Inicio Blog Página 139

Centro de Salud de A Barrela | Manuel Vázquez MuíñoCentro de Saude de A Barrela | Manuel Vázquez MuíñoA Barrela Health Center | Manuel Vázquez Muíño

Centro de Salud como lugar de encuentro social, cubriendo carencias existentes del lugar. Edificio como generador de espacio urbano: retranqueándose de la calle se crea una plaza de acceso; separándose de una de las medianeras el edificio deja paso a un jardín trasero. El vestíbulo como elemento transparente que une ambos espacios.

Un prisma  rotundo de zinc apoyado sobre muros de hormigón que salen, entran, desaparecen, se mueven,… generando distintos espacios y ambientes, transparencias y sombras. Entrada a cubierto, fundamental en Galicia.

Planta baja para recepción, locales técnicos  y zona de pediatría, que se vuelca a un patio para que jueguen los niños. Planta alta para zona de personal y consultas de medicina general. Las esperas volcadas hacia la plaza delantera y hacia las vistas del valle. La celosía de aluminio microperforado y los árboles de la plaza como tamiz hacia las vistas y como protección solar.

Materiales, texturas, transparencias, colores, proporciones, olores, juntas,… como elementos del proyecto. La imaginación como recurso necesario y deseado.

Proyectar sin pretensiones, más allá de intentar resolver adecuadamente un programa a través de conceptos sencillos y espacios agradables, que no es poco.

Obra: Centro de Salud de A Barrela
Autor: Manuel Vázquez Muíño
Colaboradores: Roberto Regatos Gómez
Promotor: Sergas. Xunta de Galicia
Constructora: Construcciones Gómez Crespo
Año proyecto: 2006
Año construcción: 2007-2010
Emplazamiento: c/ Cea. A Barrela. Concello de Carballedo, Lugo, Galicia, España
Superficie: 1035m2
Fotografías: Héctor Santos-Díez | BISimages
+ vazquezmuino.com

Center of Health as place of social meeting, covering existing local lacks. Building like generator of urban space: retranqueándose of the street a square of access is created; separating of one of the dividing ones the building it opens way to a back garden. The foyer like transparent element that joins both spaces.

A round prism of zinc supported on walls of concrete that go out, they enter, disappear, move, … generating different spaces and environments, transparencies and shades. Entry to cutlery, fundamental in Galicia.

Ground floor for receipt, technical places and zone of pediatrics, which overturns to a court in order that the children play. High plant for zone of personnel and consultations of general medicine. The waits overturned towards the front square and towards the sights of the valley. The lattice of microperforated aluminium and the trees of the square like sieve towards the sights and as solar protection.

Materials, textures, transparencies, colors, proportions, smells, meetings, … as elements of the project. The imagination like necessary and wished resource.

To project without pretensions, beyond trying to solve adequately a program across simple concepts and agreeable spaces, which it is not small.

Work: A Barrela Health Center

Author: Manuel Vázquez Muíño

Collaborators: Roberto Regatos Gómez

Promoter: Sergas. Xunta de Galicia

Construction: Construcciones Gómez Crespo

Year project: 2006

Year construction: 2007-2010

Location: c/ Cea. A Barrela. Concello de Carballedo, Lugo, Galicia, Spain

Surface: 1035m2

Photography: Héctor Santos-Díez | BISimages

+ vazquezmuino.com

Centro de Saúde como lugar de encontro social, cubrindo carencias existentes do lugar. Edificio como xerador de espazo urbano: retranqueándose da rúa créase unha praza de acceso; separándose dunha das medianeras o edificio deixa paso a un xardín traseiro. O vestíbulo como elemento transparente que une ambos espazos.

Centro de Saúde como lugar de encontro social, cubrindo carencias existentes do lugar. Edificio como xerador de espazo urbano: retranqueándose da rúa créase unha praza de acceso; separándose dunha das medianeras o edificio deixa paso a un xardín traseiro. O vestíbulo como elemento transparente que une ambos espazos.

