Inicio Blog Página 85

[:es]Luis Peña Ganchegui, arquitectura como paisaje[:gl]Luis Peña Ganchegui, arquitectura coma paisaxe[:en]Luis Peña Ganchegui, architecture like landscape[:]

1

[:es]

Por encima de las modas Peña Ganchegui sigue construyendo sus edificios con un estilo personal, apegado al País Vasco. Amigo entrañable de Chillida reflexiona sobre él.

«Elogio de la luz» es una serie documental que hace un retrato de la arquitectura contemporánea, entendida no sólo como actividad artística, sino también pragmática y utilitaria.

Luis Peña Ganchegui (1926-2009) ha sido el máximo referente de la Arquitectura en el País Vasco desde el inicio de su carrera a finales de los años 50 hasta su fallecimiento, en abril de 2009.

Obtuvo diferentes premios entre los que cabe destacar el Premio Antonio Camuñas de Arquitectura (1999) y la Medalla de Oro de la Arquitectura que le fue concedida por el Consejo Superior de los Colegios de Arquitectos de España en 2004.

En este escrito, con motivo del Premio Munibe 1997, Luis Peña expone proyectos construidos en los que queda patente la conversión de sitios de geografías y paisajes, urbanos o naturales, en lugares con significado propio, a través de dos temas que  abordada en repetidas ocasiones a lo largo de su carrera: la vivienda y el espacio público.

[:gl]

Por encima das modas Peña Ganchegui segue construíndo os seus edificios cun estilo persoal, apegado ao País Vasco. Amigo entrañable de Chillida reflexiona sobre el.

«Eloxio da luz» é unha serie documental que fai un retrato da arquitectura contemporánea, entendida non só como actividade artística, senón tamén pragmática e utilitaria.

Luis Peña Ganchegui (1926-2009) foi o máximo referente da Arquitectura no País Vasco desde o inicio da súa carreira a finais dos anos 50 ata o seu falecemento, en abril de 2009.

Obtivo diferentes premios entre os que cabe destacar o Premio Antonio Camuñas de Arquitectura (1999) e a Medalla de Ouro da Arquitectura que lle foi concedida polo Consello Superior dos Colexios de Arquitectos de España en 2004.

Neste escrito, con motivo do Premio Munibe 1997, Luís Pena expón proxectos construídos nos que queda patente a conversión de sitios de xeografías e paisaxes, urbanos ou naturais, en lugares con significado propio, a través de dous temas que abordada en repetidas ocasións ao longo da súa carreira: a vivenda e o espazo público.

[:en]

Over the modes Peña Ganchegui continues constructing his buildings with a personal style, attached to the Basque Country. Intimate friend of Chillida thinks about him.

«Praise of the light» is a documentary series that does a portrait of the contemporary, understood architecture not only as artistic activity, but also pragmatic and utilitarian.

Luis Peña Ganchegui (1926-2009) has been the relating maximum of the Architecture in the Basque Country from the beginning of his career at the end of the 50s up to his death, in April, 2009.

It obtained different prizes between which the Prize is necessary to emphasize Antonio Camuñas of Architecture (1999) and the Golden medal of the Architecture that was granted to him by the Top Advice of the Architects’ Colleges of Spain in 2004.

In this writing, on the occasion of the Munibe Prize 1997, Luis Peña exposes projects constructed in that the conversion of sites remains clear of geografías and landscapes, urban or natural, in places with own meaning, across two topics that approached in repeated occasions along his career: the housing and the public space.

[:]

[:es]Para ver, cierra los ojos | Miquel Lacasta[:gl]Para ver, pecha os ollos | Miquel Lacasta[:en]To see, it closes the eyes | Miquel Lacasta[:]

[:es]

Lo que sigue es el producto de un encuentro fortuito. Un encuentro, que a modo de confrontación amigable, relaciona dos actitudes paralelas encerradas en un mismo espacio. Me explico…

tactilismo-para-ver-cierra-los-ojos-miquel-lacasta

He visitado una par de veces la nueva sede de la Filmoteca de Catalunya en el Raval de Barcelona, de José Luís Mateo. El encuentro con la contundente desnudez de un edificio sin concesiones, áspero en su rotundidad ya vale para una reflexión ponderada. Sin embargo hacer crítica objetual, constatar los aciertos aparentes y las desviaciones intencionadas de un edificio en particular no me interesa demasiado. En arquitectura el “qué” me interesa menos que el “cómo”. Es más, no sabría disciplinar mis impresiones, ordenarlas, objetivarlas y construir con ello una reflexión sobre un objeto dado. Hay otros que ya lo hacen muy bien.1

No obstante la visita, la experiencia “in situ” de edificios y contextos remarcables sigue siendo una inagotable fuente de recursos arquitectónicos. El tiempo que transcurre dentro de una buena arquitectura, es siempre un tiempo aleccionador, un tiempo audaz y formativo, un tiempo intenso y lúcido. Una visita consciente, no vale cualquier momento, ni cualquier actitud para visitar arquitectura, te hace mejor arquitecto.

Hasta aquí no hay misterio. No conozco ningún arquitecto que no coleccione visitas de arquitectura.

Mi encuentro particular en el edificio de Mateo fue de otro tipo. Tras unas horas de visita, de pasos perdidos, de miradas esquineras, tuve la sensación, como con tantos otros edificios que me interesan, que este era un edificio para tocar más que para ver. No había en toda la brutal superficie de hormigón ninguna intención de esconder la materialidad. De forma cruda, sin llegar a la violencia pero sin atisbos de duda, el edificio se mostraba como lo que es, espacio rugoso, espacio liso, espacio frio, espacio duro, espacio cortante… What you see is what you get dice la frase cuando no hay nada que esconder. Pero What do you get when you touch it?

Al finalizar la visita tuve la habitual tentación de visitar la librería. El cine y la arquitectura no son ni tan siquiera parientes lejanos, son buenos amigos, con mucho que aprender el uno del otro y en ocasiones incluso diría que son amantes, promiscuas disciplinas enzarzadas en tórridos idilios.

Fue en la librería donde entendí el proyecto de Mateo en toda su dimensión arquitectónica.

Para ver, cierra los ojos,2 es el título del libro que recopila los textos del cineasta checo Jan Švankmajer, uno de los maestros del cine de animación, con más de veinticinco cortometrajes y cinco largometrajes. Sus animaciones analógicas, se basan en la creación de marionetas, collages, dibujos etc., con especial atención a lo que Švankmajer llama el tactilismo.

De entrada ya es bien curioso que alguien dedicado a cine tenga como tema central la dimensión táctil. En uno de los textos del libro, Švankmajer, hace un repaso a su biografía vital y el descubrimiento de lo táctil. En otros habla de la experimentación táctil o de sus esculturas gestuales. La capacidad de perturbar y conmocionar de Švankmajer es simplemente brutal.

De los textos del libro, exquisitamente editado, hubo uno que en la típica lectura en diagonal y apresurada que hacemos antes de quedarnos un libro, me dejo clavado. El texto Decálogo publicado en la revista Analogon núm. 26-27 de 1999.

Quizás por el siempre efectivo reclamo de la palabra Decálogo, o simplemente por un azar mediado de serendipia,3 me quedé atónito al descubrir como simplemente con la substitución de la palabra cine y todas sus variantes, por la palabra arquitectura y todas sus declinaciones, no solamente había descubierto una nueva dimensión del edificio de Mateo, sino la profunda dimensión de tantos edificios fundamentales que había visitado anteriormente.

El texto, convenientemente manipulado y mutado4 para referir al hecho de arquitecturizar suena como sigue:

1

Graba en tu espíritu que la poesía es solo una. Antes de empezar a proyectar arquitectura, escribe un poema, pinta un cuadro, haz un collage, escribe un relato, un ensayo, etc. Porque solo alimentando la universalidad de los medios de expresión tendrás la garantía de realizar una buena arquitectura.

2

Sé un completo sumiso de tus obsesiones. Tus obsesiones son, con mucho, lo mejor que posees. Son reliquias de la infancia. No se trata de recuerdos sino de sentimientos.

3

Utiliza la arquitectura como si realizases una operación mágica.

4

Toma el sueño por realidad y la realidad por sueño constantemente. No hay pasadizos lógicos. Entre el sueño y la realidad solamente hay un ínfimo movimiento físico: el de cerrar o abrir los ojos. En el sueño despierto, ni siquiera existe ese movimiento.

5

Si tienes que decidir a qué debes conceder prioridad, si a la mirada o a la experiencia del cuerpo, da siempre prioridad a la experiencia del cuerpo, puesto que el tacto es anterior a la vista y su experiencia es mucho más fundamental.

6

Cuanto más profundizas en una historia propiciada por la imaginación (aquí podríamos hablar del relato de la arquitectura), más realista tienes que ser con los detalles.

7

La imaginación es subversiva porque proclama lo posible sobre lo real. He aquí el porqué de que hagas uso de la imaginación más desenfrenada. Imaginación, imaginación, imaginación…

8

Elige siempre temas frente los cuales tu posición sea ambigua. Esta ambigüedad debe ser suficientemente profunda e irreversible como para que puedas caminar sobre su cumbre sin caer a un lado o a otro, o hacerlo a los dos lados a la vez. Solamente así podrás evitar el peor de los crímenes: hacer una arquitectura de tesis.

9

Cultiva la creación como una forma de autoterapia. Esta actitud antiestética es la que efectivamente acerca la creación a la libertad. Piensa en la creación como en una liberación permanente.

10

Nunca trabajes, improvisa siempre.

Al final de este delicioso decálogo, Švankmajer, irónicamente acaba diciendo:

«El hecho de formular estos diez mandamientos no significa que los siga de forma consciente. Estas reglas son consecuencia de mi creación, no la han precedido. Por otra parte, todo mandamiento está ahí para ser transgredido (no desviado).»

Estoy seguro que los autores de las arquitecturas que más me han impactado no estarían de acuerdo con muchos de los puntos del decálogo del cineasta checo, pero una lectura pausada y reflexiva de estas palabras aplicadas a la arquitectura, tienen la capacidad de abrir nuevas lecturas al hecho de arquitecturizar, y son una invitación, no exenta de provocación, para ver arquitectura cerrando los ojos y simplemente tocarla… para ver, cierra los ojos.

Evidentemente no es Švankmajer, ni el primero ni el último en hablar de las propiedades del tacto para “ver”. No puedo dejar de mencionar aquí a Le Corbusier, donde en su Poème de l’Angel Droit F.3. Offre (La Main ouverte) 1947-1953 escribe:

«…

Le pétrissement des mains

La vue qui est dans la palpation.

——————————————-

Pleine main j’ai reçu

Pleine main je donne».5

Pues eso, para ver, cierra los ojos…

Miquel Lacasta. Doctor arquitecto
Barcelona, julio 2012

Notas:

1 Ver el blog de Jaume Prat Ortells, un prodigio de crítica desprejuiciada, a la vez que rigurosa, cimentada en una erudición enciclopédica.

2 ŠVANKMAJER, Jan, Para ver, cierra los ojos, Pepitas de Calabaza Ed., Logroño, 2012.

3 Según la omnipresente Wikipedia, una serendipia es un descubrimiento o un hallazgo afortunado e inesperado que se produce cuando se está buscando otra cosa distinta. También puede referirse a la habilidad de un sujeto para reconocer que ha hecho un descubrimiento importante aunque no tenga relación con lo que busca. En términos más generales se puede denominar así también a la casualidad, coincidencia o accidente.

4 Que me perdone Švankmajer desde ahora mismo… He dejado en cursiva las palabras que he introducido como acción mutante, para dejar constancia de la brillantez del texto original.

5 Traducción del extracto Poème de l’Angel Droit F.3. Offre (La Main ouverte) 1947-1953.

El moldeado de las manos,

La vista que está dentro del tacto,

A manos llenas yo he recibido,

A manos llenas yo doy.

 

[:gl]

O que segue é o produto dun encontro fortuito. Un encontro, que a modo de confrontación amigable, relaciona dúas actitudes paralelas encerradas nun mesmo espazo. Explícome…

tactilismo-para-ver-cierra-los-ojos-miquel-lacasta

Visitei unha par de veces a nova sé da Filmoteca de Catalunya no Raval de Barcelona, de José Luís Mateo. O encontro coa contundente desnudez dun edificio sen concesións, áspero no seu rotundidad xa vale para unha reflexión ponderada. Con todo facer crítica objetual, constatar os acertos aparentes e as desviacións intencionadas dun edificio en particular non me interesa demasiado. En arquitectura o “que me interesa menos que o “como”. É máis, non sabería disciplinar as miñas impresións, ordenalas, objetivarlas e construír con iso unha reflexión sobre un obxecto dado. Hai outros que xa o fan moi ben.1

Non obstante a visita, a experiencia “in situ” de edificios e contextos remarcables segue sendo unha inagotable fonte de recursos arquitectónicos. O tempo que transcorre dentro dunha boa arquitectura, é sempre un tempo aleccionador, un tempo audaz e formativo, un tempo intenso e lúcido. Unha visita consciente, non vale calquera momento, nin calquera actitude para visitar arquitectura, faiche mellor arquitecto.

Ata aquí non hai misterio. Non coñezo ningún arquitecto que non coleccione visitas de arquitectura.

O meu encontro particular no edificio de Mateo foi doutro tipo. Tras unhas horas de visita, de pasos perdidos, de miradas esquineras, tiven a sensación, como con tantos outros edificios que me interesan, que este era un edificio para tocar máis que para ver. Non había en toda a brutal superficie de formigón ningunha intención de esconder a materialidad. De forma crúa, sen chegar á violencia pero sen indicios de dúbida, o edificio mostrábase como o que é, espazo rugoso, espazo liso, espazo frio, espazo duro, espazo cortante… What you see is what you get di a frase cando non hai nada que esconder. Pero What do you get when you touch it?

Ao finalizar a visita tiven a habitual tentación de visitar a librería. O cinema e a arquitectura non son nin tan sequera parentes afastados, son bos amigos, con moito que aprender o un do outro e en ocasións mesmo diría que son amantes, promiscuas disciplinas encerelladas en tórridos idilios.

Foi na librería onde entendín o proxecto de Mateo en toda a súa dimensión arquitectónica.

Para ver, pecha os ollos,é o título do libro que recompila os textos do cineasta checo Jan Švankmajer, un dos mestres do cinema de animación, con máis de vinte e cinco curtametraxes e cinco longametraxes. As súas animacións analóxicas, baséanse na creación de marionetas, colaxes, debuxos etc., con especial atención ao que Švankmajer chama o tactilismo.

De entrada xa é ben curioso que alguén dedicado a cinema teña como tema central a dimensión táctil. Nun dos textos do libro, Švankmajer, fai un repaso á súa biografía vital e o descubrimento do táctil. Noutros fala da experimentación táctil ou das súas esculturas gestuales. A capacidade de perturbar e conmocionar de Švankmajer, é simplemente brutal.

Dos textos do libro, exquisitamente editado, houbo un que na típica lectura en diagonal e apresurada que facemos antes de quedarnos un libro, déixome cravado. O texto Decálogo publicado na revista Analogon núm. 26-27 de 1999.

Quizais polo sempre efectivo reclamo da palabra Decálogo, ou simplemente por un azar mediado de serendipia,3 quedei atónito ao descubrir como simplemente coa substitución da palabra cinema e todas as súas variantes, pola palabra arquitectura e todas as súas declinacións, non soamente descubrira unha nova dimensión do edificio de Mateo, senón a profunda dimensión de tantos edificios fundamentais que visitara anteriormente.

O texto, convenientemente manipulado e mutado4 para referir ao feito de arquitecturizar soa como segue:

1

Grava no teu espírito que a poesía é só unha. Antes de empezar a proxectar arquitectura, escribe un poema, pinta un cadro, feixe unha colaxe, escribe un relato, un ensaio, etc. Porque só alimentando a universalidade dos medios de expresión terás a garantía de realizar unha boa arquitectura.

2

Sei un completo sumiso das túas obsesións. As túas obsesións son, con moito, o mellor que posúes. Son reliquias da infancia. Non se trata de recordos senón de sentimentos.

3

Utiliza a arquitectura coma se realizases unha operación máxica.

4

Toma o soño por realidade e a realidade por soño constantemente. Non hai pasadizos lóxicos. Entre o soño e a realidade soamente hai un ínfimo movemento físico: o de pechar ou abrir os ollos. No soño esperto, nin sequera existe ese movemento.

5

Se tes que decidir a que debes conceder prioridade, se á mirada ou á experiencia do corpo, dá sempre prioridade á experiencia do corpo, posto que o tacto é anterior á vista e a súa experiencia é moito máis fundamental.

6

Canto máis profundas nunha historia propiciada pola imaxinación (aquí poderiamos falar do relato da arquitectura), máis realista tes que ser cos detalles.

7

A imaxinación é subversiva porque proclama o posible sobre o real. Velaquí o porqué de que fagas uso da imaxinación máis desenfreada. Imaxinación, imaxinación, imaxinación…

8

Elixe sempre temas fronte os cales a túa posición sexa ambigua. Esta ambigüidade debe ser suficientemente profunda e irreversible como para que poidas camiñar sobre o seu cume sen caer ao carón ou a outro, ou facelo aos dous lados á vez. Soamente así poderás evitar o peor dos crimes: facer unha arquitectura de tese.

9

Cultiva a creación como unha forma de autoterapia. Esta actitude antiestética é a que efectivamente achega a creación á liberdade. Pensa na creación como nunha liberación permanente.

10

Nunca traballes, improvisa sempre.

Ao final deste delicioso decálogo, Švankmajer, ironicamente acaba dicindo:

«O feito de formular estes dez mandamentos non significa que os siga de forma consciente. Estas regras son consecuencia da miña creación, non a precederon. Por outra banda, todo mandamento está aí para ser transgredido (non desviado).»

Estou seguro que os autores das arquitecturas que máis me impactaron non estarían de acordo con moitos dos puntos do decálogo do cineasta checo, pero unha lectura pausada e reflexiva destas palabras aplicadas á arquitectura, teñen a capacidade de abrir novas lecturas ao feito de arquitecturizar, e son unha invitación, non exenta de provocación, para ver arquitectura pechando os ollos e simplemente tocala.. para ver, pecha os ollos.

Evidentemente non é Švankmajer, nin o primeiro nin o último en falar das propiedades do tacto para “ver”. Non podo deixar de mencionar aquí a Le Corbusier, onde no seu Poème de l’Angel Droit F.3. Offre (La Main ouverte) 1947-1953 escribe:

«…

Le pétrissement des mains

La vue qui est dans la palpation.

——————————————-

Pleine main j’ai reçu

Pleine main je donne».5

Pois iso, para ver, pecha os ollos…

Miquel Lacasta. Doutor arquitecto
Barcelona, xullo 2012

Notas:

Ver o blogue de Jaume Prat Ortells, un prodixio de crítica desprejuiciada, á vez que rigorosa, cimentada nunha erudición enciclopédica.

2 ŠVANKMAJER, Jan, Para ver, cierra los ojos, Pepitas de Calabaza Ed., Logroño, 2012.

3 Segundo a omnipresente Wikipedia, unha serendipia é un descubrimento ou un achado afortunado e inesperado que se produce cando se está buscando outra cousa distinta. Tamén pode referirse á habilidade dun suxeito para recoñecer que fixo un descubrimento importante aínda que non teña relación co que busca. En termos máis xerais pódese denominar así tamén á casualidade, coincidencia ou accidente.

Que me perdoe Švankmajer desde agora mesmo. Deixei en cursiva as palabras que introducín como acción mutante, para deixar constancia da brillantez do texto orixinal.

5 Traducción dun extracto Poème de l’Angel Droit F.3. Offre (La Main ouverte) 1947-1953.

O moldeado das mans,

A vista que está dentro do tacto,

A mancheas eu recibín,

A mancheas eu dou.

 

[:en]

What continues is the product of a fortuitous meeting. A meeting, which like amicable confrontation, relates two parallel attitudes enclosed in the same space. I explain …

tactilismo-para-ver-cierra-los-ojos-miquel-lacasta

I have visited a par of times the new headquarters of the Film library of Catalonia in the Raval of Barcelona, of José Luís Mateo. The meeting with the forceful nudity of a building without concessions, rough in his rotundity already costs for a weighted reflection. Nevertheless to do critique objetual, to state the apparent successes and the meaningful diversions of a building especially I am not interested too much. In architecture in «what» I am interested less than “how”. It is more, it would not be able discipline my impressions, arrange them, them target and construct with it a reflection on a given object. There are others that already do it very well.1

Nevertheless the visit, the experience “in situ” of buildings and remarkable contexts continues being an inexhaustible source of architectural resources. The time that passes inside a good architecture, is always a time aleccionador, a bold and formative time, an intense and lucid time. A conscious visit, it costs neither any moment, nor any attitude to visit architecture, makes you a better architect.

Hitherto there is no mystery. I do not know any architect who does not collect visits of architecture.

My particular meeting in Mateo’s building was of another type. After a few hours of visit, of lost steps, of looks esquineras, I had the sensation, since with so many other buildings in that I am interested, that this one was a building to touch more than to see. There was in the whole brutal surface of concrete no intention of hiding the materiality. Of raw form, without coming to the violence but without observations of doubt, the building was appearing as what is, rugose space, smooth space, cold space, hard space, cutting space … What you see is what you get says the phrase when there is nothing to hide. Pero What do you get when you touch it?

On having finished the visit I had the habitual temptation of visiting the bookshop. The cinema and the architecture are not not so even distant relatives, are good friends, with much that to learn one of other one and in you cause even he would say that they are lovers, mixed up disciplines got involved in torrid idylls.

It was in the bookshop where I understood Mateo’s project in all his architectural dimension.

To see, it closes the eyes,2 is the title of the book that compiles the texts of the Czech filmmaker Jan Švankmajer, one of the teachers of the cinema of animation, with more than twenty-five shorts and five full-lenght films. His analogical animations, they are based on the creation of marionettes, collages, drawings etc., with special attention to what Švankmajer is called the tactilism.

Of entry already it is curious well that someone dedicated to cinema takes the tactile dimension as a central topic. In one of the texts of the book, Švankmajer, does a revision to his vital biography and the discovery of the tactile thing. In others he speaks about the tactile experimentation or about his sculptures gestuales. The aptitude to disturb and shock of Švankmajer is simply brutal.

Of the texts of the book, exquisitely published, there was one that in the typical reading in diagonal and hurried that we do before us a book stays, I make myself fixed. The text Decalogue published in the magazine Analogon number 26-27 of 1999.

Probably for always effective I claim of the word Decalogue, or simply for a half-full random of serendipity,3 I remained amazed on having discovered like simply with the substitution of the word cinema and all his variants, for the word architecture and all his declines, not only it had discovered a new dimension of Mateo’s building, but the deep dimension of so many fundamental buildings that he had visited previously.

The text, suitably manipulated and mutatedto recount to the fact of arquitecturizar it sounds as it continues:

1

It records in your spirit that the poetry is alone one. Before starting projecting architecture, he writes a poem, paints a picture, do a collage, write a statement, a test, etc. Because only feeding the universality of the means of expression you will have the guarantee to realize a good architecture.

2

Be the complete submissive one of your obsessions. Your obsessions are, with much, the better thing that you possess. They are relics of the infancy. It is not a question of recollections but of feelings.

3

The architecture uses as if you realized a magic operation.

4

It takes the dream as reality and the reality for I dream constant. There are no logical alleys. Between the dream and the reality only there is a negligible physical movement: of persisting or opening the eyes. In the awake dream, this movement does not even exist.

5

If you have to decide to what debits to grant priority, if to the look or to the experience of the body, it gives always priority to the experience of the body, since the tact is previous at sight and his experience is much more fundamental.

6

The more you penetrate into a history propitiated by the imagination (here we might speak about the statement of the architecture), the more realistic have to be with the details.

7

The imagination is subversive because it proclaims the possible thing on the royal thing. Is here the porqué of which you use the wildest imagination. Imagination, imagination, imagination…

8

It chooses always topics forehead which your position is ambiguous. This ambiguity must be sufficiently deep and irreversible as in order that you could walk on his summit without falling aside or to other one, or do it to both sides simultaneously. Only this way you will be able to avoid the worst of the crimes: to do an architecture of thesis.

9

It cultivates the creation as a form of autotherapy. This unaesthetic attitude is the one that really brings the creation over to the freedom. He thinks about the creation as about a permanent liberation.

10

Never work, it improvises always.

At the end of this delicious decalogue, Švankmajer, ironically ends up by saying:

«The fact of formulating these ten orders does not mean that it follows them of conscious form. These rules are a consequence of my creation, have not preceded it. On the other hand, any order is there to be transgressed (not turned aside).»

I am sure that the authors of the architectures who more have impressed me would not agree with many of the points of the decalogue of the Czech filmmaker, but a slow and reflexive reading of these words applied to the architecture, they have the aptitude to open new readings for the fact of architectural, and are an invitation, it does not exempt of provocation, to see architecture closing the eyes and simply to touch it … to see, it closes the eyes.

Evidently it is neither Švankmajer, nor the first one nor the last one to speak about the properties of the tact «to «see». I cannot stop mentioning here to Le Corbusier, where in his Poème de l’Angel Droit F.3. Offre (La Main ouverte) 1947-1953 he writes:

«…

Le pétrissement des mains

La vue qui est dans la palpation.

——————————————-

Pleine main j’ai reçu

Pleine main je donne».5

So it, to see, closes the eyes …

Miquel Lacasta. PhD architect
Barcelona, july 2012

Notes:

To see Jaume Prat Ortells‘ blog, a prodigy of critique desprejuiciada, simultaneously that rigorous, established in an encyclopaedic erudition.

2 ŠVANKMAJER, Jan, Para ver, cierra los ojos, Pepitas de Calabaza Ed., Logroño, 2012

3 According to the omnipresent Wikipedia, a serendipity is a discovery or a lucky and unexpected finding that takes place when another different thing is looked. Also it can refer to the skill of a subject to admit that it has done an important discovery though it does not have relation with what it searches. In more general terms it is possible to name this way also to the chance, coincidence or accident.

4 That excuses Švankmajer to me from just now … I Have left in cursive the words that I have introduced as action mutant, to leave witness of the brilliancy of the original text.

5 Translation of the extract Poème de l’Angel Droit F.3. Offre (La Main ouverte) 1947-1953.

The molded one of the hands,

The sight that is inside the tact,

To full hands I have received,

To full hands I give.

 

[:]

[:es]RE: The Shakers… Resonancias | Xosé Suárez[:gl]RE: The Shakers… Resoancias | Xosé Suárez[:en]RE: The Shakers… Resonances | Xosé Suárez[:]

[:es]

STUDIO GORM, en su serie Peg (Peg + Wood Peg) recoge dos de las principales características de la tradición Shaker: La primera consiste en la unión de las piezas de madera por ensamblaje sin utilizar accesorios; que deriva de la forma de vida de estas comunidades, donde se utilizaban únicamente los materiales de que disponían en su entorno inmediato.

RE The Shakers… Resonances woodpeg

La segunda es la referencia a la tradición Shaker de colgar los muebles de la pared mediante unos elementos de mobiliario especialmente diseñados para ello, ésto permitía el uso del espacio doméstico para distintas actividades liberándolo de muebles en función de las necesidades; no hay que olvidar que el término Shaker (agitado) deriva de las danzas al borde del trance que realizaban para liberarse del mal.

RE The Shakers… Resonances 01

Las resonancias de la tradición Shaker parecen expandirse con gran éxito mientras la última comunidad formada por cuatro miembros agoniza en el estado de Maine, debido a que los grupos son célibes y sólo pueden captar nuevos miembros a través de la adopción o la conversión. Pero las versiones contemporáneas no resultan tan evocadoras como el diseño genuino, como se aprecia en el excelente catálogo de mobiliario Shaker que se puede descargar en Abbeville. Para saber más sobre la vida en estas comunidades, Cabovolo ha escrito un interesante artículo.

Xosé Suárez, arquitecto
Santiago de Compostela, octubre 2010
Publicado en  Nº 313 [sillas…][:gl]

STUDIO GORM, na súa serie Peg (Peg + Wood Peg) recolle dous das principais características da tradición Shaker: A primeira consiste na unión das pezas de madeira por ensamblaxe sen utilizar accesorios; que deriva da forma de vida destas comunidades, onde se utilizaban unicamente os materiais de que dispoñían na súa contorna inmediata.

RE The Shakers… Resonances woodpeg

A segunda é a referencia á tradición Shaker de colgar os mobles da parede mediante uns elementos de mobiliario especialmente deseñados para iso, ésto permitía o uso do espazo doméstico para distintas actividades liberándoo de mobles en función das necesidades; non hai que esquecer que o termo Shaker (axitado) deriva das danzas ao bordo do transo que realizaban para liberarse do mal.

RE The Shakers… Resonances 01

As resonancias da tradición Shaker parecen expandirse con gran éxito mentres a última comunidade formada por catro membros agoniza no estado de Maine, debido a que os grupos son célibes e só poden captar novos membros a través da adopción ou a conversión. Pero as versións contemporáneas non resultan tan evocadoras como o deseño xenuíno, como se aprecia no excelente catálogo de mobiliario Shaker que se pode descargar en Abbeville. Para saber máis sobre a vida nestas comunidades, Cabovolo escribiu un interesante artigo.

Xosé Suárez, arquitecto
Santiago de Compostela, outubro 2010
Publicado en  Nº 313 [sillas…][:en]

STUDIO GORM, in his series Peg (Peg + Wood Peg) gathers two of the principal characteristics of the tradition Shaker: The first one consists of the union of the pieces of wood for assembly without using accessories; that derives from the form of life of these communities, where there were in use only the materials which they were having in his immediate environment.

RE The Shakers… Resonances woodpeg

The second one is the reference to the tradition Shaker of hanging the furniture of the wall by means of a few elements of furniture specially designed for it, ésto was allowing the use of the domestic space for different activities liberating it of furniture depending on the needs; it is not necessary to forget that the term (rough) Shaker derives from the dances at the edge of the situation that they realized to be liberated of the evil.

RE The Shakers… Resonances 01

The resonances of the tradition Shaker seem to expand with great success while the last community formed by four members agonizes in the condition of Maine, due to the fact that the groups are bachelors and only new members can catch across the adoption or the conversion. But the contemporary versions do not turn out to be so evocative as the genuine design, since it is estimated in the excellent catalogue of furniture Shaker that can disburden in Abbeville. To know more on the life in these communities, Cabovolo has written an interesting article.

Xosé Suárez, architect
Santiago de Compostela, october 2010
Published in  Nº 313 [sillas…][:]

[:es]II Concurso PFC de Arquitectura ASEMAS 2016[:gl]II Concurso PFC de Arquitectura ASEMAS 2016[:en]The IInd PFC Architecture Contest ASEMAS 2016[:]

1

[:es]

concurso-pfc-asemas-2016

El concurso está concebido para ofrecer un medio de difusión de los trabajos realizados en el Proyecto fin de carrera (PFC) de los arquitectos titulados en las universidades españolas en los tres últimos años, y pretende difundir, promocionar y poner en valor sus proyectos pre-profesionales para dotarles de herramientas más sólidas de cara a su incorporación al mundo laboral.

ASEMAS promueve este concurso nacional con el objeto de premiar a los mejores PFC de Arquitectura entre finales del año 2014 al año 2016. Se premia el PFC, por su concreción de la idea, materialidad, calidad, trabajo, originalidad, cumplimientos de normativas, innovación, elaboración y detalle constructivo dentro de un proyecto arquitectónico.

Los trabajos no premiados podrán ser publicados por ASEMAS en una base de datos de acceso público y de carácter gratuito con objeto de difundir el trabajo de sus autores y propiciar su mejor inserción profesional. La base de datos se publicará en la web de ASEMAS o de cualquier otra forma que ASEMAS considere más adecuada al fin que con ello se pretende.

Para poder participar en el concurso es necesaria la completa inscripción on-line, que se realiza a través de la página web del concurso, adjuntando toda la documentación requerida dentro de los plazos indicados. Sólo se permite la inscripción a título individual.

Los 3 ganadores de esta convocatoria del Concurso PFC de Arquitectura ASEMAS 2016 recibirán un premio en metálico. El jurado, será el encargado de escoger los 3 PFC premiados.

En la presente convocatoria se concederán 3 premios:
1º.- 6.000€
2º.- 2.000€
3º.- 2.000€

Los premios serán entregados en las oficinas de ASEMAS de las delegaciones territoriales más cercanas a la residencia del concursante ganador.

A través de la web de ASEMAS se hará pública el acta del fallo del jurado a partir del día 22 de Marzo de 2017. Los concursantes premiados serán notificados a través de la dirección de correo electrónico que hayan facilitado en el proceso de inscripción. En caso, de que alguno de los ganadores en el plazo de 15 días no confirme la aceptación del premio, se procederá a elegir otro ganador de entre todo el resto de PFC presentados. Si en una segunda selección, no hubiera confirmación del premio, será el propio Jurado quien estime cómo proceder.

Los premios podrán declararse desiertos si el jurado así lo acuerda. Las 3 obras premiadas y una selección de proyectos destacados serán publicadas en la página web www.asemas.es y www.asemaspfc.es.

[:gl]

concurso-pfc-asemas-2016

O concurso está concibido para ofrecer un medio de difusión dos traballos realizados no Proxecto fin de carreira (PFC) dos arquitectos titulados nas universidades españolas nos tres últimos anos, e pretende difundir, promocionar e poñer en valor os seus proxectos pre-profesionais para dotarlles de ferramentas máis sólidas para a súa incorporación ao mundo laboral.

ASEMAS promove este concurso nacional co obxecto de premiar aos mellores PFC de Arquitectura entre finais do ano 2014 ao ano 2016. Prémiase o PFC, pola súa concreción da idea, materialidad, calidade, traballo, orixinalidade, cumprimentos de normativas, innovación, elaboración e detalle construtivo dentro dun proxecto arquitectónico.

Os traballos non premiados poderán ser publicados por ASEMAS nunha base de datos de acceso público e de carácter gratuíto con obxecto de difundir o traballo dos seus autores e propiciar a súa mellor inserción profesional. A base de datos publicarase na web de ASEMAS ou de calquera outra forma que ASEMAS considere máis adecuada ao fin que con iso preténdese.

Para poder participar no concurso é necesaria a completa inscrición on-line, que se realiza a través da páxina web do concurso, achegando toda a documentación requirida dentro dos prazos indicados. Só se permite a inscrición a título individual.

Os 3 gañadores desta convocatoria do Concurso PFC de Arquitectura ASEMAS 2016 recibirán un premio en metálico. O xurado, será o encargado de escoller os 3 PFC premiados.

Na presente convocatoria concederanse 3 premios:
1º.- 6.000€
2º.- 2.000€
3º.- 2.000€

Os premios serán entregados nas oficinas de ASEMAS das delegacións territoriais máis próximas á residencia do concursante gañador.

A través da web de ASEMAS farase pública o acta do fallo do xurado para partir do día 22 de Marzo de 2017. Os concursantes premiados serán notificados a través da dirección de correo electrónico que facilitasen no proceso de inscrición. En caso, de que algún dos gañadores no prazo de 15 días non confirme a aceptación do premio, procederase a elixir outro gañador de entre todo o resto de PFC presentados. Se nunha segunda selección, non houbese confirmación do premio, será o propio Xurado quen estime como proceder.

Os premios poderán declararse desertos se o xurado así o acorda. As 3 obras premiadas e unha selección de proxectos destacados serán publicadas na páxina web www.asemas.es e www.asemaspfc.es.

[:en]

concurso-pfc-asemas-2016

El concurso está concebido para ofrecer un medio de difusión de los trabajos realizados en el Proyecto fin de carrera (PFC) de los arquitectos titulados en las universidades españolas en los tres últimos años, y pretende difundir, promocionar y poner en valor sus proyectos pre-profesionales para dotarles de herramientas más sólidas de cara a su incorporación al mundo laboral.

ASEMAS promueve este concurso nacional con el objeto de premiar a los mejores PFC de Arquitectura entre finales del año 2014 al año 2016. Se premia el PFC, por su concreción de la idea, materialidad, calidad, trabajo, originalidad, cumplimientos de normativas, innovación, elaboración y detalle constructivo dentro de un proyecto arquitectónico.

Los trabajos no premiados podrán ser publicados por ASEMAS en una base de datos de acceso público y de carácter gratuito con objeto de difundir el trabajo de sus autores y propiciar su mejor inserción profesional. La base de datos se publicará en la web de ASEMAS o de cualquier otra forma que ASEMAS considere más adecuada al fin que con ello se pretende.

Para poder participar en el concurso es necesaria la completa inscripción on-line, que se realiza a través de la página web del concurso, adjuntando toda la documentación requerida dentro de los plazos indicados. Sólo se permite la inscripción a título individual.

Los 3 ganadores de esta convocatoria del Concurso PFC de Arquitectura ASEMAS 2016 recibirán un premio en metálico. El jurado, será el encargado de escoger los 3 PFC premiados.

En la presente convocatoria se concederán 3 premios:
1º.- 6.000€
2º.- 2.000€
3º.- 2.000€

Los premios serán entregados en las oficinas de ASEMAS de las delegaciones territoriales más cercanas a la residencia del concursante ganador.

A través de la web de ASEMAS se hará pública el acta del fallo del jurado a partir del día 22 de Marzo de 2017. Los concursantes premiados serán notificados a través de la dirección de correo electrónico que hayan facilitado en el proceso de inscripción. En caso, de que alguno de los ganadores en el plazo de 15 días no confirme la aceptación del premio, se procederá a elegir otro ganador de entre todo el resto de PFC presentados. Si en una segunda selección, no hubiera confirmación del premio, será el propio Jurado quien estime cómo proceder.

Los premios podrán declararse desiertos si el jurado así lo acuerda. Las 3 obras premiadas y una selección de proyectos destacados serán publicadas en la página web www.asemas.es y www.asemaspfc.es.

[:]

[:es]Oficinas de Cointec | Dot-Partners[:gl]Oficinas de Cointec | Dot-Partners[:en]Cointec Office | Dot-Partners[:]

[:es]

El proyecto para las nuevas oficinas de Cointec trata de acondicionar un local comercial frente al Parque Severo Ochoa, en la ciudad de Orihuela. El espacio se presentaba en bruto, únicamente con una estructura metálica construida para albergar una entreplanta.

oficinas-de-cointec-dot-partners-01

La posición deprimida del local con respecto a los viales y el hecho de encontrarse en una zona inundable fueron determinantes para la creación de un nivel elevado en la zona de acceso, que sirviese de protección frente al agua de escorrentía.

El proyecto dibuja una distribución en la que se pretende favorecer la sensación de amplitud creando un espacio continuo compartimentado únicamente a través de la posición precisa de piezas de mobiliario y mamparas de vidrio que conectan visualmente las distintas estancias.

La escalera y los aseos están situados en el fondo del local permitiendo disponer una mayor superficie de espacio libre en la zona delantera. Una banda central resuelve el espacio de almacenamiento necesario para los espacios de trabajo y el paso de las instalaciones de climatización y renovación de aire.

La materialidad del proyecto se caracteriza por el empleo de un pavimento continuo de hormigón, que resuelve todas las estancias de la oficina y armoniza con la perfilería de acero inoxidable satinado de las mamparas. La piedra empleada para la construcción del banco situado en el hall genera el contraste pretendido con el pavimento y acentúa su carácter singular.

Txema García Ballester, arquitecto en Dot Partners:

“Cuando iniciamos nuestra actividad profesional, el mundo vivía sumido en una de las mayores crisis económicas de la historia moderna. Entendimos que la sociedad demandaba de los arquitectos una arquitectura capaz de enfrentarse a los periodos de crisis y de optimizar los recursos para lograr más calidad con menos coste.

