencial e indispensable de las artes».

Antonio S. Río Vázquez . Doctor arquitecto
A Coruña. marzo 2015

Como tizón quemado. Christian García BelloComo tizón queimado. Christian García BelloAs burnt blight. Christian García Bello

0

Como tizón quemado es una agilización del proceso creativo de Christian García Bello (A Coruña, 1986) hacia la rotundidad contenida del gesto, y hacia la severidad a ultranza de un carácter en evasión concreta y ciertamente radical. Esta evasión es fidelidad hacia uno mismo, hallazgo de lo temporal que tiende y se estratifica hacia lo superior; y es atributo de la individualidad trascendente que, además de la integridad que se le exige, es también producto de la inflexión de la reflexión y su conversión en objeto: la materialidad tridimensional, no equívoca y, menos aun, derivativa y desinencial, en la cual refugiarse, hallarse,  y refundarse. La complexión no banal de la instalación site-specific establece una unidad lógica con el espacio (vacío, luz y ciertas perspectivas aparentes) que particulariza el medio envolvente, y lo torsiona en una sucesión de tensiones verticales y horizontales reivindicativas de una geometría pura y razonada. Y la utilización de la madera, del grafito, de la cuerda, texturiza esa armazón primaria, insistente y focal, afirmación de lo inviolable del hombre y de su unicidad sustantiva.

«Mi individual Como tizón quemado, comisariada por Alberto Carton, permanecerá expuesta en el CGAC hasta el 14 de junio. En ella presento una serie de piezas inéditas y específicas para el espacio que caminan entre la escultura y la instalación y que son fruto de un largo trabajo de taller y en paralelo al proyecto Finisterre/Land’s End becado por el Injuve en su convocatoria de 2013. En ellas continúo mi exploración sobre los ejes de mi trabajo: el individuo ante el paisaje y su propia existencia. Para ello me valgo de materiales ya habituales en mi trabajo de los últimos años como son la madera (tratada con pigmentos minerales como el carbón o el grafito), el metal, la cuerda y el sayal de lana.»

Vista de la exposición | Fotografía: Manuel G. Vicente

En palabras de Alberto Carton:

«Como tizón quemado es una agilización del proceso creativo de Christian García Bello (A Coruña, 1986) hacia la rotundidad contenida del gesto, y hacia la severidad a ultranza de un carácter en evasión concreta y ciertamente radical. Esta evasión es fidelidad hacia uno mismo, hallazgo de lo temporal que tiende y se estratifica hacia lo superior; y es atributo de la individualidad trascendente que, además de la integridad que se le exige, es también producto de la inflexión de la reflexión y su conversión en objeto: la materialidad tridimensional, no equívoca y, menos aun, derivativa y desinencial, en la cual refugiarse, hallarse,  y refundarse. La complexión no banal de la instalación site-specific establece una unidad lógica con el espacio (vacío, luz y ciertas perspectivas aparentes) que particulariza el medio envolvente, y lo torsiona en una sucesión de tensiones verticales y horizontales reivindicativas de una geometría pura y razonada. Y la utilización de la madera, del grafito, de la cuerda, texturiza esa armazón primaria, insistente y focal, afirmación de lo inviolable del hombre y de su unicidad sustantiva.»

Como tizón quemado
Artista: Christian García Bello
Comisario/a: Alberto Carton
6 marzo – 14 junio 2015
CGAC
Rúa Valle Inclán, 2, 15703 Santiago de Compostela, España

Como tizón queimado é unha axilización do proceso creativo de Christian García Bello (A Coruña, 1986) cara á rotundidade contida do xesto, e cara á severidade con decisión dun carácter en evasión concreta e certamente radical. Esta evasión é fidelidade cara a un mesmo, achado do temporal que tende e se estratifica cara ao superior; e é atributo da individualidade transcendente que, ademais da integridade que se lle esixe, é tamén produto da inflexión da reflexión e a súa conversión en obxecto: a materialidade tridimensional, non equívoca e, menos aínda, derivativa e desinencial, na cal refuxiarse, acharse, e refundarse. A complexión non banal da instalación site-specific establece unha unidade lóxica co espazo (baleiro, luz e certas perspectivas aparentes) que particulariza o medio envolvente, e o torsiona nunha sucesión de tensións verticais e horizontais reivindicativas dunha xeometría pura e razoada. E a utilización da madeira, do grafito, da corda, texturiza esa armazón primaria, insistente e focal, afirmación do inviolable do home e da súa unicidade substantiva.

» meu individual Como tizón queimado, comisariada por Alberto Carton, permanecerá exposta no CGAC ata o 14 de xuño. Nela presento unha serie de pezas inéditas e específicas para o espazo que camiñan entre a escultura e a instalación e que son froito dun longo traballo de taller e en paralelo ao proxecto Finisterre/Land’s End subvencionado polo Injuve na súa convocatoria de 2013. Nelas continúo a miña exploración sobre os eixes do meu traballo: o individuo ante a paisaxe e a súa propia existencia. Para iso vállome de materiais xa habituais no meu traballo dos últimos anos como son a madeira (tratada con pigmentos minerais como o carbón ou o grafito), o metal, a corda e o saial de la.»

Vista da exposición | Fotografía: Manuel G. Vicente

En verbas de Alberto Carton:

«Como tizón queimado é unha axilización do proceso creativo de Christian García Bello (A Coruña, 1986) cara á rotundidade contida do xesto, e cara á severidade con decisión dun carácter en evasión concreta e certamente radical. Esta evasión é fidelidade cara a un mesmo, achado do temporal que tende e se estratifica cara ao superior; e é atributo da individualidade transcendente que, ademais da integridade que se lle esixe, é tamén produto da inflexión da reflexión e a súa conversión en obxecto: a materialidade tridimensional, non equívoca e, menos aínda, derivativa e desinencial, na cal refuxiarse, acharse, e refundarse. A complexión non banal da instalación site-specific establece unha unidade lóxica co espazo (baleiro, luz e certas perspectivas aparentes) que particulariza o medio envolvente, e o torsiona nunha sucesión de tensións verticais e horizontais reivindicativas dunha xeometría pura e razoada. E a utilización da madeira, do grafito, da corda, texturiza esa armazón primaria, insistente e focal, afirmación do inviolable do home e da súa unicidade substantiva.»

Como tizón queimado
Artista: Christian García Bello
Comisario/a: Alberto Carton
6 marzo – 14 xuño 2015
CGAC
Rúa Valle Inclán, 2, 15703 Santiago de Compostela, España

As burnt blight is an agilización of the creative process by Christian García Bello (A Coruña, 1986) towards the rotundity contained of the gesture, and towards the severity extreme of a character in concrete and certainly radical evasion. This evasion is a loyalty towards one itself, finding of the temporary thing that tends and stratifies towards the top thing; and it is an attribute of the transcendent individuality that, besides the integrity that demands him, is also a product of the inflexion of the reflection and his conversion in object: the three-dimensional, not equivocal materiality and, less even, derivative and desinencial, in which to shelter, to be situated, and refundarse. The not banal complexion of the installation site-specific establishes a logical unit with the space (emptiness, light and certain apparent perspectives) that distinguishes the surrounding way, and torsiona in a succession of vertical and horizontal protest tensions of a pure and reasoned geometry. And the utilization of the wood, of the graphite, of the rope, it texturizes this framework primary, insistent and focal, affirmation of the inviolable of the man and of his substantive uniqueness.

«My individual Como burnt blight, comisariada for Alberto Carton, will remain exposed in the CGAC until June 14. In her I present a series of unpublished and specific pieces for the space that they travel between the sculpture and the installation and that they are a fruit of a long work of workshop and in parallel to the project Finisterre/Land’s End scholarship holder for the Injuve in his summons of 2013. In them I continue my exploration on the axes of my work: the individual before the landscape and his own existence. For it I use of already habitual materials in my work of last years since they are the wood (treated with mineral pigments like the coal or the graphite), the metal, the rope and the sayal of wool.»

Sight of the exhibition | Photography: Manuel G. Vicente

In Alberto Carton’s words:

«Since burnt blight is an agilización of the creative process of Beautiful Christian García (To Corunna, 1986) towards the rotundity contained of the gesture, and towards the severity extreme of a character in concrete and certainly radical evasion. This evasion is a loyalty towards one itself, finding of the temporary thing that tends and stratifies towards the top thing; and it is an attribute of the transcendent individuality that, besides the integrity that demands him, is also a product of the inflexion of the reflection and his conversion in object: the three-dimensional, not equivocal materiality and, less even, derivative and desinencial, in which to shelter, to be situated, and refundarse. The not banal complexion of the installation site-specific establishes a logical unit with the space (emptiness, light and certain apparent perspectives) that distinguishes the surrounding way, and torsiona in a succession of vertical and horizontal protest tensions of a pure and reasoned geometry. And the utilization of the wood, of the graphite, of the rope, it texturizes this framework primary, insistent and focal, affirmation of the inviolable of the man and of his substantive uniqueness.»

As burnt blight
Artist: Christian García Bello
Curator: Alberto Carton
6 march – 14 juny 2015
CGAC
Rúa Valle Inclán, 2, 15703 Santiago de Compostela, Spain

Centro para el servicio de distribución de alimentos Camp Clar | NUA ArquitecturesCentro para o servizo de distribución de alimentos Camp Clar | NUA ArquitecturesCenter for the service of food distribution, Camp Clar | NUA Arquitectures

El barrio de Camp Clar, creado a principios de 1960 para alojar a los trabajadores de las empresas petroquímicas que aparecieron durante la industrialización de la ciudad, forma parte de esta familia de polígonos de rápida construcción que funcionan normalmente vinculados a las ciudades pero mantienen a la vez su propia autonomía y adoptan una morfología urbana clásica basada en la disposición orientada de grandes bloques aislados con plantas bajas libres y espacio público a su alrededor.

Con el paso de los años, Camp Clar ha ido acogiendo a las sucesivas llegadas de inmigrantes a la ciudad gracias a unos alquileres muy asequibles.

El nuevo centro de distribución de alimentos para Cáritas se sitúa en un terreno adyacente a la iglesia del barrio, y fue diseñado para dar respuesta a tres exigencias básicas: seguridad, un plazo de ejecución muy corto, y unos recursos económicos muy limitados.

De esta manera, el proyecto fue diseñado y construido en tres meses, contando con la colaboración de 120 voluntarios para realizar los acabados en una sola mañana.

El centro se organiza en tres espacios: una zona de almacén vinculada al acceso rodado, una franja de servicio que actúa como filtro, y un espacio de distribución vinculado al acceso peatonal desde la plaza de la iglesia. En este último espacio los usuarios, que disponen de unos puntos según su situación económica y personal, realizan un recorrido dónde eligen los alimentos que más necesitan.

El edificio se concibió con una doble lógica industrial-artesanal que persiste en el lugar (industria – escala de barrio). El sistema estructural y los cerramientos laterales se realizaron mediante elementos prefabricados metálicos para disminuir el tiempo de ejecución, y las fachadas frontales se realizaron con una piel cerámica contextualizada material y geométricamente con el barrio.

La naturaleza compacta y hermética del centro responde a requerimientos climáticos y de seguridad, pero cuando se realiza el servicio, el centro se abre a los usuarios permitiendo la iluminación natural de un interior optimista.

Obra: Centro para el servicio de distribución de alimentos. SDA
Autor: NUA Arquitectures (María Rius, Arnau Tiñena, Ferrán Tiñena. )
Construcción: Construccions JMC.
Localización: Camp Clar,Tarragona, Cataluña, España.
Superficie construida: 82,50m²
Año: 2014.
Fotografias: Pixelmoreno.
+ nuaarquitectures.com

Camp Clar’s neighborhood, created at the beginning of 1960 to lodge the workers of the petrochemical companies who appeared during the industrialization of the city, forms a part of this family of polygons of rapid construction that work normally linked to the cities but support simultaneously his own autonomy and adopt an urban classic morphology based on the disposition orientated of big blocks isolated with free ground floors and public space around it.

As the years went by, Camp Clar has been receiving at the immigrants’ successive arrivals to the city thanks to a few very attainable rents.

The new center of food distribution for Cáritas places in an adjacent area to the church of the neighborhood, and it was designed to give response to three basic requirements: safety, a term of execution very shortly, and a few economic very limited resources.

Hereby, the project was designed and constructed in three months, possessing the collaboration of 120 volunteers to realize ended during an alone morning.

The center is organized in three spaces: a zone of store linked to the rolled access, a band of service that acts as filter, and a distribution space linked to the pedestrian access from the square of the church. In the latter space the users, who have a few points according to his economic and personal situation, realize a tour where they choose the food that more they need.

The building conceived with a double industrial – handcrafted logic that he persists in the place (industry – scale of neighborhood). The structural system and the lateral closings were realized by means of metallic prefabricated units to diminish the time of execution, and the frontal fronts fulfilled with a ceramic skin material contextualizada and geometrically with the neighborhood.

The compact and hermetic nature of the center answers to climatic requirements and of safety, but when the service is realized, the center is opened the users allowing the natural lighting of an optimistic interior.

Obra: Center for the service of food distribution. SDA
Authors: NUA Arquitectures (María Rius, Arnau Tiñena, Ferrán Tiñena. )
Construction: Construccions JMC.
Location: Camp Clar,Tarragona, Catalonia, Spain.
Constructed Superface: 82,50m²
Year: 2014.
Photography: Pixelmoreno.
+ nuaarquitectures.com

O barrio de Camp Clar, creado a principios de 1960 para aloxar os traballadores das empresas petroquímicas que apareceron durante a industrialización da cidade, forma parte desta familia de polígonos de rápida construción que funcionan normalmente vinculados ás cidades pero que manteñen á vez a súa propia autonomía e adoptan unha morfoloxía urbana clásica baseada na disposición orientada de grandes bloques illados con plantas baixas libres e espazo público ao seu arredor.

Co paso dos anos, Camp Clar foi acollendo ás sucesivas chegadas de inmigrantes á cidade grazas a uns alugueres moi alcanzables.

O novo centro de distribución de alimentos para Cáritas sitúase nun terreo adxacente á igrexa do barrio, e foi deseñado para dar resposta a tres esixencias básicas: seguridade, un prazo de execución moi curto, e uns recursos económicos moi limitados.

Deste xeito, o proxecto foi deseñado e construído en tres meses, contando coa colaboración de 120 voluntarios para realizar os acabados nunha soa mañá.

O centro organízase en tres espazos: unha zona de almacén vinculada ao acceso rodado, unha franxa de servizo que actúa como filtro, e un espazo de distribución vinculado ao acceso peonil dende a praza da igrexa. Neste último espazo os usuarios, que dispoñen duns puntos segundo a súa situación económica e persoal, realizan un percorrido onde elixen os alimentos que máis necesitan.

O edificio concibiuse cunha dobre lóxica industrial-artesanal que persiste no lugar (industria – escala de barrio). O sistema estrutural e os cerramentos laterais realizáronse mediante elementos prefabricados metálicos para diminuír o tempo de execución, e as fachadas frontais realizáronse cunha pel cerámica contextualizada material e xeometricamente co barrio.

A natureza compacta e hermética do centro responde a requirimentos climáticos e de seguridade, pero cando se realiza o servizo, o centro ábrese aos usuarios permitindo a iluminación natural dun interior optimista.

Obra: Centro para el servicio de distribución de alimentos. SDA
Auto: NUA Arquitectures (María Rius, Arnau Tiñena, Ferrán Tiñena. )
Construcción: Construccions JMC.
Emprazamento: Camp Clar,Tarragona, Cataluña, España.
Superficie construida: 82,50m²
Ano: 2014.
Fotografias: Pixelmoreno.
+ nuaarquitectures.com

Workshop internacional con João NunesObradoiro internacional con João NunesInternational Workshop with João Nunes

Este Workshop que organiza la Escuela Gallega del Paisaje en la Fundación Juana de Vega, está dirigido a titulados universitarios de grado superior o medio que desarrollan su actividad en proyectos de arquitectura, jardinería o paisajismo, así como a estudiantes de enseñanzas técnicas o con vocación de especializarse dentro del campo del paisaje.

João Nunes es socio Fundador y Presidente de PROAP, Estudio de Arquitectura del Paisaje conformado por un amplio equipo multidisciplinar de profesionales, con una reconocida experiencia en el ámbito del paisaje, en su acepción más amplia.

Como Director Internacional es responsable de la dirección estratégica, ejecutiva y táctica de las tres oficinas internacionales: Lisboa (Portugal), Luanda (Angola) y Treviso (Italia). Desarrolla el diseño conceptual y creativo de PROAP y define la orientación estratégica de los procesos de investigación.