Un prisma rotundo de zinc apoiado sobre muros de hormigón que saen, entran, desaparecen, móvense,… xerando distintos espazos e ambientes, transparencias e sombras. Entrada a cuberto, fundamental en Galicia.

Planta baixa para recepción, locais técnicos e zona de pediatría, que se envorca a un patio para que xoguen os nenos. Planta alta para zona de persoal e consultas de medicina xeral. As esperas envorcadas cara á praza dianteira e cara ás vistas do val. A celosía de aluminio microperforado e as árbores da praza como tamiz cara ás vistas e como protección solar.

Materiais, texturas, transparencias, cores, proporcións, cheiros, xuntas,… como elementos do proxecto. A imaxinación como recurso necesario e desexado.

Proxectar sen pretensións, máis aló de intentar resolver adecuadamente un programa a través de conceptos sinxelos e espazos agradables, que non é pouco.

Obra: Centro de Saude de A Barrela

Autor: Manuel Vázquez Muíño

Colaboradores: Roberto Regatos Gómez

Promotor: Sergas. Xunta de Galicia

Constructora: Construcciones Gómez Crespo

Ano proxecto: 2006

Ano construcción: 2007-2010

Emplazamento: c/ Cea. A Barrela. Concello de Carballedo, Lugo, Galicia, España

Superficie: 1035m2

Fotografías: Héctor Santos-Díez | BISimages

+ vazquezmuino.com

Trilito | Antonio S. Río VázquezTrilito | Antonio S. Río VázquezTrilito | Antonio S. Río Vázquez

Imagen: Alcudia (Maqueta). Fotografía de Alberto Seijido

En el año 1949, Alejandro de la Sota proyectó un conjunto residencial en Galicia: una serie de alojamientos temporales que se apartaban de la idea tradicional de hotel, ubicando las viviendas para distintos tipos de familias dispersas sobre el territorio, mientras los servicios comunes se concentrarían en otro edificio aislado.

Entre los tipos residenciales propuestos figura uno con una organización muy sencilla: En torno a un espacio central —destinado a salón de estar y comedor— se sitúan simétricamente los dormitorios a un lado y la cocina y la zona destinada al servicio al opuesto. El núcleo se prolonga hacia el exterior subrayado por un pavimento pétreo y mediante una fina cubierta plana apoyada en los dos volúmenes pétreos laterales.

«El amor al Hueco y al Macizo influyó en la composición de los alzados de este hotel. Un muro con buena calidad es siempre un tema arquitectónico; gusta uno mucho de poder emplearlo»1, escribe Sota al lado de los dibujos cuando se publican en las páginas de la Revista Nacional de Arquitectura. La laja horizontal, apoyada sobre las dos piezas macizas recrea el ejemplo perfecto de trilito, una estructura que se puede observar en los numerosos dólmenes megalíticos repartidos por la geografía gallega.

Aunque el proyecto no llega a materializarse, permaneció latente en la mente de Sota: más de treinta años después le encargan otro conjunto residencial, esta vez en Mallorca, sobre el Mediterráneo. Allí aparece la tapia, la piscina, el mirador con emparrado… y una casa reconocible: nuevamente, a un lado dormitorios, al otro, cocina y dormitorio, en el medio, sólo el vacío.

Un espacio central destinado a estar, comedor, solárium… que vuelve a proyectarse hacia el exterior en una doble terraza, y se corona por un tercer elemento, enfatizando su condición de umbráculo, de pórtico, de trilito: «viviremos en toda la pequeña parcela que así hemos convertido en la más grande casa»2. La vida se desarrolla por encima y por debajo de la estructura funcional abierta. «Si el hombre se encierra en su propia casa consigue todo, pero pierde naturaleza. Busca entonces la manera de aprehenderla, si no toda, en parte»3.