Nuestra propuesta trata de ofrecer obras de arquitectura honestas tomando como principales valores la austeridad y la sencillez. Las oficinas para Cointec han sido creadas desde esa perspectiva, consiguiendo que la expresividad del espacio venga dada por las proporciones, la materia y la luz”.

Obra: Oficinas de Cointec
Autores: Dot-Partners (Txema García Ballester – Laura Moreno Albuixech)
Ubicación: Orihuela | Alicante | España
Año: 2016
Área: 260m2
Constructor: Rayser
Carpintería metálica: Alutec
Mobiliario a medida: Carpillor
Iluminación: Viabizzuno
Sillas: Stua
Fotografía: David Zarzoso
+ dot-partners.com[:gl]

O proxecto para as novas oficinas de Cointec trata de acondicionar un local comercial fronte ao Parque Severo Ochoa, na cidade de Orihuela. O espazo presentábase en bruto, unicamente cunha estrutura metálica construída para albergar unha entreplanta.

oficinas-de-cointec-dot-partners-01

A posición deprimida do local con respecto aos viarios e o feito de atoparse nunha zona inundable foron determinantes para a creación dun nivel elevado na zona de acceso, que servise de protección fronte á auga de escorrentía.

O proxecto debuxa unha distribución na que se pretende favorecer a sensación de amplitude creando un espazo continuo compartimentado unicamente a través da posición precisa de pezas de mobiliario e biombos de vidro que conectan visualmente as distintas estancias.

A escaleira e os aseos están situados no fondo do local permitindo dispoñer unha maior superficie de espazo libre na zona dianteira. Unha banda central resolve o espazo de almacenamento necesario para os espazos de traballo e o paso das instalacións de climatización e renovación de aire.

A materialidad do proxecto caracterízase polo emprego dun pavimento continuo de formigón, que resolve todas as estancias da oficina e harmoniza coa perfilería de aceiro inoxidable satinado dos biombos. A pedra empregada para a construción do banco situado no hall xera o contraste pretendido co pavimento e acentúa o seu carácter singular.

Txema García Ballester, arquitecto en Dot Partners:

“Cando iniciamos a nosa actividade profesional, o mundo vivía sumido nunha das maiores crises económicas da historia moderna. Entendemos que a sociedade demandaba dos arquitectos unha arquitectura capaz de enfrontarse aos períodos de crises e de optimizar os recursos para lograr máis calidade con menos custo.

A nosa proposta trata de ofrecer obras de arquitectura honestas tomando como principais valores a austeridade e a sinxeleza. As oficinas para Cointec foron creadas desde esa perspectiva, conseguindo que a expresividade do espazo veña dada polas proporcións, a materia e a luz”.

Obra: Oficinas de Cointec
Autores: Dot-Partners (Txema García Ballester – Laura Moreno Albuixech)
Emprazamento: Orihuela | Alicante | España
Ano: 2016
Área: 260m2
Constructor: Rayser
Carpintería metálica: Alutec
Mobiliario a medida: Carpillor
Iluminación: Viabizzuno
Cadeiras: Stua
Fotografía: David Zarzoso
+ dot-partners.com[:en]

The project for the new Cointec offices is about the renovation of a commercial property across from Parque Severo Ochoa in the city of Orihuela. The space was presented raw, with only a metal structure built to support a mezzanine.

oficinas-de-cointec-dot-partners-01

The low-lying position of the local roads and the fact that it is in a flood zone were decisive in the creation of an elevated level in the entry area that would serve as protection against water runoff.

The project has drafted a layout which aims to promote a feeling of spaciousness, creating a continuous space compartmentalized only through the precise positioning of furniture and glass partitions that visually connect the different rooms.

The staircase and restrooms are located in the back of the room, allowing for a larger area of free space in the front area. A central beam provides the storage space required for workspaces and space for air-conditioning and ventilation equipment.

The material aspect of the project is characterized by the use of a continuous concrete floor, which connects every room of the office and harmonizes with the brushed stainless steel frames of the partitions. The stone used to build the bench located in the hall is intended to create a contrast with the pavement and accentuates its uniqueness.

Txema García Ballester, architect at Dot Partners:

“When we started our professional endeavors, the world was submerged in one of the worst economic crises in modern history. We understood that society demanded that architects provide architecture that was capable of standing up to periods of crisis and optimizing resources in order to obtain higher quality at a lower cost.

Our proposal is to offer honest works of architecture, taking austerity and simplicity as core values. The Cointec offices have been created from that perspective, so that the expressiveness of the space is a result of the proportions, materials and light”.

Work: Oficinas de Cointec
Authores: Dot-Partners (Txema García Ballester – Laura Moreno Albuixech)
Location: Orihuela | Alicante | Spain
Year: 2016
Area: 260m2
Builder: Rayser
Metallic Carpentry: Alutec
Custom Furniture: Carpillor
Lighting: Viabizzuno
Chairs: Stua
Photography: David Zarzoso
+ dot-partners.com[:]

[:es]LS ZERO de Jung, mecanismos eléctricos enrasados[:gl]LS ZERO de Jung, mecanismos eléctricos enrasados[:en]LS ZERO by Jung, flush electrical mechanisms[:]

0

[:es]

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-01
LS ZERO de Jung, mecanismos eléctricos enrasados

El líder europeo en sistemas de automatización de edificios y mecanismos eléctricos de diseño y alta calidad, Jung, presenta la nueva LS ZERO, una serie de mecanismos compatibles con los de la clásica LS 990 para instalar completamente a ras de la pared. Tanto en muros de albañilería tradicional como en paneles de yeso, paredes de madera o en muebles, los mecanismos LS ZERO quedan totalmente enrasados en la superficie de instalación, sin relieves, cortes, juntas o separaciones.

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-02
LS ZERO de Jung, mecanismos eléctricos enrasados

LS ZERO traslada la esencia del diseño atemporal de la clásica LS 990 de Jung a una reinterpretación de minimalismo extremo, de sublime elegancia, independiente de modas y tendencias. Disponible en blanco alpino y en los 26 colores Les Couleurs® Le Corbusier, la nueva serie del fabricante alemán consigue la armonía absoluta entre la instalación eléctrica y el diseño de interiores, empleando cajas y bases de empotrar convencionales con los marcos especiales de la LS ZERO, que están especialmente diseñados y fabricados para integrarse con los materiales que componen la superficie y que, además, se suministran con un accesorio para que al enyesar se consiga un acabado simplemente perfecto, limpio y sin fisuras o grietas.

LS ZERO está disponible en marco simple, doble o triple y para todas las funcionalidades domóticas y de automatización de Jung, que con esta nueva serie consigue integrar su tecnología más avanzada a los diseños más vanguardistas de interiores y de mobiliario.

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-03
LS ZERO de Jung, mecanismos eléctricos enrasados

Asimismo, el marco LS ZERO está disponible con un ligero relieve de 3 mm sobre la superficie de instalación para paredes acabadas con papel pintado o tela, que permite que corte del material quede totalmente integrado con el borde del mecanismo proporcionando un aspecto más armonioso.

[:gl]

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-01

O líder europeo en sistemas de automatización de edificios e mecanismos eléctricos de deseño e alta calidade, Jung, presenta a nova LS ZERO, unha serie de mecanismos compatibles cos da clásica LS 990 para instalar completamente a nivel da parede. Tanto en muros de albañilería tradicional como en paneis de yeso, paredes de madeira ou en mobles, os mecanismos LS ZERO quedan totalmente enrasados na superficie de instalación, sen relevos, cortes, xuntas ou separacións.

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-02

LS ZERO traslada a esencia do deseño atemporal da clásica LS 990 de Jung a unha reinterpretación de minimalismo extremo, de sublime elegancia, independente de modas e tendencias. Dispoñible en branco alpino e nas 26 cores Lles Couleurs® Lle Corbusier, a nova serie do fabricante alemán consegue a harmonía absoluta entre a instalación eléctrica e o deseño de interiores, empregando caixas e bases de encaixar convencionais cos marcos especiais da LS ZERO, que están especialmente deseñados e fabricados para integrarse cos materiais que compoñen a superficie e que, ademais, fornécense cun accesorio para que ao enyesar consígase un acabado simplemente perfecto, limpo e sen fisuras ou gretas.

LS ZERO está dispoñible en marco simple, dobre ou triplo e para todas as funcionalidades domóticas e de automatización de Jung, que con esta nova serie consegue integrar a súa tecnoloxía máis avanzada aos deseños máis vangardistas de interiores e de mobiliario.

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-03

Así mesmo, o marco LS ZERO está dispoñible cun lixeiro relevo de 3 mm sobre a superficie de instalación para paredes acabadas con papel pintado ou tea, que permite que corte do material quede totalmente integrado co bordo do mecanismo proporcionando un aspecto máis armonioso.

[:en]

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-01

The European leader in systems of building automation and electrical mechanisms of design and high quality, Jung, presents the new LS ZERO, a series of mechanisms compatible with those of the classic LS 990 to install completely to evenness of the wall. Both in walls of traditional masonry and in plaster panels, walls of wood or in furniture, the mechanisms LS ZERO stay totally enrasados in the surface of installation, without reliefs, courts, meetings or separations.

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-02

LS ZERO moves the essence of the design atemporal of the classic LS 990 of Jung to a reintepretation of minimalismo end, of sublime elegance, independent from modes and trends. Available in Alpine white and in 26 colors They Couleurs Corbusier, the new series of the German manufacturer obtains the absolute harmony between the electrical installation and the design of interiors, using boxes and bases of fixing conventional with the special frames of the LS ZERO, that they are specially designed and made to join with the materials that compose the surface and that, in addition, are supplied with an accessory in order that on having plastered it is obtained finished simply perfectly, cleanly and without fissures or cracks.

LS ZERO is available in simple, double or triple frame and for all the home automated functionalities and of Jung’s automation, which with this new series manages to integrate his technology more advanced to the most ultramodern designs of interiors and of furniture.

ls-zero-de-jung-mecanismos-electricos-enrasados-03

Likewise, the frame LS ZERO is available with a light relief of 3 mm on the surface of installation for walls ended with identical paper or fabric, which allows that court of the material should remain totally integrated with the edge of the mechanism providing a more harmonious aspect.

[:]

El pazo de Monteagudo. La ruina que permanece | Luis Gil Pita

Reflexiones imprecisas sobre el trabajo de Juan Navarro Baldeweg en la ruina de Monteagudo. A Estrada. Pontevedra.”

estado-original-el-pazo-de-monteagudo-la-ruina-que-permanece

Del María Moliner,

Ruina:

1. Acción de hundirse una construcción.
2. Acción de destruirse cualquier cosa, material o espiritualmente.
5. Restos de una construcción hundida.

De nuestro diccionario particular,

Ruina:

1. Aquello que muestra de nuevo su naturaleza constructiva original, es decir nos vuelve a hacer notar después de la acción del tiempo o el hombre, cómo está construido un organismo.
2. Firmitas y tal vez, venustas, sin utilitas.

Siempre que abordamos un tema de reflexión relacionado con la ruina no podemos dejar de usar como arranque la escena que representa la “Lección de Anatomía del Dr Nicolaes Tulp”, en este caso para escribir una serie de apuntes imprecisos sobre el trabajo de Juan Navarro Baldeweg en la ruina del pazo de Monteagudo en A Estrada, Pontevedra.

Lección de Anatomía del Dr Nicolaes Tulp
Lección de Anatomía del Dr Nicolaes Tulp

Esta magistral pintura de Rembrandt, muestra la  lección que el  Doctor Tulp imparte a sus siete compañeros de oficio que se acompañados de la imprescindible  presencia de  un último convidado ya sin  vida, la figura inerte de un cadáver. En esta escena la magistral luz depositada sobre cada uno de los rostros de los estudiosos y compañeros de lección del Doctor Nicolaes parece equivaler, sumada con la suya propia, a la del cuerpo ya inerte, un diálogo lumínico equilibrado entre la importancia del cuerpo sin vida, como foco de atención, y la perspectiva viva y atenta de su contorno.

Este cuerpo malogrado, centro de la composición, que sirve como material de estudio, nos podría hacer pensar en la segura impotencia de estos doctores, no solo por no poder animar una nueva vida a su paciente, sino también por la frustración de no haber conseguido mantenerlo en ella. Sin embargo y muy al contrario de lo esperado, en la tensión atenta sobre el objeto sin vida, es donde nuestra metáfora quiere resolverse, sugiriéndosenos el optimismo de un futuro todavía por llegar, también susceptible de enfermar, pero al que se puede responder con el conocimiento adquirido y la  previsión de la experiencia a partir del derrumbe, del fracaso.

De este cadáver, pues, resulta una última esperanza que es la del ejemplo, en la búsqueda y el estudio en lo ya perdido, pero con la intención de un futuro posible sobre otros cuerpos aún por salvar o nuevos modelos de trabajo a los que inspirar.

el-pazo-de-monteagudo-la-ruina-que-permanece-luis-gil-03

Conocimos, hace unos diez años, el lugar, la construcción original del Pazo y el dominio de Monteagudo como ruina -en sentido tradicional era un edificio vaciado- durante la realización de un catálogo e inventario arquitectónico patrimonial para la Consellería de Cultura de la Xunta de Galicia.

Más tarde y desde que se comenzó el proyecto de rehabilitación de Monteagudo pudimos seguir su proceso de obra, un tiempo demorado en el que también tuvimos la suerte de conocer personalmente a sus propietarios y a personas implicadas en trabajos de reflexión artística sobre el edificio y su entorno. Ambos nos ayudaron a acercarnos y entender Monteagudo de una manera más amplia que la puramente edilicia.

el-pazo-de-monteagudo-la-ruina-que-permanece-luis-gil-01

Hoy, con la obra  ya rematada, el proceso de lectura arquitectónica del edificio es aparentemente sencillo, si se quiere, pues se trata de una rehabilitación sin vanidad formal alguna, algo muy poco habitual en la rehabilitación de esta tipología de construcciones. Para nosotros al contrario, debido al previo contacto con la ruina original y su peso en el conjunto del paisaje, esta sencillez abstracta que se reconoce en el ejercicio propuesto, ha sido muy dificultosa de interpretar al abordar con cierto juicio crítico el proyecto terminado.

En ese tiempo, que lleva de la ruina a la obra acabada, algunas inquietantes preguntas nos han acompañado, tanto, que son el origen de estas palabras, entendiendo la definición de inquietante como la dificultad de aprehensión de algunos de los sentidos que el proyecto de Juan Navarro Baldeweg puede plantear o transmitir. Nos asaltaba sobre todo una duda que resultó fundamental librar para acercarse al interior del proyecto.

el-pazo-de-monteagudo-la-ruina-que-permanece-luis-gil-02

¿Por qué la propuesta de rehabilitación de esta construcción doméstica pacega no presentaba cubierta? Queremos decir que no presentaba cubierta en el sentido en que el planteamiento del proyecto no restituye al edificio la original de teja, siendo sustituida ésta por una de zinc que evita la representación de un volumen de termino y la visión de una masa de remate superior a la cornisa. Es decir se produjo la substitución de la cubierta de remate tradicional, por una cubierta “ausente” pues en la atmosfera visual de contorno- entre la niebla y el agua continua que propone gran parte del año la climatología de la comarca de Tabeirós-Terra de Montes en que se sitúa la casa- el zinc pasa absolutamente desapercibido, todavía más por la supresión de elementos complementarios de recogida de pluviales, canalones y bajantes, que acostumbran a marcar físicamente el discurrir geométrico del agua en la recogida y evacuación.

La desaparición de la cubierta, decíamos, nos inquietaba, porque quien conociese el conjunto previo a la intervención, vaciado y sólo con los muros de perímetro, y lo comparase con la actual obra rematada, no vería entre ambos estados un cambio substancial en la relación visual con el dominio e implantación en el paisaje circundante (una lectura que recoge y analiza también de forma precisa la obra del artista plástico Álvaro Negro en relación a otra poderosa presencia-ausencia, el de las esculturas del escultor Ulrich Rükriem localizadas en el parque-bosque que circunda a la casa).

Así que el edificio parece persistir como ruina en la geografía a pesar de que obviamente se ha llenado con un nuevo, sucinto y contemporáneo programa. La duda se nos va resolviendo al pensar entonces que la propuesta de Juan Navarro Baldeweg es la de hacer permanecer la ruina en relación a su emplazamiento y no recomponer la forma original, pues el edificio a través de un nuevo programa y tipo de uso será otro, que aprende del anterior pero sin rescatarlo de una historia que ya no existe. Esa nos parece la mayor lección del proyecto, quizás la más importante y el fondo de este trabajo, no alterar la ruina mientras se arma un nuevo proceso vital y arquitectónico.

el-pazo-de-monteagudo-la-ruina-que-permanece-luis-gil-05

Calmada esta principal inquietud, en un acercamiento hacia el interior del edificio, del resto del trabajo no cabría mucho más que señalar que no fuese la humilde respuesta  técnica a un sencillo programa doméstico. Sin embargo, a pesar de su tranquila respiración interior, el orden horizontal de su estructura en dos plantas se ve tensionado por la colocación de una burbuja galería que arma el espacio de reparto central de comunicaciones vertical y también por la inserción de un clavo de luz -otra acción arquitectónica de presencia-ausencia, a la manera del mejor Sinohara– que cruza  y contradice la horizontalidad de la estructura de reparto de estancias, atravesando la sección de los dos pisos, desde los dormitorios en la planta alta hasta la zona del hogar o lareira en la baja.

Decimos ausencia-presencia porque mientras la carga y peso constructivo de estas intervenciones son casi inexistentes, la alteración de la espacialidad es profunda, tanto, que llevan tensión pictórica a tan sencilla ordenación de programa.

el-pazo-de-monteagudo-la-ruina-que-permanece-luis-gil-04

Pareciera existir además una correspondencia inversamente proporcional entre la ligereza que propone

“la ausencia de cubierta”,

la levedad introducida por la burbuja y el clavo de luz, frente al peso y densidad de las esculturas de Rukriem en el dominio de la finca que envuelve a la casa. Un sumatorio que asemeja proponer una compensación  y equilibrio entre los pesos y masas del pequeño cosmos de planetas que componen las esculturas de Ulrich Rükriem en el exterior y los intersticios de luz  al interior de la casa que propone Juan Navarro.

Esas dudas e inquietudes que planteaba  inicialmente el acercamiento a la obra de Juan Navarro se resuelven pues, mirando este cuerpo cadáver, con la actitud con la que observan el Dr Nicolaés Tulp y sus alumnos, aprendiendo de la ruina, del desastre del tiempo y del vaciamiento de la vida, con una mirada que mantenga alejada la melancolía y la nostalgia sobre las formas muertas, para permitirnos proponer la esperanza de seguir aprendiendo en el futuro del fracaso sin querer reparar lo ya perdido.

Carlos Puente frente a la escultura Ulrich Rükriem | Fotografía: Álvaro Negro
Carlos Puente frente a la escultura Ulrich Rükriem | Fotografía: Álvaro Negro

Luis Gil Pita, arquitecto
Santiago de Compostela, septiembre 2016

[:es]Entrevista a Isabel Bachs[:gl]Entrevista a Isabel Bachs[:en]Interviews Isabel Bachs[:]

[:es]

Han pasado 30 años desde que un 2 de junio de 1986 se inauguró la reconstrucción del Pabellón Mies van der Rohe, construido para la Exposición Internacional de Barcelona de 1929. Aunque el proceso se inició en 1957 cuando Oriol Bohigas escribía a Mies para encargarle, de nuevo, el pabellón.

Este año con motivo de esta efeméride, tenemos la oportunidad de poder plantearle a Isabel Bachs una serie de cuestiones apropósito del 30º Aniversario de la reconstrucción del Pabellón Barcelona.

Cristian Cirici, Isabel Bachs, Fernando Ramos y Oriol Bohigas | Fotografía: Isabel Bachs
Cristian Cirici, Isabel Bachs, Fernando Ramos y Oriol Bohigas | Fotografía: Isabel Bachs

¿Podría valorar la importancia de Lilly Reich en la concepción del Pabellón?

Puedo hacer suposiciones ya que no se tiene información contrastada sobre su intervención.

Lo que es indudable es su sensibilidad y valía y lo difícil que resultaba entonces el reconocimiento de los méritos de una mujer en el mundo profesional y muy particularmente en el de la arquitectura, donde las trabas peores las ejercen, aun hoy, gran número de arquitectos.

La reconstrucción del Pabellón, no estuvo exenta de polémica. Según Josep María Montaner se podrían agrupar en tres líneas, una primera forma por Oriol Bohigas, Emili Donato, Daniel Giralt-Miracle, Joan Bassegoda y de Ignasi de Solà-Morales, una segunda Josep Quetglas, Imma Julián, Àngel González, Manfredo Tafuri y algunos otros, y una tercera y última formada por un pequeño grupo entre los que destacarían Alison Smithson y Giovanni Klaus Koenig ¿Cree que ya se ha superado?

En el ámbito de la profesión las líneas críticas se mantienen, aunque en estos momentos no creo que nadie plantee el tema del Pabellón como una polémica candente y viva.

¿Qué ha aportado la reconstrucción del Pabellón a la arquitectura?

La experiencia en directo del espacio construido que ya en si constituye una vivencia no sustituible por ningún procedimiento de representación.

¿Y a la ciudad de Barcelona?

Ponerla en el mapa internacional de la arquitectura en los años de la reconstrucción de una forma más culta que la posterior explosión de los JJOO.

Jordi Marquès, Fernando Ramos, Isabel Bachs, Cristian Cirici, Oriol Bohigas
Jordi Marquès, Fernando Ramos, Isabel Bachs, Cristian Cirici, Oriol Bohigas

¿Cómo ve la situación actual de la arquitectura española?

Complicada: por la crisis del sector y por la falta de peso específico de equipos con el prestigio de los que empiezan a retirarse de la primera línea de la escena profesional.

¿Qué opina de la situación laboral de los profesionales de la arquitectura?

Que el arquitecto joven debe reinventar una profesión más abierta y colaboradora con los sectores sociales y profesionales del país. La formación del arquitecto debería incidir, que no lo hace, en su preparación para un ejercicio profesional con un fuerte carácter sociopolítico.

¿Qué recomendaciones le daría a los futuros profesionales de la arquitectura?

Que se acerquen al aprendizaje de la profesión con toda la pasión que tengan y que estén dispuestos a soñar que ejerciéndola el mundo puede mejorar.

Por último agradecer a Isabel Bachs su tiempo y predisposición con este espacio. No dejen de visitar el programa de programa de eventos de la fundación Mies van der Rohe.

[:gl]

Pasaron 30 anos desde que un 2 de xuño de 1986 inaugurouse a reconstrución do Pavillón Mies van der Rohe, construído para a Exposición Internacional de Barcelona de 1929. Aínda que o proceso iniciouse en 1957 cando Oriol Bohigas escribía a Mies para encargarlle, de novo, o pavillón.

Este ano con motivo desta efeméride, temos a oportunidade de poder exporlle a Isabel Bachs unha serie de cuestións apropósito do 30º Aniversario da reconstrucción d Pavillón Barcelona.

Cristian Cirici, Isabel Bachs, Fernando Ramos y Oriol Bohigas | Fotografía: Isabel Bachs
Cristian Cirici, Isabel Bachs, Fernando Ramos e Oriol Bohigas | Fotografía: Isabel Bachs

Podería valorar a importancia de Lilly Reich na concepción do Pavillón?

Podo facer suposicións xa que non se ten información contrastada sobre a súa intervención.

O que é indubidable é a súa sensibilidade e valía e o difícil que resultaba entón o recoñecemento dos méritos dunha muller no mundo profesional e moi particularmente no da arquitectura, onde as trabas peores exércenas, aínda hoxe, gran número de arquitectos.

A reconstrución do Pavillón, non estivo exenta de polémica. Segundo Josep María Montaner poderíanse agrupar en tres liñas, unha primeira forma por Oriol Bohigas, Emili Donato, Daniel Giralt-Miracle, Joan Bassegoda e de Ignasi de Solà-Morais, unha segunda Josep Quetglas, Imma Julián, Àngel González, Manfredo Tafuri e algúns outros, e unha terceira e última formada por un pequeno grupo entre os que destacarían Alison Smithson e Giovanni Klaus Koenig Cre que xa se superou?

No ámbito da profesión as liñas críticas mantéñense, aínda que nestes momentos non creo que ninguén expoña o tema do Pavillón como unha polémica candente e viva.

Que achegou a reconstrución do Pavillón á arquitectura?

A experiencia en directo do espazo construído que xa en se constitúe unha vivencia non sustituible por ningún procedemento de representación.

E á cidade de Barcelona?

Poñela no mapa internacional da arquitectura nos anos da reconstrución dunha forma máis culta que a posterior explosión dos Xogos Olímpicos.

Jordi Marquès, Fernando Ramos, Isabel Bachs, Cristian Cirici, Oriol Bohigas
Jordi Marquès, Fernando Ramos, Isabel Bachs, Cristian Cirici, Oriol Bohigas

Como ve a situación actual da arquitectura española?

Complicada: pola crise do sector e pola falta de peso específico de equipos co prestixio dos que empezan a retirarse da primeira liña da escena profesional.

Que opina da situación laboral dos profesionais da arquitectura?

Que o arquitecto novo debe reinventar unha profesión máis aberta e colaboradora cos sectores sociais e profesionais do país. A formación do arquitecto debería incidir, que non o fai, na súa preparación para un exercicio profesional cun forte carácter sociopolítico.

Que recomendacións daríalle aos futuros profesionais da arquitectura?

Que se acheguen á aprendizaxe da profesión con toda a paixón que teñan e que estean dispostos a soñar que exercéndoa o mundo pode mellorar.

Por último agradecer a Isabel Bachs o seu tempo e predisposición con este espazo. Non deixen de visitar o programa de programa de eventos da fundación Mies van der Rohe.

[:en]

30 years have happened since on June 2, 1986 the reconstruction of the Pavilion inaugurated Mies van der Rohe, constructed for the International Exhibition of Barcelona of 1929. Though the process began in 1957 when Oriol Bohigas was writing to Mies to entrust him, again, the pavilion.

This year on the occasion of this efeméride, we have the opportunity to be able to raise to Isabel Bachs a series of questions apropósito of 30 º Anniversary of the reconstruction of the Pavilion Barcelona.

Cristian Cirici, Isabel Bachs, Fernando Ramos y Oriol Bohigas | Fotografía: Isabel Bachs
Cristian Cirici, Isabel Bachs, Fernando Ramos and Oriol Bohigas | Photography: Isabel Bachs

Might it value the importance of Lilly Reich for the conception of the Pavilion?

I can do suppositions since there is not had information confirmed about his intervention.

What is undoubted is his sensibility and value and the difficult thing that was turning out to be at the time the recognition of the merits of a woman in the professional world and very particularly in that of the architecture, where great number of architects exercise the worst hobbles, even today.

The reconstruction of the Pavilion, it was not exempt from polemic. According to Josep Maria Montaner Daniel Giralt-Miracle, Joan Bassegoda might gather in crowds in three lines, the first form for Oriole Bohigas, Emili Donato, and of Ignasi of Solà-mulberry trees, the second Josep Quetglas, Imma Julián, Àngel Gonzalez, Manfredo Tafuri and different some, and the third and last one formed by a small group between those that Alison Smithson and Giovanni Klaus Koenig would emphasize does he think that already it has excelled itself?

In the area of the profession the critical lines are kept, though in these moments I do not believe that anybody raises the topic of the Pavilion as a white hot and alive polemic.

What has contributed the reconstruction of the Pavilion to the architecture?

The live experience of the constructed space that already in if it constitutes an experience not sustituible for no procedure of representation.

And to the city of Barcelona?

To put it in the international map of the architecture in the years of the reconstruction of a form more educated than the later explosion of the JJOO.

Jordi Marquès, Fernando Ramos, Isabel Bachs, Cristian Cirici, Oriol Bohigas
Jordi Marquès, Fernando Ramos, Isabel Bachs, Cristian Cirici, Oriol Bohigas

How does it see the current situation of the Spanish architecture?

Complicated: for the crisis of the sector and for the lack of specific weight of equipments with the prestige of which they start moving back from the first line of the professional scene.

What does think of the labor situation of the professionals of the architecture?

That the young architect must reinvent a more opened profession and collaborator with the social and professional sectors of the country. The formation of the architect should affect, that does not do it, in his preparation for a professional exercise with a strong social political character.

What recommendations would it give him to the professional futures of the architecture?

That approach the learning of the profession with the whole passion that they have and that they are ready to dream that her exercising the world it can improve.

Finally to be grateful for Isabel Bachs his time and predisposition with this space. Do not stop visiting the program of program of events of the Mies van der Rohe Foundation.

[:]

[:es]Cesare Brandi. El lenguaje clásico de la arquitectura[:gl]Cesare Brandi. A linguaxe clásica da arquitectura[:en]Cesare Brandi. The classic language of the architecture[:]

0

[:es]

cesare-brandi-el-lenguaje-clasico-de-la-arquitectura

El propósito de este libro es redescubrir la esencia de la arquitectura clásica, pues rehuye la simple sucesión cronológica de los estilos y escoge como alternativa determinadas épocas para explicar su evolución. Las lúcidas descripciones de Cesare Brandi, prestigioso historiador del arte, presentan la evolución de los órdenes clásicos a lo largo de la historia a través de algunos edificios singulares desde la Grecia antigua, la Roma imperial y el Renacimiento.

Sus clarividentes y extremadamente perspicaces observaciones, su peculiar forma de entender el espacio y las relaciones entre interior y exterior, permiten llegar a una comprensión más profunda de la génesis de algunas obras maestras, piezas clave en el devenir de la historia de la arquitectura, explicando las intenciones de sus autores.

Desafortunadamente, en España la obra de Brandi ha sido poco difundida; aparte de su imprescindible Teoría de la Restauración, solo algunos cuadernos de viajes han sido traducidos al castellano. Ante la dificultad de acceder a su entero corpus ensayístico, la lectura transversal que genera esta selección de pasajes de diversos libros realizada por el profesor Guido Cimadomo ofrece ahora al lector una primera aproximación al pensamiento de Brandi. Son textos críticos de altísimo nivel que exponen la génesis de la arquitectura clásica, y muestran también el valor literario que Brandi siempre instila en sus escritos.

Cesare Brandi (1906-1988) ha sido uno de los más reconocidos historiadores del arte y fundador de la Teoría de la Restauración. En 1938 funda el Istituto Centrale del Restauro junto a Giulio Carlo Argan, dando una total relevancia a la rehabilitación, recuperación y conservación de las obras de arte. Su bibliografía es extensa y variada, de amplio abanico temporal y geográfico, siempre con una mirada personal y crítica que lo posiciona como uno de los grandes intelectuales italianos del siglo XX.

Su profundo conocimiento de la historia del arte y de la arquitectura, frente a otras grandes figuras más especializadas en ámbitos concretos, le permiten la amplitud de miras necesaria para expresar simple y claramente su génesis y trascendencia. Las obras de arte, sean estas pictóricas o arquitectónicas, son vistas como algo único e irrepetible y su atento análisis se une a otras fuentes historiográficas existentes para dar una lectura clara de las intenciones de los arquitectos. Autor de monografías, de escritos de estética, teoría del arte y de artículos periodísticos, sus diálogos de los años cuarenta y cincuenta sobre pintura, escultura, poesía y arquitectura —que simbólicamente abren esta selección de textos— nos recuerdan a los grandes tratadistas de la historia de la arquitectura.

[:gl]

cesare-brandi-el-lenguaje-clasico-de-la-arquitectura

O propósito deste libro é redescubrir a esencia da arquitectura clásica, pois rehuye a simple sucesión cronolóxica dos estilos e escolle como alternativa determinadas épocas para explicar a súa evolución. As lúcidas descricións de Cesar Brandi, prestixioso historiador da arte, presentan a evolución das ordes clásicas ao longo da historia a través dalgúns edificios singulares desde a Grecia antiga, a Roma imperial e o Renacemento.

Os seus clarividentes e extremadamente perspicaces observacións, a súa peculiar forma de entender o espazo e as relacións entre interior e exterior, permiten chegar a unha comprensión máis profunda da xénese dalgunhas obras mestras, pezas crave no devir da historia da arquitectura, explicando as intencións dos seus autores.

Desafortunadamente, en España a obra de Brandi foi pouco difundida; á parte da súa imprescindible Teoría da Restauración, só algúns cadernos de viaxes foron traducidos ao castelán. Ante a dificultade de acceder ao seu enteiro corpus ensayístico, a lectura transversal que xera esta selección de pasaxes de diversos libros realizada polo profesor Guido Cimadomo ofrece agora ao lector unha primeira aproximación ao pensamento de Brandi. Son textos críticos de altísimo nivel que expoñen a xénese da arquitectura clásica, e mostran tamén o valor literario que Brandi sempre instila nos seus escritos.

Cesare Brandi (1906-1988) foi un dos máis recoñecidos historiadores da arte e fundador da Teoría da Restauración. En 1938 funda o Istituto Centrale do Restauro xunto a Giulio Carlo Argan, dando unha total relevancia á rehabilitación, recuperación e conservación das obras de arte. A súa bibliografía é extensa e variada, de amplo abanico temporal e xeográfico, sempre cunha mirada persoal e crítica que o sitúa como un dos grandes intelectuais italianos do século XX.

O seu profundo coñecemento da historia da arte e da arquitectura, fronte a outras grandes figuras máis especializadas en ámbitos concretos, permítenlle a amplitude de miras necesaria para expresar simple e claramente a súa xénese e transcendencia. As obras de arte, sexan estas pictóricas ou arquitectónicas, son vistas como algo único e irrepetible e a súa atenta análise únese a outras fontes historiográficas existentes para dar unha lectura clara das intencións dos arquitectos. Autor de monografías, de escritos de estética, teoría da arte e de artigos xornalísticos, os seus diálogos dos anos corenta e cincuenta sobre pintura, escultura, poesía e arquitectura -que simbólicamente abren esta selección de textos- lémbrannos aos grandes tratadistas da historia da arquitectura.

[:en]

cesare-brandi-el-lenguaje-clasico-de-la-arquitectura

The intention of this book is to re-discover the essence of the classic architecture, since he avoids the simple chronological succession of the styles and chooses like alternative certain epochs to explain his evolution. The lucid descriptions of Cesare Brandi, prestigious historian of the art, they present the evolution of the classic orders along the history across some singular buildings from the ancient Greece, the imperial Rome and the Renaissance.

His clairvoyants and extremely perspicacious observations, his peculiar way of understanding the space and the relations between interior and exterior, allow to come to a deeper comprehension of the genesis of some masterpieces, key pieces in to develop of the history of the architecture, explaining the intentions of his authors.

Unfortunately, in Spain Brandi’s work has been little spread; apart from his indispensable Theory of the Restoration, alone some notebooks of trips have been translated into the Castilian. Before the difficulty of acceding to his entire corpus ensayístico, the transverse reading that generates this selection of passages of diverse books realized by the teacher Guido Cimadomo offers the first approximation now to the reader to Brandi’s thought. They are critical texts of the highest level that expose the genesis of the classic architecture, and show also the literary value that Brandi always instills in his writings.

Cesare Brandi (1906-1988) has been one of the most recognized historians of the art and founder of the Theory of the Restoration. In 1938 it founds the Istituto Centre Him of I restore together with Giulio Carlo Argan, giving a total relevancy to the rehabilitation, recovery and conservation of the works of art. His bibliography is extensive and varied, of wide temporary and geographical range, always with a personal and critical look that positions it as one of the big intellectual Italians of the 20th century.

His deep knowledge of the history of the art and of the architecture, opposite to other big figures more specialized in concrete areas, they allow him the necessary extent of gun-sights to express simply and clearly his genesis and transcendency. The works of art, be these pictorial or architectural, they are seen as something only and unrepeatable and his attentive analysis joins other sources historiográficas existing to give a clear reading of the intentions of the architects. Author of monographs, of writings aesthetics, theory of the art and of journalistic articles, his dialogs of the forties and fifties on painting, sculpture, poetry and architecture – that symbolically they open this selection of texts – us resemble the big commentators of the history of the architecture.

[:]

[:es]Reforma interior de una vivienda en el Poblenou | estudi08014 [:gl]Reforma interior dunha vivenda no Poblenou | estudi08014 [:en]Interior reform of a housing in the Poblenou | estudi08014 [:]

[:es]

estudi08014_reformainteriorpoblenou_12_int06

Rehabilitación de un apartamento situado en un edificio de viviendas de los años 90.

La transformación de la galería en un espacio interior es la acción desencadenante del proyecto.

Se define una circulación continua alrededor de una pieza central. Una secuencia de espacios conectados pero independizables.

La habitación del fondo del pasillo se convierte en un espacio polivalente, amplio y luminoso. Una dilatación en el recorrido circular, como la sala o la cocina.

Una estructura de madera de pino con veladura blanca define, con un lenguaje unitario y sistemático, armarios, estanterías y umbrales

-elementos de transición y acotación formal de los distintos espacios encadenados-.

Obra: Reforma interior de una vivienda en el Poblenou
Autores: estudi08014 (Adrià Guardiet, Sandra Torres)
Situación: Poblenou, Barcelona, España
Superficie: 75m2
Presupuesto de ejecución material: 52.000€
Proyecto: diciembre 2015 – febrero 2016
Fecha: febrero 2016 – junio 2016
Constructor: 4ark
Carpintero: Josep Maria Cisa
Promotor: privado
Fotografías: Pol Viladoms
+ estudi08014.com

[:gl]

estudi08014_reformainteriorpoblenou_12_int06

Rehabilitación dun apartamento situado nun edificio de vivendas dos anos 90.

A transformación da galería nun espazo interior é a acción desencadenamento do proxecto.

Defínese unha circulación continua ao redor dunha peza central. Unha secuencia de espazos conectados pero independizables.

A habitación do fondo do corredor convértese nun espazo polivalente, amplo e luminoso. Unha dilatación no percorrido circular, como a sala ou a cociña.

Unha estrutura de madeira de piñeiro con veladura branca define, cunha linguaxe unitaria e sistemática, armarios, andeis e limiares

-elementos de transición e anotación formal dos distintos espazos encadeados-.

Obra: Reforma interior dunha vivenda no Poblenou
Autores: estudi08014 (Adrià Guardiet, Sandra Torres)
Situación: Poblenou, Barcelona, España
Superficie: 75m2
Presuposto de execución material: 52.000€
Proxecto: decembro 2015 – febreiro 2016
Data: febreiro 2016 – xuño 2016
Constructor: 4ark
Carpinteiro: Josep Maria Cisa
Promotor: privado
Fotografías: Pol Viladoms
+ estudi08014.com

[:en]

estudi08014_reformainteriorpoblenou_12_int06

Rehabilitation of an apartment placed in a building of housings of the 90s.

The transformation of the gallery in an interior space is the trigger action of the project.

A constant traffic is defined about a central piece. It sequences a of connected spaces but independents.

The room of the end of the corridor turns into a polyvalent, wide and luminous space. An expansion in the circular tour, as the room or the kitchen.

A structure of wood of pine with veladura white defines, with an unitary and systematic language, cupboards, racks and thresholds

-elements of transition and formal annotation of the different linked spaces-.