Imparte clases en el Institito Superior de Agronomía de Lisboa desde 1991. Actualmente también imparte clases en el Instituto Universitario de Arquitectura de Venecia, Universidad Politécnica de Milán, Universidad Politécnica de Turín, Facultad de Arquitectura Ludovico Quaroni de la Universidad de Roma «La Sapienza», Facultad de Arquitectura de Alghero y en la Accademia di Architettura de Mendrisio.

Objetivos

Desde una perspectiva integradora de las múltiples funciones del paisaje, entender el papel que juegan los ecosistemas litorales dentro de su ámbito territorial.

Conjugar la multifuncionalidad del territorio a partir de la producción agrícola; la protección del medio natural; y las componentes estética, ecológica y ambiental en el marco de interacción hombre-territorio.

Programa

Preinscripción

Para formalizar la matrícula, las personas que estén interesadas deben cubrir el formulario de matrícula, acompañado de un currículum vitae con una extensión máxima de un folio. Tanto el formulario como el currículum deben ser remitidos a la Escola Galega da Paisaxe antes del 7 de abril.

Nuevas Fechas de inscripción y de matrícula del Workshop al 12 y al 17 de abril, respectivamente.

Selección de alumnos

De las solicitudes de matrícula formalizadas, se seleccionarán un máximo de 25 participantes. Para hacer la selección se valorará la adecuación del perfil académico y/o profesional de los solicitantes a la actividad a desarrollar en el Workshop.

Matrícula
El importe de la matrícula es de 200,00 Euros.
Incluye: material docente, desplazamiento la Fundación al ámbito de actuación, el coffee break y el almuerzo.

Más información:
+ escolagalegadapaisaxe.com
+ Facebook: Fundacion Juana de Vega

TheWorkshop that Juana de Vega organizes the Galician School of the Landscape in the Foundation, is directed university graduates of top or average degree who develop his activity in projects of architecture, gardening or landscape painting, as well as to students of technical educations or with vocation of specializing itself inside the field of the landscape.

João Nunes is partner Fundador and President of PROAP, Study of Architecture of the Landscape shaped by a wide multidisciplinary equipment of professionals, with a recognized experience in the area of the landscape, in his more wide meaning.

Since The International Director is responsible for the strategic management, executive and tactics of three international offices: Lisbon (Portugal), Luanda (Angola) and Treviso (Italy). It develops PROAP’s conceptual and creative design and defines the strategic orientation of the processes of investigation.

It gives classes in the Institito Superior of Agronomy of Lisbon from 1991. Nowadays also there gives classes in the University Institute of Architecture of Venice, Technical University of Milan, Technical University of Turin, Faculty of Architecture Ludovico Quaroni of the University of Rome » The Sapienza «, Authorize of Alghero’s Architecture and in the Accademia I gave Architettura de Mendrisio.

Objetivos

Desde una perspectiva integradora de las múltiples funciones del paisaje, entender el papel que juegan los ecosistemas litorales dentro de su ámbito territorial.

To bring together the multifunctionality of the territory from the agricultural production; the protection of the natural way; and aesthetic, ecological and environmental componentes in the frame of interaction man – territory.

Program

Pre-enrolment

To formalize the matriculation, the persons who are interested must cover the form of matriculation, accompanied of a curriculum vitae with a maximum extension of a sheet of paper. Both the form and the curriculum must be sent the Escola Galega da Paisaxe before April 7.

New Dates of inscription and of matriculation of the Workshop to 12 and on April 17, respectively.

Pupils’ selection

Of the requests of matriculation formalized, there will be selected a maximum of 25 participants. To do the selection there will be valued the adequacy of the academic and / or professional profile of the solicitors to the activity to develop in the Workshop.

Registration

The amount of the matriculation is 200,00 Euros.

It includes: educational material, displacement the Foundation to the area of action, the coffee break and the almuerzo.matrícula

More information:

+ escolagalegadapaisaxe.com

+ Facebook: Fundacion Juana de Vega

Este Workshop que organiza a Escola Galega da Paisaxe na Fundación Juana de Vega, está dirixido a titulados universitarios de grao superior ou medio que desenvolven a súa actividade en proxectos de arquitectura, xardinaría ou paisaxismo, así como a estudantes de ensinanzas técnicas ou con vocación de especializarse dentro do campo da paisaxe.

João Nunes é socio Fundador e Presidente de PROAP, Estudo de Arquitectura da Paisaxe conformada por un amplo equipo multidisciplinar de profesionais, cunha recoñecida experiencia no ámbito da paisaxe, na súa acepción máis ampla.

Como Director Internacional é responsable da dirección estratéxica, executiva e táctica das tres oficinas internacionais: Lisboa (Portugal), Luanda (Angola) e Treviso (Italia). Desenvolve o deseño conceptual e creativo de PROAP e define a orientación estratéxica dos procesos de investigación.

Imparte clases no Institito Superior de Agronomía de Lisboa dende 1991. Actualmente tamén imparte clases no Instituto Universitario de Arquitectura de Venecia, Universidade Politécnica de Milán, Universidade Politécnica de Turín, Facultade de Arquitectura Ludovico Quaroni de la Universidad de Roma «A Sapienza», Facultade de Arquitectura de Alghero e na Accademia dei Architettura de Mendrisio.

Obxetivos

Dende unha perspectiva integradora das múltiples funcións da paisaxe, entender o papel que xogan os ecosistemas litorais dentro do seu ámbito territorial.

Conxugar a multifuncionalidade do territorio a partir da produción agrícola; a protección do medio natural; e as compoñentes estética, ecolóxica e ambiental no marco de interacción home-territorio.

Programa

Preinscripción

Para formalizar a matrícula, as persoas que estean interesadas deben cubrir o formulario de matrícula, acompañado dun currículo vitae cunha extensión máxima dun folio. Tanto o formulario coma o currículo deben ser remitidos á Escola Galega dá Paisaxe antes do 7 de abril.

Novas datas de inscripción e de matrícula no obradoiro o 12 e o 17 de abril, respectivamente.

Selección de alumnos

Das solicitudes de matrícula formalizadas, seleccionaranse un máximo de 25 participantes. Para facer a selección valorarase a adecuación do perfil académico e/ou profesional dos solicitantes á actividade a desenvolver no Workshop.

Matrícula

O importe da matrícula é de 200,00 Euros.

Inclúe: material docente, desprazamento a Fundación ao ámbito de actuación, o coffee break e o xantar.

Máis información:

+ escolagalegadapaisaxe.com

+ Facebook: Fundacion Juana de Vega

[:es]El dibujo del mundo[:gl]O debuxo do mundo[:en]The drawing of the world[:]

0

[:es]

Dispuestos unos detrás de otros, los dibujos de Sverre Fehn conforman un alfabeto de signos, una procesión de glifos que relacionan conceptos construyendo una fábula. No se contentan con iluminar una idea, se empeñan en transportarnos a un tiempo y a un espacio donde los objetos y los hombres representados entran en acción.

Sus croquis se encuentran en el ámbito de transición milenario entre el símbolo y la escritura, quizás por ello conservan una fuerza primitiva y esencial al tiempo que poseen la capacidad de narrar historias profundas. Será por eso que son dibujos para ser leídos.

 + info

[:gl]

Dispostos uns detrás doutros, os debuxos de Sverre Fehn conforman un alfabeto de signos, unha procesión de glifos que relacionan conceptos construíndo unha fábula. Non se contentan con iluminar unha idea, empéñanse en transportarnos a un tempo e a un espazo onde os obxectos e os homes representados entran en acción.

Os seus esbozos encóntranse no ámbito de transición milenario entre o símbolo e a escritura, quizais por iso conservan unha forza primitiva e esencial ao tempo que posúen a capacidade de narrar historias profundas. Será por iso que son debuxos para ser lidos.

+ info

[:en]

Arranged some behind others, Sverre Fehn’s drawings shape an alphabet of signs, a procession of glifos that relate concepts constructing a fable. They do not content with illuminating an idea, pledge in transporting us to a time and to a space where the objects and the represented men enter action.

Sus croquis se encuentran en el ámbito de transición milenario entre el símbolo y la escritura, quizás por ello conservan una fuerza primitiva y esencial al tiempo que poseen la capacidad de narrar historias profundas. Será por eso que son dibujos para ser leídos.

+ info

[:]

La arquitectura pública en Madrid y en el inicio del siglo XXI (V) | Antón Capitel

[:es]La arquitectura pública en Madrid y en el inicio del siglo XXI (IV) | Antón Capitel[:gl]A arquitectura pública en Madrid e no inicio do século XXI (IV) | Antón Capitel[:en]The public architecture in Madrid and in the beginning of the 21st century (IV) | Antón Capitel[:]

La arquitectura pública en Madrid y en el inicio del siglo XXI (V) | Antón Capitel
Palacio Municipal de Congresos, de Moreno Mansilla y Tuñón

Un nuevo edificio de Palacio Municipal de Congresos, contiguo a las “cuatro torres”, fue convocado por un concurso, con un jurado que también prefiero no recordar, y que le dio el premio al proyecto de Luis Moreno Mansilla y Emilio Tuñón, proyectistas que normalmente tienen resultados muy convincentes,  que quien escribe suele admirar y que antes elogió.

Pero no puedo pensar, en este caso, que un disco puesto de pie, una suerte de gran rueda, por mucho que aspire y hasta logre representar al sol, pueda llegar a ser un buen edificio. Me parece que todas las cosas, incluso el formalismo contemporáneo, y hasta el sentido del humor, tienen su límite, y creo que este es uno de ellos.

Cierto es, lo sé, que un redondel gana algo de racionalidad, en alguno de sus aspectos, si se pone de pie, ya que sus estratos horizontales –sus plantas- no quedan afectados por las rigideces de la forma redonda. De todos modos, la traidora geometría circular también te vence en este caso, pues te va obligando a que las plataformas horizontales tengan el tamaño irracional que el círculo dicta.

¿Se veían tan seguros los autores de lograr algo enormemente cualificado?

Pues sólo esto podría perdonar un formalismo tan exacerbado. Ya que el formalismo sólo alcanza sentido, verdaderamente, si consigue ser olvidado; esto es, si consigue que, finalmente, la forma parezca un resultado y no un punto de partida. Muy difícil hubiera sido, en este caso.

No obstante, esta promoción ha sido llevada también por el viento de la recesión. No sabemos si volverá al compás de nuevos tiempos más felices, si es que éstos llegan a aparecer.

La arquitectura pública en Madrid y en el inicio del siglo XXI (V) | Antón Capitel. Centro cultural Caixa Forum, de Herzog y De Meuron
Centro cultural Caixa Forum, de Herzog y De Meuron

En uno de los últimos números de la revista “Arquitectura”, que dirigía, quien escribe dedicó un artículo crítico al edificio del “Caixa Forum”, de los arquitectos suizos Herzog y De Meuron. Quien esté más interesado puede buscarlo allí, pues aquí se hará algo más resumido.

Y distinto. Me parece importante tratar aquí el hecho de la falsa conservación de un edificio patrimonial, asunto que está en la base misma de esta actuación. No sé si los restos del viejo caserón que en su día fue una central eléctrica merecía o no ser un edificio protegido. Pero, si era así –al menos, por hipótesis-, debería de haberse conservado. Y, si no, resulta algo superfluo que se haya utilizado como un pretexto proyectual, más o menos conceptualista. La central eléctrica ya no existe, se ha convertido en un lacerado cadáver, por lo que la conservación patrimonial ha sido defraudada.

¿No hubiera sido mejor que se hubiera permitido hacerla desaparecer, y que así el nuevo proyecto hubiera sido intelectualmente más honrado al haber tenido que buscar su inspiración en otro asunto más razonable y atractivo?

Porque utilizar la cáscara de la vieja central para representar el milagro de cortarla por su base y de dejarla suspendida en el aire como un tema formal pretendidamente insólito, permítanme decir que no es otra cosa que un chiste malo. Es un chiste casi tan malo como el de la plaza de Castilla, con las torres que se caen y que no acaban de caerse, y que, como tal chiste, se convierte en repugnante cuando dura, y dura, y sigue durando. Pues la arquitectura tiene esa característica bien conocida de su absoluta terquedad, de que no cambia nunca, por lo que sus temas formales necesitan aguantar bien el paso de un tiempo cruelmente invariable.

No creo que, tampoco, el edificio del Caixa Forum haya vencido el problema primario de composición que los arquitectos mismos se plantearon al hacer crecer el volumen hacia arriba. Creo que han fracasado en este tema tan claro sencillamente por completo, y que el resultado sólo puede satisfacer a los aficionados más viciosos a un “collage” moderno-antiguo, ya bastante pasado de moda.

 Por otro lado, y para acabar, me parece bastante decepcionante el detalle muy importante de que, al llegar a la cafetería, en el piso alto, las planchas de acero cortén se agujerean para dar algo de luz y de vista, pero no se retiran lo suficiente para ofrecer la espléndida vista que se podría tener sobre el Jardín Botánico y el sector Este de la ciudad, y que haya de verse esto tan sólo mirando por un agujerito. Creo que el formalismo brilla así, en este edificio, mucho más que la calidad, y que para esto no hacía falta traerse a personalidades extranjeras supuestamente brillantes. Y, por cierto, sin concurso.

Ha sido este tema una gran decepción.

La arquitectura pública en Madrid y en el inicio del siglo XXI (V) | Antón Capitel. Nueva trasera del Museo del Prado, de Rafael Moneo
Nueva trasera del Museo del Prado, de Rafael Moneo

Las otras rehabilitaciones han sido mucho más importantes y, por fortuna, y a juicio de quien escribe, mucho más cualificadas.

La primera es la ampliación del Museo del Prado, de Rafael Moneo, después de un concurso de ideas con programa libre y de otro restringido a los seleccionados en aquél y con un programa muy estrictamente condicionado.

La ampliación ha resuelto las carencias funcionales que en el Museo eran endémicas (falta de salón de Actos, de salas de exposiciones, confusión en los accesos, falta de servicios varios,..), logrando ordenar muy adecuadamente un espacio disponible bastante limitado, de una parte, y saneando de una manera muy satisfactoria los espacios urbanos de la trasera del edificio, de otra.

Quien haga memoria recordará que el edificio de Villanueva, traicionado en su revolucionaria tipología por las retrógradas reformas de Arbós, primero, y de Chueca y Lorente después, que tergiversaron su disposición originaria exenta y sin patios, presentaba una trasera muy desafortunada, y en la que los nuevos volúmenes que lo habían empeorado fingían figurativamente que eran originales, como si el tiempo no hubiera transcurrido y la ignorancia hubiera sido inocua. El edificio se resentía de un encuentro con el terreno que continuaba indeciso entre la horizontalidad y la condición inclinada, y que para resolverlo había ido convirtiendo su trasera en una suerte de gigante “patio inglés”.

Nada que ver con el orden urbano, la limpieza espacial y volumétrica y la adecuación que hoy vemos. El “jardín de los arrayanes” de la cubierta ha domesticado la superficie semi-subterránea de la ampliación, que entesta adecuadamente con las fachadas espurias, y que libera mediante un patio el ábside vilanoviano, que había sido tan disminuido y puesto en duda por aquéllas. La peatonalización de la calle Ruiz de Alarcón ha quedado valorada con la convincente unión entre el volumen nuevo en torno al claustro y la Iglesia de los Jerónimos, y todo este sector urbano brilla hoy con un orden que ha desterrado la vieja inadecuación y el tradicional abandono que antes le era propio.

Ha habido muchos que criticaron aspectos figurativos tanto exteriores como internos, y acaso sea cierto que haya en la ampliación cuestiones visuales no del todo logradas, o convincentes, no sé.  No me parecen importantes al lado del orden y de la adecuación que hoy todo respira, y que han logrado hacer del Museo del Prado una institución física y arquitectónicamente a la altura de la colección de pintura más importante del mundo.

Creo que Madrid está en este caso de enhorabuena.

(continuará…)

La arquitectura pública en Madrid y en el inicio del siglo XXI (VI) | Antón Capitel

Antonio González-Capitel Martínez · Doctor arquitecto · catedrático en ETSAM
Madrid · marzo 2013

El espacio de la ausencia | Marcelo Gardinetti

Jewish Museum Berlin de Daniel Libeskind ©SDL

La posición crítica que adoptaron algunos arquitectos en las últimas décadas del siglo XX para combatir el carácter historicista de la arquitectura posmoderna, fue sustentada por un razonamiento teórico complejo que se asistía de conceptos multidisciplinares surgidos del posestructuralismo, principalmente de los textos de Jacques Derrida.