Tampoco llega a construirse. El trilito habitable propuesto por Sota permanece como otra de sus múltiples indagaciones arquitectónicas. Un homenaje póstumo llega años después de la mano de Luis Moreno Mansilla y Emilio Tuñón Álvarez, cambiando el mar de fondo: de nuevo el Atlántico, sobre la costa gaditana4. Allí se levantan dos casas gemelas que miran hacia el océano. Apoyadas sobre una plataforma, las viviendas emplean un mismo esquema: «Dos grupos de estancias se articulan en torno a un amplio salón casi exterior que vincula el patio de acceso y la terraza»5, convirtiéndose en un buen corolario a la búsqueda iniciada por Sota.

Aunque no haya visto materializado el ansiado trilito, podemos rastrear su presencia en otros de sus proyectos, en las herencias y homenajes. Quizá pudo pensar lo mismo que su compañero de generación, el arquitecto danés Jørn Utzon, cuando aquel, pocos meses antes de morir, comentó que no había hecho nada más que lo que los antiguos griegos ya hicieran: «poner una viga sobre dos columnas»6.

antonio s. río vázquez . arquitecto
a coruña. diciembre de 2012

notas:
1 SOTA, A. de la, «Hotel para una familia en Galicia», Revista Nacional de Arquitectura 101 (Mayo de 1950), 214
2 SOTA, A. de la, Alejandro de la Sota Arquitecto, (Madrid: Pronaos, 1997), 200
3 Ibíd.
4 Casas construidas para Luis, un amigo suyo y sus respectivas familias.
5 MORENO, L. y TUÑÓN, E., «Casas gemelas en Tarifa», El Croquis 161 (2012), 298
6 PRIP-BUUS, M., Jørn Utzon Logbook Vol. V: Additive Architecture, (Copenhague: Blondal, 2009), 310

Image: Alcudia (Model). Photography by Alberto Seijido

In the year 1949, Alejandro de la Sota projected a residential set in Galicia: a series of temporary housings that were separated of the traditional idea of hotel, locating the housings for different types of dispersed families on the territory, while the common services would center in another isolated building.

Between the residential proposed types one appears with a very simple organization: Concerning a central space – destined for lounge of being and dining room – the bedrooms place symmetrically aside and the kitchen and the zone destined for the service to the opposite one. The core extends towards the exterior underlined by a stony pavement and by means of a thin flat cover rested on both stony lateral volumes.

«The love to the Hollow and to the Clump influenced the composition of the gatherings of this hotel. A wall with good quality is always an architectural topic; the great one likes of being able to use it»1, Sota writes next to the drawings when they are published in the pages of the Revista Nacional de Arquitectura. The horizontal flagstone supported on both massive pieces recreates the perfect example of trilito, one structures that it is possible to observe in the numerous megalithic dolmens distributed by the Galician geography.

Though the project does not manage to materialize, it remained latent in the mind of Jack: more than thirty years later they entrust him another residential set, this time in Mallorca, on the Mediterranean. There there appears the wall, the swimming pool, the viewing-point with vine arbour…and a recognizable house: again, aside bedrooms, to other one, he cooks and bedroom, in the way, only the emptiness.

A central space destined to be, dining room, solarium … that returns to be projected towards the exterior in a double terrace, and there is crowned by the third element, emphasizing his condition of shelter, of portico, of trilito: «we will live in the whole small plot that like that we have turned into the biggest house»2. The life develops above and below the functional opened structure. «If the man shuts in himself in his own house it obtains everything, but it loses nature. It looks then for the way of apprehending her, if not quite, partly»3.

Neither it manages to be constructed. The inhabitable trilito proposed by Jack remains as other one of his multiple architectural investigations. A posthumous honoring comes some years after the hand of Luis Moreno Mansilla and Emilio Tuñón Álvarez, changing the sea of bottom: again the Atlantic Ocean, on the coast gaditana4. There there get up two twin house that look at the ocean. Supported on a platform, the housings use the same scheme: «Two groups of stays are articulated concerning a wide almost exterior lounge that links the court of access and the terrace»5, urning into a good corollary to the search initiated by Sota.