Work: Interior reform of a housing in the Poblenou
Authors: estudi08014 (Adrià Guardiet, Sandra Torres)
Location: Poblenou, Barcelona, Spain
Area: 75m2
Budget of material execution: 52.000€
Project: December, 2015 – February, 2016
Date: February, 2016 – June, 2016
Builder: 4ark
Carpenter: Josep Maria Cisa
Promoter: private
Photography: Pol Viladoms
+ estudi08014.com

[:]

Gaudí 2nd World Congress, Barcelona 2016

[:es]congres-gaudi-xangai-2016-clausura

Del 4 al 7 de octubre de 2016 el Edificio Histórico de la Universitat de Barcelona acogerá el Segundo Congreso Mundial sobre Gaudí (Gaudí 2nd World Congress, Barcelona 2016), un acontecimiento bienal organizado por The Gaudí Research Institute conjuntamente con la Universitat de Barcelona, donde Antoni Gaudí recibió el título de Arquitecto el 1878.

Esta segunda edición ha tenido como novedad la incorporación de los tres días de sesiones en Shanghai (21-23 junio), en colaboración con varias universidades chinas cono la de Tsinghua y el apoyo del Ayuntamiento de Shanghai.

Tanto en Shanghai como Barcelona el congreso disfruta de la plena cobertura periodística y televisiva del servicio nacional chino China Cultural Media Group.

Durante el congreso se visualizarán los primeros trabajos emprendidos por la Cátedra UB – Antoni Gaudí que, bajo la dirección del Dr. Adolfo Sotelo Vázquez, muestran el liderazgo y la colaboración de la Universitat de Barcelona y The Gaudí Research Institute en la consolidación de la investigación y la difusión en el entorno de este genial arquitecto multidisciplinario. La cátedra temática UB – Antoni Gaudí cuenta con el patrocinio de Aprende Formación (grupo IMF) y de Gaudí Barcelona Proyectes, quien también es el promotor del Segundo Congreso Mundial sobre Gaudí.

El objetivo de acercar este congreso en la Asia es dejar constancia de la gran tarea que se ha hecho en este continente alrededor de la figura de Gaudí, tanto en la vertiente de difusión como de investigación. Por este motivo, participarán en el congreso personalidades principales asiáticas del mundo de las artes y la arquitectura como Hacen Di’an, C. Y. Lee, Kuo Chao Lee, Tokutoshi Torii. Bajo la presidencia de honor de la Dra. Benedetta Tagliabue se verán desfilar a los más reputats expertos en Gaudí (Jordi Bonet, Maria Antonietta Crippa, Conrad Kent, Luis Gueilburt, Rainer Graefe, Leonid Demjanov, Alberto T. Estévez, Salvador Tarragó, Jan Molema, Arnau Puig, Ana Maria Ferrin, Beatrix Froïs y otros) junto con personalidades de una cincuentena de universidades e instituciones como por ejemplo la UNESCO, el Consejo Internacional de los Monumentos y Lugares Históricos (ICOMOS) o Sites and Neighborhoods of the Moderno Movement (Docomomo). Si bien no será el tema exclusivo, el Segundo Congreso Mundial sobre Gaudí se centrará en el Park Güell y Torre Bellesguard, y se presentarán las investigaciones más recientes sobre estas joyas de la humanidad a fin y efecto de garantizar la conservación. Al respeto, el Dr. Berthold Burkhardt, vocal de Alemania a la UNESCO, dará una clase magistral.

Investigadores en arquitectura, matemáticas, geometría, astronomía, ingenierías mecánica e informática, entre otros, presentarán ponencias novedoses. Así, el investigador Xavier Jové y un equipo de prestigiosos forenses, avalados por sus trabajos para el FBI y la Interpol, presentarán algunas imágenes inéditas relacionadas con Gaudí, entre ellas un retrato de juventud hecho a la Rambla de Barcelona y que desvela el controvertido color de sus ojos y de su cabello. El biógrafo gaudiniano Josep Maria Tarragona desvelará una obra inédita de Gaudí en el barrio de Gràcia de Barcelona. El experto daliniano Nicolas Descharnes tratará de la relación entre dos genios universales: Gaudí y Salvador Dalí. Grupos de investigación de la Universitat Rovira i Virgili presentarán investigaciones innovadoras e inéditas sobre Palau Güell y la Sagrada Familia de Barcelona. La Filmoteca de Cataluña colabora en el congreso en calidad de subseu con dos interesantes sesiones especiales.

La UB ya acogió el octubre del 2014 el primer congreso mundial dedicado a Antoni Gaudí, con cerca de 350 asistentes de todo el mundo, entre los cuales había investigadores y estudiosos de gran prestigio. Este año, se rendirá homenaje a tres de los principales colaboradores en estos acontecimientos, traspasados el 2015: los arquitectos Frei Otto y Josep M. Bosch Aymerich, y el ingeniero Ricard Morell Viñas.

[:gl]congres-gaudi-xangai-2016-clausura

Do 4 ao 7 de outubro de 2016 o Edificio Histórico da Universitat de Barcelona acollerá o Segundo Congreso Mundial sobre Gaudí (Gaudí 2nd World Congress, Barcelona 2016), un acontecemento bienal organizado por The Gaudí Research Institute conxuntamente coa Universitat de Barcelona, onde Antoni Gaudí recibiu o título de Arquitecto o 1878.

Esta segunda edición tivo como novidade a incorporación dos tres días de sesións en Xangai (21-23 xuño), en colaboración con varias universidades chinesas cono a de Tsinghua e o apoio do Concello de Xangai.

Tanto en Xangai como Barcelona o congreso goza da plena cobertura xornalística e televisiva do servizo nacional chinés China Cultural Media Group.

Durante o congreso visualizaranse os primeiros traballos emprendidos pola Cátedra UB – Antoni Gaudí que, baixo a dirección do Dr. Adolfo Sotelo Vázquez, mostran o liderado e a colaboración da Universitat de Barcelona e The Gaudí Research Institute na consolidación da investigación e a difusión na contorna deste xenial arquitecto multidisciplinario. A cátedra temática UB ? Antoni Gaudí conta co patrocinio de Aprende Formación (grupo IMF) e de Gaudí Barcelona Proxectes, quen tamén é o promotor do Segundo Congreso Mundial sobre Gaudí.

Durante el congreso se visualizarán los primeros trabajos emprendidos por la Cátedra UB – Antoni Gaudí que, bajo la dirección del Dr. Adolfo Sotelo Vázquez, muestran el liderazgo y la colaboración de la Universitat de Barcelona y The Gaudí Research Institute en la consolidación de la investigación y la difusión en el entorno de este genial arquitecto multidisciplinario. La cátedra temática UB – Antoni Gaudí cuenta con el patrocinio de Aprende Formación (grupo IMF) y de Gaudí Barcelona Proyectes, quien también es el promotor del Segundo Congreso Mundial sobre Gaudí.

O obxectivo de achegar este congreso na Asia é deixar constancia da gran tarefa que se fixo neste continente ao redor da figura de Gaudí, tanto na vertente de difusión como de investigación. Por este motivo, participarán no congreso personalidades principais asiáticas do mundo das artes e a arquitectura como Fan Dei?an, C. E. Le, Kuo Chao Le, Tokutoshi Torii. Baixo a presidencia de honra da Dra. Benedetta Tagliabue veranse desfilar aos máis reputats expertos en Gaudí (Jordi Bonet, Maria Antonietta Crippa, Conrad Kent, Luís Gueilburt, Rainer Graefe, Leonid Demjanov, Alberto T. Estévez, Salvador Tarragó, Jan Molema, Arnau Puig, Ana Maria Ferrin, Beatrix Froïs e outros) xunto con personalidades dunha cincuentena de universidades e institucións por exemplo a UNESCO, o Consello Internacional dos Monumentos e Lugares Históricos (ICOMOS) ou Sites and Neighborhoods of the Moderno Movement (Docomomo). Aínda que non será o tema exclusivo, o Segundo Congreso Mundial sobre Gaudí centrarase no Park Güell e Torre Bellesguard, e presentaranse as investigacións máis recentes sobre estas xoias da humanidade a fin e efecto de garantir a conservación. Ao respecto, o Dr. Berthold Burkhardt, vogal de Alemaña á UNESCO, dará unha clase maxistral.

Investigadores en arquitectura, matemáticas, xeometría, astronomía, enxeñerías mecánica e informática, entre outros, presentarán relatorios novedoses. Así, o investigador Xavier Jové e un equipo de prestixiosos forenses, avalados polos seus traballos para o FBI e a Interpol, presentarán algunhas imaxes inéditas relacionadas con Gaudí, entre elas un retrato de mocidade feito á Rambla de Barcelona e que desvela a controvertida cor dos seus ollos e do seu cabelo. O biógrafo gaudiniano Josep Maria Tarragona desvelará unha obra inédita de Gaudí no barrio de Gràcia de Barcelona. O experto daliniano Nicolas Descharnes tratará da relación entre dous xenios universais: Gaudí e Salvador Dalí. Grupos de investigación da Universitat Rovira i Virgili presentarán investigacións innovadoras e inéditas sobre Palau Güell e a Sacra Familia de Barcelona. A Filmoteca de Cataluña colabora no congreso en calidade de subseu con dúas interesantes sesións especiais.

A UB xa acolleu o outubro do 2014 o primeiro congreso mundial dedicado a Antoni Gaudí, con preto de 350 asistentes de todo o mundo, entre os cales había investigadores e estudiosos de gran prestixio. Este ano, renderase homenaxe a tres dos principais colaboradores nestes acontecementos, traspasados o 2015: os arquitectos Frei Otto e Josep M. Bosch Aymerich, e o enxeñeiro Ricard Morell Viñas.

[:en]congres-gaudi-xangai-2016-clausura

From October 4 to October 7, 2016 the Historical Building of the Universitat of Barcelona will receive the Second World Congress on Gaudí (Gaudí 2nd World Congress, Barcelona 2016), a biennial event organized by The Gaudí Research Institute together with the Universitat of Barcelona, where Antoni Gaudí received the Architect’s title 1878.

This second edition has taken as an innovation the incorporation of three days of meetings in Shanghai (21-23 June), in collaboration with several Chinese universities cone that of Tsinghua and the support of the Town hall of Shanghai.

So much in Shanghai like Barcelona the congress enjoys the full journalistic and television coverage of the national Chinese service Cultural Average China Group.

During the congress there will visualize the first works undertaken by the Chair UB – Antoni Gaudí that, under the direction of the Dr. Adolfo Sotelo Vázquez, show the leadership and the collaboration of the Universitat de Barcelona and The Gaudí Research Institute in the consolidation of the investigation and the diffusion in the environment of this brilliant multidisciplinary architect. The thematic chair UB – Antoni Gaudí possesses the sponsorship of He Learns Formation (group IMF) and of Gaudí Barcelona Project, the one who also is the promoter of the Second World Congress on Gaudí.

The aim to bring this congress over in the Asia is to leave witness of the great task that has been done in this continent about Gaudí’s figure, so much in the slope of diffusion as of investigation. For this motive, they will take part in the congress principal Asian personalities of the world of the arts and the architecture There make, Kuo Chao He reads, Tokutoshi Torii since Di’an, C. Y. Lee. Under the presidency of honor of the Dra. Benedetta Tagliabue they will be seen parade to more reputats expert in Gaudí (Jordi Bonet, Maria Antonietta Crippa, Conrad Kent, Luis Gueilburt, Rainer Graefe, Leonid Demjanov, Alberto T. Estévez, Salvador Tarragó, Jan Molema, Arnau Puig, Ana Maria Ferrin, Beatrix Froïs and others) together with personalities of a fifty universities and institutions as for example the UNESCO, the International Advice of the Monuments and Historical Places (ICOMOS) or Sites and Modern Neighborhoods of the Movement (Docomomo). Though it will not be the exclusive topic, the Second World Congress on Gaudí will centre on the Park Güell and Tower Bellesguard, and they will present the most recent investigations on these jewels of the humanity to end and effect of guaranteeing the conservation. To the respect, the Dr. Berthold Burkhardt, member of Germany to the UNESCO, will give a magisterial lessons.

Investigators in mechanical and IT architecture, mathematics, geometry, astronomy, engineerings, between others, will present presentations novedoses. This way, the investigator Xavier Jové and an equipment of prestigious forensic, supported for his works for the FBI and Interpol, will present some unpublished images related to Gaudí, between them a portrait of youth done to the Ravine of Barcelona and that reveals the controversial color of his eyes and of his hair. The biographer gaudiniano Josep Maria Tarragona will reveal Gaudí’s unpublished work in Gràcia’s neighborhood of Barcelona. The expert daliniano Nicolas Descharnes will treat of the relation between two universal geniuses: Gaudí and Salvador Dalí. Groups of investigation of the Universitat Rovira i Virgili will present innovative and unpublished investigations on Palau Güell and the Sacred Family of Barcelona. The Catalonia Film library collaborates in the congress as subseu with two interesting special meetings.

The UB already received the October, 2014 the first world congress dedicated to Antoni Gaudí, with near 350 assistants of the whole world, between which there were investigators and experts of great prestige. This year, honoring will yield itself to three of the principal collaborators in these events, penetrated 2015: the architects Frei Otto y Josep M. Bosch Aymerich, and the engineer Ricard Morell Viñas.

[:]

¿Crítica de arquitectura? | Óscar Tenreiro Degwitz

¿Crítica de arquitectura? | Óscar Tenreiro Degwitz
¿Dijo algo la crítica sobre estos curiosos y costosos juegos formales de la firma austríaca Coop Himmelblau en este Museo en Akron, Ohio, USA (2007)? | oscartenreiro.com

Hace unos días terminé de leer el libro Mi Vida del crítico alemán de origen polaco, judío, Marcel Reich-Ranicki, un hombre notorio en Alemania, donde vive sus noventa y dos años. Hago constar su condición judía porque MRR sufrió mucho a consecuencia de ello en su país adoptivo durante los tiempos en los que el nazismo gobernó e hizo lo posible por destruir Alemania y buena parte de Europa. Y esa condición marcó su desarrollo personal e intelectual hasta convertirlo en una especie de vigilante celoso, participante calificado, del contencioso que los judíos necesariamente tienen con el universo cultural alemán.

MRR dice haber decidido desde muy joven convertirse en crítico literario, con lo cual en cierto modo coloca a la crítica como una especialidad, una profesión, un oficio que se abraza como cualquier otro y cuya finalidad es la de hacer juicios de valor sobre la literatura, señalar lo meritorio o lo menos logrado, ensalzar lo que se considera herencia cultural básica, desmontar prestigios y afirmar otros, y así por el estilo, destacando algo sobre lo cual MRR no ahorra palabras: la importancia del arte literario, la gloria, podríamos decir, de la literatura.

Y al hacer esta observación tenemos en mente los prejuicios de los creadores sobre los críticos, que ven en ellos unos diletantes un poco indeseables que se pavonean juzgando aquí y allá de manera superficial y desorientadora. Bien conocido es el aforismo de Nietzsche que otras veces he citado:

«los críticos ven el arte de cerca sin llegar nunca a tocarlo» 1,

frase que deja muy clara una visión despreciativa fundada, precisamente, en esa condición diletante que le impediría al crítico profundizar, penetrar más allá de las apariencias.

Pero ese no parece ser el caso de Reich-Ranicki por varias razones. En primer lugar por el respeto que se ha ganado en un país de tan altas exigencias culturales; en segundo lugar porque ha publicado decenas de libros siempre dirigidos a destacar los valores de la literatura (particularmente la de lengua alemana) que en general han sido muy bien recibidos como vehículos de acercamiento a la creación literaria; y en tercer lugar porque, por ejemplo en el caso de su programa de televisión El cuarteto literario que se trasmitió entre 1988 y 2002 en la televisión pública alemana, el formato que estableció se basaba en una discusión sobre obras concretas entre él, dos participantes estables y un escritor invitado, que dejaba espacio para puntos de vista diversos arrojando siempre como logro inmediato el interés del público por la lectura, lo cual proporcionó al programa una audiencia entusiasta, tal como ocurrió en Francia con Apostrophes el programa de crítica literaria de Bernard Pivot. (1935).

O sea que MRR es, pese a todo lo que se pueda objetarle, un gran amante de la literatura y es hacia ella que dirige sus esfuerzos de convocatoria, asunto que viene muy a cuento a propósito de la Arquitectura, campo en el que la crítica parece a veces adorarse a sí misma y a su discurso antes que a los edificios y la ciudad, tal como si se tratase de una actividad independiente con lenguaje especializado que repele a un público que, lógicamente, quiere entender lo que se dice. Los críticos hablan entonces para la Academia y en lugar de trabajar por el amor hacia el arte del que se ocupan, poniendo en el foco de los medios de comunicación determinadas arquitecturas y sus autores, aplauden y se ocupan de razonar sobre lo que los medios destacan a partir del éxito general de público. Tratan de mantenerse en terreno neutral subrayando contenidos filosóficos, políticos o generalizaciones culturales para no comprometerse.

Es más, la mayor parte de los críticos de arquitectura, si lo fueran literarios se ocuparían sobre todo de los best-sellers y de lo que las editoriales quieren que se venda.

Eso es lo que movía hace poco el comentario de un colega extranjero a propósito de Reich-Ranicki. ¿Por qué no hay en arquitectura críticos así, me decía, con independencia de criterio respecto a los intereses editoriales o políticos, con valentía para señalar lo que consideran malo, con empeño en señalar hacia lo que juzgan valioso, menos convencionales, culturalmente más vivos?

Hay muchas cosas que pueden decirse para intentar contestar esa pregunta.

Una de ellas es que la separación entre vida y crítica se origina en que la apreciación de la arquitectura y como consecuencia los juicios que sobre ella se forman, se hace a partir de una percepción de ella en segundo grado, no en vivo sino a través de fotografías o dibujos. Esa percepción deja fuera dos asuntos fundamentales, por una parte el tiempo y por la otra el medio ambiente y su influencia. Para entender la arquitectura, gozarla, conmoverse o ser ajeno a ella es necesario recorrerla, percibirla en el tiempo. Y el papel del medio ambiente es fundamental en esa percepción, como he insistido muchas veces en recordar. Porque, por ejemplo, no es lo mismo valorar la sombra en el medio tropical que en tierras del norte o del sur, con lo cual la capacidad del edificio de producir y albergar la sombra benefactora, un asunto central, no influiría el juicio del observador.

Por otra parte el valor excesivo que se viene dando a la fotografía ha hecho de la estética de lo gráfico plano, un criterio importante de valoración de la arquitectura, que si bien no es un asunto negativo en sí mismo, pone de primero lo que es consecuencia. Lo subsidiario, si bien valioso, pasa a ser principal.

De todo esto puede aventurarse una conclusión preliminar: tal como a un crítico literario se le pide que lea el libro, al crítico2 de arquitectura se le debe pedir que haya recorrido la arquitectura que pretende juzgar.

Empezamos por ahí, ya veremos lo que sigue.

Óscar Tenreiro Degwitz, Arquitecto.
Venezuela, febrero 2013,
Entre lo Cierto y lo Verdadero

Notas:

1. Pese a que intento no hablar de ello, la situación me obliga. Seguimos aquí los venezolanos haciendo acopio de paciencia frente a los absurdos que se multiplican día a día. Y demostramos, pese a todo lo que se dice en contrario, una admirable fe en que se impondrá la lógica democrática. Y digo admirable porque en cualquier parte del mundo lo que nos acontece hubiera sumido a la sociedad en la violencia y el caos. No ha sido así porque la dirigencia opositora, no toda desde luego pero sí la parte más influyente de ella, ha hecho valer esa fe por encima de los constantes atropellos y absurdos. Que son tantos y tan agresivos frente a una parte fundamental de la sociedad que disiente de quienes manejan el autoritarismo en el Poder, que califican como abiertas provocaciones para buscar una violencia callejera que les permitirá apretar más las tuercas de un poder ilegítimo.

Y ante ese panorama seguimos intentando pensar en lo que es verdaderamente nuestro, en nuestra pasión, la de buscar y promover la arquitectura. Cerramos pues nuestros ojos hacia lo inmediato e intentamos mantener la mirada alta.

2. Y vamos de nuevo hacia el tema de la crítica que tanto me ha ocupado, a mí y a muchos, a lo largo de los años. Descubro por ejemplo que en la conversación que tuve con Kenneth Frampton en 1985 ya estaba esa preocupación, que se sumaba además a la de él cuando decía por ejemplo esto:

“En primer lugar reconozco que aunque uno parte de la neutralidad de la cámara porque teóricamente una fotografía de un edificio es una fotografía de un edificio, tuve la experiencia de que cuando uno manda fotógrafos diferentes a fotografiar un edificio, termina teniendo dos edificios distintos, porque el ojo a través de la máquina no ve la misma cosa…. Estas cosas se mueven en la dirección de reducir la arquitectura a imágenes fotográficas…”,

agregando después un comentario sobre el contexto cultural que expresaba así:

“…la cuestión del paisaje y la luz reviste enorme importancia. La tendencia universal civilizada de reducir los edificios a objetos aislados inmortales los divorcia de lo que debería ser su inherente relación con el paisaje y su inserción en el territorio…”.

Estos puntos de vista junto a muchos otros que expresó Frampton en esa conversación (que publicamos en 1990 en el librito titulado ‘Sobre Arquitectura”), no sólo siguen siendo plenamente vigentes, sobre todo a la luz del giro que han tomado las cosas en el mundo de la crítica arquitectónica, sino que señalan una posición personal que sin duda distingue a Frampton entre sus pares.

Que esa conciencia que podemos llamar cultural se haya visto confirmada en obras en los años posteriores ya es otra cosa. Porque no ha sido así. Más de una década después de esa conversación Frampton publicó su libro “Estudios de la cultura tectónica…”, un libro difícil de leer, pesado, que a pesar de que revela el espesor cultural de su autor, aclara muy poco sobre sus preferencias o el lugar hacia donde apuntan. Y dedica muy poco, si es que dedica algo, a las cosas que ocurren con la arquitectura de estos lados del mundo. A veces parece que Frampton está en muchas partes sin dejar claro cual de ellas prefiere, que se mueve haciendo borrosos sus criterios con el peso de demasiadas palabras de significados esquivos. Incurre, me parece, en lo que menciono en la nota de hoy: escribe pensando en la Academia.

Por otra parte, es evidente que Frampton es un hombre del mundo anglosajón, responde a las tensiones y propuestas de ese mundo ante todo; y es hacia allá donde dirige sus argumentos y preocupaciones. Su interlocutor es un medio cultural que hoy más que nunca se distancia de las cosas que interesan en el mundo periférico.

Lo cual puede decirse de otro modo: habiéndose focalizado el mundo periférico en las últimas décadas y especialmente a raíz de la explosión de la opulencia globalizada de modo casi obsesivo en las prioridades establecidas por los países centrales, las gentes del mundo intelectual en estos últimos no ven razones para buscar contenidos específicos en el mundo periférico. En cierto modo esta actitud es el resultado de lo que en la entrevista que cité de 1985 Frampton dice de los países latinoamericanos: que en ellos se manifiesta a la vez una “mezcla de justificado orgullo y auto-desaprobación, una mezcla contradictoria de dos respuestas que se dan al mismo tiempo”. Lo cual equivale a decir que a pesar de nuestro presumir identitario estamos insatisfechos con nosotros mismos.

Una situación que está en agudo contraste con lo que ocurría en los años cincuenta del siglo pasado, lo cual me impresionó hace un par de días, cuando, leyendo la fotocopia de una vieja carta dirigida por Le Corbusier a Lucio Costa el 23 de Diciembre de 1949, éste hacía notar la repercusión extraordinaria que había tenido en el mundo europeo un número especial de “L’Architecture d’Aujourd’hui” dedicado a la arquitectura brasileña.

Era un momento histórico en el que lo que se hacía en América Latina (hubo también un número dedicado a Venezuela en 1956 o 57) interesaba en Europa; y lo que es aún mejor, nos interesaba a los de aquí. Ya eso no ocurre y más bien parece que los de aquí estamos demasiado interesados en hacer las cosas “como los de allá”, tanto en el sentido caricaturesco cuando se trata de lo espectacular (poliedros, diagonales, torceduras y demás cosas), como en el sentido de un cierto tipo de refinamiento respecto a volúmenes exentos, pieles limpias y énfasis en un minimalismo abstracto “à la mode”, asunto que practican con éxito jóvenes arquitectos del sur de nuestro continente.

Volviendo a Frampton, confieso que en esos tiempos tuve una fe ingenua en que a raíz de sus repetidas visitas a Venezuela su postura de crítico consciente y culturalmente consistente que le han dado el prestigio tan especial del cual goza, lo orientara en un sentido más afin a nuestras preocupaciones, pero me equivoqué y más bien pienso hoy que tal cosa no puede venir sino de nosotros mismos, cuando los críticos de nuestra región del mundo se decidan a ver lo que aquí se produce sin el complejo de hermanos menores y con plena conciencia de que se trata de un camino suficientemente sólido y digno de divulgación, pese a que no coincida con las líneas establecidas más allá de nosotros.

Creo que algo de eso viene ocurriendo. Va ayudando el bienvenido derrumbe de la crítica sobrecargada de ideología populista que reinó por muchos años e hizo de las suyas en encuentros y foros latinoamericanos ya desde mediados de los ochenta del siglo pasado. Comienzan a percibirse nuevos rumbos. Preferible es no señalar nombres por ahora. Este tema nos volverá a ocupar.

Tras el umbral | Miguel Ángel Díaz Camacho

Ampliación del cementerio de Camarma de Esteruelas, a escasa distancia de Alcalá de Henares, España
Ampliación del cementerio de Camarma de Esteruelas, a escasa distancia de Alcalá de Henares, Madrid, España

Un cementerio es una balsa de tiempo, un hueco en el mundo que se llena y se vacía con nosotros. La metáfora de nuestras vidas como ríos «que van a dar a la mar»1 transformaría ese vacío en un vasto océano figurado en cuyas profundidades abisales descansa la historia del Ser: el tiempo como un discurrir progresivo, con un principio y una hora final. Sin embargo, interesa aquí la idea de un tiempo cíclico, sucesivo, un tiempo en el que el futuro remoto y el pasado inmemorial terminan por reconciliarse. En palabras de Octavio Paz:

«el hombre no es un animal de progreso, sino de regreso».2

A finales de los años 90 Carlos Puente proyecta la ampliación del cementerio de Camarma de Esteruelas en Madrid. El recinto está delimitado por la tapia existente y su reanudación hacia el Sur, hermanadas por una cobertura tradicional como la miga de pan blanco: el revoco.

«Un atrio en la entrada sirve como lugar de encuentro y espera y, a pesar de su sencillez, no rehúsa mostrar una cierta solemnidad en su composición».3

El interior simétrico del umbral presenta una fachada desnuda, habitada tan solo por las ranuras en forma de cruz sobre la puerta, las sombras de una cornisa sin frontón o un reloj sin manillas.

Entre el tiempo detenido del cementerio, atávico e invasivo como la madreselva, y el presuroso tiempo exterior de las alarmas o los semáforos, nos ocupa la densidad del umbral: su sombra nos acoge en un espacio entre tiempos, entre lo sagrado y lo secular. Advertidos por el reloj sin manillas, en el espacio umbralado parece resonar el mensaje del poeta:

«somos el tiempo que nos queda».4

El tiempo circular de El Inmortal de Borges en El Aleph. El tiempo espiral de Robert Smithson en el Gran Lago Salado del desierto de Utah. El tiempo tras el umbral.

Miguel Ángel Díaz Camacho. Doctor Arquitecto
Madrid. Enero 2015.
Autor de Parráfos de arquitectura. #arquiParrafos

Notas:

1. Coplas a la muerte de su padre, Jorge Manrique 1440-1479.

2. Octavio Paz, El País, Babelia 1166, 29 de marzo de 2014. Publicado originalmente en Octavio Paz, Itinerario Poético, editorial Atalanta.

3. Carlos Puente, Forma y Memoria, DPA 18, Barcelona, Edicions UPC, 2002, pág. 35.

4. José Manuel Caballero Bonald, Somos el tiempo que nos queda, en Marcas y Soliloquios, Valencia, Pre-Textos 2013. Publicado originalmente en Memorias de Poco Tiempo, 1954.

[:es]Cruz y Ortiz, esencia del sur [:gl]Cruz y Ortiz, esencia do sur [:en]Cruz y Ortiz, essence of the south[:]

0

[:es]

Cruz y Ortiz, esencia del sur
Cruz y Ortiz, esencia del sur

«Elogio de la luz». Cruz y Ortiz, esencia del sur

Los arquitectos sevillanos Antonio Cruz y Antonio Ortiz son un ejemplo elocuente de la creación que se centra en los problemas del espíritu humano por encima de las soluciones técnicas.

La estación sevillana de Santa Justa o el estadio madrileño de La Peineta son solo una muestra del talento y categoría de esta pareja de prestigio internacional.

«Elogio de la luz» es una serie documental que hace un retrato de la arquitectura contemporánea, entendida no sólo como actividad artística, sino también pragmática y utilitaria.

Cruz y Ortiz Arquitectos es un estudio de arquitectura dirigido por Antonio Cruz y Antonio Ortiz ambos licenciados por la Escuela de Arquitectura de Madrid, en 1971. Actualmente la oficina tiene sedes en Sevilla, Madrid y Ámsterdam.

La oficina de arquitectura Cruz y Ortiz Arquitectos ha desarrollado, desde su fundación en 1974, proyectos en multitud de campos de la arquitectura, a muy diferentes escalas: desde viviendas unifamiliares o escuelas, hasta grandes infraestructuras como estadios, estaciones ferroviarias o museos nacionales.

Cruz y Ortiz Arquitectos
Cruz y Ortiz Arquitectos
Cruz y Ortiz Arquitectos

Tiene su sede principal en Sevilla, donde trabajan actualmente colaboradores de distintas formaciones y nacionalidades. Desde el año 2002 Cruz y Ortiz Arquitectos cuenta con oficina estable en Ámsterdam y desde 2020 en Suiza (Lugano). Son estas las encargadas de desarrollar los proyectos en curso en Centroeuropa. También cuenta con estudio asociado en Madrid en el que desarrolla habitualmente concursos y direcciones de obra.

En Cruz y Ortiz Arquitectos se proporcionan servicios en arquitectura, planeamiento, diseño de interiores y paisajismo, tanto para el sector público como para el privado. Cruz y Ortiz Arquitectos ha resultado vencedor en más de 30 concursos nacionales e internacionales.

En estos momentos, entre los proyectos más significativos y en distintos grados de ejecución, se encuentran el estadio de fútbol del AC Lugano, palacio de deportes y centro de congresos en Cornaredo, la rehabilitación de las oficinas para Banco Santander en Santander, la remodelación y adaptación a hotel del Convento de San Agustín en Sevilla y las oficinas para la Administración General del Estado en Madrid.

[:gl]

Os arquitectos sevillanos Antonio Cruz e Antonio Ortiz son un exemplo elocuente da creación que se centra nos problemas do espírito humano por encima das solucións técnicas.

A estación sevillana de Santa Xusta ou o estadio madrileño do Peite son só unha mostra do talento e categoría desta parella de prestixio internacional.

«Eloxio da luz» é unha serie documental que fai un retrato da arquitectura contemporánea, entendida non só como actividade artística, senón tamén pragmática e utilitaria.

Cruz e Ortiz Arquitectos é un estudo de arquitectura dirixido por Antonio Cruz e Antonio Ortiz ambos os licenciados pola Escola de Arquitectura de Madrid, en 1971. Actualmente a oficina ten sedes en Sevilla, Madrid e Ámsterdam.

[:en]

The Sevillian architects Antonio Cruz and Antonio Ortiz are an eloquent example of the creation that centres on the problems of the human spirit over the technical solutions.

The Sevillian station of Holy Joust or the stadium of Madrid de La Peineta there are alone a sample of the talent and category of this pair of international prestige.

«Elogio de la luz» is a documentary series that does a portrait of the contemporary, understood architecture not only as artistic activity, but also pragmatic and utilitarian

https://youtu.be/WQPfbAR5Twg[:]

[:es]Cafetería Bardecó | Villacé y Cominges[:gl]Cafetaría Bardecó | Villacé y Cominges[:en]Bardecó Cafeteria | Villacé y Cominges[:]

[:es]

El Edificio Curbera (1939), en el que se ubica el local, es una construcción entre medianeras, de una altura de 14 plantas, destinadas a oficinas y vivienda. En la planta baja se sitúan dos locales comerciales ubicados a un lado y a otro del imponente portal de acceso al edificio.

Villacé Cominges_BARDECO_01_ext01

La  fachada principal del edificio, de composición simétrica, responde a los criterios formales de la arquitectura racionalista y es reconocible una influencia Art Deco. El uso del color en el revestimiento exterior acentúa el carácter de dicha composición, usándose para el basamento y banda central un aplacado de piedra de color gris oscuro mientras que los dos cuerpos laterales de balcones se revisten con un aplacado de color gris claro.

El  local está ubicado en el lateral izquierdo del portal, y se extiende hasta la fachada trasera. Su anterior organización en planta se distribuía en una sala diáfana compartida por la zona de barra y la zona de mesas, y una parte trasera, más compartimentada, con salida hacia el patio posterior, ocupada por los cuartos húmedos, cocina y baños, sobre los que se ubicaba un altillo para instalaciones. El local no contaba con ningún elemento digno de mención por su valor decorativo o singular.

La  propuesta parte de la idea de que la cocina sea el centro del local, uniéndose a ella el espacio de barra y el resto de la sala, excepto las zonas que necesariamente tienen que quedar ocultas, lavado y baños,  que se resuelven en una caja cerrada, formalizada con tablero de viroc, a la que se accede fácilmente desde la cocina y el comedor.

La  planta se resuelve en forma de L, el lado largo coincide con el eje principal de acceso, desde la entrada al patio posterior, y el corto con el frente a la calle García Barbón. En el lado largo se sitúa el comedor, con un carácter más tranquilo y mesas bajas, abriéndose en el fondo una nueva ventana para favorecer la entrada de luz sur, más cálida. En el lado corto, frente al gran ventanal a la calle, se colocan las mesas altas y la zona más informal. Esta doble iluminación, norte – sur,  matiza constantemente el interior del local.

En la sala se recupera toda la altura original, dejando entrever entre las luminarias la instalación de clima, pintada de negro e integrándose con el techo acústico superior. Las luminarias se descuelgan a diferentes alturas, diferenciando por la diferente intensidad y distancias los distintos ambientes que se pretenden conseguir; zona de cena tranquila y zona de barra y bar más animadas…el juego de luz dentro del local es continuo, día y noche, provocando distintas experiencias que siguen el juego de experimentación en la cocina que caracteriza a Santi, máximo responsable del negocio.

Obra: Cafetería Bardecó
Localización: García Barbón 30, Vigo, Pontevedra, Galicia, España
Arquitectos: Villacé y Cominges (José Villacé y Martín de Cominges Carvallo)
Año: 2014
Fotografías:  Rafael Ojea | Manuel G. Vicente
+ villace-cominges.com

[:gl]

O Edificio Curbera (1939), no que se sitúa o local, é unha construción entre medianeiras, dunha altura de 14 plantas, destinadas a oficinas e vivenda. Na planta baixa sitúanse dous locais comerciais situados ao carón e a outro do impoñente portal de acceso ao edificio.

Villacé Cominges_BARDECO_01_ext01

A fachada principal do edificio, de composición simétrica, responde os criterios formais da arquitectura racionalista e é reconocible unha influencia Art Deco. O uso da cor no revestimento exterior acentúa o carácter da devandita composición, usándose para o basamento e banda central un aplacado de pedra de cor gris escura mentres que os dous corpos laterais de balcóns revístense cun aplacado de cor gris clara.

O local está situado no lateral esquerdo do portal, e esténdese ata a fachada traseira. A súa anterior organización en planta distribuíase nunha sala diáfana compartida pola zona de barra e a zona de mesas, e unha parte traseira, máis compartimentada, con saída cara ao patio posterior, ocupada polos cuartos húmidos, cociña e baños, sobre os que se situaba un altillo para instalacións. O local non contaba con ningún elemento digno de mención polo seu valor decorativo ou singular.

A proposta parte da idea de que a cociña sexa o centro do local, uníndose a ela o espazo de barra e o resto da sala, excepto as zonas que necesariamente teñen que quedar ocultas, lavado e baños, que se resolven nunha caixa pechada, formalizada con taboleiro de viroc, á que se accede facilmente desde a cociña e o comedor.

A planta resólvese en forma de L, o lado longo coincide co eixo principal de acceso, desde a entrada ao patio posterior, e o curto co fronte á rúa García Barbón. No lado longo sitúase o comedor, cun carácter máis tranquilo e mesas baixas, abríndose no fondo unha nova xanela para favorecer a entrada de luz sur, máis cálida. No lado curto, fronte á gran ventá á rúa, colócanse as mesas altas e a zona máis informal. Esta dobre iluminación, norte-sur, matiza constantemente o interior do local.

Na sala recupérase toda a altura orixinal, deixando entrever entre as luminarias a instalación de clima, pintada de negro e integrándose co teito acústico superior. As luminarias descólganse a diferentes alturas, diferenciando pola diferente intensidade e distancias os distintos ambientes que se pretenden conseguir; zona de cea tranquila e zona de barra e bar máis animadas?o xogo de luz dentro do local é continuo, día e noite, provocando distintas experiencias que seguen o xogo de experimentación na cociña que caracteriza a Santi, máximo responsable do negocio.

Obra: Cafetería Bardecó
Localización: García Barbón 30, Vigo, Pontevedra, Galicia, España
Arquitectos: Villacé y Cominges (José Villacé y Martín de Cominges Carvallo)
Ano: 2014
Fotografías:  Rafael Ojea | Manuel G. Vicente
+ villace-cominges.com

[:en]

The Curbera Building (1939), in which the place is located, is a construction between dividing, of a height of 14 plants, destined to offices and housing. In the ground floor two business premises place located aside and to other one of the impressive portal of access to the building.

Villacé Cominges_BARDECO_01_ext01

The main face of the building, of symmetrical composition, it answers to the formal criteria of the racionalist architecture and an influence is recognizable Art Deco. The use of the color in the exterior coating accentuates the character of the above mentioned composition, be used for the basement and central band the appeased one of stone of dark gray color whereas both lateral bodies of balconies re-dress in the appeased one of light gray color.

The place is located in the left wings of the portal, and spreads up to the back front. His previous organization in plant was distributing in a diaphanous room shared by the zone of bar and the zone of tables, and a back part, more compartimentada, with exit towards the later court, occupied by the humid quarters, kitchen and baths, on which a hillock was located for facilities. The place was not possessing any worthy element of mention for his decorative or singular value.

The offer departs from the idea of that the kitchen is the center of the place, joining her the space of bar and the rest of the room, except the zones that necessarily have to remain secret, wash and baths, which are solved in a closed box formalized with board of viroc, to that one accedes easily from the kitchen and the dining room.

The plant is solved in the shape of L, the long side coincides with the principal axis of access, from the entry to the later court, and the short one with opposite to the García Barbón street. In the long side the dining room places, with a calmer character and low tables, a new window being opened in the bottom to favor the entry of south, hotter light. In the short side, opposite to the great large window to the street, there are placed the high tables and the most informal zone. This double lighting, north – south, tints constant the interior of the place.

In the room the whole original height recovers, stopping to guess between the lights the installation of climate, painted black and joining with the acoustic top ceiling. The lights are unhooked to different heights, differentiating for the different intensity and distances the different environments that try to be obtained; more animated zone by calm dinner and zone of bar and bar … the game of light inside the place is constant, a day and night, provoking different experiences that follow the game of experimentation in the kitchen that characterizes Santi, maximum person in charge of the business.