Estas reflexiones arquitectónicas indagan la definición del espacio físico mediante un proceso que analiza las diferencias entre significado y significante, pero además examina desde un punto de vista singular las ausencias de las estructuras presentes y los rastros presentes de las ausencias.

El Jewish Museum Berlin de Daniel Libeskind es uno de los ejemplos más representativos de este proceso de pensamiento. Para Libeskind, la arquitectura es un arte comunicativo, un proceso narrativo que media con la producción material, y en este caso queda establecida mediante un intricado lenguaje formal.

Tanto en la envolvente como en su interior se esparcen indicios que revelan la importancia de la comunidad judía en la historia de Berlín y fundamentalmente el horror del holocausto que la erradicó. El trazo distintivo resulta un espacio mudo, tensionado y monumental que hiende su presencia en el espíritu del museo y lo atraviesa en toda su longitud.

Jewish Museum Berlin de Daniel Libeskind ©BitterBredt

Haciendo referencia a la representación de Libeskind, Eisenman señala la importancia del índice, remitiendo a los textos de Rosalin Krauss:

“la idea de un lenguaje arquitectónico se vuelve problemática cuando asume que cualquier contexto histórico es una entidad estable. Puesto que se supone que la representación arquitectónica constituye una relación estable entre un signo y su objeto, la idea del índice en arquitectura intenta minar la idea de que su lenguaje es una presencia física decidible con una relación univoca con un significado. Krauss ha sugerido que la importancia del índice contrarresta la presencia abrumadora de un objeto, en sentido de que se trata de un rastro de otro objeto, y no un signo o una representación de la cosa en sí. Así, en arquitectura un índice trata de negar la presencia pura mediante la representación de un estado de ausencia en la presencia.” 1

El proyecto del Jewish Museum Berlin traza dos líneas de organización y relación: una línea recta que se rompe en numerosos fragmentos y una zigzagueante que puede continuar indefinidamente. Ambas se muestran como elementos que se separan y desligan entre sí, construyendo el espacio vacío y discontinuo que atraviesa el museo.

Para dar entidad a este proceso, el diseño reconoce varios aspectos estructurantes. El primero resulta al determinar que los vestigios físicos no son la única pauta a seguir en el desarrollo del proyecto. Libeskind construye una “matriz irracional” mediante un sistema de triángulos entrelazados que hacen referencia a una estrella comprimida y distorsionada. Entendiendo que ciertos escritores, compositores, artistas y poetas actuaban como nexo entre la tradición judía y la historia alemana, trazó sobre el plano de la ciudad líneas vinculantes entre los sitios donde vivieron diferentes personalidades, generando una “singular constelación de la historia urbana y cultural de la historia universal”.

Jewish Museum Berlin de Daniel Libeskind ©Torsten Seidel

Otros aspectos referenciales se basan en la obra inconclusa de Arnold Schönberg, Moisés y Aarón, que esboza la relación entre la verdad revelada y la verdad transmitida oralmente, y en la obra de Walter Benjamin “One Way Street”, representada a lo largo del zigzag.

El museo convive con un antiguo edificio barroco donde se encuentra el acceso a la nueva estructura. Una escalera conduce hacia un vacío creado debajo de los cimientos que permite encontrar sus tres rutas axiales. La más extensa conduce a una escalera denominada de la continuidad, que asciende atravesando los espacios de exposición hasta alcanzar el punto más alto del edificio. Este espacio simboliza la continuidad de la historia.

Un segundo eje conduce a un jardín sin salida donde se encuentra un cubo conformado por siete columnas de cada lado y un piso inclinado que hace tortuoso transitar el espacio, una sutil representación del exilio como una prisión sin puertas.

El tercero se compone de un área de exhibición que sólo muestra en uno de sus lados una pequeña puerta de color negro. Esa puerta conduce a una habitación oscura de 24 metros de altura, apenas iluminada por una rendija de luz que se filtra desde el exterior, denominada torre del holocausto.

Jewish Museum Berlin de Daniel Libeskind ©Guenter Schneider

El vacío que cruza en línea recta toda la longitud del zigzag está atravesado en el segundo y tercer nivel por pequeños puentes que conectan diferentes salas. El recorrido presenta una serie de espacios a los que no se puede acceder, representación espacial que acentúa indicios y ausencias.

Por fuera, el nuevo museo iguala la altura del edificio existente, manteniendo los árboles existentes en el sitio mediante hábiles estrategias de diseño. La fachada está recubierta de acero y su color varía por efectos de la oxidación. Cada abertura realizada en la piel responde a la matriz lineal que vincula las direcciones de personalidades judías.

Libeskind compone un alfabeto tridimensional para recordar a la comunidad ausente, mediante una secuencia que recorre los rasgos de la tradición, el dolor del exilio y el terror del holocausto. Las rajas externas que surcan el volumen desafían la memoria colectiva, mediando una escenografía que denuncia un momento aterrador de la historia de la humanidad.

Marcelo Gardinetti, arquitecto.
La Plata, Argentina, marzo 2015

Nota:
1 Eisenman, Peter. Diez edificios canónicos 1950-2000. Gustavo Gilli, 2011 pag. 232

Manuel Gallego. Arquitectura 1998-2015Manuel Gallego. Arquitectura 1998-2015Manuel Gallego. Architecture 1998-2015

0

EL pasado sábado 7 Marzo 2015 tuvo lugar la presentación de la Monografía «Manuel Gallego. Arquitectura 1998-2015» de la editorial TC Cuadernos en la Librería Formatos en A Coruña (España). El acto estuvo presentado por Ramón Domínguez (Librería Formatos) con una introducción de Alberte Pérez (trespes arquitectos) que dieron paso al posterior diálogo con Manuel Gallego.

O pasado sábado 7 Marzo 2015 tivo lugar a presentación da Monografía «Manuel Gallego. Arquitectura 1998-2015» da editorial TC Cadernos na Libraría Formatos na Coruña (España). O acto estivo presentado por Ramón Domínguez (Libraría Formatos) cunha introdución de Alberte Pérez (trespes arquitectos) que deron paso ao posterior diálogo con Manuel Gallego.


Last Saturday, the 7th In March, 2015 the presentation of the Monograph took place » Manuel Gallego. Architecture 1998-2015 » of the publishing house TC Notebooks in the Bookshop Formats in To Corunna (Spain). The act was presented by Ramon Domínguez (Bookshop Formats) by Alberte Perez’s introduction (trespes architects) that gave step to the later dialog with Manuel Gallego.

Carme Pinós. ArquitecturasCarme Pinós. ArquitecturasCarme Pinós. Architectures

0

Este libro no es solo la antología más completa de la obra de Carme Pinós, sino un recorrido de casi dos décadas por los temas y las inquietudes recurrentes que han marcado el trabajo del estudio de esta arquitecta barcelonesa. A través de una cuidada selección de las obras y los proyectos más significativos del estudio, de las aportaciones críticas de Peter Smithson, Daniela Colafranceschi, Rafael Moneo, Pedro Azara, Rafael Argullol, Francis Rambert, Juan José Lahuerta, Josep Quetglas, Magdalena Jaume y de los textos de la propia Carme Pinós, el conjunto dibuja la trayectoria profesional de una de las figuras más interesantes del panorama arquitectónico contemporáneo.

La selección abarca desde las obras de los inicios del estudio —tras la etapa de trabajo con Enric Miralles—, caracterizadas por la exploración sobre la naturaleza de los materiales, las formas y su integración en el paisaje y la ciudad, y evoluciona hacia obras más rotundas, de mayor expresión, con un claro compromiso por la construcción y la cualidad espacial al tiempo que configuran evocadores complejos que se integran perfectamente en el entorno, ya sea natural o urbano. Una monografía que proporciona una completa panorámica de la expresión singular, inusitada y atípica de la arquitectura de Carme Pinós.

Daniela Colafranceschi es arquitecta, doctora en proyectos arquitectónicos y profesora de arquitectura del paisaje en la facultad de arquitectura de la Università Mediterranea de Reggio Calabria (Italia).

Ha realizado jardines en Fara Sabina (Roma), Chaumont-Sur-Loire (Francia), Canet de Mar (Barcelona) y en Girona, por el que obtuvo el Premio FAD de la Opinión (2003). Sus escritos y proyectos se han publicado en diversas revistas: Abitare, Acer, Archithese, Arquitectura viva, AU/Rivista dello Arredo Urbano, Casabella, Controspazio, Detail, Garten+Landschaft, Gartenpraxis, Il Progetto, INDE, La Casa Nuova, L’Urbe, ON Design, Piso, Projecto, Techniques & Architecture y Topos.

Es autora de Architettura in superficie, Gangemi editore, Roma, 1995; Sull’involucro in architettura: Herzog, Nouvel, Perrault, Piano, Prix, Suzuki, Venturi, Wines, Ed. Librerie Dedalo, Roma, 1996; y Mirades foranes: lectures ibèriques, Col·legi d’Arquitectes de Barcelona, Barcelona, 2006.

Desde el año 2000 dirige la colección Land&Scape para la Editorial Gustavo Gili.

Este libro non é só a antoloxía máis completa da obra de Carme Pinós, senón un percorrido de case dúas décadas polos temas e as inquietudes recorrentes que marcaron o traballo do estudo desta arquitecta barcelonesa. A través dunha coidada selección das obras e os proxectos máis significativos do estudo, das achegas críticas de Peter Smithson, Daniela Colafranceschi, Rafael Moneo, Pedro Azara, Rafael Argullol, Francis Rambert, Juan José Lahuerta, Josep Quetglas, Magdalena Jaume e dos textos da propia Carme Pinós, o conxunto debuxa a traxectoria profesional dunha das figuras máis interesantes do panorama arquitectónico contemporáneo.

A selección abrangue dende as obras dos inicios do estudo -tras a etapa de traballo con Enric Miralles-, caracterizadas pola exploración sobre a natureza dos materiais, as formas e a súa integración na paisaxe e a cidade, e evoluciona cara a obras máis rotundas, de maior expresión, cun claro compromiso pola construción e a calidade espacial ao tempo que configuran evocadores complexos que se integran perfectamente no ámbito, xa sexa natural ou urbano. Unha monografía que proporciona unha completa panorámica da expresión singular, inusitada e atípica da arquitectura de Carme Pinós.

Daniela Colafranceschi é arquitecta, doutora en proxectos arquitectónicos e profesora de arquitectura da paisaxe na facultade de arquitectura da Università Mediterranea de Reggio Calabria (Italia).

Realizou xardíns en Fara Sabina (Roma), Chaumont-Sur-Loire (Francia), Canet de Mar (Barcelona) y en Girona, por el que obtuvo el Premio FAD de la Opinión (2003). Sus escritos y proyectos se han publicado en diversas revistas: Abitare, Acer, Archithese, Arquitectura viva, AU/Rivista dello Arredo Urbano, Casabella, Controspazio, Detail, Garten+Landschaft, Gartenpraxis, Il Progetto, INDE, La Casa Nuova, L’Urbe, ON Design, Piso, Projecto, Techniques & Architecture y Topos.

É autora de Architettura in superficie, Gangemi editore, Roma, 1995; Sull’involucro in architettura: Herzog, Nouvel, Perrault, Piano, Prix, Suzuki, Venturi, Wines, Ed. Librerie Dedalo, Roma, 1996; y Mirades foranes: lectures ibèriques, Col·legi d’Arquitectes de Barcelona, Barcelona, 2006.

Dende o ano 2000 dirixe a colección Land&Scape para a Editorial Gustavo Gili.

This book is not alone the most complete anthology of Carme Pinós’s work, but a tour of almost two decades for the topics and the worries appellants who have marked the work of the study of this Barcelonian arquitecta. Across an elegant selection of the works and the most significant projects of the study, of the critical contributions of Peter Smithson, Daniela Colafranceschi, Rafael Moneo, Pedro Azara, Rafael Argullol, Francis Rambert, Juan Jose Lahuerta, Josep Quetglas, Magdalena Jaume and of the texts of the own Carme Pinós, the set draws the professional path of one of the most interesting figures of the architectural contemporary panorama.

The selection includes from the works of the beginnings of the study – after the stage of work with Enric Miralles-, characterized by the exploration on the nature of the materials, the forms and his integration in the landscape and the city, and evolves towards more round works, of major expression, with a clear commitment for the construction and the spatial quality at the time that they form evocative complexes that join perfectly the environment, already be natural or urban. A monograph that provides one completes panoramic of the singular, unusual and atypical expression of Carme Pinós’s architecture.

Daniela Colafranceschi is arquitecta, confers a doctor’s degree in architectural projects and teacher of architecture of the landscape in the faculty of architecture of Reggio Calabria’s Università Mediterranea (Italy).

There has realized gardens in Fara Sabina (Rome), Chaumont-Sur-Loire (France), Canet of Sea (Barcelona) and in Girona, for that it obtained the Prize FAD of the Opinion (2003). His writings and projects have been published in diversas revistas: Abitare, Acer, Archithese, Arquitectura viva, AU/Rivista dello Arredo Urbano, Casabella, Controspazio, Detail, Garten+Landschaft, Gartenpraxis, Il Progetto, INDE, La Casa Nuova, L’Urbe, ON Design, Piso, Projecto, Techniques & Architecture y Topos.

She is an authoress of Architettura in superficie, Gangemi editore, Roma, 1995; Sull’involucro in architettura: Herzog, Nouvel, Perrault, Piano, Prix, Suzuki, Venturi, Wines, Ed. Librerie Dedalo, Roma, 1996; y Mirades foranes: lectures ibèriques, Col·legi d’Arquitectes de Barcelona, Barcelona, 2006.

From the year 2000 Gustavo Gili directs the collection Land&Scape for Publishing.

I Convocatoria Becas Arquia en Emprendimiento e InnovaciónI Convocatoria Becas Arquia en Emprendemento e InnovaciónI Summons Scholarships Arquia in Undertaking and Innovation

2

I Convocatoria Becas Arquia en Emprendimiento e Innovación

La Fundación Arquia, con el fin de fomentar y apoyar la creación de iniciativas empresariales e impulsar la innovación en el ámbito de la Arquitectura, favoreciendo la creación de puestos de trabajo, convoca, en colaboración con Factoría Cultural, 2 becas en Emprendimiento e Innovación destinadas al desarrollo de un proyecto de negocio en cualquiera de los campos de la profesión de arquitecto.

El objetivo es proporcionar oportunidades para crear, desarrollar y comunicar una iniciativa empresarial viable del ámbito de la arquitectura, así como, ofrecer a los candidatos conocimientos y herramientas que complementen su formación académica para poder hacer realidad su proyecto de negocio, apoyando los esfuerzos en abrir nuevas vías de negocio.

Descripción

La beca incluye los servicios de formación y mentoring en las diversas áreas relacionadas con el emprendimiento, un plan de empresa personalizado, 100Mb de internet simétrico y el asesoramiento legal, contable y de comunicación. Aparte de los servicios y recursos de Factoría Cultural, la Fundación Arquia pone a disposición de los arquitectos becados dos asesores de reconocido prestigio en el ámbito de la gestión del desarrollo profesional en la Arquitectura que tutorizarán el proyecto mediante sesiones presenciales y on-line.

Candidatos

Arquitectos superiores titulados en cualquiera de las escuelas técnicas superiores de arquitectura del territorio español, arquitectos extranjeros con título obtenido en España y arquitectos con título obtenido fuera del territorio español y convalidado en España con una idea de negocio, independientemente de la fase en que se encuentre (pre-incubación, incubación o aceleración).

Calendario

Apertura convocatoria: 16 marzo 2015

Periodo de inscripción: 16 de marzo al 16 de abril de 2015

Resultados: 30 de abril

Incubación: desarrollo de los proyectos: del 1 de mayo al 1 de noviembre de 2015

Campaña de crowdfunding: del 1 de octubre al 30 de diciembre de 2015

Jurado

El jurado estará formado por Rosina Gómez-Baeza, presidenta de Factoría Cultural, Marta Cervelló, Patrona de la Fundación Arquia y los dos asesores que tutorizarán los proyectos, Mónica Bonafonte y Javier Quintana.

+ info

I Convocatoria Becas Arquia en Emprendemento e Innovación

A Fundación Arquia, co fin de fomentar e apoiar a creación de iniciativas empresariais e impulsar a innovación no ámbito da Arquitectura, favorecendo a creación de postos de traballo, convoca, en colaboración con Factoría Cultural, 2 bolsas en Emprendimiento e Innovación destinadas ao desenvolvemento dun proxecto de negocio en calquera dos campos da profesión de arquitecto.