Though the longed one has not seen materialized trilito, we can trace his presence in others of his projects, in the inheritances and honorings. Probably the same thing could think that his companion of generation, the Danish architect Jørn Utzon, when that one, a few months before dying, commented that there had not made anything any more than what the former Greeks already were making: «putting a girder on two columns»6.

antonio s. río vázquez . architect

a coruña. december 2012

notes:

1 SOTA, A. de la, «Hotel para una familia en Galicia», Revista Nacional de Arquitectura 101 (May,1950), 214

2 SOTA, A. de la, Alejandro de la Sota Arquitecto, (Madrid: Pronaos, 1997), 200

3 Ibíd.

4 Casas construidas para Luis, un amigo suyo y sus respectivas familias.

5 MORENO, L. y TUÑÓN, E., «Casas gemelas en Tarifa», El Croquis 161 (2012), 298

6 PRIP-BUUS, M., Jørn Utzon Logbook Vol. V: Additive Architecture, (Copenhague: Blondal, 2009), 310

Imagen: Alcudia (Maqueta). Fotografía de Alberto Seijido

No ano 1949, Alejandro de la Sota proxectou un conxunto residencial en Galicia: unha serie de aloxamentos temporais que se apartaban da idea tradicional de hotel, situando as vivendas para distintos tipos de familias dispersas sobre o territorio, mentres os servizos comúns concentraríanse noutro edificio illado.

Entre os tipos residenciales propostos figura un cunha organización moi sinxela: En torno a un espazo central —destinado a salón de estar e comedor— sitúanse simétricamente os dormitorios ao carón e a cociña e a zona destinada ao servizo ao oposto. O núcleo prolóngase cara ao exterior subliñado por un pavimento pétreo e mediante unha fina cuberta plana apoiada nos dous volumes pétreos laterales.

«O amor ao Oco e ao Macizo influíu na composición dos alzados deste hotel. Un muro con boa calidade é sempre un tema arquitectónico; gusta un moito de poder empregalo»1, escribe Sota á beira dos debuxos cando se publican nas páxinas da Revista Nacional de Arquitectura. A laja horizontal, apoiada sobre as dúas pezas macizas recrea o exemplo perfecto de trilito, unha estrutura que se pode observar nos numerosos dólmenes megalíticos repartidos pola xeografía galega.

Aínda que o proxecto non chega a materializarse, permaneceu latente na mente de Sota: máis de trinta anos despois encárganlle outro conxunto residencial, esta vez en Mallorca, sobre o Mediterráneo. Alí aparece a tapia, a piscina, o mirador con emparrado… e unha casa reconocible: nuevamente, ao carón dormitorios, ao outro, cociña e dormitorio, no medio, só o baleiro.

Un espazo central destinado a estar, comedor, solárium… que volve proxectarse cara ao exterior nunha dobre terraza, e coróase por un terceiro elemento, enfatizando a súa condición de umbráculo, de pórtico, de trilito: «viviremos en toda a pequena parcela que así convertemos na máis grande casa»2. A vida desenvólvese por encima e por baixo da estrutura funcional aberta. «Si o home encérrase na súa propia casa consegue todo, pero perde natureza. Busca entón o xeito de aprehenderla, si non toda, en parte»3.

Tampouco chega a construírse. O trilito habitable proposto por Sota permanece como outra das súas múltiples indagacións arquitectónicas. Unha homenaxe póstumo chega anos logo da man de Luis Moreno Mansilla y Emilio Tuñón Álvarez, cambiando o mar de fondo: de novo o Atlántico, sobre a costa gaditana4. Alí levántanse dúas duas casas xemelgas que miran cara ao océano. Apoiadas sobre unha plataforma, as vivendas empregan un mesmo esquema: «Dous grupos de estancias se articulan en torno a un amplo salón case exterior que vincula o patio de acceso e a terraza»5, converténdose nun bo corolario á procura iniciada por Sota.