Work: Bardecó Cafeteria
Location: García Barbón 30, Vigo, Pontevedra, Galicia, Spain
Architects: Villacé y Cominges (José Villacé y Martín de Cominges Carvallo)
Year: 2014
Fotografías: Rafael Ojea | Manuel G. Vicente
+ villace-cominges.com

[:]

[:es]Cruz y Ortiz Arquitectos[:gl]Cruz e Ortiz Arquitectos[:en]Cruz y Ortiz Arquitectos[:]

0

[:es]

cruz-ortiz-01

La última exposición del año 2016 del Museo ICO de Madrid mostrará una retrospectiva de la trayectoria profesional del estudio liderado por Antonio Cruz y Antonio Ortiz.

Desde el 5 de octubre de 2016 hasta el 22 de enero de 2017, el Museo ICO mostrará las obras más representativas del estudio Cruz y Ortiz desde sus comienzos en el año 1974, como, por ejemplo, el nuevo estadio del Club Atlético de Madrid “La Peineta”, con una capacidad para 70.000 espectadores y más de 140.000 m² construidos.

Junto a él, la muestra expondrá otros proyectos entre los que se encuentran:

· La estación de ferrocarril de Santa Justa en Sevilla. Construida entre 1988 y 1991, es un edificio que surge en un nudo de líneas ferroviarias. Cuenta con seis naves claramente diferenciadas en un solo espacio de 12.000 m².

· El estadio de la Cartuja de Sevilla. Este estadio de Atletismo tiene una capacidad para 60.000 espectadores y una superficie construida de más de 100.000 m². Se utilizó para el Mundial de Atletismo del año 1999.

· La estación central de Basilea en Suiza. La propuesta de restauración y ampliación estaba centrada en convertirla en la puerta de entrada a la ciudad para los viajeros. La parte más compleja del proyecto consistió en sustituir los pasos subterráneos por una pasarela de 200 metros que recorre transversalmente las vías del tren, y que se ha convertido en un signo distintivo de la ciudad. Este proyecto fue premiado con el Heimatschutz en 2001, el premio Andalucía Arquitectura 2008 y una mención especial en los galardones Daylight Award de 2006.

· El Pabellón de España para la Expo2000 de Hannover. La primera impresión que causa este pabellón es la de un gran bloque de corcho, cuyas fachadas se ven perturbadas por una profunda hendidura. El objetivo final de esta construcción es causar una impresión duradera en la memoria del visitante.

· El proyecto del nuevo Rijksmuseum de Ámsterdam. La intervención sobre el edificio consistió enabrir una nueva y única entrada al museo en la sala de paso central, y en recuperar los patios y espacios de exposición, para devolver el edificio  en cierta medida,  su estado original.

Entre los materiales que se expondrán en el Museo ICO también se contará con una selección de fotografías de José Manuel Ballester, Premio Nacional de Fotografía 2010.

cruz-ortiz-02

Trayectoria profesional de Cruz y Ortiz.

Cruz y Ortiz Arquitectos ha desarrollado, desde su fundación en 1974, proyectos en multitud de campos de la arquitectura, a muy diferentes escalas: desde viviendas unifamiliares o escuelas, hasta grandes infraestructuras como estadios, estaciones ferroviarias o museos nacionales. Han sido seleccionados entre los 8 equipos para el concurso de la Remodelación del Salón de Reinos del Museo del Prado. Las obras finalizadas en el último año han sido el edificio Central y la Facultad de Medicina en el Campus de la Salud de Granada, España y un Edificio administrativo para la Junta en Sevilla.

Cruz y Ortiz Arquitectos cuenta con el Premio Nacional de Arquitectura Española por la Estación de Santa Justa en Sevilla otorgado en 1992, y sus obras han sido finalistas en tres ocasiones del Premio Mies van der Rohe. Otros premios que han recibido a lo largo de su carrera son:

· Premio Nacional de Arquitectura Deportiva en el año 1998 por el estadio de La Cartuja de Sevilla.

· Seleccionados para representar a España en la Bienal de Arquitectura de Venecia  en 2014.

· En mayo de 2014 fueron galardonados con la distinción de Caballero de la Real Orden del León Neerlandés.

· En 2014 fueron finalistas en el premio internacional FAD 2014.

· Premio de Honor 2014 del American Institute of Architects (AIA).

· Premio de Arquitectura Internacional Española CSCAE, 2014.

· Premio Abbe Bonema y el Premio Europeo Aadipa de intervención en el Patrimonio Arquitectónico por la obra The New Rijksmuseum, Ámsterdam, 2014.

· También en 2014, recibieron la otorgada por el Rey Guillermo I de Holanda.

El comisario de la Exposición es Jesús Ulargui profesor Titular del Departamento de Proyectos de la ETSAM. Durante los años 1990-1994 colaboró con Cruz-Ortiz en la dirección de obra del Estadio de Madrid. La labor de su estudio ha sido premiada y publicada en varias ocasiones. Trabajos como el Palacio de Congresos de Ibiza, el Museo de Bellas Artes de Pontevedra, la Rehabilitación de la Casa del Obispo de Málaga, el Centro de Educación Medioambiental para la Fundación Libre de Enseñanza en San Vicente de la Barquera, el Instituto de Estudios Superiores del Español en el Antiguo Seminario Mayor de Comillas, la rehabilitación del Mercado de Legazpi en Madrid o el Palacio de Justicia de La Rioja, son encargos obtenidos mediante la participación en concursos, actividad investigadora a la que le dedica la mayor parte de su tiempo.

Exposición “Cruz y Ortiz Arquitectos”
Cuándo: 5 de octubre de 2016 – el 22 de enero de 2017
Dónde: Museo ICO (Calle Zorrilla 3, Madrid)
Horario: de martes a sábado, de 11 a 20 h. Domingo y festivos, de 10 a 14 h. Lunes cerrado.
Entrada gratuita

 [:gl]

cruz-ortiz-01

A última exposición do ano 2016 do Museo ICO de Madrid mostrará unha retrospectiva da traxectoria profesional do estudo liderado por Antonio Cruz e Antonio Ortiz.

Desde o 5 de outubro de 2016 ata o 22 de xaneiro de 2017, o Museo ICO mostrará as obras máis representativas do estudo Cruz e Ortiz desde os seus comezos no ano 1974, como, por exemplo, o novo estadio do Club Atlético de Madrid“La Peineta”, cunha capacidade para 70.000 espectadores e máis de 140.000 m² construídos.

Xunto a el, a mostra expoñerá outros proxectos entre os que se atopan:

· A estación de ferrocarril de Santa Xusta en Sevilla. Construída entre 1988 e 1991, é un edificio que xorde nun nó de liñas ferroviarias. Conta con seis naves claramente diferenciadas nun só espazo de 12.000 m².

· O estadio da Cartuxa de Sevilla. Este estadio de Atletismo ten unha capacidade para 60.000 espectadores e unha superficie construída de máis de 100.000 m². Utilizouse para o Mundial de Atletismo do ano 1999.

· A estación central de Basilea en Suíza. A proposta de restauración e ampliación estaba centrada en convertela na porta de entrada á cidade para os viaxeiros. A parte máis complexa do proxecto consistiu en substituír os pasos subterráneos por unha pasarela de 200 metros que percorre transversalmente as vías do tren, e que se converteu nun signo distintivo da cidade. Este proxecto foi premiado co Heimatschutz en 2001, o premio Andalucía Arquitectura 2008 e unha mención especial nos galardóns Daylight Award de 2006.

· O Pavillón de España para a Expo2000 de Hannover. A primeira impresión que causa este pavillón é a dun gran bloque de cortiza, cuxas fachadas ven perturbadas por unha profunda hendidura. O obxectivo final desta construción é causar unha impresión duradeira na memoria do visitante.

· O proxecto do novo Rijksmuseum de Ámsterdam. A intervención sobre o edificio consistiu enabrir unha nova e única entrada ao museo na sala de paso central, e en recuperar os patios e espazos de exposición, para devolver o edificio en certa medida, o seu estado orixinal.

Entre os materiais que se expoñerán no Museo ICO tamén se contará cunha selección de fotografías de José Manuel Ballester, Premio Nacional de Fotografía 2010.

cruz-ortiz-02

Trayxectoria profesional de Cruz y Ortiz.

Cruz e Ortiz Arquitectos desenvolveu, desde a súa fundación en 1974, proxectos en multitude de campos da arquitectura, a moi diferentes escalas: desde vivendas unifamiliares ou escolas, ata grandes infraestruturas como estadios, estacións ferroviarias ou museos nacionais. Foron seleccionados entre os 8 equipos para o concurso da Remodelación do Salón de Reinos do Museo do Prado. As obras finalizadas no último ano foron o edificio Central e a Facultade de Medicina no Campus da Saúde de Granada, España e un Edificio administrativo para a Xunta en Sevilla.

Cruz e Ortiz Arquitectos conta co Premio Nacional de Arquitectura Española pola Estación de Santa Xusta en Sevilla outorgado en 1992, e as súas obras foron finalistas en tres ocasiones do Premio Mies van der Rohe. Outros premios que recibiron ao longo da súa carreira son:

· Premio Nacional de Arquitectura Deportiva no ano 1998 polo estadio da Cartuxa de Sevilla.

· Seleccionados para representar a España na Bienal de Arquitectura de Venecia en 2014.

· En maio de 2014 foron galardoados coa distinción de Caballero da Real Orde do León Neerlandés.

· En 2014 foron finalistas no premio internacional FAD 2014.

· Premio de Honra 2014 do American Institute of Architects (AIA).

· Premio de Arquitectura Internacional Española CSCAE, 2014.

· Premio Abbe Bonema e o Premio Europeo Aadipa de intervención no Patrimonio Arquitectónico pola obra The New Rijksmuseum, Ámsterdam, 2014.

· Tamén en 2014, recibiron a outorgada polo Rey Guillermo I de Holanda.

O comisario da Exposición é Jesús Ulargui profesor Titular do Departamento de Proxectos da ETSAM. Durante os anos 1990-1994 colaborou con Cruz-Ortiz na dirección de obra do Estadio de Madrid. O labor do seu estudo foi premiada e publicada en varias ocasións. Traballos como o Palacio de Congresos de Eivissa, o Museo de Belas Artes de Pontevedra, a Rehabilitación da Casa do Bispo de Málaga, o Centro de Educación Ambiental para a Fundación Libre de Ensino en San Vicente de la Barquera, o Instituto de Estudos Superiores do Español no Antigo Seminario Maior de Comiñas, a rehabilitación do Mercado de Legazpi en Madrid ou o Palacio de Xustiza da Rioxa, son encargos obtidos mediante a participación en concursos, actividade investigadora á que lle dedica a maior parte do seu tempo.

Exposición “Cruz e Ortiz Arquitectos”
Cando: 5 de outubro de 2016 – o 22 de xaneiro de 2017
Onde: Museo ICO (Rúa Zorrilla 3, Madrid)
Horario: de martes a sábado, de 11 a 20 h. Domingo e festivos, de 10 a 14 h. Luns pechado.
Entrada gratuíta

 [:en]

La última exposición del año 2016 del Museo ICO de Madrid mostrará una retrospectiva de la trayectoria profesional del estudio liderado por Antonio Cruz y Antonio Ortiz.

Desde el 5 de octubre de 2016 hasta el 22 de enero de 2017, el Museo ICO mostrará las obras más representativas del estudio Cruz y Ortiz desde sus comienzos en el año 1974, como, por ejemplo, el nuevo estadio del Club Atlético de Madrid “La Peineta”, con una capacidad para 70.000 espectadores y más de 140.000 m² construidos.

Junto a él, la muestra expondrá otros proyectos entre los que se encuentran:

· La estación de ferrocarril de Santa Justa en Sevilla. Construida entre 1988 y 1991, es un edificio que surge en un nudo de líneas ferroviarias. Cuenta con seis naves claramente diferenciadas en un solo espacio de 12.000 m².

· El estadio de la Cartuja de Sevilla. Este estadio de Atletismo tiene una capacidad para 60.000 espectadores y una superficie construida de más de 100.000 m². Se utilizó para el Mundial de Atletismo del año 1999.

· La estación central de Basilea en Suiza. La propuesta de restauración y ampliación estaba centrada en convertirla en la puerta de entrada a la ciudad para los viajeros. La parte más compleja del proyecto consistió en sustituir los pasos subterráneos por una pasarela de 200 metros que recorre transversalmente las vías del tren, y que se ha convertido en un signo distintivo de la ciudad. Este proyecto fue premiado con el Heimatschutz en 2001, el premio Andalucía Arquitectura 2008 y una mención especial en los galardones Daylight Award de 2006.

· El Pabellón de España para la Expo2000 de Hannover. La primera impresión que causa este pabellón es la de un gran bloque de corcho, cuyas fachadas se ven perturbadas por una profunda hendidura. El objetivo final de esta construcción es causar una impresión duradera en la memoria del visitante.

· El proyecto del nuevo Rijksmuseum de Ámsterdam. La intervención sobre el edificio consistió enabrir una nueva y única entrada al museo en la sala de paso central, y en recuperar los patios y espacios de exposición, para devolver el edificio  en cierta medida,  su estado original.

Entre los materiales que se expondrán en el Museo ICO también se contará con una selección de fotografías de José Manuel Ballester, Premio Nacional de Fotografía 2010.

Trayectoria profesional de Cruz y Ortiz.

Cruz y Ortiz Arquitectos ha desarrollado, desde su fundación en 1974, proyectos en multitud de campos de la arquitectura, a muy diferentes escalas: desde viviendas unifamiliares o escuelas, hasta grandes infraestructuras como estadios, estaciones ferroviarias o museos nacionales. Han sido seleccionados entre los 8 equipos para el concurso de la Remodelación del Salón de Reinos del Museo del Prado. Las obras finalizadas en el último año han sido el edificio Central y la Facultad de Medicina en el Campus de la Salud de Granada, España y un Edificio administrativo para la Junta en Sevilla.

Cruz y Ortiz Arquitectos cuenta con el Premio Nacional de Arquitectura Española por la Estación de Santa Justa en Sevilla otorgado en 1992, y sus obras han sido finalistas en tres ocasiones del Premio Mies van der Rohe. Otros premios que han recibido a lo largo de su carrera son:

· Premio Nacional de Arquitectura Deportiva en el año 1998 por el estadio de La Cartuja de Sevilla.

· Seleccionados para representar a España en la Bienal de Arquitectura de Venecia  en 2014.

· En mayo de 2014 fueron galardonados con la distinción de Caballero de la Real Orden del León Neerlandés.

· En 2014 fueron finalistas en el premio internacional FAD 2014.

· Premio de Honor 2014 del American Institute of Architects (AIA).

· Premio de Arquitectura Internacional Española CSCAE, 2014.

· Premio Abbe Bonema y el Premio Europeo Aadipa de intervención en el Patrimonio Arquitectónico por la obra The New Rijksmuseum, Ámsterdam, 2014.

· También en 2014, recibieron la otorgada por el Rey Guillermo I de Holanda.

El comisario de la Exposición es Jesús Ulargui profesor Titular del Departamento de Proyectos de la ETSAM. Durante los años 1990-1994 colaboró con Cruz-Ortiz en la dirección de obra del Estadio de Madrid. La labor de su estudio ha sido premiada y publicada en varias ocasiones. Trabajos como el Palacio de Congresos de Ibiza, el Museo de Bellas Artes de Pontevedra, la Rehabilitación de la Casa del Obispo de Málaga, el Centro de Educación Medioambiental para la Fundación Libre de Enseñanza en San Vicente de la Barquera, el Instituto de Estudios Superiores del Español en el Antiguo Seminario Mayor de Comillas, la rehabilitación del Mercado de Legazpi en Madrid o el Palacio de Justicia de La Rioja, son encargos obtenidos mediante la participación en concursos, actividad investigadora a la que le dedica la mayor parte de su tiempo.

Exposición “Cruz y Ortiz Arquitectos”
Cuándo: 5 de octubre de 2016 – el 22 de enero de 2017
Dónde: Museo ICO (Calle Zorrilla 3, Madrid)
Horario: de martes a sábado, de 11 a 20 h. Domingo y festivos, de 10 a 14 h. Lunes cerrado.
Entrada gratuita

 [:]

[:es]Otra charla de Oíza: Mies vs Aalto | José Ramón Hernández Correa[:gl]Otra charla de Oíza: Mies vs Aalto | arquitectamoslocos[:en]Otra charla de Oíza: Mies vs Aalto | arquitectamoslocos[:]

[:es]

«Este texto tiene el honor de haber sido calificado por una tuitera como «el peor artículo de arquitectura de toda la historia», lo cual tiene un innegable mérito».

Estoy nostálgico con mis años de escuela y con las charlas de Oíza. Voy a tomar otra vez la máquina del tiempo para evocar otra charla suya. Entre el cuatro de noviembre de 1982 y el nueve de enero de 1983 (esta vez lo sé con exactitud porque conservo el catálogo) hubo una estupenda exposición de Alvar Aalto en el Museo de Arte Contemporáneo de Madrid (que estaba justo al lado de la Escuela de Arquitectura).

Como la teníamos al lado (y la entrada era gratuita para nosotros) la vimos un montón de veces.

Uno de aquellos días (no sé si cerca de la inauguración o de la clausura) Sáenz de Oíza dio una conferencia. Habló como siempre, apasionadamente, poniéndose las gafas ya sobre la frente ya en los ojos, gesticulando y alzando la voz. Si tantas veces nos preguntábamos para qué narices estábamos estudiando esa estúpida carrera (álgebra, ampliación de física, legal…) Oíza nos volvía a poner las pilas siempre.

Aquel día habló de Alvar Aalto como opuesto a Mies van der Rohe.

Opuesto en el término del que acabamos hablando aquí un día sí y otro también: en la funcionalidad.

Para Oíza, Mies era un artista de la forma. Un hombre que había encontrado la forma perfecta y que aún la perfeccionaba y depuraba a cada paso.

Le podían encargar una universidad, y la hacía (paralelepípedo de vidrio y acero).

Así se ve por fuera:

Crown Hall, Mies van der Rohe
Crown Hall, Mies van der Rohe

Y así por dentro:

Crown Hall, Mies van der Rohe
Crown Hall, Mies van der Rohe

También podía proyectar un gran teatro (paralelepípedo de vidrio y acero).

Así sería por fuera:

Mies mannheim

No se construyó, pero podemos imaginarnos como sería por dentro:

Mies mannheim
Mies mannheim

Otra imagen: Un collage de un proyecto de Concert Hall:

mies-collage
Mies, collage

Y también proyectaba un museo (paralelepípedo de vidrio y acero).

Vista exterior:

National Galery
National Galery

Y vista interior:

National Galery
National Galery

Como veis, todo es parecido, y da igual que sea un auditorio, un museo, una universidad… o una vivienda. La forma es exquisita, la tensión dramática del silencio expresivo es inefable, la sensibilidad es sublime. Pero son siempre cajas de vidrio. En ellas se puede alojar un hospital o un cine. Con esfuerzo. Con mucho esfuerzo.

Decía Oíza que Mies van der Rohe hacía auditorios antiacústicos. Con micrófonos, altavoces, etc, y con todos los avances tecnológicos, se podía conseguir que sonaran. Pero esa tecnología iba a la contra de la arquitectura, porque esa arquitectura iba en contra de la función, a contrapelo.

Decía que Mies van der Rohe hacía coches con ruedas cuadradas, o sin ruedas. Luego les ponía cohetes en el culo, que les hacían arrastrarse, que los llevaban hacia adelante aun a pesar suyo. Cohetes que hacían moverse a aquellos coches inmóviles y casi inamovibles.

Me quedé con esa idea: Mies hacía los más sublimes coches de ruedas cuadradas

Sin embargo, Alvar Aalto hacía coches de ruedas redondas. Un coche se quiere mover. Cuando se aparca hay que echar el freno de mano, meter la primera o la marcha atrás para bloquearlo. Incluso orientar las ruedas delanteras hacia el bordillo de la acera, por si acaso, para que no salga corriendo. Porque el coche se va, se quiere ir, quiere rodar.

Si a los auditorios de Mies hay que llenarlos de micrófonos, de altavoces, de falsos techos, etc, para que suenen, los de Aalto suenan solos.

Las formas de los edificios de Alvar Aalto quieren funcionar.

Una universidad:

Universidad de Aalto Otaniemi
Universidad de Aalto Otaniemi

Un teatro:

Aalto Theate
Aalto Theate

Un museo:

Aalto museum
Aalto museum

Otro museo:

Aalto museum
Aalto museum

Y ya, para colmo y para terminar, una iglesia de Mies van der Rohe:

Capilla Memorial Robert F. Carr de St. Salvador, Mies van der Rohe
Capilla Memorial Robert F. Carr de St. Salvador, Mies van der Rohe

Y una iglesia de Alvar Aalto:

Iglesia de la Riola, AlvarAalto
Iglesia de la Riola, AlvarAalto

En una primera lectura parecería que también Dios está más a gusto en las iglesias de Aalto.

Bueno, y aparte de lo que contó Oíza -o, mejor, a colación de lo dicho por Oíza- yo concluiría que Alvar Aalto es uno de los arquitectos más agradables de la historia, uno de los primeros (por no decir el primero) de la segunda fila.

Pero el insufrible Mies van der Rohe es de la primera fila. ¿Por qué? No lo sé. Se salta la funcionalidad a la torera, se obsesiona con las formas más simplonas, e insiste e insiste, y nunca está satisfecho con la extremada pureza que consigue. Mies solo hace iglesias.

Antes he mentido: En las iglesias de Aalto está Dios porque quiere estar con los hombres, y sabe que en ellas los hombres están a gusto. Sin embargo, en los edificios de Mies van der Rohe (y todos son iglesias) vive Dios, y a ellos se asoman los hombres, un poco asustados, un poco temerosos de la visión divina, un poco ansiosos por verle. Porque saben (porque sabemos) que está ahí.

José Ramón Hernández Correa · Doctor Arquitecto
Toledo · enero 2012
Autor del blog arquitectamoslocos?[:gl]

Aquel día habló de Alvar Aalto como opuesto a Mies van der Rohe.

«Este texto tiene el honor de haber sido calificado por una tuitera como «el peor artículo de arquitectura de toda la historia», lo cual tiene un innegable mérito».

Estoy nostálgico con mis años de escuela y con las charlas de Oíza. Voy a tomar otra vez la máquina del tiempo para evocar otra charla suya. Entre el cuatro de noviembre de 1982 y el nueve de enero de 1983 (esta vez lo sé con exactitud porque conservo el catálogo) hubo una estupenda exposición de Alvar Aalto en el Museo de Arte Contemporáneo de Madrid (que estaba justo al lado de la Escuela de Arquitectura).

Como la teníamos al lado (y la entrada era gratuita para nosotros) la vimos un montón de veces.

Uno de aquellos días (no sé si cerca de la inauguración o de la clausura) Sáenz de Oíza dio una conferencia. Habló como siempre, apasionadamente, poniéndose las gafas ya sobre la frente ya en los ojos, gesticulando y alzando la voz. Si tantas veces nos preguntábamos para qué narices estábamos estudiando esa estúpida carrera (álgebra, ampliación de física, legal…) Oíza nos volvía a poner las pilas siempre.

Aquel día habló de Alvar Aalto como opuesto a Mies van der Rohe.

Opuesto en el término del que acabamos hablando aquí un día sí y otro también: en la funcionalidad.

Para Oíza, Mies era un artista de la forma. Un hombre que había encontrado la forma perfecta y que aún la perfeccionaba y depuraba a cada paso.

Le podían encargar una universidad, y la hacía (paralelepípedo de vidrio y acero).

Así se ve por fuera:

Crown Hall, Mies van der Rohe
Crown Hall, Mies van der Rohe

Y así por dentro:

Crown Hall, Mies van der Rohe
Crown Hall, Mies van der Rohe

También podía proyectar un gran teatro (paralelepípedo de vidrio y acero).

Así sería por fuera:

Mies mannheim

No se construyó, pero podemos imaginarnos como sería por dentro:

Mies mannheim
Mies mannheim

Otra imagen: Un collage de un proyecto de Concert Hall:

mies-collage

Y también proyectaba un museo (paralelepípedo de vidrio y acero).

Vista exterior:

National Galery
National Galery

Y vista interior:

National Galery
National Galery

Como veis, todo es parecido, y da igual que sea un auditorio, un museo, una universidad… o una vivienda. La forma es exquisita, la tensión dramática del silencio expresivo es inefable, la sensibilidad es sublime. Pero son siempre cajas de vidrio. En ellas se puede alojar un hospital o un cine. Con esfuerzo. Con mucho esfuerzo.

Decía Oíza que Mies van der Rohe hacía auditorios antiacústicos. Con micrófonos, altavoces, etc, y con todos los avances tecnológicos, se podía conseguir que sonaran. Pero esa tecnología iba a la contra de la arquitectura, porque esa arquitectura iba en contra de la función, a contrapelo.

Decía que Mies van der Rohe hacía coches con ruedas cuadradas, o sin ruedas. Luego les ponía cohetes en el culo, que les hacían arrastrarse, que los llevaban hacia adelante aun a pesar suyo. Cohetes que hacían moverse a aquellos coches inmóviles y casi inamovibles.

Me quedé con esa idea: Mies hacía los más sublimes coches de ruedas cuadradas.

Sin embargo, Alvar Aalto hacía coches de ruedas redondas. Un coche se quiere mover. Cuando se aparca hay que echar el freno de mano, meter la primera o la marcha atrás para bloquearlo. Incluso orientar las ruedas delanteras hacia el bordillo de la acera, por si acaso, para que no salga corriendo. Porque el coche se va, se quiere ir, quiere rodar.

Si a los auditorios de Mies hay que llenarlos de micrófonos, de altavoces, de falsos techos, etc, para que suenen, los de Aalto suenan solos.

Las formas de los edificios de Alvar Aalto quieren funcionar.

Una universidad:

Universidad de Aalto Otaniemi
Universidad de Aalto Otaniemi

Un teatro:

Aalto Theate
Aalto Theate

Un museo:

Aalto museum
Aalto museum

Otro museo:

Aalto museum
Aalto museum

Y ya, para colmo y para terminar, una iglesia de Mies van der Rohe:

Capilla Memorial Robert F. Carr de St. Salvador, Mies van der Rohe
Capilla Memorial Robert F. Carr de St. Salvador, Mies van der Rohe

Y una iglesia de Alvar Aalto:

Iglesia de la Riola, AlvarAalto
Iglesia de la Riola, AlvarAalto

En una primera lectura parecería que también Dios está más a gusto en las iglesias de Aalto.

Bueno, y aparte de lo que contó Oíza -o, mejor, a colación de lo dicho por Oíza- yo concluiría que Alvar Aalto es uno de los arquitectos más agradables de la historia, uno de los primeros (por no decir el primero) de la segunda fila.

Pero el insufrible Mies van der Rohe es de la primera fila. ¿Por qué? No lo sé. Se salta la funcionalidad a la torera, se obsesiona con las formas más simplonas, e insiste e insiste, y nunca está satisfecho con la extremada pureza que consigue. Mies solo hace iglesias.

Antes he mentido: En las iglesias de Aalto está Dios porque quiere estar con los hombres, y sabe que en ellas los hombres están a gusto. Sin embargo, en los edificios de Mies van der Rohe (y todos son iglesias) vive Dios, y a ellos se asoman los hombres, un poco asustados, un poco temerosos de la visión divina, un poco ansiosos por verle. Porque saben (porque sabemos) que está ahí.

José Ramón Hernández Correa · Doctor Arquitecto
Toledo · enero 2012
Autor del blog arquitectamoslocos?[:en]

«This text has the honor of having being qualified by a tuitera as «the worst article of architecture of the whole history», which has an undeniable merit».

I am nostalgic with my years of school and with Oíza‘s chats. I am going to take again the machine of the time to evoke another his chat. Between November, four, 1982 and January, nine, 1983 (this time I know it with accuracy because I preserve the catalogue) there was Alvar Aalto‘s marvellous exhibition in the Museum of Contemporary Art of Madrid (that was just next to the School of Architecture).

Since we had it to the side (and the entry was free for us) we her saw a heap of times.

One of those days (I do not know if near the inauguration or the closing) Sáenz de Oíza gave a conference. He spoke like always, passionatly, putting on the glasses already on the forehead already in the eyes, gesturing and lifting the voice. If so often we were wondering for what noses we were studying this stupid career (algebra, extension of physics, legal …) Oíza was returning to putting the batteries always.

Aquel día habló de Alvar Aalto como opuesto a Mies van der Rohe.

Opuesto en el término del que acabamos hablando aquí un día sí y otro también: en la funcionalidad.

Para Oíza, Mies era un artista de la forma. Un hombre que había encontrado la forma perfecta y que aún la perfeccionaba y depuraba a cada paso.

Le podían encargar una universidad, y la hacía (paralelepípedo de vidrio y acero).

Así se ve por fuera:

Crown Hall, Mies van der Rohe
Crown Hall, Mies van der Rohe

Y así por dentro:

Crown Hall, Mies van der Rohe
Crown Hall, Mies van der Rohe

También podía proyectar un gran teatro (paralelepípedo de vidrio y acero).

Así sería por fuera:

Mies mannheim

No se construyó, pero podemos imaginarnos como sería por dentro:

Mies mannheim
Mies mannheim

Otra imagen: Un collage de un proyecto de Concert Hall:

mies-collage

Y también proyectaba un museo (paralelepípedo de vidrio y acero).

Vista exterior:

National Galery
National Galery

Y vista interior:

National Galery
National Galery

Como veis, todo es parecido, y da igual que sea un auditorio, un museo, una universidad… o una vivienda. La forma es exquisita, la tensión dramática del silencio expresivo es inefable, la sensibilidad es sublime. Pero son siempre cajas de vidrio. En ellas se puede alojar un hospital o un cine. Con esfuerzo. Con mucho esfuerzo.

Decía Oíza que Mies van der Rohe hacía auditorios antiacústicos. Con micrófonos, altavoces, etc, y con todos los avances tecnológicos, se podía conseguir que sonaran. Pero esa tecnología iba a la contra de la arquitectura, porque esa arquitectura iba en contra de la función, a contrapelo.

Decía que Mies van der Rohe hacía coches con ruedas cuadradas, o sin ruedas. Luego les ponía cohetes en el culo, que les hacían arrastrarse, que los llevaban hacia adelante aun a pesar suyo. Cohetes que hacían moverse a aquellos coches inmóviles y casi inamovibles.

Me quedé con esa idea: Mies hacía los más sublimes coches de ruedas cuadradas.

Sin embargo, Alvar Aalto hacía coches de ruedas redondas. Un coche se quiere mover. Cuando se aparca hay que echar el freno de mano, meter la primera o la marcha atrás para bloquearlo. Incluso orientar las ruedas delanteras hacia el bordillo de la acera, por si acaso, para que no salga corriendo. Porque el coche se va, se quiere ir, quiere rodar.

Si a los auditorios de Mies hay que llenarlos de micrófonos, de altavoces, de falsos techos, etc, para que suenen, los de Aalto suenan solos.

Las formas de los edificios de Alvar Aalto quieren funcionar.

Una universidad:

Universidad de Aalto Otaniemi
Universidad de Aalto Otaniemi

Un teatro:

Aalto Theate
Aalto Theate

Un museo:

Aalto museum
Aalto museum

Otro museo:

Aalto museum
Aalto museum

Y ya, para colmo y para terminar, una iglesia de Mies van der Rohe:

Capilla Memorial Robert F. Carr de St. Salvador, Mies van der Rohe
Capilla Memorial Robert F. Carr de St. Salvador, Mies van der Rohe

Y una iglesia de Alvar Aalto:

Iglesia de la Riola, AlvarAalto
Iglesia de la Riola, AlvarAalto

En una primera lectura parecería que también Dios está más a gusto en las iglesias de Aalto.

Bueno, y aparte de lo que contó Oíza -o, mejor, a colación de lo dicho por Oíza- yo concluiría que Alvar Aalto es uno de los arquitectos más agradables de la historia, uno de los primeros (por no decir el primero) de la segunda fila.

Pero el insufrible Mies van der Rohe es de la primera fila. ¿Por qué? No lo sé. Se salta la funcionalidad a la torera, se obsesiona con las formas más simplonas, e insiste e insiste, y nunca está satisfecho con la extremada pureza que consigue. Mies solo hace iglesias.

Antes he mentido: En las iglesias de Aalto está Dios porque quiere estar con los hombres, y sabe que en ellas los hombres están a gusto. Sin embargo, en los edificios de Mies van der Rohe (y todos son iglesias) vive Dios, y a ellos se asoman los hombres, un poco asustados, un poco temerosos de la visión divina, un poco ansiosos por verle. Porque saben (porque sabemos) que está ahí.

José Ramón Hernández Correa · Doctor Arquitecto
Toledo · enero 2012
Autor del blog arquitectamoslocos?[:]

[:es]Objetos de afecto | Jorge Rodríguez [:gl]Obxetos de afecto | Jorge Rodríguez[:en]Objects of affection | Jorge Rodríguez [:]

[:es]

La Femme, 1918-1920, Man Ray (1890-1976) | © 2016 Man Ray Trust/Artists Rights Society (ARS), New York/ADAGP, Paris
La Femme, 1918-1920, Man Ray (1890-1976) | © 2016 Man Ray Trust/Artists Rights Society (ARS), New York/ADAGP, Paris

‘Yo aún así estoy deformado por los nexos con las cosas que me rodean. Como un molusco que vive en su concha, así yo habito en el siglo XIX, que está ahora delante inútil como una concha deshabitada. Me lo pongo en la oreja.’

Walter Benjamin

Aldo Rossi decía de su arquitectura que las cosas se veían con gran fijeza. Seguramente en sus primeros proyectos esa ‘fijeza’ sea más palpable, reconocida en obras prácticamente aisladas de su contexto, con una pureza formal que nos habla de una arquitectura concebida como un objeto, quizás fruto de la primacía que el milanés daba al escenario respecto al acontecimiento1.

Sin embargo esa hieraticidad de sus objetos va diluyéndose con la evolución de una carrera cimentada en unos postulados teóricos de gran complejidad a edad temprana. Se pierden las reconocibles cafeteras, casetas de playa, frisos y líneas puras, apareciendo ciertas distorsiones fruto de la relación de estos objetos con un contexto que no coincidía con el entorno de proximidad, si no a lo que el propio Rossi llamó ‘Ciudad análoga’, fuertemente relacionada con concepto de analogía de Gustav Jung2 y el vedutismo, especialmente por las visiones de Canaletto sobre Venecia en las que se alcanza una precisión cartográficoa de un entorno que mezcla realidad y ficción, incorporando edificios paladianos que no fueron más allá del proyecto a la escena real de Venecia, ofreciendo una visión personal que constituye en sí misma una ciudad, la ciudad análoga.

Man Ray, La Femme, 1920, Epreuve gélatino-argentique contrecollée sur carton
Man Ray, La Femme, 1920, Epreuve gélatino-argentique contrecollée sur carton

Es sabida la afición de Rossi a coleccionar lo que el fotógrafo Man Ray bautizó como ‘Objetos de mi afecto’. Para el americano no era más que una forma de flirtear con el dadaísmo retratando objetos descontextualizados o separados de su función original, sin embargo para el italiano eran un cuaderno de bitácora de objetos reconocibles, fijos y rígidos de los que se servía el proyecto o la memoria para recrear esa ciudad análoga que deformase e influyese su arquitectura y la alejase del purismo de sus primeras obras. Así podemos realizar una disección precisa de las influencias de Rossi para su arquitectura si observamos los brillantes dibujos y fotografías que acompañaban al arquitecto italiano en cada etapa, con una respuesta construida en relación directa con estas influencias que con tanto empeño camuflaba e incluso negaba.

Seguramente la principal diferencia entre los objetos de afecto de uno y otro radique en la actitud de cada uno a la hora de enfocar la disciplina, y seguramente la vida. Observamos en la obra de Rossi un interés casi compulsivo en la acumulación de objetos con una relación formal directa con sus proyectos posteriores, una lectura tremendamente pragmática del entorno que a pesar de su basta cultura e interés por otras disciplinas y corrientes, un acercamiento analítico a la realidad que lo rodeaba con el firme objetivo de extraer las trazas formales que ordenasen sus proyectos y proporcionasen esa carga semiológica que tanto le preocupaba. Anotaciones precisas, bocetos repetidos hasta la saciedad y un orden de prioridades en el dibujo que jerarquizaba lo realmente importante de cada apunte: las chimeneas, cafeteras, construcciones parafinadas y el juego de luces y sombras. Una mirada disciplinada, de arquitecto que nunca ha roto un plato.

Las cafeteras de Aldo Rossi, 1984 | fondazionealdorossi.org
Las cafeteras de Aldo Rossi, 1984 | fondazionealdorossi.org

Por el contrario Man Ray utilizó sus objetos de afecto como medio de exploración de los límites de una disciplina que menospreciaba3. La relación que el americano establece entre estos objetos con su obra posterior carece de cualquier relación formal, incluso en aspectos técnicos, en los que fue un visionario. Utiliza estos objetos como base de un pensamiento que buscaba convertir la fotografía en arte. Con el mismo interés que el milanés por el atractivo de manipular la realidad pero desde una perspectiva mucho más radical, más liberada.

Está en los nexos que se establecen entre la capacidad de análisis y aprehensión de la realidad y la obra realizada, la mayor complejidad de todo proyecto artístico. Entablar una amistad entre el pasado, el lugar, las personas y el presente. Relación compleja y difícil de gestionar. No me atrevería a establecer las reglas para conseguir un perfecto equilibrio, pero Eduardo Galeano, gran disfrutador de la cultura indígena, nos cuenta en el Ventana sobre la memoria, el ritual de iniciación entre artesanos en la selva amazónica. Cuando el alfarero viejo, próximo a retirarse, le ofrece su mejor pieza al alfarero joven, este no guarda la vasija para admirarla y tratar de conseguir una pieza mejor, si no que la estrella contra el suelo, la rompe en mil pedazos y los incorpora a su arcilla. Man Ray dejó claro en su epitafio su actitud ante la vida ‘Unconcerned but not indifferent’. A Aldo Rossi, quizás le hubiese hecho falta romper algún plato más.

Jorge Rodríguez Seoane, arquitecto.
Santander. Septiembre 2016

Notas:

1. ‘Siempre he afirmado que los lugares son más fuertes que las personas, el escenario más que el acontecimiento.’ Aldo Rossi

2. ‘He explicado que el pensamiento lógico es el pensamiento expresado en palabras, que se dirige al exterior como un discurso. El pensamiento analógico o fantástico y sensible, imaginado y mudo, no es un discurso sino una meditación sobre materiales del pasado, un acto volcado hacia dentro. El pensamiento lógico es pensar con palabras. El pensamiento analógico es arcaico, no expresado y prácticamente inexpresable con palabras.’ Correspondencia privada entre Carl Gustav Jung y Sigmund Freud.

3. Man Ray escribió un artículo muy crítico con su profesión titulado ‘La fotografía no es un arte’. Preguntado años después si había matizado su postura respondió, ‘Si, ahora creo que el arte no es fotografía.’

[:gl]

La Femme, 1918-1920, Man Ray (1890-1976) | © 2016 Man Ray Trust/Artists Rights Society (ARS), New York/ADAGP, Paris
La Femme, 1918-1920, Man Ray (1890-1976) | © 2016 Man Ray Trust/Artists Rights Society (ARS), New York/ADAGP, Paris

Eu aínda así estou deformado polos nexos coas cousas que me rodean. Como un molusco que vive na súa cuncha, así eu habito no século XIX, que está agora diante inútil como unha cuncha deshabitada. Póñomo na orella.’