O obxectivo é proporcionar oportunidades para crear, desenvolver e comunicar unha iniciativa empresarial viable do ámbito da arquitectura, así como, ofrecer aos candidatos coñecementos e ferramentas que complementen a súa formación académica para poder facer realidade o seu proxecto de negocio, apoiando os esforzos en abrir novas vías de negocio.

Descripción

A bolsa inclúe os servizos de formación e mentoring nas diversas áreas relacionados co emprendimiento, un plan de empresa personalizado, 100 Mb de internet simétrico e o asesoramento legal, contable e de comunicación. Á parte dos servizos e recursos de Factoría Cultural, a Fundación Arquia pon a disposición dos arquitectos subvencionados dous asesores de recoñecido prestixio no ámbito da xestión do desenvolvemento profesional na Arquitectura que tutorizarán o proxecto mediante sesións presenciais e on-line.

Candidatos

Arquitectos superiores titulados en calquera das escolas técnicas superiores de arquitectura do territorio español, arquitectos estranxeiros con título obtido en España e arquitectos con título obtido fóra do territorio español e validado en España cunha idea de negocio, independentemente da fase en que se encontre (pre-incubación, incubación ou aceleración).

Calendario

Apertura convocatoria: 16 marzo 2015

Período de inscrición: 16 de marzo ao 16 de abril de 2015

Resultados: 30 de abril
Incubación: desenvolvemento dos proxectos: do 1 de maio ao 1 de novembro de 2015
Campaña de crowdfunding: do 1 de outubro ao 30 de decembro de 2015

Xurado

O xurado estará formado por Rosina Gómez-Baeza, presidenta de Factoría Cultural, Marta Cervelló, Patroa da Fundación Arquia e os dous asesores que tutorizarán os proxectos, Mónica Bonafonte e Javier Quintana.

+ info

I Summons Scholarships Arquia in Undertaking and Innovation

The Arquia Foundation, in order to promote and to support the creation of managerial initiatives and to stimulate the innovation in the area of the Architecture, favoring the creation of working places, summons, in collaboration with Cultural Factory, 2 scholarships in Undertaking and Innovation destined to the development of a project of business in any of the fields of the architect’s profession.

El objetivo es proporcionar oportunidades para crear, desarrollar y comunicar una iniciativa empresarial viable del ámbito de la arquitectura, así como, ofrecer a los candidatos conocimientos y herramientas que complementen su formación académica para poder hacer realidad su proyecto de negocio, apoyando los esfuerzos en abrir nuevas vías de negocio.

Description

The scholarship includes the services of formation and mentoring in the diverse areas related to the emprendimiento, a personalized business plan, 100Mb of symmetrical Internet and the legal, countable advice and of communication. Apart from the services and resources of Cultural Factory, the Foundation Arquia puts at the disposal of the architects scholarship holders two advisers of recognized prestige in the area of the management of the professional development in the Architecture that tutorizarán the project by means of meetings attend them and on-line.

Candidates

Top architects titled in any of the technical top schools of architecture of the Spanish territory, foreign architects with title obtained in Spain and architects with title obtained out of the territory Spanish and confirmed in Spain with an idea of business, independently of the phase in which one finds (pre-incubation, incubation or acceleration).

Calendario

Opening summons: on March 16, 2015

Period of inscription: on March 16 to April 16, 2015

Results: on April 30.
Incubation: development of the projects: from May 1 to November 1, 2015.
Campaign of crowdfunding: from October 1 to December 30, 2015

Jury

The juror will be formed by Rosina Gómez-Baeza, chairwoman of Cultural Factory, Marta Cervelló, Mistress of the Foundation Arquia and both advisers that tutorizarán the projects, Mónica Bonafonte and Javier Quintana.

+ info

Casa Paz | Arturo Franco-Fabrice van TeslaarCasa Paz | Arturo Franco-Fabrice van TeslaarPaz House | Arturo Franco-Fabrice van Teslaar

La casa Paz se sitúa en una urbanización de los anos 60, a 70 Km. de Madrid aproximadamente. La arquitectura de la zona se podría considerar residencial convencional, sin ningún interés arquitectónico, construida con topologías y materiales tremendamente heterogéneos. A las afueras del pueblo de Robledo de Chavela se sitúa la urbanización Río Cofio y en el límite de esta, al borde de un acantilado que vuelca sobre un pequeño río, se encuentra la parcela, 1.400 m2 sobre un terreno en fuerte pendiente.

A la parcela se accede desde una carretera que circula por la parte superior, justo enfrente, mirando hacia el oeste, superando el valle, se vuelve a levantar la montaña de manera muy pronunciada, generando un parque natural especialmente protegido. Cuando vimos por primera vez la parcela, sentimos la necesidad de poder llegar hasta allí con la casa, de poder estar colgado en mitad del valle, suspendido en la copa de algún árbol, casi al otro lado, escuchando el rumor de río Cofio justo debajo. A partir de aquí tuvimos que resolver un problema técnico, funcional y, fundamentalmente económico. La necesidad de trabajar prácticamente sin recursos obligo a agudizar el ingenio hasta el extremo y a trabajar por administración, subcontratando todos los oficios por separado. Ninguno de ellos (todos oficios locales), ni de nosotros, nos habíamos enfrentado a un problema estructural así para una vivienda.

¿Cómo poder llegar hasta allí sin dinero y conseguir un espacio único para sus dos habitantes? Comenzamos a pensar: otra nave de hierro como las de aquellos constructivistas rusos visionarios, una obra de Tony Carr, una silla de Shapiro, una pieza de Max Bill, algo pesado y ligero al mismo tiempo, la gravedad como problema, la escala como instrumento de trabajo, una mesa grande o un barco pequeño. Definitivamente buscamos una vivienda lineal de carácter ascendente. La línea recta y una escalera interior con grandes peldaños de 90 cm. de ancho, como de jardín, que articula todas las funciones. Bajo ella una pequeña piscina terapéutica de 2m de ancho por 10 m de largo.

Todo el programa se desarrolla en el interior de un paralelepípedo de estructura metálica y piel de metal estirado (deploye) que se apoya sobre un vaso de hormigón armado, contenedor del agua de la piscina y de los depósitos de gasoleo, caldera, depuradora, etc. El estomago del animal, de este artefacto de hierro donde se concentran todos los fluidos vitales. Todo ello a más de 15 metros de altura sobre el río. Nueve patas HEB 300 descargan el peso sobre el terreno. Son el único contacto de la casa con el suelo. La casa, para mantener el equilibrio estructural y una cierta lógica gravitatoria, vuela sin ningún apoyo 5,5 m sobre el río, y lo mismo hacia la carretera, quedando solo a 40 cm. del terreno sobre la zona de acceso. De esta manera se consigue el equilibrio de masas al llevar, también, los elementos pesados a la caja de hormigón y bajar así el punto de gravedad.

La grúa de que podíamos disponer solo alcanzaba 18 m, es decir, hasta el final del vaso de hormigón. No llegábamos a poder construir el voladizo mas alejado, así que tuvimos que levantar toda la jaula metálica de la vivienda desplazada hacia la carretera y, posteriormente, por medio de unos tirantes manuales, deslizarla sobre el vaso de hormigón, por unos raíles, para formar el voladizo definitivo, como si fuera un tren.

En definitiva, esta casa ha sido una aventura en la que están viviendo Paz y su marido Tomas, a los que agradecemos su infinita confianza y valentía y, con la que, según dicen, se sienten totalmente identificados.

Obra: Casa Paz
Situación: Urbanización Río Cofio. Robledo de Chavela, Madrid. España.
Año: 2006
Autor: Arturo Franco (arquitecto) y Fabrice van Teslaar (arquitecto)
Colaborador: Diego Castellanos (arquitecto de interiores y coordinador de la obra)
Aparejador: Salvador Baños
Promotor/Propietario: Paz Fernandez/Tomas Rodríguez
Área: 363.0 m2
Presupuesto Total: Coste m2: 280.000 €. 771 euros/m2
Fotógrafo: Carlos Fernandez Piñar.
+ arturofranco.es
+ diegocastellanos.es

Reconocimientos:
-Seleccionada premios ENOR 2007
-Seleccionada para participar en la exposición itinerante JAE (jóvenes arquitectos españoles) promovida por el Ministerio de Fomento para 2008
-Seleccionada para participar en el programa PROXIMA (muy jóvenes arquitectos españoles) promovido por la Fundación Caja de Arquitectos para 2007

“Casa Paz”, is located in a housing development built in the 60’s, approximately 70Km. outside of Madrid. The area is considered a conventional residential zone, of no specific architectural interest, built using heterogeneous topologies and materials. The housing development, called Rio Cofio, is located on the outskirts of the village Robledo de Chavela; there at the edge of a cliff, a 1,400 m2 steeply sloped lot overlooks a small river. The property is accessed by a road that runs right above it.

Directly in front, facing west over the valley, the mountain rises again, creating a natural park that is especially protected. When we first saw this lot, we felt it essential to be able to reach this area with the house; to be able to hang in the middle of the valley, suspended at the top of a tree, almost at the other side, listening to the murmur of the Cofio River directly below. From here, we had to resolve a technical, functional and, mainly, economical problem. The need to work practically without any resources led us to sharpen our wits and to administer the work ourselves, subcontracting all of the professionals one-by-one. None of them (all local trade professionals), nor any of us, had run into such a structural problem as this one when building a house before.

How could we build this there without financial backing and achieve a unique space for the two people that were to live there? We began to think: an iron structure like those of the visionary Russian Constructivists, a work by Tony Carr, a chair by Shapiro, a piece by Max Hill; something heavy and light at the same time; gravity, an issue; the scale, an instrument to work with; a large table or a small ship. In the end, we were searching for a linear house with a rise to it. The straight line and an interior staircase with 90 cm. deep steps as in a garden, reuniting all functions. Below it, a small therapeutic pool, 2 m. wide by 10 m. long.

The entire design is developed inside a metal, “cubic like” structure (parallelepiped)  clad with a skin stretched sheet metal (deployé), resting on a reinforced concrete base – the container for the pool water and for the gas, heater, water treatment tanks, etc. The guts of this iron artifact, where all the vital fluids are concentrated.  All of this, more than 15 meters above the river. Nine HEB 300 carry the load the ground.  These columns are the only contact the house has with the ground. To maintain structural equilibrium and a certain gravitational logic, the house is suspended 5.5 m. over the river without any support, and the same amount is projects towards the road, where there it ends up being only 40 cm. above ground at the entrance.  By doing this, a balance in weight is achieved; apart from placing the heavy elements over the cement frame, thus lowering the center of gravity.

The crane that was available only reached 18 m., that is only as far as the concrete box.  We were not going to be able to construct the cantilever that projected out towards the river.  The solution consisted in erecting the entire metal cage and then sliding it into position over rails using manual winches, as if it were a train.

In short, this house in which Paz and her husband Tomas presently live was an adventure and we are grateful to them for their trust and courage.  It is a home with which, according to them, they wholly identify.

Work: Casa Paz
Location: Urbanización Río Cofio. Robledo de Chavela, Madrid. Spain.
Año: 2006
Autor: Arturo Franco (architect) and Fabrice van Teslaar (architect)
Collaborator: Diego Castellanos (Architect of interiors and coordinator of the work )
Rigger: Salvador Baños
Promoter/Owner: Paz Fernandez/Tomas Rodríguez
Superficie: 363.0 m2
Total budget: Coste m2: 280.000 €. 771 euros/m2
Photography: Carlos Fernandez Piñar.
+ arturofranco.es
+ diegocastellanos.es

Recognitions:
– Selected prizes ENOR 2007
– Selected to take part in the itinerant exhibition JAE (young Spanish architects) promoted by the Department of Promotion for 2008
– Selected to take part in the program NEXT (very young Spanish architects) promoted by the Foundation Architects’ Box for 2007

A casa Paz sitúase nunha urbanización dos anos 60, a 70 Km de Madrid aproximadamente. A arquitectura da zona poderíase considerar residencial convencional, sen ningún interese arquitectónico, construída con topoloxías e materiais tremendamente heteroxéneos. Aos arredores do pobo de Robledo de Chavela sitúase a urbanización Río Cofio e no límite desta, ao bordo dun acantilado que envorca sobre un pequeno río, encóntrase a parcela, 1.400 m2 sobre un terreo en forte pendente.

Á parcela accédese dende unha estrada que circula pola parte superior, xusto en fronte, mirando cara ao oeste, superando o val, vólvese levantar a montaña de xeito moi pronunciado, xerando un parque natural especialmente protexido. Cando vimos por primeira vez a parcela, sentimos a necesidade de poder chegar ata alí coa casa, de poder estar colgado en metade do val, suspendido na copa dalgunha árbore, case ao outro lado, escoitando o rumor de río Cofio xusto debaixo. A partir de aquí tivemos que resolver un problema técnico, funcional e, fundamentalmente económico. A necesidade de traballar practicamente sen recursos obrigo a agudizar o enxeño ata o extremo e a traballar por administración, subcontratar todos os oficios por separado. Ningún deles (todos oficios locais), nin de nós, nos enfrontaramos a un problema estrutural así para unha vivenda.

¿Como poder chegar ata alí sen diñeiro e conseguir un espazo único para os seus dous habitantes? Comezamos a pensar: outra nave de ferro como as daqueles constructivistas rusos visionarios, unha obra de Tony Carr, unha cadeira de Shapiro, unha peza de Max Bill, algo pesado e lixeiro ao mesmo tempo, a gravidade como problema, a escala como instrumento de traballo, unha mesa grande ou un barco pequeno. Definitivamente buscamos unha vivenda lineal de carácter ascendente. A liña recta e unha escaleira interior con grandes chanzos de 90 cm. de ancho, como de xardín, que articula todas as funcións. Baixo ela unha pequena piscina terapéutica de 2 m de ancho por 10 m de longo.

Todo o programa se desenvolve no interior dun paralelepípedo de estrutura metálica e pel de metal estirado (deploye) que se apoia sobre un vaso de formigón armado, colector da auga da piscina e dos depósitos de gasoleo, caldeira, depuradora, etc. O estomago do animal, deste artefacto de ferro onde se concentran todos os fluídos vitais. Todo iso a máis de 15 metros de altura sobre o río. Nove patas HEB 300 descargan o peso sobre o terreo. Son o único contacto da casa co chan. A casa, para manter o equilibrio estrutural e certa lóxica gravitatoria, voa sen ningún apoio 5,5 m sobre o río, e o mesmo cara á estrada, quedando só a 40 cm. do terreo sobre a zona de acceso. Deste xeito conséguese o equilibrio de masas ao levar, tamén, os elementos pesados á caixa de formigón e baixar así o punto de gravidade.

A grúa de que podiamos dispoñer só alcanzaba 18 m, é dicir, ata o final do vaso de formigón. Non chegabamos a poder construír o beiril mais ser afastados, así que tivemos que levantar toda a gaiola metálica da vivenda desprazada cara á estrada e, posteriormente, por medio duns tirantes manuais, deslizala sobre o vaso de formigón, por uns raís, para formar o beiril definitivo, coma se fose un tren.

En definitiva, esta casa foi unha aventura na que están a vivir Paz e o seu marido Tomas, aos que agradecemos a súa infinita confianza e valentía e, cos que, segundo din, se senten totalmente identificados.

Obra: Casa Paz
Situación: Urbanización Río Cofio. Robledo de Chavela, Madrid. España.
Año: 2006
Autor: Arturo Franco (arquitecto) e Fabrice van Teslaar (arquitecto)
Colaborador: Diego Castellanos (arquitecto de interiores e coordinador de la obra)
Aparellador: Salvador Baños
Promotor/Propietario: Paz Fernandez/Tomas Rodríguez
Área: 363.0 m2
Presuposto Total: Coste m2: 280.000 €. 771 euros/m2
Fotógrafo: Carlos Fernandez Piñar.
+ arturofranco.es
+ diegocastellanos.es

Recoñecementos:
-Seleccionada premios ENOR 2007
-Seleccionada para participar na exposición itinerante JAE (xóvenes arquitectos españoles) promovida polo Ministerio de Fomento para 2008
-Seleccionada para participar no programa PROXIMA (moi xóvenes arquitectos españoles) promovido pola Fundación Caja de Arquitectos para 2007

Servicio Técnico de Jung gratuito para automatización en proyectosServizo Técnico de Jung gratuíto para automatización en proxectosTechnical service of free Jung for automation in projects

La fial española de Jung, Jung Electro Ibérica pone a disposición para arquitectos, proyectistas, constructores, instaladores, integradores y también para el usuario final, un servicio técnico gratuito de sus mecanismos eléctricos y sistemas de control para edificios. Este soporte gratuito va desde el propio asesoramiento del proyecto con soluciones de automatización en viviendas y edificios, la valoración de las partidas de obra y su seguimiento, certificaciones, propuestas de acabados e incluso muestras de producto.