Aínda que non vexa materializado o ansiado trilito, podemos rastrexar a súa presenza noutros dos seus proxectos, nas herdanzas e homenaxes. Quizá puido pensar o mesmo que o seu compañeiro de xeración, o arquitecto danés Jørn Utzon, ando aquel, poucos meses antes de morrer, comentou que non fixera máis nada que o que os antigos gregos xa fixesen: «poñer unha viga sobre dúas columnas»6.

antonio s. río vázquez . arquitecto

a coruña. decembro de 2012

notas:

1 SOTA, A. de la, «Hotel para una familia en Galicia», Revista Nacional de Arquitectura 101 (Mayo de 1950), 214

2 SOTA, A. de la, Alejandro de la Sota Arquitecto, (Madrid: Pronaos, 1997), 200

3 Ibíd.

4 Casas construidas para Luis, un amigo suyo y sus respectivas familias.

5 MORENO, L. y TUÑÓN, E., «Casas gemelas en Tarifa», El Croquis 161 (2012), 298

6 PRIP-BUUS, M., Jørn Utzon Logbook Vol. V: Additive Architecture, (Copenhague: Blondal, 2009), 310

[:es]Lo efímero, en la arquitectura y en la vida | Cristina García-Rosales[:gl]O efémero, na arquitectura e na vida | Cristina García-Rosales[:en]The ephemeral thing, in the architecture and in the life | Cristina García-Rosales[:]

[:es]

Hablar de lo efímero es hablar de nuestra realidad actual. Si nos atenemos a su definición en el Diccionario de la Lengua Española, constatamos que efímero es:

1. Pasajero, de corta duración.
2. Que tiene la duración de un solo día.

Blogs

Por lo que fácilmente deducimos que las noticias que seguimos por Internet y en cualquier otro medio, son efímeras. Y que los mensajes que lanzamos en las redes sociales, también lo son. Los leemos, los intentamos asimilar muy rápidamente  (¿por qué todo ha de ser tan rápido?) y pasamos al siguiente. Sólo nos queda grabado aquello que nos impacta, lo que nos sorprende o emociona, lo que compartimos… Escribir (y leer) en un blog también se puede considerar efímero, a excepción de alguno posts que pueden ser leídos muchas veces, por el interés que pueden despertar.

En todo caso, y hablando de la arquitectura ¿se puede considerar efímera? Si la arquitectura es el “arte de proyectar y construir edificios”. Y un edificio es una  “construcción fija, hecha con materiales resistentes, para habitación humana o para otros usos”, pareciera que lo fijo y lo resistente debería de ser duradero, permanecer en el tiempo, envejecer bien y con dignidad, para albergar al ser humano que lo habita. Es decir, lo contrario a lo efímero. Así lo aprendimos en las Escuelas de Arquitectura. Así nos lo han enseñado nuestros maestros…

Arquitectura efímera, de  Jakob + MacFarlane | Fotografía: Fotografías realizadas por Nicolas Borel, las de día; 11h45, las de noche; y Jakob + MacFarlane, las de los detalles del pabellón | Fuente: diariodesign.com 

Pero por otra parte, actualmente, se está hablando mucho de “arquitectura efímera”. Y aunque ambos términos son contrapuestos, a mi entender, hay que estudiar con detenimiento la cuestión antes de lanzar arriesgadas conclusiones. La Wilkipedia lo deja bien claro: la arquitectura efímera es la diseñada habitualmente para celebraciones y fiestas de todo tipo, como escenografía o decorado para un acto concreto, que se desmonta después de efectuado éste. Es decir, es aquella que se utiliza para exposiciones, ferias, campamentos de emergencia y en todas aquellas situaciones en las que el desmontaje y la temporalidad son necesarios.

Es una pena invertir un dinero en algo efímero, por lo visto, desde una óptica económica. Pero en el momento actual, hay situaciones en que no queda otra que introducir este término como un adjetivo más al hecho arquitectónico. Lo efímero no permanece, pero puede agradar y divertir. Lo efímero no envejece, pero puede ayudar a concienciar  a la ciudadanía sobre la capacidad que tiene de poder participar en un proceso al que anteriormente no tenía cabida. Lo efímero también puede, por tanto, ser útil. Y bello.