Walter Benjamin

Aldo Rossi dicía da súa arquitectura que as cousas se vían con gran fijeza. Seguramente nos seus primeiros proxectos esa ‘fixeza’ sexa máis palpable, recoñecida en obras practicamente illadas do seu contexto, cunha pureza formal que nos fala dunha arquitectura concibida como un obxecto, quizais froito da primacía que o milanés daba ao escenario respecto ao acontecemento1.

Con todo esa hieraticidad dos seus obxectos vai diluíndose coa evolución dunha carreira cimentada nuns postulados teóricos de gran complexidade a idade temperá. Pérdense as reconocibles cafeteras, casetas de praia, frisos e liñas puras, aparecendo certas distorsiones froito da relación destes obxectos cun contexto que non coincidía coa contorna de proximidade, se non ao que o propio Rossi chamou ‘Cidade análoga’, fortemente relacionada con concepto de analogía de Gustav Jung2 e o vedutismo, especialmente polas visións de Canaletto sobre Venecia nas que se alcanza unha precisión cartográfica dunha contorna que mestura realidade e ficción, incorporando edificios paladianos que non foron máis aló do proxecto á escena real de Venecia, ofrecendo unha visión persoal que constitúe en si mesma unha cidade, a cidade análoga.

Man Ray, La Femme, 1920, Epreuve gélatino-argentique contrecollée sur carton
Man Ray, La Femme, 1920, Epreuve gélatino-argentique contrecollée sur carton

É sabida a afección de Rossi a coleccionar o que o fotógrafo Man Ray bautizou como ‘Obxetos do meu afecto’. Para o americano non era máis que unha forma de flirtear co dadaísmo retratando obxectos descontextualizados ou separados da súa función orixinal, con todo para o italiano eran un caderno de bitácora de obxectos reconocibles, fixos e ríxidos dos que se servía o proxecto ou a memoria para recrear esa cidade análoga que deformase e influíse a súa arquitectura e afastásea do purismo das súas primeiras obras. Así podemos realizar unha disección precisa das influencias de Rossi para a súa arquitectura se observamos os brillantes debuxos e fotografías que acompañaban ao arquitecto italiano en cada etapa, cunha resposta construída en relación directa con estas influencias que con tanto empeño camuflaba e incluso negaba.

Seguramente a principal diferenza entre os obxectos de afecto dun e outro radique na actitude de cada un á hora de enfocar a disciplina, e seguramente a vida. Observamos na obra de Rossi un interese case compulsivo na acumulación de obxectos cunha relación formal directa cos seus proxectos posteriores, unha lectura tremendamente pragmática da contorna que a pesar da súa basta cultura e interese por outras disciplinas e correntes, un achegamento analítico á realidade que o rodeaba co firme obxectivo de extraer as trazas formais que ordenasen os seus proxectos e proporcionasen esa carga semiológica que tanto lle preocupaba. Anotacións precisas, bosquexos repetidos ata a saciedade e unha orde de prioridades no debuxo que jerarquizaba o realmente importante de cada apuntamento: as chemineas, cafeteras, construcións parafinadas e o xogo de luces e sombras. Unha mirada disciplinada, de arquitecto que nunca rompeu un prato.

Las cafeteras de Aldo Rossi, 1984 | fondazionealdorossi.org
As cafeteras de Aldo Rossi, 1984 | fondazionealdorossi.org

Pola contra Man Ray utilizou os seus obxectos de afecto como medio de exploración dos límites dunha disciplina que menosprezaba3. A relación que o americano establece entre estes obxectos coa súa obra posterior carece de calquera relación formal, mesmo en aspectos técnicos, nos que foi un visionario. Utiliza estes obxectos como base dun pensamento que buscaba converter a fotografía en arte. Co mesmo interese que o milanés polo atractivo de manipular a realidade pero desde unha perspectiva moito máis radical, máis liberada.

Está nos nexos que se establecen entre a capacidade de análise e aprehensión da realidade e a obra realizada, a maior complexidade de todo proxecto artístico. Establecer unha amizade entre o pasado, o lugar, as persoas e o presente. Relación complexa e difícil de xestionar. Non me atrevería a establecer as regras para conseguir un perfecto equilibrio, pero Eduardo Galeano, gran disfrutador da cultura indíxena, cóntanos no Xanela sobre la memoria, o ritual de iniciación entre artesáns na selva amazónica. Cando o oleiro vello, próximo a retirarse, ofrécelle a súa mellor peza ao oleiro novo, este non garda a vasilla para admirala e tratar de conseguir unha peza mellor, se non que a estrela contra o chan, rómpea en mil pedazos e incorpóraos á súa arxila. Man Ray deixou claro no seu epitafio a súa actitude ante a vida ‘Unconcerned but not indifferent’. A Aldo Rossi, quizais lle fixese falta romper algún prato máis.

Jorge Rodríguez Seoane, arquitecto.
Santander. Setembro 2016

Notas:

1. ‘Sempre afirmei que os lugares son máis fortes que as persoas, o escenario máis que o acontecemento.’ Aldo Rossi

2. ‘Expliquei que o pensamento lóxico é o pensamento expresado en palabras, que se dirixe ao exterior como un discurso. O pensamento analóxico ou fantástico e sensible, imaxinado e mudo, non é un discurso senón unha meditación sobre materiais do pasado, un acto envorcado cara a dentro. O pensamento lóxico é pensar con palabras. O pensamento analóxico é arcaico, non expresado e practicamente inexpresable con palabras.’ Correspondencia privada entre Carl Gustav Jung e Sigmund Freud.

3. Man Ray escribiu un artigo moi crítico coa súa profesión titulado ‘A fotografía non é unha arte’. Preguntado anos despois se matizara a súa postura respondeu, ‘Se, agora creo que a arte non é fotografía.’

[:en]

La Femme, 1918-1920, Man Ray (1890-1976) | © 2016 Man Ray Trust/Artists Rights Society (ARS), New York/ADAGP, Paris
La Femme, 1918-1920, Man Ray (1890-1976) | © 2016 Man Ray Trust/Artists Rights Society (ARS), New York/ADAGP, Paris

I nonetheless am deformed by the links by the things that surround me. As a mollusk that lives in his shell, this way I live in the 19th century, which is now ahead useless as an uninhabited shell. I put on it in the ear.’

Walter Benjamin

Aldo Rossi was saying of his architecture that the things saw with great firmness. Surely in his first projects this ‘firmness’ be more palpable, recognized in works practically isolated of his context, with a formal purity that he speaks to us about an architecture concebida as an object, probably fruit of the primacy that the Milanese was giving to the scene with regard to the event1.

Nevertheless this hieraticidad of his objects goes being diluted by the evolution of a career established in a few theoretical postulates of great complexity to early age. There get lost the recognizable coffee machines, sheds of beach, friezes and pure lines, appearing certain distortions fruit of the relation of these objects with a context that was not coinciding with the environment of proximity, if not to what the own Rossi called ‘Analogous city’, strongly related to concept of Gustav Jung‘s analogy2 and the vedutismo, specially by the visions of Canaletto on Venice in which there is reached a cartographic precision of an environment that mixes reality and fiction, incorporating buildings paladianos that did not go beyond the project to the royal scene of Venice, offering a personal vision that constitutes in yes the same city, the analogous city.

Man Ray, La Femme, 1920, Epreuve gélatino-argentique contrecollée sur carton
Man Ray, La Femme, 1920, Epreuve gélatino-argentique contrecollée sur carton

Rossi’s interest is known to collecting what the photographer Man Ray baptized as ‘Objects of my affection. For the American it was not any more than a form of flirting with the dadaísmo portraying objects descontextualizados or separated from his original function, nevertheless for the Italian they were a notebook of binnacle of recognizable, fixed and rigid objects which the project or the memory was served to recreate this analogous city that was deforming and influencing his architecture and was removing it from the purism of his first works. This way we can realize a precise dissection of Rossi’s influences for his architecture if we observe the brilliant drawings and photographies that were accompanying the Italian architect in every stage, with a response constructed in direct relation with these influences that with so much determination it was camouflaging and even he was denying.

Surely the principal difference between the objects of affection of one and other one takes root in the attitude of each one at the moment of focusing the discipline, and surely the life. We observe in Rossi’s work an almost compulsive interest in the accumulation of objects with a formal direct relation with his later projects, a tremendously pragmatic reading of the environment that in spite of his coarse culture and interest for other disciplines and currents, an analytical approximation to the reality that was surrounding it with the objective road surface of extracting the formal traces that were arranging his projects and were providing this load semiológica that so much was worrying him. Precise annotations, sketches repeated up to the satiety and an order of priorities in the drawing that was organizing into a hierarchy the really important of every note: the chimneys, coffee machines, constructions parafinadas and the game of lights and shades. A disciplined look, of architect who has never broken a plate.

Las cafeteras de Aldo Rossi, 1984 | fondazionealdorossi.org
Aldo Rossi’s coffee machines, 1984 | fondazionealdorossi.org

On the contrary Man Ray used his objects of affection as way of exploration of the limits of a discipline that was despising3. The relation that the American establishes between these objects with his later work lacks any formal relation, even in technical aspects, in which he was a visionary. It uses these objects as base of a thought that was seeking to turn the photography into art. With the same interest that the Milanese for the attraction of manipulating the reality but from a much more radical, more liberated perspective.

Por el contrario Man Ray utilizó sus objetos de afecto como medio de exploración de los límites de una disciplina que menospreciaba3. La relación que el americano establece entre estos objetos con su obra posterior carece de cualquier relación formal, incluso en aspectos técnicos, en los que fue un visionario. Utiliza estos objetos como base de un pensamiento que buscaba convertir la fotografía en arte. Con el mismo interés que el milanés por el atractivo de manipular la realidad pero desde una perspectiva mucho más radical, más liberada.

It is in the links that are established between the capacity of analysis and apprehension of the reality and the realized work, the major complexity of any artistic project. To begin a friendship between the past, the place, the persons and the present. Relation complex and difficult to manage. Relation complex and difficult to manage. I would not dare to establish the rules to obtain a perfect balance, but Eduardo Galeano, great disfrutador of the indigenous culture, tells us in ‘Window on the memory’, the ritual of initiation between craftsmen in the Amazonian jungle. When the old potter, close to move back, offers his better piece to the young, this potter he does not guard the jar to admire and to try to obtain a better piece, if not that the star against the soil, breaks in thousand pieces and it incorporates them into his clay. Man Ray clarified in his epitaph his attitude before the life ‘Unconcerned but not indifferent’. To Aldo Rossi, probably it had been necessary to break some plate more.

Jorge Rodríguez Seoane, architect.
Santander. September 2016

Notes:

1. ‘Always I have affirmed that the places are stronger than the persons, the scene more than the event.’ Aldo Rossi

2. ‘I have made clear that the logical thought is the thought expressed in words, which goes on the outside as a speech. The analogical or fantastic and sensitive, imagined and mute thought, it is not a speech but a meditation on materials of the past, an act overturned inside. The logical thought is to think with words. The analogical thought is archaic, not expressed and practically inexpressibly with words.’ Correspondence deprived between Carl Gustav Jung and Sigmund Freud.

3. Man Ray wrote a very critical article with his profession titled ‘The photography is not an art’. Asked some years later if it had tinted his position it answered, ‘If, now I think that the art is not a photography.’

[:]

[:es]Cliente y Arquitecto. Modelos de Negocio[:gl]Cliente e Arquitecto. Modelos de Negocio[:en]Client and Architect. Business Models [:]

0

[:es]

Cliente y Arquitecto. Modelos de Negocio

Entre las diferentes herramientas de visualización y mecánicas de trabajo hay que destacar los lienzos o «canvas» como soporte para las Empresas de Servicios Profesionales de Arquitecta (ESPA). Esta publicación adapta las diferentes teorías de negocio actuales y la generación de nuevas ideas para diseñar una herramienta adecuada para la generación de modelos de negocio de las ESPA.

Con este objetivo se describe, en primer lugar (1) cómo trabajar el lienzo de modelos de negocio y (2) los patrones existentes. Después se centra en la generación de la propuesta de valor, donde debe producirse la conexión entre el cliente y el arquitecto.

José Javier Quintana Saldise.

Experto en gestión empresarial, cambio estratégico, práctica comercial, emprendimiento e innovación en el sector de la arquitectura y, en particular, en las empresas de servicios profesionales de arquitectura en España.

Arquitecto por la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de la Universidad de Navarro (ETSAUN) 1990.

Tras terminar la carrera abrió su estudio profesional, en el que desempeñó las funciones de socio-director y, en los primeros años construyó un importante volumen de viviendas. En 1995 fundó Vronze, empresa de promoción inmobiliaria desde la que se han promovido numerosos proyectos.

En 2008 cursó el programa de Alta Dirección de Empresas (PADE-A-08) en el IESE Business School de Madrid.

En 2009, tras el cese de la actividad inmobiliaria debido a la crisis, funda bsA (Rethinking architecture), empresa de consultoría especializada en arquitectura. En la actualidad compagina la consultoría y la docencia con el desarrollo de negocio de varias empresas.

Es formador, autor de varios cursos de contenido empresarial para arquitectos, donde analiza y presenta varios casos de estudio. Ha sido invitado regularmente como conferenciante en varias escuelas e instituciones. Ha contribuido al emprendimiento y al cambio estratégico en más de treinta despachos profesionales, identificando las claves de su negocio y adecuando su modelo al mercado. Ha asesorado a varios colegios de arquitectos y es colaborador de CSCAE.

[:gl]

Cliente y Arquitecto. Modelos de Negocio

Entre as diferentes ferramentas de visualización e mecánicas de traballo hai que destacar os lenzos ou «canvas» como soporte para as Empresas de Servizos Profesionais de Arquitecta (ESPA). Esta publicación adapta as diferentes teorías de negocio actuais e a xeración de novas ideas para deseñar unha ferramenta adecuada para a xeración de modelos de negocio das ESPA.

Con este obxectivo descríbese, en primeiro lugar (1) como traballar o lenzo de modelos de negocio e (2) os patróns existentes. Despois céntrase na xeración da proposta de valor, onde debe producirse a conexión entre o cliente e o arquitecto.

José Javier Quintana Saldise.

Experto en xestión empresarial, cambio estratéxico, práctica comercial, emprendemento e innovación no sector da arquitectura e, en particular, nas empresas de servizos profesionais de arquitectura en España.

Arquitecto pola Escola Técnica Superior de Arquitectura da Universidade de Navarro (ETSAUN) 1990.

Tras terminar a carreira abriu o seu estudo profesional, no que desempeñou as funcións de socio-director e, nos primeiros anos construíu un importante volume de vivendas. En 1995 fundou Vronze, empresa de promoción inmobiliaria desde a que se promoveron numerosos proxectos.

En 2008 cursou o programa de Alta Dirección de Empresas (PADE-A-08) no IESE Business School de Madrid.

En 2009, tras o cesamento da actividade inmobiliaria debido á crise, funda bsA (Rethinking architecture), empresa de consultoría especializada en arquitectura. Na actualidade compaxina a consultoría e a docencia co desenvolvemento de negocio de varias empresas.

É formador, autor de varios cursos de contido empresarial para arquitectos, onde analiza e presenta varios casos de estudo. Foi convidado regularmente como conferenciante en varias escolas e institucións. Contribuíu ao emprendemento e ao cambio estratéxico en máis de trinta despachos profesionais, identificando as claves do seu negocio e adecuando o seu modelo ao mercado. Asesorou a varios colexios de arquitectos e é colaborador de CSCAE.

[:en]

Cliente y Arquitecto. Modelos de Negocio

Between the different tools of visualization and mechanics of work it is necessary to emphasize the linens or «canvas» as support for the Companies of Arquitecta’s Professional Services (ESPA). This publication there adapts the different current theories of business and the generation of new ideas to design a tool adapted for the generation of models of business of the ESPA.

With this aim it is described, first (1) how the existing bosses work the model linen of business and (2). Later it centres on the generation of the offer of value, where one must produce the connection between the client and the architect.

José Javier Quintana Saldise.

Expert in business management, strategic change, commercial practice, emprendimiento and innovation in the sector of the architecture and, especially, in the companies of professional services of architecture in Spain.

Architect for the Technical Top School of Architecture of the Navarrese one’s University (ETSAUN) 1990.

After finishing the race opened his professional studio , which acted as managing partner and in the early years built a large volume of homes . Vronze founded in 1995 , property development company from which numerous projects have been promoted .

In 2008 Business School of Madrid dealed Alta Dirección de empresas’s program (PADE-A-08) in the IESE.

In 2009, after the cessation of the real-estate activity due to the crisis, case bsA (Rethinking architecture), company of consultancy specialized in architecture. At present he reconciles the consultancy and the teaching with the development of business of several companies.

It is forming, an author of several courses of managerial content for architects, where it analyzes and presents several cases of study. He has been a guest regularly as lecturer in several schools and institutions. He has contributed to the emprendimiento and to the strategic change in more than thirty professional offices, identifying the keys of his business and adapting his model to the market. It has advised to several architects’ colleges and is a collaborator of CSCAE.

[:]

[:es]Transformación de un antiguo Almacén en estudio NUA | NUA Arquitectures[:gl]Transformación dun antigo Almacén en estudo NUA | NUA Arquitectures[:en]Transformation of an old store into a NUA study | NUA Arquitectures [:]

[:es]

estudio NUA_NUA Arquitectures_02

Tarragona, situada estratégicamente en una colina, tiene una estrecha relación con el Mediterráneo. Esta dualidad geográfica nos permite encontrar puntos tan privilegiados como este estudio, uno de los pocos bajos de la ciudad con vistas al mar.

Este pequeño proyecto trata de recuperar el espacio ocupado durante mucho tiempo como almacén para transformarlo en un lugar de trabajo amplio y luminoso.

La intervención se estructura principalmente en tres acciones.

Desnudar.

Se descubre la estructura original del edificio construido el año 1931, la casa Antoni Rosell Fortuny, del arquitecto Francesc de Paula Morera Gatell, añadiendo una nueva capa a la primera reforma del espacio realizada por Joan Tous Arquitectos. Se recupera el espíritu original eliminando el revestimiento de los muros para dejarlos respirar y evitar así su deterioro a causa de las humedades.

Abrir.

Se potencia la relación interior exterior fomentando el contacto visual con el mar.

Se eliminan las divisiones que tapiaban los arcos transversales conectando visualmente todo el estudio con el espacio común de acceso y el espacio público exterior. El sistema de arcos estructura y ordena el espacio.

Habitar.

Finalmente, se define y personaliza el estudio mediante diferentes piezas de mobiliario de madera de pino que se adaptan al espacio y a las actividades que se desarrollan.

«Desnudar, abrir y habitar el espacio. Recuperar el espíritu original del edificio potenciando nuevas conexiones físicas y visuales.»

Obra: Transformación de un antiguo Almacén en estudio NUA
Arquitectos: Maria Rius, Arnau Tiñena, Ferran Tiñena. (NUA Arquitectures)
Situación: Baixada de toro nº5, Tarragona, Cataluña, España
Empresa constructora: Baumester SL.
Carpinteria: Rels.
Presupuesto de contrato: 10.520€ (reforma: 5.444€, mobiliario: 5.076€).
Año: 2015
Superficie: 32m²
Fotografía: NUA Arquitectures
+ nuaarquitectures.com

[:gl]

estudio NUA_NUA Arquitectures_02

Tarragona, situada estratexicamente nun outeiro, ten unha estreita relación co Mediterráneo. Esta dualidade xeográfica permítenos atopar puntos tan privilexiados como este estudo, un dos poucos baixos da cidade con vistas ao mar.

Este pequeno proxecto trata de recuperar o espazo ocupado durante moito tempo como almacén para transformalo nun lugar de traballo amplo e luminoso.

A intervención estrutúrase principalmente en tres acciones.

Espir.

Descóbrese a estrutura orixinal do edificio construído o ano 1931, a casa Antoni Rosell Fortuny, do arquitecto Francesc de Paula Morera Gatell, engadindo unha nova capa á primeira reforma do espazo realizada por Joan Tous Arquitectos. Recupérase o espírito orixinal eliminando o revestimento dos muros para deixalos respirar e evitar así a súa deterioración por mor das humidades.

Abrir.

Poténciase a relación interior exterior fomentando o contacto visual co mar.

Elimínanse as divisións que tapiaban os arcos transversais conectando visualmente todo o estudo co espazo común de acceso e o espazo público exterior. O sistema de arcos estrutura e ordena o espazo.

Habitar.

Finalmente, defínese e personaliza o estudo mediante diferentes pezas de mobiliario de madeira de piñeiro que se adaptan ao espazo e ás actividades que se desenvolven.

«Espir, abrir e habitar o espazo. Recuperar o espírito orixinal do edificio potenciando novas conexións físicas e visuais.»

Obra: Transformación dun antigo Almacén en estudio NUA
Arquitectos: Maria Rius, Arnau Tiñena, Ferran Tiñena. (NUA Arquitectures)
Situación: Baixada de toro nº5, Tarragona, Cataluña, España
Ano: 2015
Empresa constructora: Baumester SL.
Carpinteria: Rels.
Presuposto de contrato: 10.520€ (reforma: 5.444€, mobiliario: 5.076€).
Superficie: 32m²
Fotografía: NUA Arquitectures
+ nuaarquitectures.com

[:en]

estudio NUA_NUA Arquitectures_02

Tarragona, strategically located on a hill, has a close relationship with the Mediterranean. This geographical duality makes it possible to find such privileged places such as this studio, one of the few workplaces of the city with a sea view.

The aim of the project is to bring back the space used as storage for a long time and turn it into a wide and bright workplace.

The intervention was structured in three actions.

Undress.

We discovered the original structure of the building built in 1931, the house Antoni Rosell Fortuny, by the architect Francesc de Paula Morera Gatell. We rendered the brick wall in order to allow them to breathe and avoid deterioration caused by humidity.

Open.

 We maximized the relationship between indoors and outdoors, encouraging visual contact with the sea. We removed walls connecting visually the studio with the common hall and public space. The arched structure helped to organize the space.

Inhabit.

We defined and personalized the studio using different pieces of furniture made out of pinewood which adapt to the space and the activities which are developed in it.

«Undress, open and inhabit the space. Bring back the original spirit of the building encouraging new physical and visual connections.»

Work: Transformation of an old store into a NUA study
Architects: Maria Rius, Arnau Tiñena, Ferran Tiñena. (NUA Arquitectures)
Location: Baixada de toro nº5, Tarragona, Catalonia, Spain
Project year: 2015
General contractor: Baumester SL.
Carpenter: Rels.
Budget: 10.520€ (refurbishment: 5.444€, furniture: 5.076€).
Area: 32m²
Photography: NUA Arquitectures
+ nuaarquitectures.com

[:]

Trello

1

[:es]

trello

Trello es un software de administración de proyectos con interfaz web, cliente para iOS y android para organizar tareas de manera colaborativa.

«Trello es una herramienta de gestión de proyectos que hace que la colaboración sea sencilla y, me atrevería a decir, incluso divertida. La realidad es que sirve para casi todo, ya estés organizando proyectos en el trabajo, tareas del hogar, viajes o cualquier otra cosa.«

Melanie Pinola

Surge en 2010 como un proyecto de la compañía Fog Creek Software. En 2011 sale la primera versión como una aplicación web y cliente para iPhone. En 2012 se lanza la versión para android. Para 2014 se crea Trello Inc. separándose de Fog.

https://youtu.be/oXL6YymXJmo

Empleando el sistema kanban, para el registro de actividades con tarjetas virtuales organiza tareas, permite agregar listas, adjuntar archivos, etiquetar eventos, agregar comentarios y compartir tableros.

Disponible en 21 idiomas, con interfaz web, clientes para iOS y android.

https://youtu.be/_0K_MJ2MQWE[:gl]

trello

Trello é un software de administración de proxectos con interface web, cliente para iOS e android para organizar tarefas de maneira colaborativa.

«Trello é unha ferramenta de xestión de proxectos que fai que a colaboración sexa sinxela e, atreveríame a dicir, mesmo divertida. A realidade é que serve para case todo, xa esteas a organizar proxectos no traballo, tarefas do fogar, viaxes ou calquera outra cousa.«

Melanie Pinola

Xorde en 2010 como un proxecto da compañía Fog Creek Software. En 2011 sae a primeira versión como unha aplicación web e cliente para iPhone. En 2012 lánzase a versión para android. Para 2014 créase Trello Inc. separándose de Fog.

https://youtu.be/oXL6YymXJmo

Empregando o sistema kanban, para o rexistro de actividades con cartóns virtuais organiza tarefas, permite agregar listas, achegar arquivos, etiquetar eventos, agregar comentarios e compartir taboleiros.

Dispoñible en 21 idiomas, con interface web, clientes para iOS e android.

https://youtu.be/_0K_MJ2MQWE[:en]

trello

Trello is a web-based project management application originally made by Fog Creek Software in 2011, that spun out to be its own company in 2014.

It operates a freemium business model, as well as being cross-subsidized by other Fog Creek Software products. A basic service is provided free of charge, although a Business Class paid-for service was launched in 2013.

«Trello is a project management tool that does that the collaboration is simple and, I would dare to say, even enterteining. The reality is that it serves for almost quite, already you are organizing projects in the work, tasks of the home, trips or any another thing.«

Melanie Pinola

It supports iPhone, Android and Windows 8 mobile platforms, however, its website has been designed to be accessible in most mobile web browsers. An iPad application was released on March 12, 2013. It added support for an unlimited number of tags, in the form of colored labels that can be renamed and new ones created, starting November 21, 2014. Cards accept comments, attachments, votes, due dates and checklists. Trello has an API.

Users may organize projects through the utilization of boards, lists and cards, which form a bespoke data hierarchy that facilitates effective management of projects, jobs and tasks.

In 2015, Trello launched third-party integrations with tools such as Slack, GitHub and Salesforce for its paying users. In 2016, Trello opened this platform to additional developers with the launch of its «Power-Ups Platform» for developers wanting to integrate their services with Trello.

https://youtu.be/oXL6YymXJmo

Trello uses the kanban paradigm for managing projects, originally popularized by Toyota in the 1980s for supply chain management. Projects are represented by boards, which contain lists (corresponding to task lists). Lists contain cards (corresponding to tasks). Cards are supposed to progress from one list to the next (via drag-and-drop), for instance mirroring the flow of a feature from idea to implementation. Users can be assigned to cards. Users and boards can be grouped into organizations.

https://youtu.be/_0K_MJ2MQWE[:]

[:es]De las elipsis (arquitectónicas) | Landa Hernández Martínez[:gl]Das elipses (arquitectónicas) | Pedro Hernández[:en]Of the (architectural) ellipses | Pedro Hernández[:]

[:es]

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco | Autor: Pedro Hernández

En 1996, Bernard Tschumi escribe ‘Violence of Architecture’ –un capítulo del libro Architecture and disjunctionen el que presenta a la arquitectura como un elemento en constante tensión: entre el cuerpo que la ocupa el espacio y la geometría que  contiene al cuerpo. La disyuntiva de Tschumi hace que el arquitecto deba decidir si se inclina de uno u otro lado o trata de salvaguardar, en la medida de lo posible, el equilibrio entre ambas partes.

Una elipsis es una omisión. Algo que se elimina sin que por ello afecte al significado del conjunto. En el caso de la arquitectura: si esta se posiciona a favor de uno de los lados antes mencionados, limitándose a la construcción de espacios –más o menos bellos– y eludiendo hablar sobre el uso –que no función– está presentado esa elipsis en su narración. Bien es cierto que al proyectar objetos (arquitecturas), imaginamos cómo se puede vivir el espacio. Pero la arquitectura –y el territorio– ofrece muchas posibilidades de las imaginadas. Éste es el punto en el que se sitúa ‘La elipsis arquitectónica’.

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.

Inaugurada el 27 de febrero (2013) en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco y curada por Ruth Estevez y Javier Toscano, recoge distintas piezas artísticas que se enfrentan a la arquitectura, pero construyendo unas otras narrativas desde sus mismas herramientas: planos, fotografías, maquetas y mapas… Estos elementos, en otras manos, muestran la arquitectura más allá de sus posibilidades concebidas en origen, desvelando lo no mencionado, descubriendo lo oculto, demostrando nuevas posibilidades más allá de cualquier supuesto funcionalismo.

El acercamiento a la exhibición podría realizarse en torno a dos tiempos –en ocasiones mezclados– situados antes o después de que se realice la arquitectura. El primero, el antes, trabaja con los mecanismos de producción –como la planta arquitectónica– para desarrollar mundos posibles capaces de contar el universo personal del artista o la situación política de un país, tal y como ocurre en Self portrait as a building de Mark Manders o las Heliografías de Luca Frei.

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.

El otro extremo, el después, experimenta la arquitectura una vez levantada, ilustrando aquellas situaciones ocultas u olvidadas por la memoria. Enrique Ježik ajemplifica a la perfección esta búsqueda de un recuerdo silenciado tras los muros al recuperar la fatídica historia del mismo Tlatelolco en 1968; por su parte, ‘White Marble Everyday’ de Clarissa Tossin, descubre el coste real que supone el mantenimiento de los icónicos edificios de Brasilia, y Jordi Colomer construye nuevas formas de recorrer la arquitectura y experimentarla: su Istanbul map descubre en las azoteas una nueva forma de deriva urbana con personajes que no se limitan a aquellos movimientos que damos por sentado en la ciudad. Similar idea recogen las cartografías de Larissa Fassler, marcando los recorridos que realizan en la Plaza de la Concordia personajes marginales como ladrones, vendedores o pandilleros.

Trabajos que ilustran la tensión establecida por Tschumi: la arquitectura no sólo como un hecho estético y acabado, sino como un espacio que puede ser afectado y modificado por el que lo habita. Ahí cabe destacar la mirada de Tania Candiani sobre el uso real que ofrece el espacio doméstico de la habitación moderna (o lo que es lo mismo, la cocina), heredera de un supuesto funcionalismo que medía hasta los movimientos que una persona (mujer) debería hacer. Esos estudios son repetidos ahora ilustrando la tensión del proyecto y la realidad vivida. Una idea que también resume a la perfección la obra de José Jiménez Ortiz: Un mapa no es el territorio.

CTossin, en ‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
White Marble Everyday, 2009, de Clarissa Tossin, en ‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.

La exposición además reúne trabajos del colectivo madrileño Democracia, Jimmie Durham, Luca Freii, Mark Manders, Erik Olofsen; Matt Mullican, Esteban Azuela y Anri Sala; completándose con un libro que acompaña la muestra y compila estudios e investigaciones que expanden la exposición en el tiempo y permiten ampliar las ideas presentadas: una invitación a pensar en la vida que el espacio ofrece… u omite.

Now here, Place de la Concorde V, 2013 de Larissa Fassler en ’La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco
Now here, Place de la Concorde V, 2013 de Larissa Fassler en ‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco

Pedro Hernández · arquitecto
Ciudad de México. noviembre 2015[:gl]

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘A elipse arquitectónica’ no Centro Cultural Universitario Tlatelolco.

En 1996, Bernard Tschumi escribe ‘Violence of Architecture’ un capítulo do libro Architecture and disjunction– no que presenta á arquitectura como un elemento en constante tensión: entre o corpo que a ocupa o espazo e a xeometría que  contén ao corpo. A disxuntiva de Tschumi fai que o arquitecto deba decidir se se inclina dun ou outro lado ou trata de salvagardar, na medida do posible, o equilibrio entre ambas as partes.

Unha elipsis é unha omisión. Algo que se elimina sen que por iso afecte o significado do conxunto. No caso da arquitectura: se esta sitúase a favor dun dos lados antes mencionados, limitándose á construción de espazos –máis ou menos belos– e eludindo falar sobre o uso –que non función– está presentado esa elipsis na súa narración. Ben é certo que ao proxectar obxectos (arquitecturas), imaxinamos como se pode vivir o espazo. Pero a arquitectura ?e o territorio? ofrece moitas posibilidades das imaxinadas. Este é o punto no que se sitúa ‘A elipse arquitectónica’.

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘A elipse arquitectónica’ no Centro Cultural Universitario Tlatelolco.

Inaugurada o 27 de febreiro (2013) no Centro Cultural Universitario Tlatelolco e curada por Ruth Estevez e Javier Toscano, recolle distintas pezas artísticas que se enfrontan á arquitectura, pero construíndo unas outras narrativas desde as súas mesmas ferramentas: planos, fotografías, maquetas e mapas… Estes elementos, noutras mans, mostran a arquitectura máis aló das súas posibilidades concibidas en orixe, desvelando o non mencionado, descubrindo o oculto, demostrando novas posibilidades máis aló de calquera suposto funcionalismo.

O achegamento á exhibición podería realizarse ao redor de dous tempos –en ocasións mesturados– situados antes ou despois de que se realice a arquitectura. O primeiro, o antes, traballa cos mecanismos de produción –como a planta arquitectónica– para desenvolver mundos posibles capaces de contar o universo persoal do artista ou a situación política dun país, tal e como ocorre en Self portrait as a building de Mark Manders ou as Heliografías de Luca Frei.

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘A elipse arquitectónica’no Centro Cultural Universitario Tlatelolco.

O outro extremo, o despois, experimenta a arquitectura unha vez levantada, ilustrando aquelas situacións ocultas ou esquecidas pola memoria. Enrique Ježik ajemplifica á perfección esta procura dun recordo silenciado tras os muros ao recuperar a fatídica historia do mesmo Tlatelolco en 1968; pola súa banda, ‘White Marble Everyday’ de Clarissa Tossin, descobre o custo real que supón o mantemento dos icónicos edificios de Brasília, e Jordi Colomer constrúe novas formas de percorrer a arquitectura e experimentala: o seu Istanbul map descobre nas azoteas unha nova forma de deriva urbana con personaxes que non se limitan a aqueles movementos que damos por sentado na cidade. Similar idea recollen as cartografías de Larissa Fassler, marcando os percorridos que realizan na Praza da Concordia personaxes marxinais como ladróns, vendedores ou pandilleros.

Traballos que ilustran a tensión establecida por Tschumi: a arquitectura non só como un feito estético e acabado, senón como un espazo que pode ser afectado e modificado polo que o habita. Aí cabe destacar a mirada de Tania Candiani sobre o uso real que ofrece o espazo doméstico da habitación moderna (ou o que é o mesmo, a cociña), herdeira dun suposto funcionalismo que medía ata os movementos que unha persoa (muller) debería facer. Eses estudos son repetidos agora ilustrando a tensión do proxecto e a realidade vivida. Unha idea que tamén resume á perfección a obra de José Jiménez Ortiz: Un mapa non é o territorio.

CTossin, en ‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
White Marble Everyday, 2009, de Clarissa Tossin, en ‘A elipse arquitectónica’ no Centro Cultural Universitario Tlatelolco.

A exposición ademais reúne traballos do colectivo madrileño Democracia, Jimmie Durham, Luca Freii, Mark Manders, Erik Olofsen; Matt Mullican, Esteban Azuela e Anri Sala; completándose cun libro que acompaña a mostra e compila estudos e investigacións que expanden a exposición no tempo e permiten ampliar as ideas presentadas: unha invitación para pensar na vida que o espazo ofrece… ou omite.

Now here, Place de la Concorde V, 2013 de Larissa Fassler en ’La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco
Now here, Place de la Concorde V, 2013 de Larissa Fassler en ‘A elipse arquitectónica’ no Centro Cultural Universitario Tlatelolco

Pedro Hernández · arquitecto
Ciudad de México. novembro 2015[:en]

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘The architectural ellipsis’ in the Tlatelolco Universitary Cultural Center.

In 1996, Bernard Tschumi writes ‘Violence of Architecture’ –a chapter of the book Architecture and disjunction in the one that he presents to the architecture as an element in constant tension: between the body that occupies the space and the geometry that it contains to the body. Tschumi’s dilemma does that the architect should decide if he inclines of one or another side or tries to safeguard, as far as possible, the balance between both parts.

An ellipsis is an omission. Something that is eliminated without for it it concerns the meaning of the set. In case of the architecture: if this one is positioned in favour of one of the sides before mentioned, limiting itself to the construction of spaces – more or less or less beautiful – and eluding to speak on the use – that not function – is presented this ellipsis in his story. Well it is true that on having projected objects (architectures), we imagine how it is possible to live through the space. But the architecture – and the territory – offers many possibilities of the imagined ones. This one is the point in the one that places ‘The architectural ellipsis’.

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘The architectural ellipsis’ in the Tlatelolco Universitary Cultural Center.

Inaugurated on February 27 (2013) in the Cultural University Center Tlatelolco and treated by Ruth Estevez and Javier Toscano, he gathers different artistic pieces that face the architecture, but constructing a few other narratives from the same tools: planes, photographies, models and maps … These elements, in other hands, show the architecture beyond his possibilities conceived in origin, revealing not mentioned, discovering secret, demonstrating new possibilities beyond any supposition funcionalism.

The approximation to the exhibition might be realized concerning two times – in occasions mixed – placed before or after the architecture is realized. The first one, before, works with the mechanisms of production – as the architectural plant – to develop possible worlds capable of counting the personal universe of the artist or the political situation of a country, as it happens in Self portrait as a building by Mark Manders or the Heliografías by Luca Frei.

‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
‘The architectural ellipsis’ in the Tlatelolco Universitary Cultural Center.

Another end, later, experiences the architecture once elevated, illustrating those situations secret or forgotten by the memory. Enrique Ježik ajemplifica to the perfection this search of a recollection silenced after the walls on having recovered the fatidical history of the same Tlatelolco in 1968; for your part, ‘White Marble Everyday’ by Clarissa Tossin, discovers the royal cost that the maintenance of the icónicos supposes buildings of Brasilia, and Jordi Colomer constructs new ways of crossing the architecture and to experience it: his Istanbul map discovers in the roofs a new form of urban drift with prominent figures who do not limit themselves to those movements that we give seated in the city. Similar idea they gather Larissa Fassler‘s cartographies, marking the tours that there realize in the Concord Square marginal as thieving, selling prominent figures or racketeers.

Works that illustrate the tension established by Tschumi: the architecture not only as an aesthetic and finished fact, but as a space that can be affected and modified by the one that lives it. There it is necessary to emphasize Tania Candiani‘s look on the royal use that it offers the domestic space of the modern room (or what is the same thing, the kitchen), inheritor of a supposition funcionalismo that was measuring up to the movements that a person (woman) should do. These studies are repeated now illustrating the tension of the project and the lived reality. An idea that also summarizes to the perfection José Jiménez Ortiz’s work: A map is not the territory.

CTossin, en ‘La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco.
White Marble Everyday, 2009, de Clarissa Tossin, in ‘The architectural ellipsis’ in the Tlatelolco Universitary Cultural Center.

The exhibition in addition assembles works of the colectivo madrileño Democracia, Jimmie Durham, Luca Freii, Mark Manders, Erik Olofsen; Matt Mullican, Esteban Azuela and Anri Sala; being completed by a book that accompanies the sample and compiles studies and investigations that expand the exhibition in the time and allow to extend the presented ideas: an invitation to think about the life that the space offers … or omits.

Now here, Place de la Concorde V, 2013 de Larissa Fassler en ’La elipsis arquitectónica’ en el Centro Cultural Universitario Tlatelolco
Now here, Place de la Concorde V, 2013 by Larissa Fassler in ‘The architectural ellipsis’ in the Tlatelolco Universitary Cultural Center

Pedro Hernández · architect
Ciudad de México. november 2015[:]

[:es]Los escenarios del cine | Íñigo García Odiaga[:gl]Os escenarios do cinema | Íñigo García Odiaga[:en]The scenes of the cinema | Íñigo García Odiaga[:]

[:es]

«Papillon» del director Franklin J. Schaffner

Durante estos días los escenarios del Kursaal y del Victoria Eugenia recibirán la edición del festival internacional de cine de San Sebastián. Desde otro punto de vista más alejado, será la propia ciudad donostiarra la que sirva de escenario al propio festival. La arquitectura y el urbanismo de la ciudad configurarán el espacio humano en el que se debatirán las películas, se perseguirá a los actores y se discutirán los premios.