Si bien el sector residencial es el principal nicho de mercado de Jung en nuestro país, desde un punto de vista técnico suele ser más complicado implementar un proyecto de vivienda que el de un hotel, porque aunque sean instalaciones de menor tamaño, las exigencias suelen ser más altas y cada vivienda es un caso diferente. Por el contrario, la participación de Jung en grandes proyectos de eficiencia energética en hoteles le ha proporcionado un gran prestigio y volumen de negocio.

El instalador o el integrador de sistemas son quienes con más frecuencia se acercan al Servicio Técnico, si bien no todos los segmentos tecnológicos de Jung requieren la misma atención. Proporcionalmente al volumen de negocio que generan para la compañía, a la cabeza se encuentran los sistemas vía radio y los videoporteros, mientras que el sistema KNX genera menos consultas. En este último caso, es probable que la fiabilidad del producto se combine con la potente política de formación de Jung, así como con la abundante documentación técnica disponible en castellano, para reducir las necesidades de asesoramiento.

El Servicio Técnico de Jung cubre la totalidad del ámbito de actuación de la compañía: España, Portugal y Latinoamérica. Está formado por una red descentralizada de colaboradores, tanto en plantilla como externos, muy bien preparados e informados, que son capaces de dar una respuesta rápida y personalizada in situ, cada uno en su zona geográfica.

The Spanish fial of Jung, Iberian Jung Electro puts to disposition for architects, designers, builders, installers, integrators and also for the final user, a technical free service of his electrical mechanisms and systems of control for buildings. This free support goes from the own advice of the project with solutions of automation in housings and buildings, the valuation of the items of work and his follow-up, certifications, offers of finished and even you show of product.

Though the residential sector is the principal niche of Jung‘s market in our country, from a technical point of view it is in the habit of being more complicated a project of housing implements that that of a hotel, because though they are facilities of minor size, the requirements are in the habit of being high and every housing is a different case. On the contrary, Jung’s participation in big projects of energy efficiency in hotels has provided a great prestige and turnover to him.

The installer or the system integrator are those who with more frequency approach the Technical Service, though not all the Jung’s technological segments need the same attention. Proportionally to the turnover that they generate for the company, to the head the systems are route radio and the videoporteros, whereas the system KNX generates fewer consultations. In the latter case, it is probable that the reliability of the product combines with the powerful politics of Jung’s formation, as well as with the abundant technical available documentation in Castilian, to reduce the needs of advice.

Jung’s Technical Service covers the totality of the area of action of the company: Spain, Portugal and Latin America. It is formed by a network decentralized of collaborators, so much in insole as day pupils, very well prepared and informed, that are capable of giving a response rapid and personalized in situ, each one in his geographical zone.

A fial española de Jung, Jung Electro Ibérica pon a disposición para arquitectos, proxectistas, construtores, instaladores, integradores e tamén para o usuario final, un servicio técnico gratuíto dos seus mecanismos eléctricos e sistemas de control para edificios. Este soporte gratuíto vai dende o propio asesoramento do proxecto con solucións de automatización en vivendas e edificios, a valoración das partidas de obra e o seu seguimento, certificacións, propostas de acabados e mesmo mostras de produto.

Se ben o sector residencial é o principal nicho de mercado de Jung no noso país, dende un punto de vista técnico adoita ser máis complicado implementar un proxecto de vivenda que o dun hotel, porque aínda que sexan instalacións de menor tamaño, as esixencias adoitan ser máis altas e cada vivenda é un caso diferente. Pola contra, a participación de Jung en grandes proxectos de eficiencia enerxética en hoteis proporcionoulle un gran prestixio e volume de negocio.

O instalador ou o integrador de sistemas son os que con máis frecuencia se achegan ao Servizo Técnico, se ben non todos os segmentos tecnolóxicos de Jung requiren a mesma atención. Proporcionalmente ao volume de negocio que xeran para a compañía, á cabeza encóntranse os sistemas vía raio e os videoporteros, mentres que o sistema KNX xera menos consultas. Neste último caso, é probable que a fiabilidade do produto se combine coa potente política de formación de Jung, así como coa abundante documentación técnica dispoñible en castelán, para reducir as necesidades de asesoramento.

O Servizo Técnico de Jung cobre a totalidade do ámbito de actuación da compañía: España, Portugal e Latinoamérica. Está formado por unha rede descentralizada de colaboradores, tanto en equipo como externos, moi ben preparados e informados, que son capaces de dar unha resposta rápida e personalizada in situ, cada un na súa zona xeográfica.

Entrevista a Stepienybarno | Sheila Palomares

Agnieszka Stepien y Lorenzo Barnó de Stepienybarno impartiendo un curso de ID

Conocí a Lorenzo y Agnieszka en un curso de verano en La Carolina de la Universidad de Jaén en  2010. Desde entonces les he seguido la pista hasta acabar siendo su alumna en el fantástico Curso Online de Identidad Digital para arquitectos. Ya les dije que, creo que la búsqueda de la excelencia en su vida les ha hecho llegar donde están.  Ahí van sus respuestas.

El Blog de StepienyBarnó, Haiki, Sinergia Sostenible, La Ciudad Viva, mama nido…¿Engancha lo 2.0?

Pues debe ser que sí; pero como todo buen enganche sucede casi sin darte cuenta. La verdad es que la red tiene algo de adictivo y para nosotros es nuestro hábitat natural.  Eso sí, las ganas de compartir vienen del mundo 1.0; siempre hemos pensado que la mejor manera de aprender es ir enseñando lo poco o mucho que sabemos. Además, la red es muy agradecida y siempre te da mucho más de lo que tú le das a ella.

¿Hubierais imaginado en vuestra etapa universitaria que estarías trabando tan de lleno en estos temas? ¿Cómo han influido las redes sociales en vuestro trabajo?

Aunque todavía nos consideramos arquitectos jóvenes, nuestro aprendizaje fue totalmente analógico. Como bien apunta Quetglás, siempre hemos pensado que en la biblioteca estaban los mejores maestros; es más, ahora también, en contra de lo que pudiera parecer, seguimos siendo muy de libros, no tanto de revistas.

Así, el estudio de arquitectura lo montamos hace 10 años y durante los 5 primeros, hasta la llegada de la crisis, fuimos un estudio tradicional que usaba el correo electrónico y poco más. Eso sí, los cinco siguientes años han sido de una intensidad digital muy grande.

Las redes sociales llegaron un poco más tarde; no fuimos arquitectos pioneros en ellas. Lo que sí que vimos claro, es que los arquitectos, en general, no estaban haciendo un uso profesional de ellas, y nos parecía que había mucha tarea por hacer en ese sentido.

Así, las redes y la red en general, han sido una maravilla que nos ha permitido poder vivir tranquilamente en un pueblito de Navarra, Estella, arropados por la familia y cerquita de muchos buenos amigos y, a la vez, estar conectado con una infinidad de gente que jamás hubiéramos soñado.

Hacéis una labor de difusión de blogs de arquitectura muy importante. ¿Vuestros preferidos?

¡Ahhhhh! ¡Esta pregunta no se hace!jajaja

Bueno…Ahí vamos y a riesgo de que se enfade con nosotros algún blogger amigo; nos quedamos con Múltiples Estrategias de arquitectura de Santi de Molina, Párrafos de arquitectura de Miguel Ángel Díaz Camacho y el blog de José Fariña.

 ¿Qué es lo que más os ha marcado de vuestra etapa universitaria?

Los amigos que conocimos entonces y que, por suerte, en muchos casos aún continúan siéndolo. Por suerte o por desgracia, aunque tenemos en mente algún buen profesor, no fue la relación con ninguno de ellos lo que nos marcó.

Ambos veníamos de estudiar previamente aparejadores (Lorenzo) e ingeniería civil (Agnieszka) y eso hizo que disfrutásemos de la carrera con otra perspectiva. La arquitectura nos pilló de lleno y, a día de hoy, a pesar de todos nuestros coqueteos con otras disciplinas, nos sigue enamorando igual o más que el primer día.

Además, en nuestros caso, esta etapa fue especialmente importante pues fue el momento en que nos conocimos, nos enamoramos y decidimos compartir nuestra vida juntos. Así que más no podemos pedir!!

¿Cuáles son vuestros arquitectos referentes? ¿Alguna obra en concreto?

¡¡Aquí vamos a ser muy clasicotes!!jajaj

A pesar de que nos sentimos fascinados por muchas de las cosas que se hacen ahora, incluso en la periferia de la arquitectura como puede ser el maravilloso proceso de Campo de Cebada, si tenemos que elegir, nos quedamos con Aalto y Siza.

Recordamos con gran cariño nuestro viaje por Finlandia. Alvar Aalto es un arquitecto que tiene la virtud de escapar a la razón y darte de lleno en el corazón.

A su vez, nuestro arquitecto vivo de cabecera siempre ha sido Álvaro Siza. Nunca hemos aprendido tanta arquitectura como visitando sus edificios. Cada uno de ellos es una lección de arquitectura en sí mismo.

¡Fans totales de los dos Álvaros!

Contadnos de qué proyecto os sentís más orgullosos de todos los que habéis hecho.

Por suerte, como comentábamos al principio, pudimos disfrutar de 5 años de estudio, en condiciones que hoy parecen un sueño. En ellos, pudimos hacer alguna casita interesante y tuvimos suerte de ganar dos o tres concursos.

En esa etapa, nos interesaban mucho los edificios de enseñanza y tuvimos la suerte de hacer una pequeña escuela en colaboración con nuestros amigos Javier Barrera y José Manuel Etayo, que quedó muy potente. Es un proyecto donde todo salió a pedir de boca y, a pesar de no tener mucha experiencia en obra, pudimos disfrutar de lo lindo de todo el proceso. (Ver proyecto aquí)

¡Ah!! Y por supuesto, aunque no es un proyecto al uso, para nosotros nuestro propio blog de Stepienybarno no deja de ser un proyecto; de hecho, nuestro proyecto más mimado!

Pregunta obligada: ¿qué es para vosotros la arquitectura?

La arquitectura, la auténtica arquitectura, es como la felicidad o la verdad, puedes intentar atraparlas, pero siempre se acaban escapando! De todas formas, nos quedamos con la definición de Elizabeth Dieller & Ricardo Scofidio:

“Arquitectura es lo que existe entre la piel de un hombre y el otro”.

¿Qué cambios os gustaría que sucedieran en las Escuelas de arquitectura?

Las escuelas de arquitectura con como grandes paquidermos, soñando con que el pasado volverá un día de estos a llamar a nuestras puertas. Pero el pasado, nuestro pasado de burbuja inmobiliaria y encargos sin mover el culo, ya no volverá. Los tiempos han cambiado y la escuela que primero se dé cuenta de ello y lo integre en su formación se llevará el gato al agua.

Para nosotros hay tres puntos clave sobre los que actuar:

1. Facilitar la llegada de los chavales al mundo real, hablándoles con claridad de lo que les espera fuera, y dotándoles de herramientas para minimizar el trompazo del desembarco en el mundo real.

2. Comprender que una Nueva era digital llegó hace tiempo y que sus alumnos son nativos digitales a los que no pueden tratar como si nada hubiera cambiado. Pensamos que lo que ahora ocurre es una falta de respeto tremendo hacia ellos.

3. Nuevos tiempos han llegado y además de las posibilidades de la educación expandida, llegan nuevos modelos de enseñanza más centrados en enseñar a aprender que en sentar cátedra. Pero bueno… con la iglesia hemos topado.

¿Creéis que los colegios de arquitectos se están adaptando a “lo 2.0”?

A los colegios de arquitectos les pasa algo parecido a lo que hemos comentado sobre las escuelas.Han sido demasiados años de sacar brillo al sello del visado y, ahora, no hay cintura para ofrecer unos servicios diferentes que les hagan realmente necesarios. O dan un cambio radical y se convierten en el representante de tod@s los arquitect@s, no solo de los que hacen proyectos, lo cual no es fácil, o caerán por su propio peso.

¿Tenéis metas a largo plazo?

En realidad, no somos muy de metas. No es que no nos guste soñar, lo que pasa es que estamos convencidos de que el destino sabe lo que nos conviene mucho mejor que nosotros mismos. Se trata de confiar, y sobre todo aceptar lo que va viniendo. En ese sentido, somos más de estar de acuerdo y, desde ahí, vivir con intensidad lo que toque en cada momento.

La autora de la entrevista es Sheila Palomares. Arquitecta. PhD. Reutilización del Patrimonio Industrial  / www.plazasdelmercado.com

Realidad y periferia de la arquitectura

0
Realidad y periferia de la arquitectura
Fotografía cedida por Stepienybarno

Hace una semana, el pasado 5 de marzo, tuvimos la fortuna de formar parte de la jornada “La periferia de la arquitectura” englobado en el ciclo “La realidad del arquitecto”, evento promovido por HNA y comisariado por el estudio StepienyBarno. El encuentro fue acogido por la escuela de arquitectura de la Universidad CEU San Pablo, qué mejor lugar que una escuela para este intercambio de experiencias.

Siempre es de agradecer que entidades “próximas”, esperemos que se sumen a este tipo de iniciativas, a la arquitectura fomenten y apoyen este tipo de encuentros, no solo por ser su nicho de mercado, si no por escuchar a los actuales y futuros profesionales de la arquitectura.

A pesar de la realidad de la arquitectura (de la profesión), es sabida, vivida y sufrida a diario por todos nosotros, se dejó lado durante horas para dar paso a unas horas de marcado positivismo. Esta actitud la inició José María Echarte con su charla inaugural poniendo de manifiesto las cualidades técnicas de los arquitectos, algunas veces olvidadas, acompañadas de ejemplos de trabajos, investigaciones y actitudes profesionales actuales.  Ese repaso general tocaba campos de diversa índole, desde más tradicionales, como la crítica de arquitectura o investigación “científica”, educación, etc o más actuales como el coaching, comunicación, etc.

“Esto no es ni un 5% de lo que hay”

José María Echarte

Todos tienen en común que necesitan de una formación complementaria y/o interdisciplinariedad… Ahora pensemos cómo ha sido o es la formación de cada uno en su ETSA…

Tras un debate intenso, seguidamente se dio paso a las ponencias de Enrique Parra (MetaSpace), Marta Parra (Arquitectura de Maternidades) y Dolores Victoria Ruiz (Little Architect). Los ponentes expusieron de forma concisa y apasionada la labor que realizan en los campos de los videojuegos, la sanidad y la educación respectivamente. No vamos a ahondar en explicar las bondades de los proyectos, por ello os invito a estudiarlos y que saquéis vuestras propias conclusiones e impresiones.

Tras las breves ponencias comenzó un intenso e enriquecedor debate, que produjo un intercambio muy positivo entre el público asistente y los ponentes. Se abordaron temas tan áridos como planes de negocio, búsqueda de socios, etc. pero necesario a la hora de sacar adelante los proyectos. Lo que quedó claro que no existe una receta mágica ni universal para poner en marcha cualquier tipo de iniciativa. Si bien quiero resaltar que un ingrediente común a todos es el interés personal en un ámbito o tema, ya que todos constataron que el camino es duro y arduo, y por tanto trabajar o desarrollar algo que te motiva es fundamental.

Realidad y periferia de la arquitectura
Fotografía cedida por Stepienybarno

Como en toda mesa redonda quedaron debates abiertos para futuras ediciones, foros o conversaciones, tales como el replanteamiento de los planes de estudio actuales, la flexibilidad y adaptación de los mismos, la formación complementaria es necesarias, etc.

Temas que necesitan de una mayor reflexión pero que para bien o para mal serán determinantes en el futuro de la profesión, y que se continuaron comentando el networking posterior a la jornada.

Por último no me gustaría dejar de agradecer a los amigos que se acercaron y nos acompañaron durante la jornada, Patricia Rodríguez (HNA), Verónica Sánchez (n´UNDO), Aurora Adalid, (Zuloark), Paz Molinari (Architour), Raquel Martínez, Pacho Camino, Rodrigo Almonacid (r-arquitectura), Santiago de Molina (Múltiples estrategias de arquitectura), Alberto Ruiz, Antonio Navarro (1/3 de Pedacicos Arquitectónicos) y otros muchos.

Por tanto… ¿Realidad y periferia de la arquitectura?