Me refiero, por ejemplo, a los espacios públicos en la ciudad. Y concretamente, al centro de Madrid. Si en el distrito Centro no existen plazas y parques (y los que se contabilizan como zonas verdes, muchas veces son privados o plazas llamadas “duras”), el hecho de ocupar temporalmente o efímeramente un solar, para solaz y recreo de los habitantes de la zona, el espacio público que genera, ¿puede ser considerado como arquitectura? Claro que sí.

Plaza de la Cebada, Madrid | Zuloark

Y si en una manifestación colectiva, como fue el 15 M, si un arquitecto diseña un contenedor a base de palets de madera, con una imaginación a prueba de bomba  ¿puede  considerarse arquitectura? También, por supuesto. Sobre ello decía Perea:

“Las soluciones arquitectónicas no respondían a usos como ‘dormir’ o ‘comer’, sino a algo más primigenio: ‘reunirse’. El umbral de las relaciones humanas está en esa ceremonia, es el origen de la colectividad”.

Alberto Araico de Brito tiene 21 años, estudia segundo de Ciencias Ambientales y ha proyectado una de las construcciones más comentadas del momento: la bóveda de palés de la Puerta del Sol. Es el puesto de información del Movimiento 15-M | Fotografía: Bernardo Pérez | Fuente: Elpais.com

Y ¿qué decir de las situaciones de emergencia dónde se necesitan construcciones temporales para las personas que se quedan sin hogar hasta que se construyan otros más consistentes? Estos momentos duros, la arquitectura, no tiene necesariamente que ser hermosa, sino eficaz y proporcionar cobijo a aquellos que sufren de un momento crítico.

Campo y organización, Black Rock City for Burning Man 2005 |Autor: NASA | Fuente: wikipedia.org
Campo y organización, Black Rock City for Burning Man 2005 |Autor: NASA | Fuente: wikipedia.org

Pues bien, concluyo que lo efímero también está ligado a la buena arquitectura. Y que hay siempre que poner en tela de juicio las enseñanzas recibidas. Que lo útil es bello y que no siempre lo bello, es útil (ni falta que le hace).

Cristina García-Rosales. arquitecta
madrid. diciembre 2012[:en]

To speak about the ephemeral thing is to speak about our current reality. If we abide ourselves by his definition in the Dictionary of the Spanish Language, we state that ephemeral it is:

1. Passenger, of short duration.

2. That has the duration of an alone day.

Blogs

For what easily we deduce that the news that we follow for Internet and in any other way, is ephemeral. And that the messages that we throw in the social networks, also it are. We read them, try them to assimilate very rapidly (why has everything to be so rapid?) and we happen to the following one. Only we still have engraved that one that impresses us, which we surprise or thrill, which we share … To write (and to read) in a blog also to be able to be considered to be ephemeral, with the exception of some posts that can be read often, by the interest that they can wake up.

In any case, and speaking about the architecture is it possible to consider to be ephemeral? If the architecture is the “art of planning and constructing buildings”. And a building is a “construction fixes, done with resistant materials, for human room or for other uses”, it seemed that the fixed thing and the resistant thing should be lasting, to remain in the time, to age well and with dignity, to shelter the human being who lives it. That is to say, the opposite to the ephemeral thing. This way we learned it in the Schools of Architecture. This way our teachers have taught it to us…

Ephemeral architecture

But on the other hand, nowadays, one is speaking very much about “ephemeral architecture”. And though both terms are opposed, to my to deal, it is necessary to study thoroughly the question before throwing risky conclusions. The Wilkipedia clarifies it: the ephemeral architecture is the designed one habitually for celebrations and holidays of all kinds, as scenery or set for a concrete act, which dismounts after effected this one. That is to say, it is that one that is in use for exhibitions, fairs, emergency camps and in all those situations in which the disassembly and the temporality are necessary.