El urbanismo de San Sebastián es uno de los ejemplos más valorados en las escuelas de arquitectura de todo el mundo. La forma en que los crecimientos del centro urbano supieron respetar el casco histórico, mientras potenciaban la relación de la ciudad con su entorno natural, la bahía, el río y los montes lejanos son todavía hoy motivo de estudio continuado.

Kursaal de Rafael Moneo
Kursaal de San Sebastián de Rafael Moneo

La arquitectura contemporánea de la ciudad ha respetado este ideal de implantación urbana. El Kursaal de Rafael Moneo reinterpretaba la desembocadura del Urumea y su relación con los montes Urgull y Ulía a través de la metáfora de dos rocas varadas en la playa de la Zurriola, lo que le supuso el premio Mies Van der Rohe, el premio a una obra arquitectónica más importante otorgado en Europa.

La recientemente inaugurada obra de rehabilitación y ampliación del museo San Telmo, realizada por los arquitectos Nieto y Sobejano, vuelve a incidir en la relación de la arquitectura con los elementos naturales y articula en su fachada de fundición de aluminio todo un discurso sobre esta temática. La piel de la nueva ampliación se perfora planteando una relectura de los orificios naturales que la erosión del mar crea en los bloques de arenisca del monte Urgull y en los que crecen pequeñas plantas y hierbas. Un riego por goteo integrado en la fachada permite el crecimiento de plantas que se sirven de los orificios del nuevo muro de aluminio para ver el exterior de la plaza Zuloaga.

Si la ciudad es el marco, el entorno en el que se desarrolla la vida de sus habitantes, el cine necesita de esos mismos escenarios para poder contar mediante los fotogramas impresos en el celuloide historias de todo tipo. Han sido múltiples las ocasiones en las que espacios de nuestro entorno próximo han sido utilizados para formar parte, como un actor más, de películas de todo tipo.

rehabilitación y ampliación del museo San Telmo, realizada por los arquitectos Nieto y Sobejano
Rehabilitación y ampliación del museo San Telmo, realizada por los arquitectos Nieto y Sobejano

Un buen ejemplo es «Papillon» del director Franklin J. Schaffner, estrenada en 1973, ubicó el inicio de la historia en el casco antiguo de Hondarribia. Steven McQueen y Dustin Hoffman desfilan junto a una compañía de prisioneros custodiados por el ejército francés de camino a las prisiones de la Guayana francesa embarcando en Hondarribia y ante la atenta mirada de cientos de ciudadanos que ocupan su concurrida Alameda. El espacio urbano de ocio que configura la Alameda, ocupado por niños que juegan y ancianos pescadores que descansan a la sombra de los plataneros en el centro del casco de Hondarribia contrasta con la dureza del tránsito de los reos hacia su prisión que para muchos será su final. De alguna manera el cine busca no sólo la imagen de la ciudad, sino su esencia y los sentimientos que esos espacios generan para introducirlos en la película.

Al igual que Donostia pondrá a través del público sus ojos sobre lo que acontezca en el festival, el cine también ha visto la ciudad desde su propia y particular óptica. Cuando en 1968 los productores de la «Batalla de Inglaterra«, decidieron rodar una escena con un bombardeo sobre la ciudad de Berlín, pensaron que la famosa avenida Unter den Linden debía ser la localización ideal para esas tomas. Sus pretensiones chocaron con las autoridades comunistas que controlaban la zona este de la ciudad, por lo que tras una gran búsqueda de escenarios seleccionaron la Avenida de la Libertad donostiarra para rodar esas escenas. El aire burgués y elegante del ensanche de la ciudad reproducía a la perfección la vida urbana de la capital alemana, con el único inconveniente de que los actores que en la película se protegían de las bombas entrando en el metro berlinés, debían entrar agachándose poco a poco en unas falsas bocas de metro de cartón piedra colocadas en las aceras de la avenida.

Más allá de la imagen de apariencia de ambas ciudades, son su escala, su ambiente y su elegancia manierista lo que decidió el escenario, llenando de esvásticas y uniformes del III Reich las aceras de la Avenida.

Avenida de la Libertad, San Sebastián en la películo Batalla de Inglaterra
Avenida de la Libertad, San Sebastián en la película «Batalla de Inglaterra»

Pero tal vez si hay una película que pueda resumir esa simetría contradictoria entre albergar el festival y salir en sus pantallas, esa pueda ser «27 horas«, el segundo largometraje de Montxo Armendariz, rodado íntegramente en la ciudad donostiarra. La película se exhibió en el Zinemaldi de 1986, mostrando las 27 horas de vida de unos personajes que ocupan el puerto, el puente del Kursaal o la parte vieja donostiarra en su vida cotidiana. La isla aparece como un punto de ruptura. Si en la vida cotidiana de los ciudadanos es un referente visual permanente desde gran parte de la ciudad, su alejamiento y la imposibilidad de ser alcanzada le confiere siempre un aire misterioso. Es esa cualidad la que Armendariz aprovecha para rematar su película y establecer la metáfora de que una vez dado el paso de llegar a la isla, ya no habrá vuelta atrás.

Escena de «27 horas», el segundo largometraje de Montxo Armendariz

La utilización de la ciudad, de sus espacios en el cine es algo natural y sin lugar a dudas enriquecedor al demostrar que esos espacios poseen nuevos significados que incluso en ocasiones pasan desapercibidos para sus habitantes. Durante este Zinemaldi esta relación entre ciudad, arquitectura y cine se verá en cientos de películas y como casi siempre la realidad superará a la ficción.

Íñigo García Odiaga. arquitecto
San Sebastián. Septiembre 2011

Publicado en ZAZPIKA 21.09.2011[:gl]

«Papillon» do director Franklin J. Schaffner

Durante estes días os escenarios do Kursaal e da Vitoria Eugenia recibirán a edición do festival internacional de cinema de San Sebastián. Desde outro punto de vista máis afastado, será a propia cidade donostiarra a que sirva de escenario ao propio festival. A arquitectura e o urbanismo da cidade configurarán o espazo humano no que se debaterán as películas, perseguirase aos actores e discutiranse os premios.

O urbanismo de San Sebastián é un dos exemplos máis valorados nas escolas de arquitectura de todo o mundo. A forma en que os crecementos do centro urbano souberon respectar o centro histórico, mentres potenciaban a relación da cidade coa súa contorna natural, a baía, o río e os montes afastados son aínda hoxe motivo de estudo continuado.

Kursaal de Rafael Moneo
Kursaal de San Sebastián de Rafael Moneo

A arquitectura contemporánea da cidade respectou este ideal de implantación urbana. O Kursaal de Rafael Moneo reinterpretaba a desembocadura do Urumea e a súa relación cos montes Urgull e Ulía a través da metáfora de dúas rocas varadas na praia da Zurriola, o que lle supuxo o premio Mies Van der Rohe, o premio a unha obra arquitectónica máis importante outorgado en Europa.

A recentemente inaugurada obra de rehabilitación e ampliación do museo San Telmo, realizada polos arquitectos Neto e Sobejano, volve incidir na relación da arquitectura cos elementos naturais e articula na súa fachada de fundición de aluminio todo un discurso sobre esta temática. A pel da nova ampliación perfórase expondo unha relectura dos orificios naturais que a erosión do mar crea nos bloques de arenisca do monte Urgull e nos que crecen pequenas plantas e herbas. Unha rega por goteo integrado na fachada permite o crecemento de plantas que se serven dos orificios do novo muro de aluminio para ver o exterior da praza Zuloaga.

Se a cidade é o marco, a contorna no que se desenvolve a vida dos seus habitantes, o cinema necesita deses mesmos escenarios para poder contar mediante os fotogramas impresos no celuloide historias de todo tipo. Foron múltiples as ocasións nas que espazos da nosa contorna próxima foron utilizados para formar parte, como un actor máis, de películas de todo tipo.

rehabilitación y ampliación del museo San Telmo, realizada por los arquitectos Nieto y Sobejano
Rehabilitación e ampliación do museo San Telmo, realizada polos arquitectos Nieto ye Sobejano

Un bo exemplo é «Papillon» do director Franklin J. Schaffner, estreada en 1973, situou o inicio da historia no casco antigo de Hondarribia. Steven McQueen e Dustin Hoffman desfilan xunto a unha compañía de prisioneiros custodiados polo exército francés de camiño ás prisións da Guayana francesa embarcando en Hondarribia e ante a atenta mirada de centos de cidadáns que ocupan a súa concorrida Alameda. O espazo urbano de lecer que configura a Alameda, ocupado por nenos que xogan e anciáns pescadores que descansan á sombra dos bananeiros no centro do casco de Hondarribia contrasta coa dureza do tránsito dos reos cara á súa prisión que para moitos será o seu final. Dalgunha maneira o cinema busca non só a imaxe da cidade, senón a súa esencia e os sentimentos que eses espazos xeran para introducilos na película.

Do mesmo xeito que Donostia poñerá a través do público os seus ollos sobre o que aconteza no festival, o cinema tamén viu a cidade desde a súa propia e particular óptica. Cando en 1968 os produtores da «Batalla de Inglaterra«, decidiron rodar unha escena cun bombardeo sobre a cidade de Berlín, pensaron que a famosa avenida Unter dean Linden debía ser a localización ideal para esas tomas. As súas pretensións chocaron coas autoridades comunistas que controlaban a zona este de a cidade, polo que tras unha gran procura de escenarios seleccionaron a Avenida da Liberdade donostiarra para rodar esas escenas. O aire burgués e elegante do ensanche da cidade reproducía á perfección a vida urbana da capital alemá, co único inconveniente de que os actores que na película protexíanse das bombas entrando no metro berlinés, debían entrar agachándose aos poucos nunhas falsas bocas de metro de cartón pedra colocadas nas beirarrúas da avenida.

Mais alá da imaxe de aparencia de ambas as cidades, son a súa escala, o seu ambiente e a súa elegancia manierista o que decidiu o escenario, enchendo de esvásticas e uniformes do III Reich as beirarrúas da Avenida.

Avenida de la Libertad, San Sebastián en la películo Batalla de Inglaterra
Avenida da Libertade, San Sebastián na película «Batalla de Inglaterra»

Pero talvez se hai unha película que poida resumir esa simetría contraditoria entre albergar o festival e saír nas súas pantallas, esa poida ser «27 horas«, a segunda longametraxe de Montxo Armendariz, rodado integramente na cidade donostiarra. A película exhibiuse no Zinemaldi de 1986, mostrando as 27 horas de vida duns personaxes que ocupan o porto, a ponte do Kursaal ou a parte vella donostiarra na súa vida cotiá. A illa aparece como un punto de ruptura. Se na vida cotiá dos cidadáns é un referente visual permanente desde gran parte da cidade, o seu afastamento e a imposibilidade de ser alcanzada confírelle sempre un aire misterioso. É esa calidade a que Armendariz aproveita para rematar a súa película e establecer a metáfora de que unha vez dado o paso de chegar á illa, xa non haberá volta atrás.

Escena de «27 horas», o segundo longametraxe de Montxo Armendariz

A utilización da cidade, dos seus espazos no cinema é algo natural e sen dúbida enriquecedor ao demostrar que eses espazos posúen novos significados que mesmo en ocasións pasan desapercibidos para os seus habitantes. Durante este Zinemaldi esta relación entre cidade, arquitectura e cinema verase en centos de películas e como case sempre a realidade superará á ficción.

Íñigo García Odiaga. arquitecto
San Sebastián. Setembro 2011

Publicado en ZAZPIKA 21.09.2011[:en]

«Papillon» by Franklin J. Schaffner

During these days the scenes of the Kursaal and of the Victoria Eugenia will receive the next edition of the international festival of cinema of San Sebastian. From another more remote point of view, it will be the own city native of San Sebastian the one that uses as scene to the own festival. The architecture and the urbanism of the city will form the human space in which the movies will be debated, the actors will be chased and the prizes will be discussed.

The urbanism of San Sebastian is one of the examples most valued for the schools of architecture of the whole world. The form in which the growths of the urban center could respect the historical hull, while they were promoting the relation of the city with his natural environment, the bay, the river and the distant mounts are still today a motive of continued study.

Kursaal de Rafael Moneo
Kursaal in San Sebastián by Rafael Moneo

The contemporary architecture of the city has respected ideal this one of urban implantation. The Kursaal de Rafael I Clown around there was reinterpreting the river mouth of the Urumea and his relation with the mounts Urgull and Ulía across the metaphor of two rocks beached in the beach of the Zurriola, what the prize supposed Mies Van der Rohe, the prize to a more important architectural work granted in Europe.

The recently inaugurated work of rehabilitation and extension of the museum San Telmo, realized by the architects Nieto and Sobejano, returns to affect in the relation of the architecture with the natural elements and articulates in his front of smelting aluminium the whole speech on this subject matter. The skin of the new extension is perforated raising a rereading of the natural orifices that the erosion of the sea believes in the blocks of sandstone of the mount Urgull and in those who grow small plants and grasses. An irrigation for drip integrated to the front allows the growth of plants that are served the orifices of the new wall of aluminium to see the exterior of the square Zuloaga.

If the city is the frame, the environment in the one that develops the life of his inhabitants, the cinema needs from the same scenes to be able to count by means of the stills printed in the celluloid histories of all kinds. There have been multiple the occasions in which spaces of our next environment have been used to form a part, as one more actor, of movies of all kinds.

rehabilitación y ampliación del museo San Telmo, realizada por los arquitectos Nieto y Sobejano
Rehabilitation and extension of the museum San Telmo, realized by the architects Nieto and Sobejano

A good example is «Papillon» of the director Franklin J. Schaffner, released in 1973, was located the beginning of the history in Hondarribia’s old town. Steven McQueen y Dustin Hoffman they parade close to a prisoners’ company guarded the French army of way to the prisons of the French Guiana embarking in Hondarribia and before the attentive look of hundreds of citizens who occupy his crowded Avenue. The urban space of leisure that forms the Avenue, occupied by children who play and elderly fishermen who rest in the shade of the banana growers in the center of Hondarribia’s hull it contrasts with the hardness of the traffic of the convicts towards his prison that for many will be his end. Somehow the cinema looks not only for the image of the city, but his essence and the feelings that these spaces generate to introduce them in the movie.

As Donostia will put across the public his eyes on what it happens in the festival, the cinema also has seen the city from his own and particular optics. When in 1968 the producers of the «Battle of Britain«, they decided to roll a scene with a bombardment on the city of Berlin, thought that the famous avenue Unter is given by them Adjoin it had to be the ideal location for these captures. His pretensions hit with the communist authorities that were controlling the zone this one of the city, for what after a great search of scenes they selected the Avenue of the Freedom native of San Sebastian to roll these scenes. The bourgeois and elegant air of the widening of the city was reproducing to the perfection the urban life of the German capital, with the inconvenient only one of which the actors who in the movie were protected from the bombs entering the Berlin meter, they had to enter stooping little by little in a few false tube station entrances of papyrolit placed in the sidewalks of the avenue.

Beyond the image of appearance of both cities, it are his scale, his environment and his elegance manierista what decided the scene, filling of esvásticas and uniforms of the IIIrd Reich the sidewalks of the Avenue.

Avenida de la Libertad, San Sebastián en la películo Batalla de Inglaterra
Avenue of the Freedom, San Sebastian in the movie «Battle of Britain»

But maybe if there is a movie that could summarize this contradictory symmetry between sheltering the festival and going out on his screens, this could be «27 hours«, the Montxo Armendariz’s second full-lenght film, rolled entirely in the city native of San Sebastian. The movie showed itself in the Zinemaldi of 1986, showing 27 hours of life of a few prominent figures that there occupy the port, the bridge of the Kursaal or the old part native of San Sebastian in his daily life. The island appears as a point of break. If in the daily life of the citizens it is a visual permanent modal from great part of the city, his withdrawal and the inability to be reached awards always a mysterious air. It is this quality of the one that Armendariz takes advantage to finish off his movie and to establish the metaphor of which once in view of the step of coming to the island, already it will not have gone back.

Scene of «27 hours», the Montxo Armendariz’s second full-lenght film

The utilization of the city, of his spaces in the cinema is something natural and no doubt wealth-producingly on having demonstrated that these spaces possess new meanings that enclosed in occasions happen unnoticed for his inhabitants. During this Zinemaldi this relation between city, architecture and cinema will be seen in hundreds of movies and since almost always the reality will overcome to the fiction.

Íñigo García Odiaga. architect
San Sebastián. September 2011

Published in ZAZPIKA 21.09.2011[:]

Programa de formación “ENC_17024” de Arquitasa en Alicante

0

[:es]

AlicanteUniversityM900

ARQUITASA es una Sociedad de Tasación HOMOLOGADA por el BANCO DE ESPAÑA, con 30 años de existencia e implantación en todo el territorio español y en varios países latinoamericanos.

ARQUITASA está integrada en el grupo empresarial AGIFI, (GIA, en Latinoamérica) junto a las empresas GINPROSAINZAMACFUCTURA e ION, desarrollando, además de sus trabajos de  valoración, tasación y avalúos, una labor de CAPACITACIÓN de profesionales, asesoramiento a Administraciones Públicas y empresas privadas, elaboración de Informes Sectoriales, etc… ARQUITASA edita varias publicaciones periódicas, organiza Foros, Congresos y  tiene una con considerable presencia e influencia en el mundo digital, con su web, blog y actividad en las redes sociales.

Dentro de su proceso de expansión, ARQUITASA precisa incorporar a su equipo profesional, tanto colaboradores externos, como colaboradores internos estables. Estos colaboradores deben tener experiencia general y específica en al menos dos campos concretos de los trece existentes en el ámbito de las valoraciones y conocer la nueva legislación.

ARQUITASA ha diseñado y desarrollado el PROGRAMA DE FORMACIÓN “ENc_17024” para FORMAR, CAPACITAR Y HOMOLOGAR profesionales, tanto arquitectos y arquitectos técnicos, como ingenieros, economistas o abogados, además de a otros profesionales de sectores más específicos, como “expertos en arte” u otros. Todo ello con las nuevas exigencias del sector.

El curso de ALICANTE va dirigido, principalmente, a ARQUITECTOS Y ARQUITECTOS TÉCNICOS, por tratarse de formación en  VALORACIONES INMOBILIARIAS, aunque pueden cursarlos otros profesionales.

ARQUITASA seleccionará TRES PROFESIONALES, por provincia, territorio o por cada millón de habitantes, entre los alumnos que tras cursar los TRES NIVELES del PROGRAMA DE FORMACIÓN,superen la “PRUEBA EVALUADORA FINAL” y obtengan la preceptiva HOMOLOGACIÓN.

ES DECIR, SELECCIONARÁ A TRES PROFESIONALES EN ALICANTE.

Ayuntamiento Benidorm / Rafael Machancoses – Miguel Navarro
Ayuntamiento Benidorm / Rafael Machancoses – Miguel Navarro

Estos TRES PROFESIONALES pasarán a integrarse en el “EQUIPO PROFESIONAL ESTABLE” de ARQUITASA. Con el resto de profesionales que logren la HOMOLOGACIÓNARQUITASA establecerá una  RELACIÓN DE COLABORACIÓN, tanto con ella, como con el resto de las empresas del GRUPO AGIFI, en el que está integrada ARQUITASA, en el ámbito de las valoraciones, pero también en los demás campos profesionales, relacionados con la ARQUITECTURA y la EDIFICACIÓN, en los que trabajan las empresas del grupo.

ARQUITASA impartirá el PROGRAMA DE FORMACIÓN “ENc_17024” en la ciudad de ALICANTE. El primero de los cursos del PROGRAMA DE FORMACIÓN o NIVEL I, “CURSO DE INICIACIÓN A LA VALORACIÓN INMOBILIARIA. PRINCIPIOS, MÉTODOS Y CRITERIOS” se realizará con la colaboración del COLEGIO OFICIAL DE APAREJADORES, ARQUITECTOS TÉCNICOS E INGENIEROS DE EDIFICACIÓN DE ALICANTE, en sus instalaciones, los próximos 27 y 28 DE OCTUBRE, con una carga lectiva de 15 horas.

Esperamos tu asistencia y tu colaboración futura.

+ Información

[:gl]

AlicanteUniversityM900

ARQUITASA es una Sociedad de Tasación HOMOLOGADA por el BANCO DE ESPAÑA, con 30 años de existencia e implantación en todo el territorio español y en varios países latinoamericanos.

ARQUITASA está integrada en el grupo empresarial AGIFI, (GIA, en Latinoamérica) junto a las empresas GINPROSA, INZAMAC, FUCTURA e ION, desarrollando, además de sus trabajos de valoración, tasación y avalúos, una labor de CAPACITACIÓN de profesionales, asesoramiento a Administraciones Públicas y empresas privadas, elaboración de Informes Sectoriales, etc… ARQUITASA edita varias publicaciones periódicas, organiza Foros, Congresos y tiene una con considerable presencia e influencia en el mundo digital, con su web, blog y actividad en las redes sociales.

Viv. tuteladas en San Vicente del Raspeig / Javier García-Solera Vera

Dentro de su proceso de expansión, ARQUITASA precisa incorporar a su equipo profesional, tanto colaboradores externos, como colaboradores internos estables. Estos colaboradores deben tener experiencia general y específica en al menos dos campos concretos de los trece existentes en el ámbito de las valoraciones y conocer la nueva legislación.

ARQUITASA ha diseñado y desarrollado el PROGRAMA DE FORMACIÓN “ENc_17024” para FORMAR, CAPACITAR Y HOMOLOGAR profesionales, tanto arquitectos y arquitectos técnicos, como ingenieros, economistas o abogados, además de a otros profesionales de sectores más específicos, como “expertos en arte” u otros. Todo ello con las nuevas exigencias del sector.

Vivienda unifamiliar – Calpe / FRAN SILVESTRE ARQUITECTOS

El curso de ALICANTE va dirigido, principalmente, a ARQUITECTOS Y ARQUITECTOS TÉCNICOS, por tratarse de formación en VALORACIONES INMOBILIARIAS, aunque pueden cursarlos otros profesionales.

ARQUITASA seleccionará TRES PROFESIONALES, por provincia, territorio o por cada millón de habitantes, entre los alumnos que tras cursar los TRES NIVELES del PROGRAMA DE FORMACIÓN,superen la “PRUEBA EVALUADORA FINAL” y obtengan la preceptiva HOMOLOGACIÓN.

ES DECIR, SELECCIONARÁ A TRES PROFESIONALES EN ALICANTE.

Ayuntamiento Benidorm / Rafael Machancoses – Miguel Navarro
Ayuntamiento Benidorm / Rafael Machancoses – Miguel Navarro

Estos TRES PROFESIONALES pasarán a integrarse en el “EQUIPO PROFESIONAL ESTABLE” de ARQUITASA. Con el resto de profesionales que logren la HOMOLOGACIÓN, ARQUITASA establecerá una RELACIÓN DE COLABORACIÓN, tanto con ella, como con el resto de las empresas del GRUPO AGIFI, en el que está integrada ARQUITASA, en el ámbito de las valoraciones, pero también en los demás campos profesionales, relacionados con la ARQUITECTURA y la EDIFICACIÓN, en los que trabajan las empresas del grupo.

Auditorio Villajoyosa / José María Torres Nadal y otros

ARQUITASA impartirá el PROGRAMA DE FORMACIÓN “ENc_17024” en la ciudad de ALICANTE. El primero de los cursos del PROGRAMA DE FORMACIÓN o NIVEL I, “CURSO DE INICIACIÓN A LA VALORACIÓN INMOBILIARIA. PRINCIPIOS, MÉTODOS Y CRITERIOS” se realizará con la colaboración del COLEGIO OFICIAL DE APAREJADORES, ARQUITECTOS TÉCNICOS E INGENIEROS DE EDIFICACIÓN DE ALICANTE, en sus instalaciones, los próximos 27 y 28 DE OCTUBRE, con una carga lectiva de 15 horas.

Esperamos tu asistencia y tu colaboración futura.

+ Información

[:en]

AlicanteUniversityM900

ARQUITASA es una Sociedad de Tasación HOMOLOGADA por el BANCO DE ESPAÑA, con 30 años de existencia e implantación en todo el territorio español y en varios países latinoamericanos.

ARQUITASA está integrada en el grupo empresarial AGIFI, (GIA, en Latinoamérica) junto a las empresas GINPROSA, INZAMAC, FUCTURA e ION, desarrollando, además de sus trabajos de valoración, tasación y avalúos, una labor de CAPACITACIÓN de profesionales, asesoramiento a Administraciones Públicas y empresas privadas, elaboración de Informes Sectoriales, etc… ARQUITASA edita varias publicaciones periódicas, organiza Foros, Congresos y tiene una con considerable presencia e influencia en el mundo digital, con su web, blog y actividad en las redes sociales.

Viv. tuteladas en San Vicente del Raspeig / Javier García-Solera Vera

Dentro de su proceso de expansión, ARQUITASA precisa incorporar a su equipo profesional, tanto colaboradores externos, como colaboradores internos estables. Estos colaboradores deben tener experiencia general y específica en al menos dos campos concretos de los trece existentes en el ámbito de las valoraciones y conocer la nueva legislación.

ARQUITASA ha diseñado y desarrollado el PROGRAMA DE FORMACIÓN “ENc_17024” para FORMAR, CAPACITAR Y HOMOLOGAR profesionales, tanto arquitectos y arquitectos técnicos, como ingenieros, economistas o abogados, además de a otros profesionales de sectores más específicos, como “expertos en arte” u otros. Todo ello con las nuevas exigencias del sector.

Vivienda unifamiliar – Calpe / FRAN SILVESTRE ARQUITECTOS

El curso de ALICANTE va dirigido, principalmente, a ARQUITECTOS Y ARQUITECTOS TÉCNICOS, por tratarse de formación en VALORACIONES INMOBILIARIAS, aunque pueden cursarlos otros profesionales.

ARQUITASA seleccionará TRES PROFESIONALES, por provincia, territorio o por cada millón de habitantes, entre los alumnos que tras cursar los TRES NIVELES del PROGRAMA DE FORMACIÓN,superen la “PRUEBA EVALUADORA FINAL” y obtengan la preceptiva HOMOLOGACIÓN.

ES DECIR, SELECCIONARÁ A TRES PROFESIONALES EN ALICANTE.

Ayuntamiento Benidorm / Rafael Machancoses – Miguel Navarro
Ayuntamiento Benidorm / Rafael Machancoses – Miguel Navarro

Estos TRES PROFESIONALES pasarán a integrarse en el “EQUIPO PROFESIONAL ESTABLE” de ARQUITASA. Con el resto de profesionales que logren la HOMOLOGACIÓN, ARQUITASA establecerá una RELACIÓN DE COLABORACIÓN, tanto con ella, como con el resto de las empresas del GRUPO AGIFI, en el que está integrada ARQUITASA, en el ámbito de las valoraciones, pero también en los demás campos profesionales, relacionados con la ARQUITECTURA y la EDIFICACIÓN, en los que trabajan las empresas del grupo.

Auditorio Villajoyosa / José María Torres Nadal y otros

ARQUITASA impartirá el PROGRAMA DE FORMACIÓN “ENc_17024” en la ciudad de ALICANTE. El primero de los cursos del PROGRAMA DE FORMACIÓN o NIVEL I, “CURSO DE INICIACIÓN A LA VALORACIÓN INMOBILIARIA. PRINCIPIOS, MÉTODOS Y CRITERIOS” se realizará con la colaboración del COLEGIO OFICIAL DE APAREJADORES, ARQUITECTOS TÉCNICOS E INGENIEROS DE EDIFICACIÓN DE ALICANTE, en sus instalaciones, los próximos 27 y 28 DE OCTUBRE, con una carga lectiva de 15 horas.

Esperamos tu asistencia y tu colaboración futura.

+ Información

[:]

[:es]Librería Sisargas | trespes.arquitectos[:gl]Libraría Sisargas | trespes.arquitectos[:en]Sisargas Bookshop | trespes.arquitectos[:]

[:es]

Recibimos el encargo para diseñar el nuevo local de la Librería Sisargas  que se mudaba después de 14 años al lado del Campo de Marte.

Sisargas-Trespes-aamado_29

La librería Sisargas, asentada en el barrio de Montealto de A Coruña, quería minimizar las molestias del cambio de local apostando por el valor añadido del diseño.

Estaba en un bajo luminoso, en esquina, con grandes escaparates donde mostrar libros, discos y otros artículos. En el interior los muebles estructuraban el espacio y producían esquinas donde hojear los libros antes de la compra.

El nuevo local es, por contra, un local estrecho con un fondo de aproximadamente 20 m. Con luz en los dos extremos, con poco escaparate donde mostrar sus productos.

Se decide situar el punto de venta en el centro, junto con el aseo y un pequeño almacén, se formaliza mediante un arco que no toca la parece en uno extremo para hacer el ingreso y apoyar en las paredes a selección de libros para dejar el resto totalmente diáfano para disponer el mobiliario móvil.

Los muebles fijos se realizan mediante montantes de madera de ayús con entrepaños de tablero lacado, ya sean estanterías o no y desaparece cuando se quieren hacer veladuras. Las estanterías en el mueble situado al fondo, con orientación Sur, hacen de celosía para evitar la entrada directa de los rayos solares y la vista cara el patio de Quinteiro. Los móviles son piezas hexagonales de distintas alturas que pueden ser desde asientos a conformar una gran mesa expositiva de distintas alturas o configurar pequeños espacios expositivos. Las posibilidades son infinitas debido la capacidad de asociarse del hexágono.

La mesa para los actos es parte de un hexágono y las bancadas son los expositores tumbados.

Para ampliar las posibilidades expositivas del pequeño escaparate se diseña una celosía de cuatro hojas móviles que aumenta las posibilidades de configuración sin estrangular la entrada de luz.

El suelo se realiza con caucho deportivo de color gris que recuerda el cielo invernal gallego, el techo con “libros” colgados, pintados por la propiedad, parecen un mar fecundo, el mar de las Sisargas.

Obra: Librería Sisargas A Coruña
Autor: trespes.arquitectos [Carlos Mosquera, Alberte Pérez, Enrique Iglesias]
Localización: Rúa de San Roque 7. 15002, A Coruña, Galicia, España
Coordenadas: -Latitude: 43° 22′ 24″N -Longitud: 8° 23′ 51″W -Uso UTM: 29 -Coordenadas x: 548798m -Coordenadas y: 4802463m
Colaboradores: Alejandra García Macías (arquitecto)
Mobiliario: Lámparas de MV
Fotografías: Ana Amado
Año: 2014 – 2015
+ trespesarquitectos.com

[:gl]

Recibimos o encargo para deseñar o novo local da Libraría Sisargas que se mudaba despois de 14 anos a carón do Campo de Marte.

Sisargas-Trespes-aamado_29

A libraría, asentada no barrio de Montealto da Coruña, quería minimizar as molestias do cambio de local apostando polo valor engadido do deseño.

Estaba nun baixo luminoso, en esquina, con grandes escaparates onde amosar libros, discos e outros artigos. No interior os mobles estruturaban o espazo e producían recantos onde follear os libros antes da compra.

O novo local é, por contra, un local estreito cun fondo de aproximadamente 20 m. Con luz nos dous extremos, con pouco escaparate onde amosar os seus produtos.

Decídese situar o punto de venda no centro, xunto co aseo e un pequeno almacén, formalízase mediante un arco que non toca a parece nun extremo para facer o ingreso e apoiar nas paredes a selección de libros para deixar o resto totalmente diáfano para dispor o mobiliario móbil.

Os mobles fixos realízanse mediante montantes de madeira de ayús con entrepanos de taboleiro lacado, xa sexan andeis ou non e desaparece cando se queren facer veladuras. Os andeis no moble situado ao fondo, con orientación Sur, fan de celosía para evitar a entrada directa dos raios solares e a vista cara o patio de quinteiro. Os móbiles son pezas hexagonais de distintas alturas que poden ser dende asentos a conformar unha gran mesa expositiva de distintas alturas ou configurar pequenos espazos expositivos. As posibilidades son infinitas debido a capacidade de asociarse do hexágono.

A mesa para os actos é parte dun hexágono e as bancadas son os expositores tombados.

Para ampliar as posibilidades expositivas do pequeno escaparate deséñase unha celosía de catro follas móbiles que aumenta as posibilidades de configuración sen estrangular a entrada de luz.

O chan realízase con caucho deportivo de cor gris que lembra o ceo invernal galego, o teito con “libros” pendurados, pintados pola propiedade, semellan un mar fecundo, o mar das Sisargas.

Obra: Libraría Sisargas A Coruña
Autor: trespes.arquitectos [Carlos Mosquera, Alberte Pérez, Enrique Iglesias]
Emprazamento: Rúa de San Roque 7. 15002, A Coruña, Galicia, España
Coordenadas : -Latitude: 43° 22′ 24″N   -Lonxitude: 8° 23′ 51″W -Uso UTM: 29 -Coordenadas x: 548798m -Coordenadas y: 4802463m
Colaboradores: Alejandra García Macías (arquitecto)
Mobiliario: Lámpadas de MV
Fotografías: Ana Amado
Ano: 2014 – 2015
+ trespesarquitectos.com

[:en]

We receive the order to design the new place of the Sisargas Bookshop that was changing after 14 years next to Campo de Marte.

Sisargas-Trespes-aamado_29

The bookshop Sisargas, seated in Montealto’s neighborhood of A Coruña, wanted to minimize the inconveniences of the change of place betting for the added value of the design.

It was in under luminously, in corner, with big shop windows where to show books, discs and other articles. In the interior the furniture were structuring the space and were producing corners where to turn the pages of the books before the purchase.

The new place is, for against, a narrow place with a bottom of approximately 20 m. With light in both ends, with little shop window where to show his products.

It is decided to place the point of sale in the center, together with the bathroom and a small store, is formalized by means of an arch that does not touch it her seems in one extreme to do the revenue and to rest on the walls to selection of books to leave the totally diaphanous rest to arrange the mobile furniture.

The fixed furniture realize by means of amounts of wood of ayús with piers of board lacquer, already be racks or not and it disappears when they want to be done veladuras. The racks in the furniture placed to the bottom, with orientation South, do of lattice to avoid the direct entry of the solar beams and the expensive sight Quinteiro’s court. The mobiles are hexagonal pieces of different heights that can be from seats to shaping a great explanatory table of different heights or forming small explanatory spaces. The possibilities are infinite owed the aptitude to associate of the hexagon.

The table for the acts is a part of a hexagon and the benches are the knocked down exhibitors.

To extend the explanatory possibilities of the small shop window there is designed a lattice of four mobile leaves that increases the possibilities of configuration without strangling the entry of light.

The soil realizes with sports rubber of gray color that he remembers the winter Galician sky, the ceiling with hung «books» painted by the property, they look like a fecund sea, the sea of the Sisargas.

Work: Sisargas Bookshop A Coruña
Author: trespes.arquitectos [Carlos Mosquera, Alberte Pérez, Enrique Iglesias]
Location: Rúa de San Roque 7. 15002, A Coruña, Galicia, España
Coordinates: -Latitude: 43° 22′ 24″N -Latitude: 8° 23′ 51″W -Length UTM: 29 -Coordinate x: 548798m -Coordinate y: 4802463m
Collaborators: Alejandra García Macías (architect)
Furniture: Lamp by MV
Photography: Ana Amado
Year: 2014 – 2015
+ trespesarquitectos.com

[:]

[:es]3º Festival Internacional de Arquitectura[:gl]3º Festival Internacional de Arquitectura[:en]3º International Architecture Festival [:]

0

[:es]arq_logo2

3º Festival internacional de arquitectura.

ARQFESTIVAL 2016, EVENTO INTERNACIONAL DE ARQUITECTURA SE LLEVARÁ A CABO LOS DÍAS 13 Y 14 DE OCTUBRE EN EL TEATRO DIANA.

Guadalajara, México, tierra del reconocido arquitecto Luis Barragán, ganador del Premio Pritzker, es sede de la tercera edición de ArqFestival 2016.

El Festival incluye conferencias magistrales, presentaciones y proyectos innovadores de destacados despachos y arquitectos de renombre nacional e internacional.

El ciclo de conferencias abarca temas de Sustentabilidad, Diseño Urbano, Residencial, Corporativo, Hoteles de Playa, Deportiva, Museos, Paisajismo y Espacios Públicos.

ArqFestival 2016 dispone de tres zonas, Zona A: $1,950; Zona B: $1,699; y Zona C: $1,299, incluyen ocho Conferencias, Cóctel de bienvenida y Constancia de participación.

El panel de expertos estará integrado por 8 reconocidos arquitectos, entre ellos:

· Borja Navarro Ibáñez de Aldeoca (España). Arquitectura desplegada.

Arquitecto por la Universidad de Sevilla. En 2010 funda el estudio Bakpak, junto con José de la Peña Gómez Millán, José M. González Chamorro, José A. Pavón González y Myriam Rego Gómez. En 2015 baKpak y BOA fueron acreedores del 1º lugar en el Concurso para el diseño de un edificio de uso mixto en Guiyang, China.

· Octavio Mestre (España). Comercial y oficinas.

Arquitecto por la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de Barcelona, obtuvo la calificación Sobresaliente. Actualmente, es Director de Octavio Mestre Arquitectos; entre sus proyectos destacan el Restaurante Le Mex en España, la Sede Mutua Madrileña en Barcelona y El Palecete en Barcelona.

· Gloria Cabral (Portugal). Social.

Ejerce en sociedad en el Gabinete de Arquitectura, hoy integrado por Solano Benítez + Gloria Cabral + Solanito Benítez, con una estructura profesional que promueve la arquitectura desde la investigación en las áreas de diseño, construcción y educación. En 2014 fue elegida por el arquitecto suizo Peter Zumthor, Premio Pritzker 2009, en el marco del programa de Iniciativa Artística Rolex 2014-2015.

· Luis Pedra Silva (Portugal). Salud y oficinas.

En 2003 funda Pedra Silva Arquitectos, desde entonces es autor y gerente general de numerosos proyectos arquitectónicos, incluyendo edificios de salud, residencias, oficinas, edificios públicos y diseño urbano. Fue ganador del «Premio Verde GOOD DESIGN 2016» atribuido por The Chicago Athenaeum: Museo de Arquitectura y Diseño, proyecto de la Sede de Fraunhofer en Oporto.

· Diego González Alanis (México). Paisajismo.

Socio Fundador y Director General de Prohábitat Naturaleza Urbana, S. C. firma dedicada a la Arquitectura de Paisaje, Diseño arquitectónico y Diseño urbano. Miembro de la American Society of Landscape Architects y de la Sociedad de Paisajistas de México. Acreedores al primer lugar en la I y II Bienal de Arquitectura del Paisaje, por los proyectos del Centro de Ventas de Valle Poniente y por la Imagen Urbana de Residencial Cordillera.

· Isabel de la Mora (Londres). Trabajar, pensar y hacer.

Obtuvo el título de Arquitecta por la ETSAUN, Universidad de Navarra, donde también cursó el Postgrado Especialización en Paisaje y Medio Ambiente. Es Senior Architect en Piercy & Company, compañía recientemente galardonada con el RIBA National Award. Su experiencia incluye proyectos en Reino Unido, Alemania, Syria y Qatar.

· Andrés Madrid (México). Más allá de la estética.

Arquitecto por la Universidad de Guadalajara, cursó la Maestría en Arquitectura y Urbanismo en Londres. Desde 2007 se integró al equipo de Zaha Hadid Architects. Dentro de sus proyectos destacan, Valencia Parque Central en Valencia, España; Dongdaemun, diseño de parque y plaza en Seúl, Corea y The Circle en el aeropuerto de Zurich, Suiza.