Alberto Alonso Oro,
arquitecto y editor en veredes.
La Coruña, marzo 2015

El albañil robótico | Íñigo García Odiaga

Almacén en los Viñedos Gantenbein, Bearth & Deplazes | Fotografía: Ralph Feiner/Ambrosetti Tonatiuh

El entusiasmo por avanzar y por recorrer nuevos caminos ha hecho que la arquitectura contemporánea haya llegado incluso a denostar los sistemas tradicionales de construcción basados en el ladrillo y en la mano de obra de un albañil.

Superadas las obras de Eladio Dieste que desde el lenguaje racional del movimiento moderno proponían el uso del ladrillo como un elemento que podía aunar la tradición junto con nuevos experimentos formales, la arquitectura de vanguardia ha rechazado el ladrillo, tachándolo de obsoleto y trasnochado.

El departamento de arquitectura de la ETH de Zurich, una de las escuelas de arquitectura más prestigiosas del mundo, tiene un taller específico de arquitectura y fabricación digital dirigido por los profesores Fabio Gramazio y Matthias Kohler. Uno de los objetivos de este taller es la determinación de las estrategias a seguir para la adaptación de técnicas de industrialización robotizadas a la construcción de la arquitectura. De alguna manera se busca trasladar los resultados de precisión y calidad llevados a cabo por los robots de montaje de por ejemplo los coches utilitarios al complejo mundo de la construcción de un edificio.

Su mayor aportación a este campo, por el momento, ha sido ROB, una unidad de fabricación robótica introducida en un container estándar de transporte, de forma que pueda ser desplazada a cualquier lugar del mundo y por lo tanto ser alquilada por cualquier persona que requiera de esta maquinaría de precisión.

Pike Loop

Una de sus primeras obras fue una instalación en el espacio público denominada Pike Loop realizada en Manhattan, Nueva York, en el año 2009. Pike Loop es una pieza de 22m de largo, un muro estructural construido con ladrillos, un material de construcción ampliamente presente y de carácter tradicional en Nueva York. Más de siete mil ladrillos se van sumando para tejer un muro construido con una precisión de milímetros, imposible de ejecutar mediante la mano humana. El ladrillo se convierte así en un elemento capaz de construir geometrías que recuerdan a las superficies de chapa de Frank Gehry o las láminas de acero de Richard Serra. Más allá de la capacidad tecnológica del robot ROB, su utilización ha posibilitando la recuperación del ladrillo para la arquitectura de vanguardia y ha abierto nuevas vías de experimentación.

Pike Loop

Cuando los arquitectos Bearth & Deplazes recibieron el encargo para realizar un almacén en los Viñedos Gantenbein, decidieron utilizar esta técnica de fabricación para elaborar las fachadas del nuevo edificio.

El diseño inicial proponía un esqueleto simple relleno de ladrillos: los ladrillos actúan como un material como buena inercia térmica, además de como filtros de la luz solar para que la fermentación se produzca tras las celosías.

El método de producción robotizada permitió colocar cada uno de los 20.000 ladrillos de forma precisa de acuerdo con los parámetros matemáticos, el ángulo deseado y los intervalos exactos prescritos.

La fachada esta conformada por 72 elementos prefabricados generados de forma altamente tecnológica por medio del robot. Los elementos del muro se manufacturaron como un proyecto piloto en las áreas de producción de la ETH de Zurich, y fueron transportados uno por uno a la obra.

La imagen de la fachada quiere asemejarse a una enorme cesta llena de uvas. En una visión más cercana, en contraste con el efecto pictórico de la distancia, es la materialidad, la textura del muro la que adquiere el protagonismo frente a la masa de ladrillos. Sorprende la contradicción entre las suaves y redondeadas formas resultantes que realmente se componen de duras y rígidas unidades de ladrillos. La fachada aparece como una forma sólida pero dinámica. Al observar la precisión de la ejecución de la fachada, el diseño se convierte en un manifiesto de su modulación exacta y rígida producida por la más alta tecnología.

Fachada del amacén en los Viñedos Gantenbein, Bearth & Deplazes

Sin embargo, las implicaciones arquitectónicas de esta fachada de ladrillo son más elaboradas y diversas que las de la técnica empleada. Para el ojo humano, las sutiles diferencias entre color e iluminación y el reflejo de los ladrillos crean una apariencia y plasticidad que está constantemente cambiando junto con el movimiento del observador y del sol con el curso de las horas.

Este edificio que en cierto modo podría considerarse aún experimental refleja los esfuerzos que la arquitectura está realizando por reinterpretarse y por cambiar no solo su imagen exterior en busca de la espectacularidad sino sus propios sistemas productivos. Este proceso se basa en la creencia de que una técnica moderna y contemporánea, acorde con la tecnificación de la sociedad actual, generará también una arquitectura de nuestro tiempo, además continuista con la historia de la arquitectura al actualizar el uso del ladrillo, tal vez el primer material de construcción manufacturado producido por el ser humano.

íñigo garcía odiaga. arquitecto
san sebastián. septiembre 2011

Publicado en ZAZPIKA 11.09.2011

A favor de la perplejidad | Sergio de Miguel

Pathway to blue

Entre la ignorancia y la certeza, entre el escepticismo y el dogmatismo, existe un territorio, una perturbación muy fértil. Sutil. Tensa.

El estado mental más afortunado del complicado juego de propósitos, vaguedades, preferencias, cálculos y sentimientos en que se convierte toda búsqueda creativa. Toda actitud vital.

Se trata de un suspiro interno, animado por la duda, la sorpresa y el asombro. Por el método, la eficacia y el esclarecimiento. Como elocuentemente dijo Mann capaz de “infundir el entusiasmo del espíritu en la materia”.

Aquellos “inicios” de silencio y luz que proclamó amar Kahn, o la compleja y contradictoria “vitalidad confusa” de su discípulo Venturi, incluso la más cercana “habitación vacante” de Navarro no son sino expresiones de un mismo umbral de conciencia. Inspiración pura.

En cada paso del vacío a la intuición, en cada salto circense de lo abstracto a lo concreto, la perplejidad se muestra como una más que valiosa habilidad, como un don irrenunciable.

Sin perplejidad, sin incertidumbre activa, no hay ocurrencias. No hay aprendizaje.

Es el resorte de la creación.

Lejos de su acepción más común que la entiende como una suerte de confusión o de torpe irresolución, la perplejidad supone una afortunada manera de estar y de pensar frente al mundo.

La palabra tiene su origen en el término “perplexitas” (per– intensidad, totalidad, y -“plectere” plegar, enredar, tejer), es decir, su significado literal podría ser “intensamente enredado”. Lo perplejo (per-plex) está vinculado, por tanto, con lo complejo (con-plex) y opuesto a lo simple (sin-plex).

La complejidad, paradójica relación de lo uno con lo múltiple, es efectivamente el tejido de eventos, acciones, interacciones, determinaciones y azares que constituyen nuestro mundo. Y su carácter global e irreductible nos lleva de manera natural a la perplejidad.

Valéry va más allá. Enuncia que el estado que produce la complejidad no es sólo la perplejidad del espíritu humano. Aporta otro estado muy cercano, intermedio. Habla de la excitación producida por lo que nos sobrepasa y nos sorprende provocando en nosotros un “despertar”. Denomina a este estado “implexo” (enlazado) y lo entiende como “la capacidad de sentir, reaccionar, hacer, comprender y resistir de un sujeto que intenta recomponer sus habilidades y maniobrar sus pensamientos en búsqueda de nuevas estrategias frente a lo real”. Es una actitud intensa que más allá de remitirnos nuevamente al simple entendimiento y a la cómoda reducción esquemática de lo ya sabido (lo fragmentado y acotado) nos reenvía a una especie de renacimiento de la situación, a un repensar dinámico provocado por la perplejidad ante la complejidad.

Baricco escribe que el mundo, nuestro complejo mundo, está mutando, y que estamos ante la hegemonía creciente de los que denomina “bárbaros”. Los que rompen las convenciones de la civilización e inventan nuevas fronteras. Argumenta que ahora, en todos los ámbitos y cada vez más, prima la búsqueda de la espectacularidad (la experiencia), la mengua del esfuerzo a favor del placer, prevalece lo horizontal (superficial) frente a lo vertical (profundo), lo colectivo frente a lo individual, proliferan las redes… el movimiento, la comunicación y la conectividad. Y en todos estos frentes revolucionarios, tan emergentes como reales, destaca el invariante feliz de la perplejidad. Ante la historia, ante la naturaleza, ante la técnica, ante las creencias, ante las fronteras…

Es un signo de nuestro tiempo. Y de nuestro espacio.

Gracias a la efervescente complejidad que nos rodea el ser humano está impulsando, una vez más, las fructíferas potencialidades de la perplejidad. Se están dando las condiciones necesarias para esperar un prodigioso resurgir creativo.

Perplejos estamos.

Sergio de Miguel, arquitecto
Madrid, enero 201o

Maushaus – Jorge Raedó · publicación/revista/educación | Amag! Revista de Arquitectura para Niños

Hace unas semanas charlábamos con los directores de la revista The AAAA Magazine sobre las “dificultades” de poner en marcha una publicación, pero ¿y si le añadimos que sea una revista de arquitectura para niños? ¿Y si lo ponemos en marcha desde San Sebastián y Helsinki?

El resultado de este reto es Amag! Revista de Arquitectura para Niños, un proyecto desarrollado por Maushaus (estudio formado por los arquitectos Anabel Varona y Carlos Arruti) y Osa Menor (constituido por Jorge Raedó).

Amag! es la revista de arquitectura para niñ@s.

Amag! es un juego para cortar, romper, destrozar…

Amag! está formada por artículos: A4 para descargar, imprimir y jugar.

Amag! es para tod@s l@s niñ@s de 5-10 años.

Amag! es un Open Educational Resource (OER) para los colegios de todo el mundo.

Amag! es material de construcción, un juego y una herramienta de investigación. L@s niñ@s aprenden arquitectura jugando con las páginas de la revista.

Desde su creación en 2011 han colaborado y participado profesionales e instituciones de Finlandia, Suecia, Dinamarca, Alemania, Italia, España, Portugal, Polonia, Serbia, Croacia, Eslovenia, Reino Unido, Burkina Faso, Egipto, Túnez, Colombia, Perú, Argentina, Chile, USA, Canadá y Japón.

Su difusión internacional ha propiciado colaboraciones con distintas instituciones en todo el mundo que ayudan a su difusión en colegios, destacan entidades como  ACVIC, Centre d´Arts Contemporànies, Alvar Aalto Museum, Arkitekturmuseet, Arkkitehtuurikeskus, Canadian Centre for Architecture, Laafi, Fundación Museo Jorge Oteiza, Museo de Arquitectura Leopoldo Rother,  Museo degli Innocenti y ProxectoTerra.

Sin más preámbulos os dejamos con la entrevista a tres bandas y dos países de por medio que tuvimos la oportunidad de realizar, con estos «profesores y editores».

Red OCARA (São Paulo) | Teresa Montserrat (Berlin)
¿Cuál ha sido vuestra formación y trayectoria profesional previa a Amag!?

Jorge Raedó: Estudié kárate de los 11 a los 21 años. Primero con el maestro Kozo Mizoguchi y luego con el maestro Yoshi Hirota. Esta formación es esencial. Ahora enseño arte a niños tal como yo aprendí Kárate, que es un Arte Marcial. Es decir, transmito técnicas y pasión por el oficio.

Estudié tres cursos de arquitectura en la Escola Tècnica Superior d´Arquitectura y en La Sapienza con una beca Erasmus. Trabajé unos meses con el arquitecto Josep Llinàs. Finalmente dejé los estudios de arquitectura y estudié Arte Dramático, especialidad de Dramaturgia y Dirección Escénica en el Institut del Teatre de Barcelona.

Trabajé diez años en el teatro catalán como director, dramaturgo, figurinista, escenógrafo, iluminador, traductor y productor. En 2008 empecé a enseñar arte a niños y a eso me dedico hasta ahora.

Maushaus: Nosotros estudiamos en la ETSASS. Nos formamos sobre todo en el estudio Rulot (fundado en 2001), en el que aprendimos la profesión sobre todo con ilusión y libertad, mientras compartíamos esta vida,  también con otros trabajos (en el estudio de Peña Ganchegui y Asociados, en el caso de Anabel, e impartiendo clase de arte, en el caso de Carlos), que nos permitían dicha libertad, y en los que también aprendimos y crecimos, para poder después hacer lo que hoy hacemos: Educación de arquitectura y arte para/con niñ@s.

En 2009, fundamos Maushaus, diseñando un curso de arquitectura para niños que se ha consolidado y crecido en forma de más cursos, talleres ocasionales, colaboraciones con museos y escuelas… A todo esto podríamos añadir nuestra andadura como padres de dos criaturas, que ha sido muy ilustrativa, para el conocimiento del mundo de la infancia.

¿Cómo surge Amag!?

Jorge Raedó: Yo tenía la idea de hacer una revista de arquitectura para niños desde hacía años, pero en Barcelona no cuajó. Fue en 2011 cuando conocí a Maushaus de Donosti y quisieron colaborar. Nos vimos en Helsinki donde hicimos reuniones con especialistas como Jaana Räsänen y Alexander Reichstein. Ahí definimos el nombre, la idea de los pdf para descargar y jugar… Estrenamos la revista en enero de 2012.

Maria Auxiliadora School (Lima) | Teresa Montserrat (Berlin)
¿Qué os llevó a abriros camino en el mundo editorial?¿Por qué una revista en “estos tiempos” y enfocada a arquitectura para niños?

Jorge Raedó: La arquitectura del siglo XX y XXI se construye en la mente de todos a base de revistas, libros y películas. Lo que nos cuentan los cuentos, y las revistas cuentan cuentos de lo que es la arquitectura, es lo que al final creemos como realidad.

Amag! es un recurso educativo gratuito en internet (Open Educational Resource) con un formato al que llamamos revista porque se constituye de artículos-juegos. En 2012, 2013 y 2014 los artículos eran para jugar con el papel… es decir, es una revista para romper y jugar. En 2015 los artículos son vídeos que proponen juegos.

El objetivo es que los mejores especialistas de educación de arquitectura y arte para niños lleguen a todos los niños del mundo. Claro, los niños necesitan conexión a internet.

Amag! Revista de Arquitectura para Niños… un juego para que los niños desarrollen habilidades psicomotrices, espaciales y estéticas a través del juego.

¿Teníais alguna experiencia previa en el mundo editorial?

Jorge Raedó: Tenía experiencia con un Open Educational Resource anterior, el proyecto “¿Qué es Arquitectura?” que consta de vídeos y talleres. Ahí vi que lo difícil es llegar a los niños, no crear el contenido.

Maushaus: nosotros teníamos experiencia en colaboraciones de temas de arquitectura en fancines de filosofía como Revolución Neolítica, de graffiti Palabra y la revista Diversa, realizada por los estudiantes de la ETSASS.

¿Os encontrasteis con muchas dificultades? ¿Cuáles fueron las más problemáticas?

Jorge Raedó: El principal problema es la falta de financiación. Hacemos Amag! sin dinero. Los dos primeros años el Proxecto Terra de Galicia nos donó 1500 euros por año.

Maushaus: Durante este tiempo, han surgido contactos con editoriales ya consolidadas para editar la revista Amag! en papel, pero de momento, dada la ausencia de medios económicos, estas conversaciones, no han dado su fruto. Hoy por hoy, seguimos, de manera sostenible, con la edición digital, trabajando todos gratuitamente. Todos nosotros, dirección, edición y articulistas, creemos en el proyecto, aportando nuestra experiencia y conocimiento, en el mundo de la educación de arquitectura y arte para niñ@s mediante esta revista, que creemos necesaria. La parte más reconfortante, es formar parte de esta red que se establece entre todos los colaboradores de todo el planeta, y sobre todo,  cuando el feedback se hace visible.

Museo de Arquitectura Leopoldo Rother (Bogotá)
¿Estáis contentos con los objetivos alcanzados?

Jorge Raedó: Estamos contentos con las ganas que tienen profesionales e instituciones de todo el mundo en participar en la creación de contenido. En cambio cuesta más que usen el material propuesto por Amag!

Maushaus: Sabemos que la revista se utiliza, se lee y creemos que influye en el ámbito de los profesionales que se dedican a la educación de arquitectura en el ámbito infantil. No sabemos tan claramente, si llega a los colegios y a las familias. Nos gustaría que este feedback fuese más rico. Saber que somos útiles, que la gente disfruta y aprende con lo que hacemos, es lo que más nos gusta.

¿Qué expectativas y proyectos de futuro tenéis para Amag!?

Jorge Raedó: Queremos publicar la versión “en papel” de Amag!. Una caja con una selección de artículos de 2012, 13 y 14. Lo sacaremos si encontramos financiación. También queremos publicar más libros online para niños sobre arquitectura. Hasta ahora hemos publicado “Quiero ser arquitecto” de Alberto Campo Baeza.