It is a shame to invest a money in something ephemeral, apparently, from an economic optics. But in the current moment, there are situations in which other one does not stay that to introduce this term as one more adjective to the architectural fact. The ephemeral thing does not remain, but it can please and entertain. The ephemeral thing does not age, but it can help to arouse to the citizenship on the capacity that has to be able to take part in a process to the one that previously did not have content. The ephemeral thing also can be, therefore, useful. And beautiful.

I refer, for example, to the public spaces in the city. And concretely, to the center of Madrid. If in the district squares and parks do not exist Center (and those who are assessed as green spaces, often are deprived or so called “hard” squares), the fact of occupying temporarily or ephemeral a lot, for recreation and playtime of the inhabitants of the zone, the public space that it generates, can it be considered to be an architecture? Clear that yes.

Plaza de la Cebada, Madrid

And if in a collective manifestation, since it was 15 M, if an architect designs a container based on palets of wood, with a bombproof imagination can it be considered to be an architecture? Also, certainly. On it Perea was saying:

“The architectural solutions were not answering to uses as ‘sleeping’ or ‘eating’, but to something more original: ‘meeting’. The threshold of the human relations is in this ceremony, is the origin of the collectivity”.

And what to say of the emergency situations where temporary constructions are needed for the persons who remain without home until more consistent others are constructed? These hard moments, the architecture, it does not have necessarily that to be beautiful, but effective and to provide cover to those that suffer from a critical moment.

Campo y organización

Well then, I conclude that the ephemeral thing also is tied to the good architecture. And that exists providing that to put in fabric of judgment the received educations. That the useful thing is beautiful and that not always the beautiful thing, it is useful (it is not even necessary if it does him).

Cristina García-Rosales. architect

madrid. december 2012

[:gl]

Falar do efémero é falar da nosa realidade actual. Se atémonos á súa definición no Dicionario da Lingua Española, constatamos que efémero é:

1. Pasaxeiro, de curta duración.

2. Que ten a duración dun só día.

Blogs

Polo que fácilmente deducimos que as noticias que seguimos por Internet e en calquera outro medio, son efémeras. E que as mensaxes que lanzamos nas redes sociais, tamén o son. Lémolos, intentámolos asimilar moi rápidamente (¿por que todo ha de ser tan rápido?) e pasamos ao seguinte. Só nos queda gravado aquilo que nos impacta, o que nos sorprende ou emociona, o que compartimos… Escribir (e ler) nun blog tamén se pode considerar efémero, fóra diso algún posts que poden ser lidos moitas veces, polo interese que poden espertar.

En todo caso, e falando da arquitectura pódese considerar efémera? Si a arquitectura é a “arte de proxectar e construír edificios”. E un edificio é unha “construción fixa, feita con materiais resistentes, para habitación humana ou para outros usos”, parecese que o fixo e o resistente debería de ser duradero, permanecer no tempo, envellecer ben e con dignidade, para albergar ao ser humano que o habita. É dicir, o contrario ao efémero. Así o aprendemos nas Escolas de Arquitectura. Así nolo ensinaron os nosos mestres…

Arquitectura efémera

Pero por outra parte, actualmente, estase a falar moito de “arquitectura efémera”. E aínda que ambos os dous termos son contrapostos, ao meu entender, hai que estudar con detemento a cuestión antes de lanzar arriscadas conclusións. A Wilkipedia déixao ben claro: a arquitectura efémera é a deseñada habitualmente para celebracións e festas de todo tipo, como escenografía ou decorado para un acto concreto, que se desmonta despois de efectuado este. É dicir, é aquela que se utiliza para exposicións, feiras, campamentos de emerxencia e en todas aquelas situacións nas que a desmontaxe e a temporalidade son necesarias.

É unha pena investir un diñeiro en algo efémero, polo visto, dende unha óptica económica. Pero no momento actual, hai situacións en que non queda outra que introducir este termo como un adxectivo máis ao feito arquitectónico. O efémero non permanece, pero pode agradar e divertir. O efémero non envellece, pero pode axudar a concienciar á cidadanía sobre a capacidade que ten de poder participar nun proceso ao que anteriormente non tiña cabida. O efémero tamén pode, polo tanto, ser útil. E belo.