· Agustín Pérez Torres (Estados Unidos/España). Inquilinos de la arquitectura.

Arquitecto por la ETSAM, desde 2011 trabaja en Nueva York como responsable de diseño en BIG / Bjarke Ingels Group, oficina en la que dirige varios proyectos en EE.UU. y Canadá.  Entre sus proyectos destacan el Museo de Londres, Estadio de los Redskins en Estados Unidos, Banco Nacional de Islandia Landsbanki y Omniyat Towers en Dubai.

Para mayor información envía un correo a alejandra@arqfestival.com y visita arqfestival.com[:gl]arq_logo2

3º Festival internacional de arquitectura.

ARQFESTIVAL 2016, EVENTO INTERNACIONAL DE ARQUITECTURA SE LLEVARÁ A CABO LOS DÍAS 13 Y 14 DE OCTUBRE EN EL TEATRO DIANA.

Guadalajara, México, tierra del reconocido arquitecto Luis Barragán, ganador del Premio Pritzker, es sede de la tercera edición de ArqFestival 2016.

El Festival incluye conferencias magistrales, presentaciones y proyectos innovadores de destacados despachos y arquitectos de renombre nacional e internacional.

El ciclo de conferencias abarca temas de Sustentabilidad, Diseño Urbano, Residencial, Corporativo, Hoteles de Playa, Deportiva, Museos, Paisajismo y Espacios Públicos.

ArqFestival 2016 dispone de tres zonas, Zona A: $1,950; Zona B: $1,699; y Zona C: $1,299, incluyen ocho Conferencias, Cóctel de bienvenida y Constancia de participación.

El panel de expertos estará integrado por 8 reconocidos arquitectos, entre ellos:

· Borja Navarro Ibáñez de Aldeoca (España). Arquitectura desplegada.

Arquitecto por la Universidad de Sevilla. En 2010 funda el estudio Bakpak, junto con José de la Peña Gómez Millán, José M. González Chamorro, José A. Pavón González y Myriam Rego Gómez. En 2015 baKpak y BOA fueron acreedores del 1º lugar en el Concurso para el diseño de un edificio de uso mixto en Guiyang, China.

· Octavio Mestre (España). Comercial y oficinas.

Arquitecto por la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de Barcelona, obtuvo la calificación Sobresaliente. Actualmente, es Director de Octavio Mestre Arquitectos; entre sus proyectos destacan el Restaurante Le Mex en España, la Sede Mutua Madrileña en Barcelona y El Palecete en Barcelona.

· Gloria Cabral (Portugal). Social.

Ejerce en sociedad en el Gabinete de Arquitectura, hoy integrado por Solano Benítez + Gloria Cabral + Solanito Benítez, con una estructura profesional que promueve la arquitectura desde la investigación en las áreas de diseño, construcción y educación. En 2014 fue elegida por el arquitecto suizo Peter Zumthor, Premio Pritzker 2009, en el marco del programa de Iniciativa Artística Rolex 2014-2015.

· Luis Pedra Silva (Portugal). Salud y oficinas.

En 2003 funda Pedra Silva Arquitectos, desde entonces es autor y gerente general de numerosos proyectos arquitectónicos, incluyendo edificios de salud, residencias, oficinas, edificios públicos y diseño urbano. Fue ganador del «Premio Verde GOOD DESIGN 2016» atribuido por The Chicago Athenaeum: Museo de Arquitectura y Diseño, proyecto de la Sede de Fraunhofer en Oporto.

· Diego González Alanis (México). Paisajismo.

Socio Fundador y Director General de Prohábitat Naturaleza Urbana, S. C. firma dedicada a la Arquitectura de Paisaje, Diseño arquitectónico y Diseño urbano. Miembro de la American Society of Landscape Architects y de la Sociedad de Paisajistas de México. Acreedores al primer lugar en la I y II Bienal de Arquitectura del Paisaje, por los proyectos del Centro de Ventas de Valle Poniente y por la Imagen Urbana de Residencial Cordillera.

· Isabel de la Mora (Londres). Trabajar, pensar y hacer.

Obtuvo el título de Arquitecta por la ETSAUN, Universidad de Navarra, donde también cursó el Postgrado Especialización en Paisaje y Medio Ambiente. Es Senior Architect en Piercy & Company, compañía recientemente galardonada con el RIBA National Award. Su experiencia incluye proyectos en Reino Unido, Alemania, Syria y Qatar.

· Andrés Madrid (México). Más allá de la estética.

Arquitecto por la Universidad de Guadalajara, cursó la Maestría en Arquitectura y Urbanismo en Londres. Desde 2007 se integró al equipo de Zaha Hadid Architects. Dentro de sus proyectos destacan, Valencia Parque Central en Valencia, España; Dongdaemun, diseño de parque y plaza en Seúl, Corea y The Circle en el aeropuerto de Zurich, Suiza.

· Agustín Pérez Torres (Estados Unidos/España). Inquilinos de la arquitectura.

Arquitecto por la ETSAM, desde 2011 trabaja en Nueva York como responsable de diseño en BIG / Bjarke Ingels Group, oficina en la que dirige varios proyectos en EE.UU. y Canadá. Entre sus proyectos destacan el Museo de Londres, Estadio de los Redskins en Estados Unidos, Banco Nacional de Islandia Landsbanki y Omniyat Towers en Dubai.

Para mayor información envía un correo a alejandra@arqfestival.com y visita arqfestival.com[:en]arq_logo2

3º Festival internacional de arquitectura.

ARQFESTIVAL 2016, EVENTO INTERNACIONAL DE ARQUITECTURA SE LLEVARÁ A CABO LOS DÍAS 13 Y 14 DE OCTUBRE EN EL TEATRO DIANA.

Guadalajara, México, tierra del reconocido arquitecto Luis Barragán, ganador del Premio Pritzker, es sede de la tercera edición de ArqFestival 2016.

El Festival incluye conferencias magistrales, presentaciones y proyectos innovadores de destacados despachos y arquitectos de renombre nacional e internacional.

El ciclo de conferencias abarca temas de Sustentabilidad, Diseño Urbano, Residencial, Corporativo, Hoteles de Playa, Deportiva, Museos, Paisajismo y Espacios Públicos.

ArqFestival 2016 dispone de tres zonas, Zona A: $1,950; Zona B: $1,699; y Zona C: $1,299, incluyen ocho Conferencias, Cóctel de bienvenida y Constancia de participación.

El panel de expertos estará integrado por 8 reconocidos arquitectos, entre ellos:

· Borja Navarro Ibáñez de Aldeoca (España). Arquitectura desplegada.

Arquitecto por la Universidad de Sevilla. En 2010 funda el estudio Bakpak, junto con José de la Peña Gómez Millán, José M. González Chamorro, José A. Pavón González y Myriam Rego Gómez. En 2015 baKpak y BOA fueron acreedores del 1º lugar en el Concurso para el diseño de un edificio de uso mixto en Guiyang, China.

· Octavio Mestre (España). Comercial y oficinas.

Arquitecto por la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de Barcelona, obtuvo la calificación Sobresaliente. Actualmente, es Director de Octavio Mestre Arquitectos; entre sus proyectos destacan el Restaurante Le Mex en España, la Sede Mutua Madrileña en Barcelona y El Palecete en Barcelona.

· Gloria Cabral (Portugal). Social.

Ejerce en sociedad en el Gabinete de Arquitectura, hoy integrado por Solano Benítez + Gloria Cabral + Solanito Benítez, con una estructura profesional que promueve la arquitectura desde la investigación en las áreas de diseño, construcción y educación. En 2014 fue elegida por el arquitecto suizo Peter Zumthor, Premio Pritzker 2009, en el marco del programa de Iniciativa Artística Rolex 2014-2015.

· Luis Pedra Silva (Portugal). Salud y oficinas.

En 2003 funda Pedra Silva Arquitectos, desde entonces es autor y gerente general de numerosos proyectos arquitectónicos, incluyendo edificios de salud, residencias, oficinas, edificios públicos y diseño urbano. Fue ganador del «Premio Verde GOOD DESIGN 2016» atribuido por The Chicago Athenaeum: Museo de Arquitectura y Diseño, proyecto de la Sede de Fraunhofer en Oporto.

· Diego González Alanis (México). Paisajismo.

Socio Fundador y Director General de Prohábitat Naturaleza Urbana, S. C. firma dedicada a la Arquitectura de Paisaje, Diseño arquitectónico y Diseño urbano. Miembro de la American Society of Landscape Architects y de la Sociedad de Paisajistas de México. Acreedores al primer lugar en la I y II Bienal de Arquitectura del Paisaje, por los proyectos del Centro de Ventas de Valle Poniente y por la Imagen Urbana de Residencial Cordillera.

· Isabel de la Mora (Londres). Trabajar, pensar y hacer.

Obtuvo el título de Arquitecta por la ETSAUN, Universidad de Navarra, donde también cursó el Postgrado Especialización en Paisaje y Medio Ambiente. Es Senior Architect en Piercy & Company, compañía recientemente galardonada con el RIBA National Award. Su experiencia incluye proyectos en Reino Unido, Alemania, Syria y Qatar.

· Andrés Madrid (México). Más allá de la estética.

Arquitecto por la Universidad de Guadalajara, cursó la Maestría en Arquitectura y Urbanismo en Londres. Desde 2007 se integró al equipo de Zaha Hadid Architects. Dentro de sus proyectos destacan, Valencia Parque Central en Valencia, España; Dongdaemun, diseño de parque y plaza en Seúl, Corea y The Circle en el aeropuerto de Zurich, Suiza.

· Agustín Pérez Torres (Estados Unidos/España). Inquilinos de la arquitectura.

Arquitecto por la ETSAM, desde 2011 trabaja en Nueva York como responsable de diseño en BIG / Bjarke Ingels Group, oficina en la que dirige varios proyectos en EE.UU. y Canadá. Entre sus proyectos destacan el Museo de Londres, Estadio de los Redskins en Estados Unidos, Banco Nacional de Islandia Landsbanki y Omniyat Towers en Dubai.

Para mayor información envía un correo a alejandra@arqfestival.com y visita arqfestival.com[:]

[:es]El ardor intelectual de Koolhaas | Marcelo Gardinetti[:gl]O ardor intelectual de Koolhaas | Marcelo Gardinetti[:en]Koolhaas’s intellectual ardor | Marcelo Gardinetti[:]

[:es]

Fotografía: Philippe Ruault
Fotografía: Philippe Ruault

El rasgo distintivo del pensamiento de Rem Koolhaas proviene de su convicción para proclamar la polifuncionalidad del hecho arquitectónico, una declaración que dogmatiza mediante la distribución de los elementos del programa en capas independientes pero que aseguran entre sí estrategias de reciprocidad.

Esta operación es el corolario de un profundo análisis del programa y del contexto social en el que va a desarrollarse, y fecunda en la definición de la forma arquitectónica, siempre influida por la formación cinéfila de Koolhaas.

La entidad así producida propone una arquitectura de sensaciones rápidas y de sorpresas que se revelan a cada paso, mediando formas abstractas que liberan el proyecto de cualquier cita lingüística.

Cuando Koolhaas fue convocado al concurso para la Casa de Música, focalizó su análisis en dos propósitos que terminaron por forjar el carácter del edificio. El primero era evitar que la forma de caja de zapatos de la sala, configuración que ofrece la mejor acústica, dominara el carácter de la obra. El segundo consistía en mutar el concepto de edificio público por el de edificio para el público, haciendo participe al transeúnte externo de la actividad que se desarrolla en su interior.

Casa Y2K
Casa Y2K

Para afrontar ambas cuestiones, apela a un concepto arquitectónico que había aplicado en otro programa y a otra escala, la casa Y2K. Se trata de un proyecto inconcluso para un cliente apegado al orden estricto, que exigía una sala de estar completamente liberada del resto de las actividades domésticas. Koolhaas respondió a esa demanda con el diseño de un cuerpo tridimensional de formas facetadas que atravesó de lado a lado con un túnel donde se desarrolla la vida social de la familia:

“todo lo que no era espacio central se convirtió en un elemento o un cuerpo en el que todos los órganos estaban en el exterior”. 1

Esa misma idea la despliega en el nuevo proyecto, pero a escala comunitaria: el “túnel” es ahora ocupado por la sala principal y en los espacios que la rodean ubica las áreas complementarias.

El terreno donde se implanta la Casa de Música está ubicado frente a una rotonda, entre el área histórica de la ciudad y un barrio de trabajadores. El edificio se emplaza en el centro del lote, aislado de los lados consolidados para exaltar la autonomía del volumen y romper la hegemonía de fachadas sobre la plaza. Su volumetría se asienta sobre una alfombra de baldosas de travertino que mediante acertadas ondulaciones oculta debajo todas las actividades existentes que se encuentran dispersas en la plaza: la parada de autobús, una cafetería y los accesos a las cocheras subterráneas.

Casa de Música
Casa de Música en Porto

El diseño de la Casa de Música muestra indicios de un proyecto de posguerra para un teatro en Dakar, de André Bloc y Claudio Parent, semejanza que se manifiesta en su sección de perfil irregular, y en la ruptura entre el espacio escénico y la sala. Sus formas facetadas sobresalen en los lados de manera desigual y visto desde distintos ángulos la figura parece carecer de equilibrio, pero frente a la plaza ofrece una fachada de aspecto formal y elegante que no contrasta en demasía con las otras edificaciones.

La cascara de hormigón blanco establece un punto de continuidad con las maneras abstractas del movimiento moderno, y fundamentalmente con la obra de Le Corbusier, un hecho que el propio Koolhaas manifiesta sin evasivas:

“como arquitecto me planteo si hay que romper con una línea de continuidad que viene del pasado, de la historia de la arquitectura, tanto de manera material como del concepto; si no hay que usar el hormigón o el acero porque lo utilizaba Mies van der Rohe. Me siento orgulloso de seguir esa continuidad con el pasado, además de aportar nuevas cosas a esa continuidad”. 2

La escalera exterior apura la llegada al vestíbulo, donde una abertura muestra una imagen dinámica de la ciudad. En ese espacio nace otra escalera que se desarrolla atendiendo un recorrido de funciones y espacios inesperados, una “aventura arquitectónica” en derredor de la forma estricta de la sala principal. En el ascenso surgen habitaciones para diferentes usos, terciando una secuencia que culmina en la sala de reuniones informales ubicada en la parte superior.

La sala principal
La sala principal de la Casa de Música en Porto | Fotografía: Philippe Ruault

En esta sala concurren dos acontecimientos arquitectónicos: un techo inclinado transparente ofrece una visión sesgada de la ciudad y el mar, y una terraza trapezoidal incrustada en un espacio sobrante de la envolvente sirve como expansión de la sala y mirador del paisaje urbano.

La sala principal determina el acontecimiento distintivo. Su carácter estricto revela una pureza inédita en el edificio. Los “telones” de vidrio ondulado en los extremos del “túnel”, revelan al exterior lo que acontece en la sala, y en el interior causan una sensación de levedad absoluta, mientras la ciudad se impregna en las ondulaciones del vidrio para manifestar una imagen distorsionada y poética.

Koolhaas agita el diseño con su energía intelectual y lo evoluciona en un elemento irreverente y sensorial, construyendo una grafía que exterioriza su rebeldía contra la pureza modernista. El recorrido interno es sometido a tensiones emocionales y sorpresas que se suceden una tras otra, hasta descansar en el espacio vigoroso de la sala, donde la simpleza de sus convenciones permite aliviar esas tensiones, mientras en los extremos del túnel se evoca la excitación de la ciudad como un telón animado que subyuga la escena.

Marcelo Gardinetti. Arquitecto
La Plata, Argentina. Julio 2016

Notas:

1 OMA, Memoria descriptiva del proyecto. Ferran Bono, Entrevista a Rem Koolhaas, El País, 28/10/2005.

2 Ibídem.

 [:gl]

Fotografía: Philippe Ruault
Fotografía: Philippe Ruault

O trazo distintivo do pensamento de Rem Koolhaas provén da súa convicción para proclamar a polifuncionalidad do feito arquitectónico, unha declaración que dogmatiza mediante a distribución dos elementos do programa en capas independentes pero que aseguran entre si estratexias de reciprocidad.

Esta operación é o corolario dunha profunda análise do programa e do contexto social no que vai desenvolverse, e fecunda na definición da forma arquitectónica, sempre influída pola formación cinéfila de Koolhaas.

A entidade así producida propón unha arquitectura de sensacións rápidas e de sorpresas que se revelan a cada paso, mediando formas abstractas que liberan o proxecto de calquera cita lingüística.

Cando Koolhaas foi convocado ao concurso para a Casa de Música, focalizou a súa análise en dous propósitos que terminaron por forxar o carácter do edificio. O primeiro era evitar que a forma de caixa de zapatos da sala, configuración que ofrece a mellor acústica, dominase o carácter da obra. O segundo consistía en mutar o concepto de edificio público polo de edificio para o público, facendo participe ao transeúnte externo da actividade que se desenvolve no seu interior.

Casa Y2K
Casa Y2K

Para afrontar ambas as cuestións, apela a un concepto arquitectónico que aplicara noutro programa e a outra escala, a casa E2K. Trátase dun proxecto inconcluso para un cliente apegado á orde estrita, que esixía unha sala de estar completamente liberada do resto das actividades domésticas. Koolhaas respondeu a esa demanda co deseño dun corpo tridimensional de formas facetadas que atravesou de lado a lado cun túnel onde se desenvolve a vida social da familia:

“todo o que non era espazo central converteuse nun elemento ou un corpo no que todos os órganos estaban no exterior”. 1

Esa mesma idea desprégaa no novo proxecto, pero a escala comunitaria: o túnel é agora ocupado pola sala principal e nos espazos que a rodean sitúa as áreas complementarias.

O terreo onde se implanta a Casa de Música está situado fronte a unha rotonda, entre a área histórica da cidade e un barrio de traballadores. O edificio emprázase no centro do lote, illado dos lados consolidados para exaltar a autonomía do volume e romper a hexemonía de fachadas sobre a praza. O seu volumetría aséntase sobre unha alfombra de baldosas de travertino que mediante acertadas ondulaciones oculta debaixo todas as actividades existentes que se atopan dispersas na praza: a parada de autobús, unha cafetería e os accesos ás cocheiras subterráneas.

Casa de Música
Casa de Música en Porto

O deseño da Casa de Música mostra indicios dun proxecto de posguerra para un teatro en Dakar, de André Bloc e Claudio Parent, semellanza que se manifesta na súa sección de perfil irregular, e na ruptura entre o espazo escénico e a sala. As súas formas facetadas sobresaen nos lados de maneira desigual e visto desde distintos ángulos a figura parece carecer de equilibrio, pero fronte á praza ofrece unha fachada de aspecto formal e elegante que non contrasta en demasía coas outras edificacións.

A cascara de formigón branco establece un punto de continuidade coas maneiras abstractas do movemento moderno, e fundamentalmente coa obra de Le Corbusier, un feito que o propio Koolhaas manifesta sen evasivas:

“como arquitecto expóñome se hai que romper cunha liña de continuidade que vén do pasado, da historia da arquitectura, tanto de maneira material u o aceiro porque o utilizaba Mies van der Rocomo do concepto; se non hai que usar o formigón ohe. Sinto orgulloso de seguir esa continuidade co pasado, ademais de achegar novas cousas a esa continuidade”. 2

A escaleira exterior apura a chegada ao vestíbulo, onde unha abertura mostra unha imaxe dinámica da cidade. Nese espazo nace outra escaleira que se desenvolve atendendo un percorrido de funcións e espazos inesperados, unha aventura arquitectónica” en derredor da forma estrita da sala principal. No ascenso xorden habitacións para diferentes usos, terciando unha secuencia que culmina na sala de reunións informais situada na parte superior.

La sala principal
A sala principal da Casa de Música en Porto | Fotografía: Philippe Ruault

Nesta sala concorren dous acontecementos arquitectónicos: un teito inclinado transparente ofrece unha visión nesgada da cidade e o mar, e unha terraza trapezoidal incrustada nun espazo sobrante da envolvente serve como expansión da sala e miradoiro da paisaxe urbana.

A sala principal determina o acontecemento distintivo. O seu carácter estrito revela unha pureza inédita no edificio. Os “panos” de vidro ondulado nos extremos do “túnel”, revelan ao exterior o que acontece na sala, e no interior causan unha sensación de levedad absoluta, mentres a cidade imprégnase nas ondulaciones do vidro para manifestar unha imaxe distorsionada e poética.

Koolhaas axita o deseño coa súa enerxía intelectual e evoluciónao nun elemento irreverente e sensorial, construíndo unha grafía que exterioriza a súa rebeldía contra a pureza modernista. O percorrido interno é sometido a tensións emocionais e sorpresas que se suceden unha tras outra, ata descansar no espazo vigoroso da sala, onde a simpleza das súas convencións permite aliviar esas tensións, mentres nos extremos do túnel evócase a excitación da cidade como un pano animado que subxuga a escena.

Marcelo Gardinetti. Arquitecto
La Plata, Argentina. Xullo 2016

Notas:

1 OMA, Memoria descriptiva do proxecto. Ferran Bono, Entrevista a Rem Koolhaas, El País, 28/10/2005.

2 Ibídem.

 [:en]

Fotografía: Philippe Ruault
Photography: Philippe Ruault

The distinctive feature of the thought of Rem Koolhaas comes from his conviction to proclaim the polyfunctionality of the architectural fact, a declaration that dogmatizes by means of the distribution of the elements of the program in independent caps but that they assure between yes strategies of reciprocity.

This operation is the corollary of a deep analysis of the program and of the social context in the one that is going to develop, and fertilizes in the definition of the architectural form, always influenced by the formation movie fan of Koolhaas.

The entity like that produced proposes an architecture of rapid sensations and of surprises that are revealed to every step, happening abstract forms that liberate the project of any linguistic appointment.

When Koolhaas was summoned for the contest for the Music House, it focused his analysis in two intentions that ended for forging the character of the building. The first one was to prevent that the form of box of shoes of the room, configuration that the best acoustic one offers, was dominating the character of the work. The second one was consisting of mutating the concept of public building for that of building for the public, doing inform the external transient of the activity who develops in his interior.

Casa Y2K
Y2K House

To confront both questions, it appeals to an architectural concept that it had applied in another program and to another scale, the Y2K house. It is a question of an incomplete project for a client attached to the strict order, that it was required a room of being completely liberated of the rest of the domestic activities. Koolhaas answered to this demand with the design of a three-dimensional body of forms facetadas that it crossed from side to side with a tunnel where the social life of the family develops:

“Everything what was not a central space turned into an element or a body in that all the organs were in the exterior”. 1

The same idea the despliega in the new project, but to community scale: the “tunnel” is occupied now by the principal room and in the spaces that surround it it locates the complementary areas.

The area where the Music House is implanted is located opposite to a rotunda, between the historical area of the city and a workers’ neighborhood. The building is located in the center of the lot, isolated of the sides consolidated to exalt the autonomy of the volume and to break the hegemony of fronts on the square. One agrees his volumetry on a carpet of tiles of travertino that by means of guessed right wavinesses conceals below all the existing activities that are dispersed in the square: the stop of bus, a cafeteria and the accesses to the underground bus depots.

Casa de Música
Musi House in Porto

The design of the House of Music shows indications of a project of postwar period for a theatre in Dakar, of André Bloc and Claudio Parent, similarity that demonstrates in his section of irregular profile, and in the break between the scenic space and the room. His forms facetadas stand out in the sides of a way unequal and I dress from different angles the figure it seems to lack balance, but opposite to the square it offers a front of formal and elegant aspect that does not contrast in excess with other buildings.

The rind of white concrete establishes a point of continuity with the abstract ways of the modern movement, and fundamentally with the work of Le Corbusier, a fact that the own Koolhaas demonstrates without evasions:

“like a architect I raise myself if it is necessary to break with a line of continuity that comes from the past, from the history of the architecture, both in a material way and from the concept; if it is not necessary to use the concrete or the steel because Mies van der Rohe was using it. I feel proud to follow this continuity with the past, beside contributing new things to this continuity”. 2

The exterior stairs purifies the arrival to the foyer, where an opening shows a dynamic image of the city. In this space there is born another stairs that develops attending to a tour of functions and unexpected spaces, a “architectural adventure” in contour of the strict form of the principal room. In the ascent rooms arise for different uses, terciando one sequences that it culminates in the room of informal meetings located in the top part.

La sala principal
The principal room of the Music House in Porto | Photography: Philippe Ruault

In this room two architectural events meet: a sloping transparent ceiling offers a vision slanted of the city and the sea, and a trapezoidal terrace lodged in a remaining space of the surrounding one serves as expansion of the room and viewing-point of the urban landscape.

The principal room determines the distinctive event. His strict character reveals an unpublished purity in the building. The “curtains” of glass waved in the ends of the “tunnel”, they reveal on the outside what happens in the room, and in the interior they cause a sensation of absolute levity, while the city is impregnated in the wavinesses of the glass to demonstrate a distorted and poetical image.

Koolhaas waves the design with his intellectual energy and evolves it in an irreverent and sensory element, constructing a grafía that expresses his rebelliousness against the modernist purity. The internal tour is submitted to emotional tensions and surprises that happen one after other one, up to resting in the vigorous space of the room, where the simplicity of his conventions allows to relieve these tensions, while in the ends of the tunnel the excitation of the city is evoked as an animated curtain that subdues the scene.

Marcelo Gardinetti. Architect
La Plata, Argentina. July 2016

Notes:

1 OMA, Memoria descriptiva del proyecto. Ferran Bono, Interview to Rem Koolhaas, El País, 28/10/2005.

2 Ibídem.

 [:]

[:es]La ciudad cautiva | Marc Chalamanch [:gl]A ciudade presa | Marc Chalamanch [:en]The captivates city | Marc Chalamanch [:]

[:es]

Berlin, 2013 | Fotografía Marc Chalamanch
Berlin, 2013 | Fotografía Marc Chalamanch

«La arquitectura, la ciudad, característica del movimiento moderno, se ha estructurado mayoritariamente en un explícito reflejo de las jerarquías económicas (producción y consumo) de la sociedad. Lo cual ha ocasionado que en gran parte de esa ciudad, vertebrada a partir de la Revolución Industrial, no haya lugar ni señas de identificación con nada que no corresponda al proyecto colectivo para la cual fue creada. Todos aquellos aspectos que tienen que ver con lo individual tan sólo se entienden si forman parte de la maquinaria y la estructura global. De este modo, la ordenación urbana sigue esquemas espaciales y simbólicos de acuerdo a unas ideas higienistas, utilitarios y ordenados, donde las entidades personales no poseen excesivo interés.» (pág. 100)

(…)

«Cada día resulta más evidente lo difícil que es escapar a la mirada controladora y a las redes de vigilancia, capaces de penetrar hasta el último rincón de la experiencia humana para saciar los deseos voyeristas de los vigilantes del orden. Resulta sorprendente cómo se está instaurando en la existencia cotidiana una «ecología del miedo» que justifica el control de cualquier acto y/o espacio por nimio o pequeño que éste sea.» (pág. 176)

«La ciudad cautiva, control y vigilancia en el espacio urbano» José Miguel G. Cortés

«Su tema era el ojo, el drama de mirar y ser mirado»

«Leviatán«, Paul Auster  (refiriéndose al álter ego de Sophie Calle, según explica el narrador).

«Cuando la ciudad cayó en el silencio, el ojo se convirtió en el principal órgano a través del cual las personas adquirían la mayoría de sus informaciones directas acerca de los desconocidos. ¿A qué tipo de información accede un ojo mirando alrededor? En tales condiciones, el ojo puede estar tentado a organizar su información acerca de los desconocidos de manera represiva… Examinando una escena compleja y no familiar, el ojo procura ordenar rápidamente lo que ve usando imágenes que corresponden a categorías simples y generales, extraídas de estereotipos sociales».

«La conciencia del ojo«, Richard Sennett (1991)

Time ask | banksy
Time ask | banksy

«Trazamos el mapa de los paisajes urbanos con lugares donde iré y lugares donde no iré (relatando) nuestras cartografías anuladas, nuestros temores.»

Dora Epstein

«El problema de los desaparecidos puede ser complejo y endemoniado. Puede en parte resolverse con un sistema nacional de vigilancia, que evitará la propagación de todo tipo de delincuencia; pero también impedirá que se pierdan todos aquellos que pretenden hacerlo; éste, quizás, es el precio que haya que pagar.»

Andrew O’Hagan

«Toda la urbanización está rodeada  por una alambrada dotada de alarmas eléctricas y de patrullas con perros guardianes. Sólo se podía entrar en la urbanización mediante cita previa, y cámaras de televisión dirigidas por control remoto recorrían las avenidas y los caminos de acceso.»

«Furia feroz» J.G. Ballard, pág. 23

«La fortificación encarna el gueto de la América actual, del mismo modo que las callejuelas traseras, las viviendas repletas de gente y la ausencia de zonas verdes definían los barrios pobres del siglo XIX. A los edificios les crecen garras y espinas, las entradas acumulan placas metálicas, los tejaos están cercaos con vallas y todas las oberturas adicionales se precintan para impedir el paso de la luz y la ventilación. En la primera planta no suele haber ventanas. Al contrario, están tapadas con ladrillos o encajadas entre bloques de vidrio. En las escuelas y autobuses, el plexiglás rayado y empañado desdibuja la vista exterior. La fortificación sigue avanzando y, al avanzar, los guetos pierden su coherencia. Los barrios son sustituidos por miscelánea fortuita de búnkeres aislados, estructuras cada vez más parecidas a cárceles o centrales eléctricas, con el interior efectivamente separado del exterior. En todas las ciudades del país asistimos a la solidificación física de un nuevo orden: paisajes urbanos tan amenazadores, tan alienantes, que no se tolerarían si estuvieran en un lugar donde no viven las comunidades pobres y minorías.»

«The New American Ghetto» Camilo José Vergara, 1995. pág. 82

«- Oiga, ¿me deja usted subir? – pregunta el hombre pelirrojo que lleva el volante.
– ¿Adónde va?
– No sé… bastante lejos.»

John Dos Passos

«Recientemente se ha llegado a la solución mucho más sofisticada de evaporar todo aquello que tradicionalmente se definía como espacio público. la discontinuidad espacial y el desdibujamiento de los límites, junto con la dispersión de los centros de producción industrial y de imágenes, son los rasgos de la sociedad postmoderna. La discontinuidad aparece como una disolución de los límites entre la vida privada y pública, una eliminación que, intencionalmente o no, permite un control social mayor, aunque éste es menos agresivo.»

«Si vivieras aquí» M. Rosler, en VVAA, Modos de hacer, 2001. pág. 179

La propia ciudad desaprovecha las potencialidades de sus ciudadanos por el miedo enfermizo de sus gestores a la ausencia de “su” control.  Es la cultura del miedo la que se utiliza para hacer desaparecer el espacio para lo común. Un miedo que crea una “ciudad cautiva” que necesita protegerse de unos conflictos que nacen de su propia desconfianza, de la mutua ignorancia, de los miedos aprendidos sobre un “otro” desconocido. De un miedo a unos perjuicios construidos sobre un imaginario de historias simplificadas.

Una ciudad que quiere olvidar o ignora que es en el espacio público donde se pueden producir los encuentros necesarios para romper todos los tabús adquiridos vive cautiva de sus miedos. A sabiendas que cuantas más barreras crea la ciudad, más atrapada en su propio miedo se encontrará. En el espacio público es donde podemos romper el miedo a conocer al otro. Sólo dando confianza a los ciudadanos encontraremos la ciudad capaz de afrontar cara a cara los problemas. Tenemos que potenciar la capacidad de la ciudad para ser autogestionada desde la colectividad y el respeto mutuo, y no desde el miedo creado por lo desconocido. Para eso es necesario desarrollar espacios para las oportunidades, las experiencias, las casualidades que permitan una mirada, una sonrisa, un “buenos días” que nos haga conocer y desde ahí respetar. Dejar de desconfiar en el ciudadano para darle la oportunidad de serlo.

Marc Chalamanch · Arquitecto
Barcelona. Octubre 2013

[:gl]

Berlin, 2013 | Fotografía Marc Chalamanch
Berlin, 2013 | Fotografía Marc Chalamanch

«La arquitectura, la ciudad, característica del movimiento moderno, se ha estructurado mayoritariamente en un explícito reflejo de las jerarquías económicas (producción y consumo) de la sociedad. Lo cual ha ocasionado que en gran parte de esa ciudad, vertebrada a partir de la Revolución Industrial, no haya lugar ni señas de identificación con nada que no corresponda al proyecto colectivo para la cual fue creada. Todos aquellos aspectos que tienen que ver con lo individual tan sólo se entienden si forman parte de la maquinaria y la estructura global. De este modo, la ordenación urbana sigue esquemas espaciales y simbólicos de acuerdo a unas ideas higienistas, utilitarios y ordenados, donde las entidades personales no poseen excesivo interés.» (pág. 100)

(…)

«Cada día resulta más evidente lo difícil que es escapar a la mirada controladora y a las redes de vigilancia, capaces de penetrar hasta el último rincón de la experiencia humana para saciar los deseos voyeristas de los vigilantes del orden. Resulta sorprendente cómo se está instaurando en la existencia cotidiana una «ecología del miedo» que justifica el control de cualquier acto y/o espacio por nimio o pequeño que éste sea.» (pág. 176)

«La ciudad cautiva, control y vigilancia en el espacio urbano» José Miguel G. Cortés

«Su tema era el ojo, el drama de mirar y ser mirado»

«Leviatán«, Paul Auster (refiriéndose al álter ego de Sophie Calle, según explica el narrador).

«Cuando la ciudad cayó en el silencio, el ojo se convirtió en el principal órgano a través del cual las personas adquirían la mayoría de sus informaciones directas acerca de los desconocidos. ¿A qué tipo de información accede un ojo mirando alrededor? En tales condiciones, el ojo puede estar tentado a organizar su información acerca de los desconocidos de manera represiva… Examinando una escena compleja y no familiar, el ojo procura ordenar rápidamente lo que ve usando imágenes que corresponden a categorías simples y generales, extraídas de estereotipos sociales».

«La conciencia del ojo«, Richard Sennett (1991)

Time ask | banksy
Time ask | banksy

«Trazamos el mapa de los paisajes urbanos con lugares donde iré y lugares donde no iré (relatando) nuestras cartografías anuladas, nuestros temores.»

Dora Epstein

«El problema de los desaparecidos puede ser complejo y endemoniado. Puede en parte resolverse con un sistema nacional de vigilancia, que evitará la propagación de todo tipo de delincuencia; pero también impedirá que se pierdan todos aquellos que pretenden hacerlo; éste, quizás, es el precio que haya que pagar.»

Andrew O’Hagan

«Toda la urbanización está rodeada por una alambrada dotada de alarmas eléctricas y de patrullas con perros guardianes. Sólo se podía entrar en la urbanización mediante cita previa, y cámaras de televisión dirigidas por control remoto recorrían las avenidas y los caminos de acceso.»

«Furia feroz» J.G. Ballard, pág. 23

«La fortificación encarna el gueto de la América actual, del mismo modo que las callejuelas traseras, las viviendas repletas de gente y la ausencia de zonas verdes definían los barrios pobres del siglo XIX. A los edificios les crecen garras y espinas, las entradas acumulan placas metálicas, los tejaos están cercaos con vallas y todas las oberturas adicionales se precintan para impedir el paso de la luz y la ventilación. En la primera planta no suele haber ventanas. Al contrario, están tapadas con ladrillos o encajadas entre bloques de vidrio. En las escuelas y autobuses, el plexiglás rayado y empañado desdibuja la vista exterior. La fortificación sigue avanzando y, al avanzar, los guetos pierden su coherencia. Los barrios son sustituidos por miscelánea fortuita de búnkeres aislados, estructuras cada vez más parecidas a cárceles o centrales eléctricas, con el interior efectivamente separado del exterior. En todas las ciudades del país asistimos a la solidificación física de un nuevo orden: paisajes urbanos tan amenazadores, tan alienantes, que no se tolerarían si estuvieran en un lugar donde no viven las comunidades pobres y minorías.»

«The New American Ghetto» Camilo José Vergara, 1995. pág. 82

«- Oiga, ¿me deja usted subir? – pregunta el hombre pelirrojo que lleva el volante.
– ¿Adónde va?
– No sé… bastante lejos.»

John Dos Passos

«Recientemente se ha llegado a la solución mucho más sofisticada de evaporar todo aquello que tradicionalmente se definía como espacio público. la discontinuidad espacial y el desdibujamiento de los límites, junto con la dispersión de los centros de producción industrial y de imágenes, son los rasgos de la sociedad postmoderna. La discontinuidad aparece como una disolución de los límites entre la vida privada y pública, una eliminación que, intencionalmente o no, permite un control social mayor, aunque éste es menos agresivo.»

«Si vivieras aquí» M. Rosler, en VVAA, Modos de hacer, 2001. pág. 179

La propia ciudad desaprovecha las potencialidades de sus ciudadanos por el miedo enfermizo de sus gestores a la ausencia de “su” control. Es la cultura del miedo la que se utiliza para hacer desaparecer el espacio para lo común. Un miedo que crea una “ciudad cautiva” que necesita protegerse de unos conflictos que nacen de su propia desconfianza, de la mutua ignorancia, de los miedos aprendidos sobre un “otro” desconocido. De un miedo a unos perjuicios construidos sobre un imaginario de historias simplificadas.

Una ciudad que quiere olvidar o ignora que es en el espacio público donde se pueden producir los encuentros necesarios para romper todos los tabús adquiridos vive cautiva de sus miedos. A sabiendas que cuantas más barreras crea la ciudad, más atrapada en su propio miedo se encontrará. En el espacio público es donde podemos romper el miedo a conocer al otro. Sólo dando confianza a los ciudadanos encontraremos la ciudad capaz de afrontar cara a cara los problemas. Tenemos que potenciar la capacidad de la ciudad para ser autogestionada desde la colectividad y el respeto mutuo, y no desde el miedo creado por lo desconocido. Para eso es necesario desarrollar espacios para las oportunidades, las experiencias, las casualidades que permitan una mirada, una sonrisa, un “buenos días” que nos haga conocer y desde ahí respetar. Dejar de desconfiar en el ciudadano para darle la oportunidad de serlo.

Marc Chalamanch · Arquitecto
Barcelona. Octubre 2013

[:en]

Berlin, 2013 | Fotografía Marc Chalamanch
Berlin, 2013 | Fotografía Marc Chalamanch

«La arquitectura, la ciudad, característica del movimiento moderno, se ha estructurado mayoritariamente en un explícito reflejo de las jerarquías económicas (producción y consumo) de la sociedad. Lo cual ha ocasionado que en gran parte de esa ciudad, vertebrada a partir de la Revolución Industrial, no haya lugar ni señas de identificación con nada que no corresponda al proyecto colectivo para la cual fue creada. Todos aquellos aspectos que tienen que ver con lo individual tan sólo se entienden si forman parte de la maquinaria y la estructura global. De este modo, la ordenación urbana sigue esquemas espaciales y simbólicos de acuerdo a unas ideas higienistas, utilitarios y ordenados, donde las entidades personales no poseen excesivo interés.» (pág. 100)

(…)

«Cada día resulta más evidente lo difícil que es escapar a la mirada controladora y a las redes de vigilancia, capaces de penetrar hasta el último rincón de la experiencia humana para saciar los deseos voyeristas de los vigilantes del orden. Resulta sorprendente cómo se está instaurando en la existencia cotidiana una «ecología del miedo» que justifica el control de cualquier acto y/o espacio por nimio o pequeño que éste sea.» (pág. 176)

«La ciudad cautiva, control y vigilancia en el espacio urbano» José Miguel G. Cortés

«Su tema era el ojo, el drama de mirar y ser mirado»

«Leviatán«, Paul Auster (refiriéndose al álter ego de Sophie Calle, según explica el narrador).