¿Son rentables este tipo de iniciativas? ¿Os sentís bien remunerados por la labor que realizáis?

Jorge Raedó: Esta manera de trabajar no genera beneficios porque el producto es gratuito para el usuario. La única manera de estar contentos sería con financiación pública o privada que pagara el trabajo que nos exige, y pagar a los colaboradores.

La idea de poner precio a este tipo de producto educativo es un error. En muchos países del mundo sólo lo podrían pagar los colegios privados y las familias ricas. La buena educación tiene que llegar a todos los niños procurando igualdad de oportunidades.

Cuartocreciente (Sevilla) | Design Museum – Hanna Kapanen (Helsinki)
¿Compagináis o complementáis esta actividad con otras labores o en otros campos?

Jorge Raedó: Junto a Amag! hago otros proyectos de educación de arte para niños. Desde 2011 vivo en Finlandia donde hago óperas con niños de colegios. Colaboro con museos de varios países. Asesoro a varias organizaciones como Red OCARA de Latino América. Escribo artículos sobre mi trabajo con niños en la revista online FronteraD.

Maushaus: Nosotros, trabajamos en nuestro taller-escuela con los niños, en cursos de arquitectura. También asesoramos al Museo Guggenheim de Bilbao, en los dos cursos de arquitectura que adaptamos para su departamento de didáctica. Compaginamos esta labor, con talleres ocasionales y proyectos de urbanismo con niñ@s en la ciudad de San Sebastián. Así mismo, realizamos colaboraciones con artistas, siempre buscando el vínculo, de las otras artes, con el espacio y la arquitectura.

Llevamos un tiempo ya, viendo que compaginar el trabajo de educación de arquitectura para niñ@s, con la práctica profesional tradicional, es casi imposible. Son dos profesiones distintas. A nuestro entender, si quieres hacer las cosas bien, hay que elegir un camino. Nosotros ya hemos elegido. Hoy es el día que decimos a determinados trabajos que no. Eso sí, como se dice, sobrevivimos, que hoy por hoy no es poco, pero ¡con un esfuerzo infinito!

¿Cómo veis el futuro del mundo editorial?

Jorge Raedó: Tengo poca idea de la industria editorial. Mientras alguien quiera contar cosas a los demás, habrá canales para que la comunicación exista. Serán distintas a las de ahora para adaptarse a los ritmos y tecnologías de las gentes y culturas.

El libro de papel seguirá existiendo porque es imbatible como objeto útil. Pero será minoritario por una razón simple: en los hogares no hay sitio para guardarlos.

El libro y revista digital es la lógica evolución. Aunque su compra y lectura sigue siendo engorrosa. El producto digital permite materiales audiovisuales y metadatos que el papel no admite.

Kraftkovia (Donosti) | Proces (Belgrade)
¿Consideráis que estudiar Arquitectura ha sido un pasaporte fundamental para haber llegado a vuestro trabajo actual?

Jorge Raedó: Por mi trayectoria profesional está claro que estudiar arquitectura tuvo mediana incidencia.

Maushaus: En nuestro caso, por supuesto. El ejercicio de la arquitectura, la participación en los concursos, el trabajo en equipo y la búsqueda de la esencia de las cosas para resolver un programa o un problema complejo, nos ha entrenado definitivamente a la hora de diseñar un taller, una escenografía o un objeto. Posteriormente, han sido los niñ@s, quienes nos han enseñado el resto. Primero fueron nuestras hijas, con las que seguimos aprendiendo día a día,  y luego los niñ@s, que durante estos años, han compartido sus horas con nosotros.

¿Animarías a otros arquitectos a seguir vuestros pasos? ¿Qué pasos consideráis que deberían dar? ¿Cómo completar sus estudios? ¿Qué otros consejos les darías?

Jorge Raedó: Aunque el viento sopla para todos, cada persona va un lugar distinto. Si estudian arquitectura en España, irremediablemente deberán tomar vitaminas de Literatura, Arte, Filosofía… o andarán a ciegas.

Maushaus: Qué sigan sus pasos, su trayectoria, su situación, que no miren a los lados, que sean ellos mismos. Además de tus estudios, tus demás aspectos de tu vida, te han construido. Tienes que buscar qué es lo que te gusta hacer, en qué crees que eres bueno y puedes aportar. No tanto cómo te gustaría verte o cómo te vean los demás, sino de verdad, lo que disfrutas haciendo. Así todos, encontraremos el camino que nos lleva a disfrutar cada uno de su trabajo, y sufrir lo menos posible. Como decía Almodóvar:

“Cuesta mucho ser auténtica”.

¿Creéis que los arquitectos en España deberíamos seguir abriendo nuevas vías de trabajo para salir de la casilla más «tradicional» de proyectar dada la actual situación de la construcción en nuestro país?

Jorge Raedó: Sí, es obvio. No sólo porque ahora hay una crisis económica y no pueden construir, sino porque el arquitecto español está atrapado en un rol muy limitado.

Arkikids (Guatemala) | Maushaus Arquitectura (Donosti)
¿Qué opináis de los que se han ido a trabajar al extranjero? (En el caso de Jorge que reside fuera, ¿hay información suficiente y fácil de localizar para saber cómo emigrar al extranjero?)

Jorge Raedó: Fui a Finlandia porque una asociación finlandesa contactó conmigo para colaborar. No sé cómo se busca trabajo en el extranjero desde España. El único método que conozco es empezar un proyecto de colaboración con otro país, construir el puente y luego cruzarlo.

Maushaus: No hemos tenido esa oportunidad, tentación, libertad, obligación…, según cómo se mire. Si se tiene la posibilidad de completar la profesión o la educación de uno mismo en otros países, siempre será positivo. Por otra parte, nos parece que es una pena que los cerebros mejor formados emigren. En nuestro caso, no ha sido el camino elegido. Hemos buscado en nuestra ciudad, vías de autosuficiencia, intentando ser lo más globales posibles desde lo local.

«Además, en nuestro caso,…, ¡la cabra tira al monte!»

¿Cómo veis el futuro de la profesión? En el caso de Jorge que reside en Finlandia, ¿cómo se ve la situación desde exterior? ¿Alguna semejanza con Finlandia?

Jorge Raedó: Desde el exterior España interesa o no en función de su economía o de su sol. El turismo aún funciona porque el sol no ha entrado en crisis.

En Finlandia saben poco de la arquitectura española. Ahora que la crisis también les ha golpeado fuerte en la construcción, aumenta el paro y cierran empresas. Al ser una profesión que conserva privilegios, por ejemplo al pedir un crédito para comprar una casa, y gracias a las ayudas sociales del Estado, el arquitecto finlandés sufre menos que el español. He conocido arquitectos jóvenes finlandeses que al no poder diseñar y construir, obtienen becas para hacer otras tareas, por ejemplo viajar por el mundo un año investigando.

Maushaus: El peligro de mirar a lo incierto del futuro, que no existe como tal hasta que lo construyamos, es hacer un abandono de la perspectiva actual, en busca siempre de algo mejor que nunca parece estar aquí. Nosotros tratamos de construir una realidad, en base a nuestras experiencias actuales, incorporando aspectos del pasado a nuestra experiencia presente. Por decirlo de algún modo, avanzamos hacia adelante como el remero, con el futuro de espaldas, viendo la estela de nuestro pasado para orientarnos.

AVV Creando Futuro (Jerez de la Frontera) | Alexander Reichstein (Helsinki)

Maushaus – Jorge Raedó · publicación/revista/educación | Amag! Revista de Arquitectura para Niños
Marzo 2015

Entrevista realizada por Ana Barreiro Blanco y Alberto Alonso Oro. Agradecer a la Anabel, Carlos y Jorge su tiempo y paciencia pero sobre todo su predisposición con este espacio.

The waste landThe waste landThe waste land

0

La exposición The waste land, del fotógrafo Carlos Álvarez, inaugurará el próximo día 14 de marzo a las 19:00h en GOODIES, C/Wenceslao Fernandez Florez 7, La Coruña.

Tierra Baldía

“Abril es el mes más cruel” cuentan los sabios y The waste land se inaugura el 14 de marzo, 18 días antes de la llegada del cruento tiempo.

Una mayoría de edad que nos descubre un recorrido por desiertos y caminos paganos, desde las azoteas de Casablanca hasta el silencio de los parajes de Tabernas, Sonora y Mojave. No es esta muestra, sin embargo, una ejemplificación de la concepción ortodoxa de imágenes de desierto, de roadtrips de arena y calima.

Carlos Álvarez se sirve del paisaje como pretexto para indagar en la aridez de la soledad mediante la contemplación.

La infinitud del horizonte se nos aparece en tierra patria también, y Álvarez cabalga la lejanía del desierto mediante composiciones paisajística desestructuradas y sorprendentes en las que la repetición y la partición se trufan con textos y materiales que bien podrían haber surgido en todos y cada una de esas escenas de contemplación.

Pilar H.

A exposición The waste land, do fotógrafo Carlos Álvarez, inaugurará o próximo día 14 de marzo ás 19:00h en GOODIES, C/Wenceslao Fernandez Florez 7, La Coruña.

Terra Baldía

“Abril é o mes máis cruel” contan os sabios e The waste land inaugúrase o 14 de marzo, 18 días antes da chegada do cruento tempo.

Unha maioría de idade que nos descobre un percorrido por desertos e camiños pagáns, dende as azoteas de Casablanca ata o silencio das paraxes de Tabernas, Sonora e Mojave. Non é esta mostra, non obstante, unha exemplificación da concepción ortodoxa de imaxes de deserto, de roadtrips de area e brétema.

Carlos Álvarez sérvese da paisaxe como pretexto para indagar na aridez da soidade mediante a contemplación.

A infinitude do horizonte aparécesenos en terra patria tamén, e Álvarez cabalga a distancia do deserto mediante composicións paisaxística desestruturadas e sorprendentes nas que a repetición e a partición se trufan con textos e materiais que ben poderían ter xurdido en todos e cada unha desas escenas de contemplación.

Pilar H.

The exhibition The waste land, of the photographer Carlos Álvarez, will inaugurate next March 14 to them 19:00h in GOODIES, C/Wenceslao Fernandez Florez 7, GOODIES, C/Wenceslao Fernandez Florez 7, La Coruña (Spain).

Uncultivated Earth

“April is the cruellest month” the wise persons count and The waste land is inaugurated on March 14, 18 days before the arrival of the bloody time.

An adult age that us discovers a tour for deserts and pagan ways, from the roofs of Casablanca up to the silence of the places of Taverns, Sonorous and Mojave. It is not this sample, nevertheless, an ejemplificación of the orthodox conception of images of desert, of roadtrips of sand and calima.

Carlos Álvarez is served the landscape as pretext to investigate in the aridity of the loneliness by means of the contemplation.

Us one appears the infinity of the horizon in native land also, and Álvarez rides the distance of the desert by means of compositions landscape desestructuradas and surprising in that the repetition and the partition trufan with texts and materials that well might have arisen in all and each of these scenes from contemplation.

Pilar H.

Niki de Saint PhalleNiki de Saint PhalleNiki de Saint Phalle

0

El pasado 27 de febrero  se inauguró la exposición Niki de Saint Phalle en el Museo Guggenheim Bilbao y podrá visitarte hasta el 11 de junio 2015. La muestra está organizada a tres bandas entre eel propio museo, la Réunion des Musées Nationaux – Grand Palais y Niki Charitable Art Foundation.

La exposición realiza un recorrido retrospectivo sobre la obra de Catherine Marie-Agnes Fal de Saint Phalle, más conocida Niki de Saint Phalle una de las artistas de mayor renombre de mediados del siglo XX. A pesar de carecer de formación académica reglada, buscó inspiración en artistas de la talla de Gaudí, Dubuffet, Pollock o Warhol, para desarrollar su personal visión del mundo.

“La naturaleza paradójica de su obra, que abarca desde lo alegre a lo profundo y lo intelectual, aún no ha sido explorada en su totalidad. Fue una de las primeras mujeres que recibió elogios y reconocimiento internacionales durante su vida y creó con éxito un personaje público de sí misma. Al igual que Warhol, Saint Phalle supo aprovechar los medios de comunicación para orientar con habilidad la acogida de su obra”.

Esta retrospectiva recoge más de 200 obras y documentos de archivo —muchos no publicados— ordenados de forma cronológica y temáticas salpicados en los 2.000 metros cuadrados del museo.

https://vimeo.com/120777243

O pasado 27 de febreiro inaugurouse a exposición Niki de Saint Phalle no Museo Guggenheim Bilbao  e poderá visitarte ata o 11 de xuño 2015. A mostra está organizada a tres bandas entre eel propio museo, a Réunion deas Musées Nationaux – Grand Palais e Niki Charitable Art Foundation.

A exposición realiza un percorrido retrospectivo sobre a obra de Catherine Marie-Agnes Fal de Saint Phalle, máis coñecida Niki de Saint Phalle unha das artistas de maior renome de mediados do século XX. A pesar de carecer de formación académica regulada, buscou inspiración en artistas do talle de Gaudí, Dubuffet, Pollock ou Warhol, para desenvolver o seu persoal visión do mundo.

“A natureza paradoxal da súa obra, que abrangue dende o alegre ao profundo e o intelectual, aínda non foi explorada na súa totalidade. Foi unha das primeiras mulleres que recibiu eloxios e recoñecemento internacionais durante a súa vida e creou con éxito un personaxe público de si mesma. Ao igual que Warhol, Saint Phalle soubo aproveitar os medios de comunicación para orientar con habilidade a acollida da súa obra”.

Esta retrospectiva recolle máis de 200 obras e documentos de arquivo -moitos non publicados- ordenados de forma cronolóxica e temáticas salpicados nos 2.000 metros cadrados do museo.

https://vimeo.com/120777243

Last February 27 there inaugurated the exhibition Niki de Saint Phalle in Guggenheim Bilbao Museum and it will be able to visit you until June 11, 2015. The sample is organized to three bands between eel own museum, the Réunion des Musées Nationaux – Grand Palais and Niki Charitable Art Foundation.

The exhibition realizes a retrospective tour on Catherine Marie-Agnes Fal’s work of Saint Phalle, more known Niki de Saint Phalle one of the artists of major renown of middle of the 20th century. In spite of lacking ruled career education, it looked for inspiration in artists of the height of Gaudí, Dubuffet, Pollock or Warhol, to develop his personal vision of the world.

“The paradoxical nature of his work, which it includes from the happy thing to the deep thing and the intellectual thing, still has not been explored in its entirety. He was one of the first women who received international praises and recognition during his life and a public personage created successfully of yes same. As Warhol, Saint Phalle could take advantage of the mass media to orientate with skill the reception of his work”.

This retrospective gathers more than 200 works and archival documents – many not published – been ordained as chronological form and subject matters splashed in 2.000 square meters of the museum.

https://vimeo.com/120777243

Reformulación de un espacio público: de calle a plaza. Pavimentación de la Praza do Curro | Salgado+LiñaresReformulación dun espazo público: de rúa a praza. Pavimentación da Praza do Curro | Salgado+LiñaresReformulation of a public space: from street to square. Paving of the Praza do Curro | Salgado+Liñares

La Praza do Curro ha sido tradicionalmente el principal espacio público de actividad al aire libre del casco histórico de Noia. Dicha actividad, manifiesta en el mercado de cada jueves y domingo, la ha dotado de un vigor excepcional, incapaz con todo de contener el constante y acusado deterioro al que se ha visto sometida la plaza en estos últimos cuarenta años.

Por un lado, nuevos e insolentes edificios, todos ellos fuera de escala, han venido a sustituir a gran parte del caserío tradicional, por otro, el espacio se ha ocupado con todo tipo de inconexos pavimentos, por último, los coches han colonizado el espacio, que ha devenido las más de las veces en simple aparcamiento. Es decir, el ámbito ha desembocado en un conjunto de inconexos retales que sobrevive.

Así las cosas, ya en el inicio del proyecto entendimos que nuestra intervención no podría ser neutra, es decir, debería realizarse con la debida contundencia, con el fin de imponerse a la vulgaridad de las fachadas. Por fortuna, contábamos con la magnífica proporción del espacio.

El proyecto, con el fin principal de recuperar el carácter estancial de la plaza, ha abordado de manera principal las siguientes cuestiones:

– Substitución de todos los pavimentos.

– Resolución de los distintos desniveles y de los accesos a los edificios, y en especial, del acceso al Coliseo Noela.

– Reposición de todas las instalaciones y nuevo trazado.

– Reordenación del tráfico y definición de un ámbito acotado de carga y descarga.

Partíamos de un buen número de losas de granito a reutilizar, si bien muy escaso para hacerlo extensivo a todo el ámbito. Y del problema de la escasez surgió la solución: un pavimento de piedra-hormigón lavado que además de recoger la dualidad arquitectónica del ambiente presentase una personalidad suficiente como para imponerse al deterioro de las fachadas.

Y el proceso fue como sigue:

– Serramos en sentido longitudinal las gruesas losas de piedra, con el fin de obtener dos caras de trabajo que permitiesen un correcto encuentro con el hormigón. Esto derivó en un sinfín de dobles y simétricas piedras, es decir, derivó en la individualización de cada par de piedras, y en la introducción en el conjunto de una bienvenida y sorprendente figuración. Asimismo, dicho proceso nos permitió reutilizar grandes losas de casqueiros y piezas sobrantes de taller, cortadas bien con máquina de disco –de anchura máxima 1,20m-, bien con máquina de hilo – sin limitación de dimensión.

– Optamos por un hormigón realizado en obra con cemento blanco y árido escogido, de diferentes tamaños y colores, negro o blanco: cuatro tonos distintos de hormigón y diferentes texturas según la intensidad del lavado.

– Hicimos coincidir las juntas de construcción con las juntas de retracción, de tal forma que el hormigonado alterno evitase el corte posterior del hormigón.

– Reservamos para ciertos ámbitos un pavimento de losas de granito sin junta, a hueso, en franca contradicción con el resto del pavimento.

– Definimos una nueva escalinata de acceso al Coliseo Noela.

– Integramos en el pavimento, en sus líneas de fuerza, las recogidas de pluviales, con encofrados realizados bien con poliestireno, bien con madera, que remitiesen a la sección de los peldaños del Coliseo.

– Acotamos un espacio para carga y descarga, en la entrada desde la Carreiriña, que libera tres cuartos de la superficie para uso exclusivo del peatón, es decir, de las personas.

El proceso de obra ha durado doce meses y se ha organizado en dos fases, la segunda de ellas realizada por administración, con empleados del Ayuntamiento. Una experiencia estupenda que repetiríamos con gusto.

Y al fondo, las magníficas laudas de Santa María Nova, que como el Macguffin de Hitchcock sobrevuelan la trama.

Obra: Reformulación de un espacio público: de calle a plaza. Pavimentación de la Praza do Curro.
Emplazamiento: Praza do Curro, Noia, A Coruña, Galicia, España.
Fecha: Finalización obra, 30 de julio 2014.
Autores: Salgado e Liñares arquitectos (Alfonso Salgado, Francisco Liñares y Santiago Rey)
Colaboradores: Manuel Liñares Túñez, ingeniero industrial. Miguel Ángel Raposo Rodríguez, ingeniero industrial. Carla Agra García, arquitecta. Jaime Novoa Míguez, arquitecto. Sergio Sánchez Alcalde, delineante.
Promotor: Concello de Noia.
Constructor: Fase 1-Construcciones CES, S.L | Fase 2-Obra por Administración
PEM: 398230,66 euros
Fotografías: Estado previo: Salgado+Liñares / Estado final:  Héctor Santos-Díez | BISimages
+ salgadoeliñares.com

The Praza do Curro has been traditionally the principal public space of activity outdoors of Noia’s historical hull. The above mentioned activity, it demonstrates on the market of every Thursday and Sunday, has provided it with an exceptional vigor, incapable with everything of containing the constant and marked deterioration to which the square has met submitted in the latter forty years.

On the one hand, new and insolent buildings, all of them out of scale, have come to substitute great part of the traditional hamlet, for other one, the space has dealt with all kinds of unconnected pavements, finally, the cars they have colonized the space, which has developed more of the times into simple parking. That is to say, the area has ended in a set of unconnected remnants that it survives.

This way the things, already in the beginning of the project we understood that our intervention might not be neutral, that is to say, it should be realized by the due forcefulness, in order to be imposed to the vulgarity of the fronts. For fortune, we were possessing the magnificent proportion of the space.

The project, with the principal end of recovering the character estancial of the square, has approached in a principal way the following questions:

– Substitution of all the pavements.

– Resolution of the different differences and of the accesses to the buildings, and especially, of the access to the Coliseum Noela.

– Reinstatement of all the facilities and new tracing.

– Reordering of the traffic and definition of a fenced area of load and unload.

We were departing from a good number of slabs of granite to re-use, though very scanty to make it extensive to the whole area. And from the problem of the shortage the solution arose: a pavement of stone – concrete washed that beside gathering the architectural duality of the environment was presenting a sufficient personality as to be imposed to the deterioration of the fronts.

And the process was as it continues:

– We saw in longitudinal sense the thick slabs of stone, in order to obtain two faces of work that were allowing a correct meeting with the concrete. This derived in an endless number of double and symmetrical stones, that is to say, it derived in the individualization of every couple of stones, and in the introduction in the set of a welcome and surprising imagination. Likewise, the above mentioned process allowed us to re-use big slabs of casqueiros and remaining pieces of workshop, cut well with machine of disc – of maximum width 1,20m-, well with machine of thread – without limitation of dimension.

– We choose for a concrete realized in work with white and arid select cement, of different sizes and colors, black or white: four tones different from concrete and different textures according to the intensity of the wash.

– We made coincide the meetings constructions with the meetings retractions, in such a way that the alternate hormigonado was avoiding the later cut of the concrete.

– We reserve for certain areas a pavement of slabs of granite without meeting, to bone, in Franc contradiction with the rest of the pavement.

– We define a new perron of access to the Coliseum Noela.

– We integrate in the pavement, in his lines of force, the withdrawals of rain, with encofrados realized well with polystyrene, good with wood, which they were sending to the section of the steps of the Coliseum.

– We annotate a space for load and unload, in the entry from the Carreiriña, which liberates three quarters of the surface for exclusive use of the pedestrian, that is to say, of the persons.

The process of work has lasted twelve months and one has organized in two phases, the second one of them realized by administration, with employees of the Town hall. A marvellous experience that we would repeat gladly.

And to the bottom, the magnificent laudas of Santa Maria It Nongoes, that as the Macguffin de Hitchcock overfly the plot.

Work: Reformulation of a public space: from street to square. Paving of the Praza do Curro.
Location: Praza do Curro, Noia, A Coruña, Galicia, Spain.
Date: Ending acts, on July 30, 2014
Authors: Salgado e Liñares arquitectos (Alfonso Salgado, Francisco Liñares and Santiago Rey)
Collaborators: Manuel Liñares Túñez, industrial engineer. Miguel Ángel Raposo Rodríguez, industrial engineer. Carla Agra García, architect. Jaime Novoa Míguez, architect. Sergio Sánchez Alcalde, sraughtsman.
Promoter: Concello de Noia.
Builder: Phase 1-Construcciones CES, S.L | Phase 2-Obra for Administration
PEM: 398230,66 euros
Photographies: previous State: Salgado+Liñares / final State: Héctor Santos-Díez | BISimages
+ salgadoeliñares.com

A Praza do Curro foi tradicionalmente o principal espazo público de actividade ao aire libre do casco histórico de Noia. A devandita actividade, manifesta no mercado de cada xoves e domingo, dotouna dun vigor excepcional, incapaz con todo de conter a constante e acusado deterioración á que se viu sometida a praza nestes últimos corenta anos.

Por un lado, novos e insolentes edificios, todos eles fóra de escala, viñeron a substituír a gran parte do casarío tradicional, por outro, o espazo ocupouse con todo tipo de inconexos pavimentos, por último, os coches colonizaron o espazo, que deveu as máis das veces en simple aparcadoiro. É dicir, o ámbito desembocou nun conxunto de inconexos retallos que sobrevive.

Así as cousas, xa no inicio do proxecto entendemos que a nosa intervención non podería ser neutra, é dicir, debería realizarse coa debida contundencia, co fin de impoñerse á vulgaridade das fachadas. Por fortuna, contabamos coa magnífica proporción do espazo.

O proxecto, co fin principal de recuperar o carácter estancial da praza, abordou de xeito principal as seguintes cuestións:

– Substitución de todos os pavimentos.

– Resolución dos distintos desniveis e dos accesos aos edificios, e en especial, do acceso ao Coliseo Noela.

– Reposición de todas as instalacións e novo trazado.

– Reordenación do tráfico e definición dun ámbito acoutado de carga e descarga.

Partiamos dun bo número de lousas de granito a reutilizar, se ben moi escaso para facelo extensivo a todo o ámbito. E do problema da escaseza xurdiu a solución: un pavimento de pedra-formigón lavado que ademais de recoller a dualidade arquitectónica do ambiente presentase unha personalidade suficiente como para impoñerse á deterioración das fachadas.

E o proceso foi como segue:

– Serramos en sentido lonxitudinal as grosas lousas de pedra, co fin de obter dúas caras de traballo que permitisen un correcto encontro co formigón. Isto derivou nunha morea de dobres e simétricas pedras, é dicir, derivou na individualización de cada par de pedras, e na introdución no conxunto dunha benvida e sorprendente figuración. Así mesmo, o devandito proceso permitiunos reutilizar grandes lousas de casqueiros e pezas sobrantes de taller, cortadas ben con máquina de disco -de anchura máxima 1,20m-, ben con máquina de fío – sen limitación de dimensión.

– Optamos por un formigón realizado en obra con cemento branco e árido escollido, de diferentes tamaños e cores, negro ou branco: catro tons distintos de formigón e diferentes texturas segundo a intensidade do lavado.

– Fixemos coincidir as xuntas de construción coas xuntas de retracción, de tal forma que o formigonado alterno evitase o corte posterior do formigón.

– Reservamos para certos ámbitos un pavimento de lousas de granito sen xunta, a óso, en franca contradición co resto do pavimento.

– Definimos unha nova escalinata de acceso ao Coliseo Noela.

– Integramos no pavimento, nas súas liñas de forza, as recollidas de pluviais, con encofrados realizados ben con poliestireno, ben con madeira, que remitiran á sección dos chanzos do Coliseo.

– Acoutamos un espazo para carga e descarga, na entrada dende a Carreiriña, que libera tres cuartos da superficie para uso exclusivo do peón, é dicir, das persoas.

O proceso de obra durou doce meses e organizouse en dúas fases, a segunda delas realizada por administración, con empregados do Concello. Unha experiencia estupenda que repetiriamos con gusto.

E ao fondo, as magníficas laudas de Santa María Nova, que como o Macguffin de Hitchcock sobrevoan a trama.

Obra: Reformulación dun espazo público: de rúa a praza. Pavimentación da Praza do Curro
Emplazamiento: Praza do Curro, Noia, A Coruña, Galicia, España.
Data: Finalización obra, 30 de xullo 2014.
Autores: Salgado e Liñares arquitectos (Alfonso Salgado, Francisco Liñares e Santiago Rey)
Colaboradores: Manuel Liñares Túñez, enxeñeiro industrial. Miguel Ángel Raposo Rodríguez, enxeñeiro industrial. Carla Agra García, arquitecta. Jaime Novoa Míguez, arquitecto. Sergio Sánchez Alcalde, delineante.
Promotor: Concello de Noia.
Constructor: Fase 1-Construcciones CES, S.L | Fase 2-Obra pola Administración
PEM: 398230,66 euros
Fotografías: Estado previo: Salgado+Liñares / Estado final: Héctor Santos-Díez | BISimages
+ salgadoeliñares.com

Palabra de arquitecto. Citas, ocurrencias y píldoras de sabiduríaPalabra de arquitecto. Citas, ocurrencias e píldoras de sabiduríaThe Architect Says. Quotes, Quips, and Words of Wisdom

0

Si hay algo que a los arquitectos les gusta más que proyectar, eso es hablar de arquitectura. Ya sea sobre su inspiración, sus conocimientos o contando alguna anécdota ocurrente, los arquitectos necesitan imperativamente comunicar su trabajo. Palabra de arquitecto es un compendio de citas de más de cien arquitectos clave de la historia de la arquitectura que incluye a personajes de la talla de Andrea Palladio, Frank Lloyd Wright, Le Corbusier, Oscar Niemeyer o Rafael Moneo. A veces sabias, otras divertidas u ocurrentes, las citas de esta deliciosa antología transmiten profundidad y diversidad de pensamiento, e invitan a arquitectos y estudiantes a activar inmediatamente sus mentes creativas.

Laura S. Dushkes es documentalista del estudio de arquitectura NBBJ, en Seattle (Estados Unidos).

Se hai algo que aos arquitectos lles gusta máis que proxectar, iso é falar de arquitectura. Xa sexa sobre a súa inspiración, os seus coñecementos ou contando algunha anécdota ocorrente, os arquitectos necesitan imperativamente comunicar o seu traballo. Palabra de arquitecto é un compendio de citas de máis de cen arquitectos clave da historia da arquitectura que inclúe a personaxes do talle de Andrea Palladio, Frank Lloyd Wright, Le Corbusier, Oscar Niemeyer ou Rafael Moneo. Ás veces sabias, outras divertidas ou ocorrentes, as citas desta deliciosa antoloxía transmiten profundidade e diversidade de pensamento, e invitan arquitectos e estudantes a activar inmediatamente as súas mentes creativas.

Laura S. Dushkes é documentalista do estudo de arquitectura NBBJ, en Seattle (Estados Unidos).

If there is something that the architects like more that to project, it is to speak about architecture. Already be on his inspiration, his knowledge or counting some witty anecdote, the architects need to communicate imperatively his work. The Architect Says is a compendium of appointments of more than hundred key architects of the history of the architecture that Oscar Niemeyer or Rafael Moneo includes to prominent figures of the height of Andrea Palladio, Frank Lloyd Wright, Le Corbusier. Sometimes wise, different enterteining or witty, the appointments of this delicious anthology transmit depth and diversity of thought, and invite architects and students to activating immediately his creative minds.

Laura S. Dushkes is a documentary maker of the study of architecture NBBJ, in Seattle (The) (United States).

[:es]IV Concurso PFC FYM Italcementi Group[:gl]IV Concurso PFC FYM Italcementi Group[:en]IV FP Competition FYM Italcementi Group[:]

0

[:es]

La Escuela de Arquitectura de la Universidad de Navarra, junto con FYM Italcementi Group, promueve la cuarta edición del concurso internacional PFC FYM Italcementi Group, en el que se premia el proyecto fin de carrera (PFC) que, por su calidad, innovación, originalidad o creatividad, resalte la utilización del hormigón dentro de un proyecto arquitectónico.

· El premio consiste en la concesión de una beca que cubra el coste de la matrícula en el Máster en Diseño Arquitectónico, que se imparte en la Escuela de Arquitectura de la Universidad de Navarra.

· El ganador deberá cumplir los requisitos de admisión en ese programa.

· Participantes. Podrán participar aquellas personas que hayan presentado su PFC en cualquier Escuela de Arquitectura reconocida oficialmente en su país de origen entre septiembre de 2013 y septiembre de 2014.

· Plazo límite de envío de candidaturas: 20 de abril de 2015.

+ info

[:gl]

A Escola de Arquitectura da Universidade de Navarra, xunto con FYM Italcementi Group, promove a cuarta edición do concurso internacional PFC FYM Italcementi Group, no que se premia o proxecto fin de carreira (PFC) que, pola súa calidade, innovación, orixinalidade ou creatividade, resalte a utilización do formigón dentro dun proxecto arquitectónico.

· El premio consiste na concesión dunha bolsa que cubra o custo da matrícula no Máster en Deseño Arquitectónico, que se imparte na Escola de Arquitectura da Universidade de Navarra.

· O gañador deberá cumprir os requisitos de admisión nese programa.

· Participantes. Poderán participar aquelas persoas que presentasen o seu PFC en calquera Escola de Arquitectura recoñecida oficialmente no seu país de orixe entre setembro de 2013 e setembro de 2014.

· Prazo límite de envío de candidaturas: 20 de abril de 2015.

+ info

[:en]

The School of Architecture of the University of Navarre, together with FYM Italcementi Group, promotes the fourth edition of the international contest PFC FYM Italcementi Group, in which the project rewards end of career (PFC) that, for his quality, innovation, originality or creativity, projection the utilization of the concrete inside an architectural project.

· The prize consists of the concession of a scholarship that covers the cost of the matriculation in the Master in Architectural Design, which is given in the School of Architecture of the University of Navarre.

· The winner will have to fulfill the requirements of admission in this program.

· Participants. There will be able to take part those persons who have presented his PFC in any School of Architecture recognized officially in his native land between September, 2013 and September, 2014.

· Term limit of sending of candidacies: on April 20, 2015.

+ info

[:]