«Cuando la ciudad cayó en el silencio, el ojo se convirtió en el principal órgano a través del cual las personas adquirían la mayoría de sus informaciones directas acerca de los desconocidos. ¿A qué tipo de información accede un ojo mirando alrededor? En tales condiciones, el ojo puede estar tentado a organizar su información acerca de los desconocidos de manera represiva… Examinando una escena compleja y no familiar, el ojo procura ordenar rápidamente lo que ve usando imágenes que corresponden a categorías simples y generales, extraídas de estereotipos sociales».

«La conciencia del ojo«, Richard Sennett (1991)

Time ask | banksy
Time ask | banksy

«Trazamos el mapa de los paisajes urbanos con lugares donde iré y lugares donde no iré (relatando) nuestras cartografías anuladas, nuestros temores.»

Dora Epstein

«El problema de los desaparecidos puede ser complejo y endemoniado. Puede en parte resolverse con un sistema nacional de vigilancia, que evitará la propagación de todo tipo de delincuencia; pero también impedirá que se pierdan todos aquellos que pretenden hacerlo; éste, quizás, es el precio que haya que pagar.»

Andrew O’Hagan

«Toda la urbanización está rodeada por una alambrada dotada de alarmas eléctricas y de patrullas con perros guardianes. Sólo se podía entrar en la urbanización mediante cita previa, y cámaras de televisión dirigidas por control remoto recorrían las avenidas y los caminos de acceso.»

«Furia feroz» J.G. Ballard, pág. 23

«La fortificación encarna el gueto de la América actual, del mismo modo que las callejuelas traseras, las viviendas repletas de gente y la ausencia de zonas verdes definían los barrios pobres del siglo XIX. A los edificios les crecen garras y espinas, las entradas acumulan placas metálicas, los tejaos están cercaos con vallas y todas las oberturas adicionales se precintan para impedir el paso de la luz y la ventilación. En la primera planta no suele haber ventanas. Al contrario, están tapadas con ladrillos o encajadas entre bloques de vidrio. En las escuelas y autobuses, el plexiglás rayado y empañado desdibuja la vista exterior. La fortificación sigue avanzando y, al avanzar, los guetos pierden su coherencia. Los barrios son sustituidos por miscelánea fortuita de búnkeres aislados, estructuras cada vez más parecidas a cárceles o centrales eléctricas, con el interior efectivamente separado del exterior. En todas las ciudades del país asistimos a la solidificación física de un nuevo orden: paisajes urbanos tan amenazadores, tan alienantes, que no se tolerarían si estuvieran en un lugar donde no viven las comunidades pobres y minorías.»

«The New American Ghetto» Camilo José Vergara, 1995. pág. 82

«- Oiga, ¿me deja usted subir? – pregunta el hombre pelirrojo que lleva el volante.
– ¿Adónde va?
– No sé… bastante lejos.»

John Dos Passos

«Recientemente se ha llegado a la solución mucho más sofisticada de evaporar todo aquello que tradicionalmente se definía como espacio público. la discontinuidad espacial y el desdibujamiento de los límites, junto con la dispersión de los centros de producción industrial y de imágenes, son los rasgos de la sociedad postmoderna. La discontinuidad aparece como una disolución de los límites entre la vida privada y pública, una eliminación que, intencionalmente o no, permite un control social mayor, aunque éste es menos agresivo.»

«Si vivieras aquí» M. Rosler, en VVAA, Modos de hacer, 2001. pág. 179

La propia ciudad desaprovecha las potencialidades de sus ciudadanos por el miedo enfermizo de sus gestores a la ausencia de “su” control. Es la cultura del miedo la que se utiliza para hacer desaparecer el espacio para lo común. Un miedo que crea una “ciudad cautiva” que necesita protegerse de unos conflictos que nacen de su propia desconfianza, de la mutua ignorancia, de los miedos aprendidos sobre un “otro” desconocido. De un miedo a unos perjuicios construidos sobre un imaginario de historias simplificadas.

Una ciudad que quiere olvidar o ignora que es en el espacio público donde se pueden producir los encuentros necesarios para romper todos los tabús adquiridos vive cautiva de sus miedos. A sabiendas que cuantas más barreras crea la ciudad, más atrapada en su propio miedo se encontrará. En el espacio público es donde podemos romper el miedo a conocer al otro. Sólo dando confianza a los ciudadanos encontraremos la ciudad capaz de afrontar cara a cara los problemas. Tenemos que potenciar la capacidad de la ciudad para ser autogestionada desde la colectividad y el respeto mutuo, y no desde el miedo creado por lo desconocido. Para eso es necesario desarrollar espacios para las oportunidades, las experiencias, las casualidades que permitan una mirada, una sonrisa, un “buenos días” que nos haga conocer y desde ahí respetar. Dejar de desconfiar en el ciudadano para darle la oportunidad de serlo.

Marc Chalamanch · Arquitecto
Barcelona. Octubre 2013

[:]

[:es]Klaus: arquitectura, cómic y crítica (II)[:gl]Klaus: arquitectura, cómic e crítica (II)[:en]Klaus: Architecture, cómic and critique (II)[:]

Retomamos la charla que comenzamos hace unos días con Klaus, esperamos que disfruten tanto como lo hemos hecho nosotros.

[:es]Klaus: arquitectura, cómic y crítica (I)[:gl]Klaus: arquitectura, cómic e crítica (I)[:en]Klaus: architecture, cómic and critique (I)[:]

Klaus, caricaturizándose junto al resto de colaboradores del número en el índice de contenidos de PRAXIS #14: True Stories (2014).
Klaus, caricaturizándose junto al resto de colaboradores del número en el índice de contenidos de PRAXIS #14: True Stories (2014).

De todos modos, al margen de lo humorístico, en muchas de ellas reflexionas sobre diferentes temas, ¿podríamos decir que realizas crítica de arquitectura?

Lo malo de la polisemia es que no te deja más opción que contestar a todo que sí. ¿Mis viñetas hacen crítica de arquitectura? Critican aspectos de la profesión, de los arquitectos y de las obras, pero, ¿es esto crítica? Entiendo que no, en el sentido de que no construyen un discurso articulado, ni pretenden extraer unas conclusiones útiles. Son más cínicas que críticas, en realidad. Hacen parodia, sátira, sarcasmo (dependiendo del nivel de mi mal humor), se recrean en exagerar los aspectos más discutibles y atacarlos sin piedad. Con esto no quiero decir que no tengan ningún valor (aunque lo piense). El humor puede ser catártico, pero también creativo: te obliga a pensar cómo darle la vuelta a todo, y al hacerlo descubres nuevos puntos de vista, a veces descabellados, que pueden dar lugar a lecturas interesantes -por escoradas. De todo esto hablamos Jiménez [Lai], Brendan Cormier y yo en una conversación que apareció en un número de Volume dedicado a la crítica [Volume nº 36, ‘Ways to be Critical’; la conversación puede leerse íntegramente en inglés aquí].

Sí que me acerco más a la crítica en los textos que publico bajo seudónimo, como la sección ‘Arquinoir’ que llevo haciendo regularmente desde 2014 para la revista Arquine, aunque sigue teniendo una componente, o al menos un tono, ligeramente humorístico, pese a lo indigesto de muchas de las oscuras referencias arquitectónicas que manejan.

Algunas de las viñetas a página completa que acompañan de la columna ‘Arquinoir’, escrita por Klaus en la revista Arquine (2014-2016).

Esto es otra cosa que quería preguntarte: En un principio, creaste el seudónimo ‘Klaus’ para separar tus ‘devaneos’ gráficos de tus actividades profesionales o académicas, que firmas con tu verdadero nombre. Pero a partir de un determinado momento, comienzas a publicar textos firmados como Klaus, como el texto para el libro ‘Densidades’. ¿Por qué esta duplicidad?

Creo que la primera vez que firmé un texto como Klaus fue en el primer número de la revista neoyorkina Clog, dedicado a Bjarke Ingels, y fue por una razón muy prosaica. Me escribieron para pedirme un dibujo y no tenía tiempo de hacerlo, así que les ofrecí escribir un texto corto sobre Yes is More en su lugar. Les pareció bien, y así lo hice, en esta ocasión y en otras posteriores. El texto publicado en Densidades, ‘CompaCity’, que es un breve acercamiento al tratamiento de la congestión urbana en la ciencia ficción -sobre todo literaria- era en realidad una de mis columnas para Arquinoir con mayor extensión de lo habitual. Lo que ocurrió es que, sin yo saberlo, decidieron incluirlo en aquel libro. Si me llegan a decir que iba a estar flanqueado por Saskia Sassen y Pier Vittorio Aureli, entre otros, lo habría escrito con algo más de cuidado. En el caso de ‘Iconic On’ (Studio, 2012), el artículo sobre el concurso para la Zona Cero, sí que se trata de un más cercano a lo estrictamente académico que podría haber firmado con mi nombre, pero había contactado con ellos para publicar -como Klaus- la ilustración con la que se abre, y acabó firmado por Klaus. El texto pretendía ser un mero añadido para acompañarla, pero se me escapó un poco de las manos. En otros casos, como ‘But Today We Collect Gags (The Importance of the Way Stories are Being Told, 2012), provenía de una intervención en el festival Eme3 [ver una reseña en Domus], así que tenía que estar firmado por Klaus, aunque realmente se superpone con los temas sobre los que escribo en mi vida real.

En cualquier caso, pese a las inevitables superposiciones temáticas y -obviamente- de puntos de vista, mantengo esta duplicidad porque resulta muy liberadora. No escribo de la misma forma cuando lo hago como Klaus que cuando firmo con mi nombre. Cada uno tiene su propia voz, y aunque pueda parecer esquizofrénico (quizás lo sea realmente), me resulta muy liberador. Los textos de Klaus se escriben solos.

Resulta un poco paradójico que crearas el pseudónimo para evitar que afectara a tu producción ‘seria’, y en realidad te sirva de llave de acceso a entornos más o menos académicos.

Sí, es cierto. Resulta un tanto kafkiano, en ocasiones. Los pseudónimos tienen una especie de ‘valor de marca’ que les confiere un cierto appeal. Esta es una de las razones de que lo siga usando.

¿En qué medios se han publicado tus viñetas? Klaustoon nació como un blog. ¿Lo entiendes como una propuesta fundamentalmente ligada a lo digital?

Mmm… no, no necesariamente. Es cierto que ‘Klaustoon’, como tal, nació como una propuesta digital, primero en la desaparecida revista Trays [Revista digital editada por los alumnos del GSD], y luego en el blog. Pero las primeras tiras que hice, las de ‘Corbu’, se publicaron únicamente en papel. La razón de publicarlo online cuando lo retomé fue puramente logística, y de simple pereza. No me apetecía ir tocando la puerta de diferentes medios impresos hasta conseguir publicarlo en papel. Internet era más rápido, más fácil, me daba más libertad, y tenía un público potencial más amplio. Pero yo en realidad soy un fetichista del papel. No me malinterpretes: mis lecturas diarias son fundamentalmente online, pero paso varias horas semanales en librerías. Crecí rodeado de libros, y así sigo.

Tampoco saco excesivo partido de las posibilidades de lo digital en mis tiras. Desde un punto de vista teórico, me interesan mucho las posibilidades narrativas y expresivas que tiene el cómic digital, y que lleva explorando Scott McCloud desde finales de los 90. Pero lo que yo hago sigue estando pensado desde los mismos parámetros de hace un siglo. Lo único en lo que ha influido el medio ha sido que la inmediatez de publicación y difusión ha dirigido un poco la temática hacia una actualidad que de otro modo no habría tratado. Pero esto también ocurre con las caricaturas editoriales de los periódicos.

Dos de las viñetas publicadas en The New City Reader: '(Un)Real Estate' (The NCR: Real Estate, Noviembre de 2010), y la perteneciente al número de presentación (Editorial, Octubre 2010), reutilizada como cartel de una de las exposiciones dedicadas a Klaus.
Dos de las viñetas publicadas en The New City Reader: ‘(Un)Real Estate’ (The NCR: Real Estate, Noviembre de 2010), y la perteneciente al número de presentación (Editorial, Octubre 2010), reutilizada como cartel de una de las exposiciones dedicadas a Klaus.

¿En qué medios has publicado?

Lo primero que publiqué de manera continua fueron las caricaturas editoriales del periódico ‘The New City Reader’, un proyecto ideado por Kazys Varnelis y Joseph Grima para el New Museum de Nueva York que fue francamente interesante. Tras eso, mis colaboraciones más sostenidas han sido con la serie de monografías Clog, y, en los últimos años, con las revistas Uncube (digital), Arquine y A10, para las que he estado realizando series independientes los últimos años. Aparte de eso, dibujos y textos míos han aparecido puntualmente en Aequus, Architectural Review, Arqa, eVolo, (In)forma, Clog, Conditions Harvard Design Magazine, Harvard satyrical Press, MAS Context, STUDIO, PRAXIS, Project International, Volume, así como en diferentes libros. En el caso de MAS Context, además, colaboré como editor invitado en un número especial sobre arquitectura y narrativa.

La serie 'Numerus Klausus', (28 entregas, Uncube, 2013-2016) comenzó como comentario de la actualidad arquitectónica del momento, seleccionada de acuerdo con la temática de cada número de la revista. La entrega XXV, 'Another Brick in the World', aprovechaba el lema, 'bricks', para hacer referencia a la 'crisis del ladrillo' en España. "LA editora me escribió para decirme que nadie lo había entendido", comenta Klaus.
La serie ‘Numerus Klausus’, (28 entregas, Uncube, 2013-2016) comenzó como comentario de la actualidad arquitectónica del momento, seleccionada de acuerdo con la temática de cada número de la revista. La entrega XXV, ‘Another Brick in the World’, aprovechaba el lema, ‘bricks’, para hacer referencia a la ‘crisis del ladrillo’ en España. «La editora me escribió para decirme que nadie lo había entendido», comenta Klaus.

Y, volviendo al tema de los arquitectos estrella. ¿Cómo encajan en este discurso tan crítico las caricaturas de esta joven generación de estrellas que has ido publicando en la revista A10? Acabáis de recopilarlas en un libro, ¿verdad?

Sí, desde el primer momento en que Indira [Van’t Klooster, editora de A10] me escribió proponiéndomelo, le comenté que me sentía un poco fuera de mi elemento haciendo unas caricaturas ‘ad maiorem gloriam’ de una serie de arquitectos que representan el futuro de esto de lo que llevo años haciendo mofa y, a veces, crítica muy directa -y ácida. A eso se sumaba que no me siento nada cómodo dibujando caricaturas. La gente tiende a asumir que, porque me gusta hacer humor gráfico, dibujar caricaturas de personas es como una segunda naturaleza. Y no. La caricatura es una disciplina en sí misma que no es la mía. Al final, me lo tomé como un trabajo de ilustración, que me interesaba porque me ofrecía la oportunidad de hacer una serie con una identidad gráfica común. En general, soy bastante anárquico, y utilizo formatos diferentes para cada viñeta, lo que dificulta recopilarlas. Por otra parte, con estas ilustraciones descubrí a algunos profesionales que sí que me interesan. Y si así consigo apoyar el status de estrellas de algunos de ellos, me aseguro seguir teniendo material para criticar de aquí a veinte años…

Y luego está, claro, que soy muy fácil de convencer a cambio de dinero. El libro, ‘Forty & Famous’ aún se puede adquirir a través de Indira (@IndiraS), por cierto (cierro cuña publicitaria).

Algunas páginas del libro ‘Forty and Famous’ (Amilcar Publishers, Mayo de 2016), que recopila las entrevistas e ilustraciones publicadas en la sección ‘Interchange’ de la revista A10 entre 2013 y 2016.

Al hilo de lo que comentabas antes sobre la crítica, es casi ineludible plantearte la siguiente pregunta: ¿crees que la crítica de arquitectura ha muerto?

No, no entiendo este empeño en que nos encontramos en un momento post-crítico. Me parece una afirmación un poco snob. Sí que creo que hay que diferenciar crítica de opinión. La facilidad del acceso a la información, y por tanto a la diseminación del pensamiento propio (y uso este último término con mucha generosidad) hace que haya una sobreabundancia de ‘ruido’. Pero sigue habiendo crítica, muy buena y en muchos lugares a los que ahora podemos acceder. La crítica no ha muerto como no ha muerto el rock.

Hace unas semanas, Santiago de Molina escribía sobre “vivir sin maestros”, ¿podrías radiografiar el panorama actual de la arquitectura española? ¿Y mundial?

Hay tanto que matizaría en ese artículo -sobre el concepto de ‘monumento’, sobre el de ‘maestro’, sobre lo que es una obra menor… que casi necesitaría otra entrevista entera para explicarme. Sobre el panorama actual de la arquitectura… uf. El caso español se me escapa, me temo. No sigo demasiado lo que está haciendo. Y, en cualquier caso, yo a lo que me dedico es a lo intrascendente, lo anecdótico… me siento incapaz de pintar una imagen global, más allá de creer que la arquitectura en general se encuentra inmersa en una crisis de identidad, atrapada entre el recuerdo de lo que ha sido y un futuro que no termina de vislumbrar -o de asumir. Creo que la visión del arquitecto como un hombre del Renacimiento, que lo mismo diseña un edificio que una ciudad, pinta un cuadro, escribe un libro, o monta una exposición es muy atractiva. Pero su tiempo pasó, y creo que la arquitectura debería comenzar a aceptar que la crisis en la que está inmersa no es únicamente producto de la crisis económica, sino algo más profundo: llevamos más de treinta años postergando una reformulación de la profesión que es inevitable, pero que nos negamos a aceptar. Y mirando para otro lado, lo único que hacemos es perder un tiempo estupendo que podríamos estar invirtiendo en reinventar la disciplina… y la educación.

Y ahora, pasemos a algo totalmente diferente…

'The Importance of the Way Stories are Being Told'. Ilustración para el cartel del evento 'MAS Context: Analog', en la Chicago Design Week de 2012 (Octubre 2012).
‘The Importance of the Way Stories are Being Told’. Ilustración para el cartel del evento ‘MAS Context: Analog’, en la Chicago Design Week de 2012 (Octubre 2012).

La arquitectura, tiene abiertos muchos frentes de batalla (LSP, Bolonia, paro, precariedad laboral, COAs, ETSAs, emigración, comunicación, etc), ¿no serán demasiados para la polarización existente dentro de la misma?

No, no me lo parece. Para empezar, porque son personas diferentes las que se baten en cada uno de estos frentes. Tendemos a pensar en ‘La Arquitectura’ como si fuese un ente, autónomo, y homogéneo, y lo cierto es que no lo es. Lo que llamamos arquitectura es en realidad un sumatorio de muchas cosas diversas, tanto en la profesión como en la disciplina. Y creo que en entender esto está la clave para mirar al futuro sin excesiva ansiedad.

¿Cómo ves el futuro de la arquitectura?

Como observador exterior, interesante; menos snob de lo que ha sido históricamente, aunque seguro que conserva oportunidades para el sarcasmo.

¿Qué opinas de los arquitectos que emprenden en nuevos campos?

Me parece inevitable, y no sólo (objeción de conciencia contra la RAE) por una cuestión tan prosaica como la tan cacareada crisis económica -y de la profesión, insisto-, sino por la propia realidad del material humano de que se compone el colectivo: Como comentaba el junio pasado, (también aquí) y también un poco más arriba, las escuelas de arquitectura se nutren de estudiantes con un rango de intereses muy amplio que tiene que ver históricamente con las capacidades básicas que se requerían (ejemplificadas en la dicotomía dibujo / matemáticas). Se busca un perfil interesado en las ciencias, pero con una determinada sensibilidad creativa. Esta mezcla -o esta amplitud- hace que haya un rango de perfiles muy amplio que se interesen por los estudios de arquitectura, ya que parecen ofrecer unas posibilidades de desarrollo muy amplias. Por ello, el hecho de que los arquitectos emprendan en campos periféricos, o sólo tangencialmente relacionados con la profesión tal y como ha sido entendida tradicionalmente no me parece sino natural. Inevitable, diría.

La visión de Klaus sobre la educación universitaria en arquitectura, en Uncube nº 26: 'School's Out'. Numerus Klausus #XIX: We don't need no education (Not this one, no...). Septiembre de 2014.
La visión de Klaus sobre la educación universitaria en arquitectura, en Uncube nº 26: ‘School’s Out’. Numerus Klausus #XIX: We don’t need no education (Not this one, no…). Septiembre de 2014.

¿Qué proyectos de futuro le esperan a Klaus? ¿Queda Klaus para rato?

Lo segundo depende un poco del día en que me lo preguntes, pero en principio, aún no hay fecha de caducidad prevista. Con respecto al futuro inmediato, quisiera tratar de sacar adelante una exposición monográfica y una publicación de lo que he hecho en estos diez años. También me gustaría publicar un recopilatorio con todas las viñetas de ‘Numerus Klausus’ que publiqué en Uncube. Creo que sería un merecido tributo a la revista, que habría merecido mejor suerte. Aparte de eso, sigo acumulando ideas de proyectos que me encantaría llevar a cabo, pero para las que seguramente nunca sacaré tiempo. Por ahora, voy a intentar obligarme a utilizar todo el material que he producido para hacer otra cosa, que es algo que siempre me da mucha pereza.

Para acabar, ¿qué le aconsejas a los actuales estudiantes y futuros profesionales de arquitectura?

Que se tomen el trabajo muy en serio, y muy poco a sí mismos.

Primera tira de 'El Corbu' (c2004). Publicado en la revista Aequus (2005)

Primera tira de 'El Corbu' (c2004). Publicado en la revista Aequus (2005) EC-2bn
Primera tira de ‘El Corbu’ (c2004). Publicado en la revista Aequus (2005)

Klaus: arquitectura, cómic y crítica | Klaus
Agosto 2016

Entrevista realizada por Ana Barreiro Blanco y Alberto Alonso Oro. Agradecer a Koldo su tiempo y predisposición con este pequeño espacio.

Otras entrevistas con el autor: La viga en el ojo (2014), Caricature, Hyperbole and the Politics of the Cartoon (2013), Cartooning Architecture and Other Issues (2013), The (not so) fine line (2016).

[:es]Casa CH_V | Aguilera Guerrero Arquitectos[:gl]Casa CH_V | Aguilera Guerrero Arquitectos[:en]CH_V House | Aguilera Guerrero Arquitectos[:]

[:es]

Re – Pensar la memoria.

La oportunidad que nos brinda VEREDES de publicar la casa CH_V en su web, nos ha hecho plantearnos la posibilidad de re-escribir la memoria inicial como ejercicio de revisión de aquellos conceptos que sirvieron de base a nuestra reflexión arquitectónica en la concepción de esta casa.

El paso de tiempo en arquitectura depura responsabilidades y evidencia carencias y/o aciertos y en un tema tan tratado y maltratado como el de la vivienda unifamiliar, crea el escenario idóneo para reconsiderar lo construido y validar si las estrategias y conceptos contenidos han soportado el tiempo y el uso.

AGUA_cvh_08_ext06

MEMORIA (original proyecto)

La casa se plantea desde una concepción abstracta de la forma, una acto subjetivo que estructura el programa con criterios de forma.

En un primer momento de esta concepción, y consecuentemente, no teníamos en mente criterios funcionales que nos dieran la pauta para proyectar la casa, sino que lo que alimentaba nuestra “disciplina proyectual” era la tectonicidad de la forma, capaz de aportarle un orden al material (masa) previo a lo arquitectónico. (escultura – pintura) se construye pues una estructura de relaciones (visuales, sensoriales, etc) que sintetizan razones y valores proyectuales.

La presencia plástica del material – color, textura, brillo, viveza, transparencia – son atributos de los elementos constructivos y los que dan la cualidad visual al objeto arquitectónico.

En esta primera fase no queremos o no necesitamos evidenciar la presencia plástica de lo material, sino mas bien dejar que el objeto concebido se convierta solo en una forma congelada.

Este término de “forma congelada” nos da la pista de por dónde han discurrido nuestros argumentos y razonamientos proyectuales.

VACIO = AIRE
CONSTRUIR EL VACIO = CONGELAR EL AIRE
ENVOLTORIO: ( captura – congela – tensiona )
AIRE CONGELADO

En estas circunstancias; el programa, el lugar, el entorno, las vistas, la orientación, temas puramente funcionales de lo arquitectónico se convierten aquí en meros contenidos implícitos a – posteriori.

Re-flexión y con-presión.

La casa CH_V es un proyecto del 2005, que se acabó construyendo entre los años 2006 al 2008. La premisas iniciales de la propiedad, visto ahora con la perspectiva del tiempo y la experiencia acumulada, nos debió de sorprender en su enunciado pero no lo hizo (o no quisimos darnos cuenta).

En un emplazamiento típico de urbanización suburbana, ciudad jardín estándar, tipología edificatoria casas unifamiliares, jardines, piscinas, vida en la naturaleza y aire limpio…

Nuestros clientes nos pidieron una casa que

“viviera hacia el interior y se protegiera de las curiosas miradas del vecindario”.

El solar, una parcela rectangular orientada norte-sur y con un talud en su zona intermedia que provocaba un desnivel entre sus extremos de unos cuatro metros, se convirtió en nuestro campo de experimentación de todos aquellos conceptos abstractos que siempre quisimos desarrollar en un objeto en concreto.

El programa, el convencional en estos casos, con la premisa eso sí, de la “vida interior”, la tranquilidad y el recogimiento…

De partida, ya teníamos claros los datos iniciales, el sitio, el solar, el programa y… “el constructor”.

Puede parecer anecdótico (o no…), en este tipo de obras pequeñas empezar a proyectar conociendo al constructor, pero en nuestro caso fue algo positivo, porque conocíamos los limites estructurales, constructivos y compositivos en los que nos podíamos mover y conocíamos también los limites y limitaciones de la mano de obra contratada.

En este escenario, es cuando cobra sentido parte de lo que escribimos en su día en la memoria del proyecto… “concepción abstracta de la forma”…que traducido a lo que realmente intentábamos decir se entiende ahora con otra perspectiva…,

_tomara la casa la forma que tomara, tendría que resolverse mediante una estructura sencilla y cerramientos de ladrillo, materiales sencillos, huecos sencillos, en fin…la sencillez impuesta desde la construcción como material básico en el repertorio constructivo de nuestro constructor_

Fue entonces cuando entendimos que construcción-estructura y forma arquitectónica van de la mano, se complementan (ya lo habíamos ensayado en otras obras); pero que un determinado sistema constructivo no tenia porque limitar la libertad formal y abstracta con la queríamos explicar y construir esta casa, y lo intentamos.

Resuelta la implantación de la casa en el solar, determinada en parte por las normativas y en parte por el propio programa, no quedaba sino otra cosa que dotarla de forma aparente

Los siguientes conceptos que fueron apareciendo en la memoria, “aire congelado”, “construir el vacio”; no fueron más que la materialización de un discurso que empezaba a construirse y nos convertimos en espectadores de ese proceso de transformación, de esa metamorfosis en la que un objeto rudo, sencillo, se iba convirtiendo en esa forma abstracta que buscábamos…casi escultórica, de la que hablábamos en la memoria.

Y casi sin darnos cuenta, apareció ese objeto depositado sobre el terreno, una especie de envolvente que se plegaba a modo de escultura “oteiciana” y en cuyos pliegues interiores recogía el programa de la casa.

Una envolvente, que donde no envolvía nos servía límite espacial de “aire privatizado”, de exteriores interiorizados, o sea, una especie de patio limitado a veces por paredes y a veces por “nada”…

El resto… creemos, que el objeto tenía tanta fuerza expresiva que solo tuvimos que prestar mucha atención e ir atendiendo lo que nos pedía en cada momento.

Obra: Casa Ch_V
Autores: Joaquín Aguilera, Jordi Guerrero (Aguilera + Guerrero / AGUA architects)
Emplazamiento: Tarragona, Cataluña, España
Fecha de Proyecto: 2005 / Terminación: 2008
Superficie construida: 440,00m²
Constructora: Quiros – Aguilar SL. / Estructuras Torres
Estructura: Josep LLuís Serven Pascual
Fotógrafo: Pepo Segura
+ aguileraguerreroarquitectos.blogspot.com.es

PUBLICACIONES

2009. Casa ChV. Catàleg VI Biennal d’Arquitectura “Alejandro de la Sota”. COAC-Tarragona.

Otras: archdaily, plataforma arquitectura, plazatio, architizer, magazin domov, homedsgn,

PREMIOS Y MENCIONES

2009

Casa ChV. Obra seleccionada. VI Biennal d’Arquitectura Alejandr[:gl]

Re – Pensando memoria.

A oportunidade proporcionada por veredes de publicar a casa CH_V na súa páxina web, fíxonos considerar a posibilidade de re-escribir o informe inicial e revisión exercicio destes conceptos que formaron a base da nosa reflexión arquitectónica no proxecto desta casa.

O paso do tempo na arquitectura depura responsabilidades e lagoas en evidencias e/ou logros e un tema tan tratado e abusada como a casa da familia, crea o escenario ideal para reconsiderar a construíu e validar as estratexias e conceptos contidos soportou tempo e utilizar.

AGUA_cvh_08_ext06

MEMORIA (proxecto orixinal)

A casa é abordado desde unha concepción abstracta do camiño un acto subjetivo que estrutura a forma criterios do programa.

En principio, este concepto, e, en consecuencia, non ten en conta funcional criterios que nos dan o estándar para proxectar a casa, pero o que alimentou a nosa «disciplina proxecto» foi a tectónica de forma, capaz de causar-lle unha orde para material (masa) antes da arquitectura. (Escultura – pintura) está construído como unha estrutura de relacións (visual, sensorial, etc.) que sintetizan razóns e valores do proxecto.

A presenza de material plástico – cor, textura, brillo, nitidez, a transparencia – son atributos dos elementos de construción e dar a calidade visual do obxecto arquitectónico.

Nesta primeira fase que non queren ou non necesitan demostrar a presenza de material plástico, senón deixar que o obxecto deseñado convértese en só nunha forma conxelada.

O termo «estado conxelado» dános unha pista onde xa interveu nosos argumentos e proyectuales razoamento.

BALEIRO = AIRE
CONSTRUIR O BALEIRO = CONGXELAR O AIRE
ENVOLTORIO: ( captura – conxela – tensiona )
AIRE CONXELADO

Nestas circunstancias; o programa, o lugar, o medio ambiente, os puntos de vista, orientación, temas de arquitectura puramente funcionais da mera contido implícito aquí chegou – posteriori.

Re-flexión e con-presión.

A casa CH_V é un proxecto de 2005, que rematou construída entre 2006 e 2008. As premisas iniciais da propiedade, agora vistos coa perspectiva do tempo e experiencia, que debe ter nos sorprendeu na súa declaración, pero non o fixo (ou non queren realizar).

Nun lugar típico vivenda suburbana desenvolvemento, patrón da cidade xardín, casas tipo de construción da familia, xardíns, piscinas, a vida na natureza e aire puro …

Os nosos clientes pedíronnos unha casa:

“Eu vivía no interior e foi protexido dos miradas curiosos da veciñanza.”.

O solar, un norte-sur orientado trama rectangular e un declive na súa zona intermedia que causou unha lagoa entre os extremos de preto de catro metros, tornouse o noso campo de experimentación de todos estes conceptos abstractos que sempre quixo desenvolver un obxecto en concreto.

El programa, O convencional nestes casos, co que, si, a «vida interior», tranquilidade e illamento

Comezando tivemos datos claros iniciais, o sitio, o solar, o programa e … «constructor».

Pode parecer anedota (ou non …), en pequenas obras comezan a proxectar saber o constructor, pero no noso caso, era unha cousa positiva, porque sabiamos que os límites estruturais, construtivas e de composición en que puidésemos ir e sabía tamén os límites e as limitacións do traballo contratado.

Neste escenario, ten sentido cando parte do que escribín na época no informe do proxecto … «deseño abstracto da forma» … o que traducido para o que realmente intentando dicir é agora entendida de outra perspectiva …,

_tomara a casa do camiño a tomar, sería resolto cunha simple paredes estrutura e ladrillo, materiais simples, buratos simple, finalmente … simplicidade imposta de construción como un material básico no repertorio construtiva da nosa constructor_

Foi entón que entendemos que a construción arquitectónica estrutura e forma andan da man, do complemento (que xa tiña probado noutras obras); pero que un sistema de construción especial, que non teñen límite formal e abstracta a liberdade de explicar e quería construír a casa, e nós tratamos.

A aplicación rigorosa da casa no lugar, determinada en parte por normativas e en parte polo propio programa, pero non había nada para darlle forma aparente.

Os seguintes conceptos que apareceron na memoria, «aire conxelado», «edificio baleiro»; non eran a materialización dun discurso que comezou a ser construído e facer espectadores deste proceso de transformación, esta metamorfose na que un duro, simple, obxecto estaba facendo forma abstracta que queriamos … case escultural , do cal falamos na memoria.

E case sen darse conta, parecía que obxecto depositado no chan, unha especie de sobre que foi dobrado como unha escultura «oteiciana» e cuxas dobras interior reuniu o programa casa.

Un sobre, que non implica nos serviu onde límite de espazo «privatizada aire», internalizada estranxeira, é dicir, un patio, por veces, limitado por paredes e ás veces «nada» …

O resto … Cremos que o obxecto era tan expresivo que só tiña que prestar moita atención e engurrando o que el pediu connosco en todo momento.

Obra: Casa Ch_V
Autores: Joaquín Aguilera, Jordi Guerrero (Aguilera + Guerrero / AGUA architects)
Emprazamento: Tarragona, Cataluña, España
Data de Proxecto: 2005 / Terminación: 2008
Superficie construida: 440,00m²
Constructora: Quiros – Aguilar SL. / Estructuras Torres
Estructura: Josep LLuís Serven Pascual
Fotógrafo: Pepo Segura
+ aguileraguerreroarquitectos.blogspot.com.es

PUBLICACIÓNS

2009. Casa ChV. Catàleg VI Biennal d’Arquitectura “Alejandro de la Sota”. COAC-Tarragona.

Otras: archdaily, plataforma arquitectura, plazatio, architizer, magazin domov, homedsgn,

PREMIOS e MENCIÓNS

2009

Casa ChV. Obra seleccionada. VI Biennal d’Arquitectura Alejandr[:en]

Re – thinking the memory.

The opportunity that VEREDES offers to us to publish the house CH_V in his web, has done us to appear the possibility of rewriting the initial memory as exercise of review of those concepts that used as base to our architectural reflection in the conception of this house.

The passage of time in architecture purifies responsibilities and demonstrates lacks and / or successes and in a topic so treated and ill-treated as that of the one-family housing, believe the suitable scene to reconsider the constructed and to validate if the strategies and contained concepts have supported the time and the use.

AGUA_cvh_08_ext06

MEMORY (original project)

The house appears from an abstract conception of the form, one subjective acto who structures the program with criteria of form.

In the first moment of this conception, and consistently, we did not have in mind functional criteria that were giving to us the guideline to project the house, but what was feeding our » discipline proyectual » was the tectonicidad of the form, capable of contributing an order to the material (mass) before the architectural thing. (Sculpture – painting) there is constructed so a structure of relations (visual, sensory, etc) that synthesize reasons and values projects.

The plastic presence of the material – color, texture, sheen, quickness, transparency – they are attributes of the constructive elements and those who give the visual quality to the architectural object.

In this first phase we do not want or need to demonstrate the plastic presence of the material thing, but rather allow that the conceived object should turn only into a frozen form.

This term of » frozen form » gives us the track of where they have thought up our arguments and reasonings projects.

EMPTINESS = ANGERED
CONSTRUCT THE EMPTINESS = TO FREEZE ANGERED.
BUNDLE: (captures – freezes – tenses).
FROZEN AIR

In these circumstances; the program, the place, the environment, the sights, the orientation, purely functional topics of the architectural thing turn here into mere implicit contents to – posteriori.

Reflection and with pressure.

The house CH_V is a project of 2005, which ended up by being constructed between the year 2006 to 2008. Initial premisas of the property, I dress now with the perspective of the time and the accumulated experience, it must us have surprised in his terms of reference but it did not do it (or we did not want to realize).

In a typical emplacement of suburban urbanization, city standard garden, typology edificatoria one-family houses, gardens, swimming pools, life in the nature and clean air …

Our clients asked for a house us that

“It was living towards the interior and was protected from the curious looks of the neighborhood”.

The lot, a rectangular orientated plot north – south and with a bank in his intermediate zone that was provoking a difference between his ends of approximately four meters, turned into our field of experimentation of all those abstract concepts that always we wanted to develop in an object in concretly.

The program, the conventional one in these cases, with the premise it yes, of the » interior life «, the tranquility and the concentration…

Of item, already we had clear the initial information, the site, the lot, the program and … » the builder «.

It can seem to be anecdotal (or not …), in this type of small works to start projecting knowing the builder, but in our case it was something positive, because we knew the structural, constructive limits and compositivos in that we could move and knowing also the limits and limitations of the contracted workforce.

In this scene, it is when he receives sense departs what we write in his day in the memory of the project … » abstract conception of the form » … that translated to what really we were trying to say understands itself now with another perspective …,

_The house was taking the form that was taking, it would have to be solved by means of a simple structure and closings of brick, simple materials, simple hollows, in end … the simplicity imposed from the construction as basic material in the constructive digest of our builder_

It was at the time when we understood that construction – structure and architectural form go of the hand, they complement each other (already we had tested it in other works); but that a certain constructive system not tape-worm because to limit the formal and abstract freedom with we her wanted to explain and to construct this house, and we try.

Solved the implantation of the house in the lot, determined partly by the regulations and partly for the own program, was not staying but another thing that to provide with apparent form.

The following concepts that were appearing in the memory, «frozen air», «to construct the emptiness»; they were not any more than the materialization than a speech that was starting being constructed and we turn into spectators of this process of transformation, of this metamorphosis in which a rough, simple object, it was turning into this abstract form for that we were looking … almost sculptural, about that we were speaking in the memory.

And almost without realizing, there appeared this object deposited on the area, a species of surrounding that was bending like sculpture «Oteiza style» and in whose interior folds he was gathering the program of the house.

The surrounding one, which where it was not wrapping was serving spatial limit us of » air privatized «, of internalized exteriors, or, a species of court limited sometimes by walls and sometimes for «nothing»…

The rest … we think, that the object had so much force expressive that alone we had to give many attention and be attending for what he was asking us in every moment.

Work: Ch_V House
Authors: Joaquín Aguilera, Jordi Guerrero (Aguilera + Guerrero / AGUA architects)
Location: Tarragona, Cataluña, Spain
Project date: 2005 / Completion: 2008
Constructed surface: 440,00m²
Construction: Quiros – Aguilar SL. / Estructuras Torres
Structure: Josep LLuís Serven Pascual
Photógraphy: Pepo Segura
+ aguileraguerreroarquitectos.blogspot.com.es

PUBLICATIONS

2009. Casa ChV. Catàleg VI Biennal d’Arquitectura “Alejandro de la Sota”. COAC-Tarragona.

Otras: archdaily, plataforma arquitectura, plazatio, architizer, magazin domov,  homedsgn,

PRIZES AND MENTIONS

2009

Casa ChV. Obra seleccionada. VI Biennal d’Arquitectura Alejandro de la Sota, Tarragona.[:]