Refírome, por exemplo, aos espazos públicos na cidade. E concretamente, ao centro de Madrid. Se no distrito Centro non existen prazas e parques (e os que se contabilizan como zonas verdes, moitas veces son privados ou prazas chamadas “duras”), o feito de ocupar temporalmente ou efemeramente un soar, para solaz e recreo dos habitantes da zona, o espazo público que xera, ¿pode ser considerado como arquitectura? Claro que si.

Plaza de la Cebada, Madrid

E se nunha manifestación colectiva, como foi o 15 M, se un arquitecto deseña un colector a base de palets de madeira, cunha imaxinación a proba de bomba pode considerarse arquitectura? Tamén por suposto. Sobre iso dicía Perea:

“As solucións arquitectónicas non respondían a usos como ‘durmir’ ou ‘comer’, senón a algo máis primixenio: ‘reunirse’. O albor das relacións humanas está nesa cerimonia, é a orixe da colectividade”.

Y ¿que dicir das situacións de emerxencia onde se necesitan construcións temporais para as persoas que quedan sen fogar ata que se constrúan outros máis consistentes? Estes momentos duros, a arquitectura, non ten necesariamente que ser fermosa, senón eficaz e proporcionar acubillo a aqueles que sofren dun momento crítico.

Campo y organización

Pois ben, conclúo que o efémero tamén está ligado á boa arquitectura. E que hai sempre que dubidar das ensinanzas recibidas. Que o útil é belo e que non sempre o belo, é útil (nin falta que lle fai).

Cristina García-Rosales. arquitecta

madrid. decembro 2012

[:]

Tectónica 39 [Interiores: revestimientos]Tectónica 39 [Interiores: revestimentos]Tectónica 39 [Interiors: coatings]

1

El nuevo número monográfico de Tectónica está dedicado a la arquitectura interior, abordada desde un punto de vista constructivo. El contenido teórico de la monografía ha sido elaborado por el arquitecto Mariano Martín, profesor de Proyectos de Interiorismo en la Escuela de Diseño de Interiores de la UPM y profesor invitado en el Máster de Interiorismo de la ETSAM. El artículo analiza los sistemas constructivos en la arquitectura interior a través del estudio sus juntas, cuya disposición viene determinada tanto por las características de los materiales de revestimiento como por su puesta en obra.

La monografía se completa con el análisis constructivo de dos obras de rehabilitación que combinan materiales y acabados originales con revestimientos contemporáneos, pero que proponen un tratamiento de la junta muy distinto. La Cineteca Matadero Madrid, proyectada por el estudio Churtichaga+Quadra-Salcedo, se envuelve en una piel de tubos trenzados que conforman una densa trama de juntas abiertas sobre la fábrica original. Por su parte, la Casa Collage en Gerona, de Bosch Capdeferro, adhiere al paramento existente un nuevo estrato realizado con materiales tradicionales sin junta, como el mortero de cal, o con junta cerrada, como la baldosa hidráulica.

Fuera de la sección monográfica de interiores, se publica el análisis constructivo del Museo de las Peregrinaciones en Santiago de Compostela, obra del arquitecto Manuel Gallego. El edificio, anteriormente sede del Banco de España, resuelve una cuidada intervención en un espacio monumental protegido, insertando una estructura ligera tras la fachada del edificio existente, que dota al museo de nuevas salas expositivas. Los diáfanos espacios proyectados son iluminados cenitalmente desde la cubierta, en la que se practican estratégicas aberturas en busca de las mejores vistas de la catedral.

El Dossier de Productos de este número recoge los productos más innovadores desarrollados por la industria de la construcción. Al tratarse de la primera monografía de Tectónica dedicada a los revestimientos interiores, la presente edición del Dossier está formada íntegramente por sistemas y productos destinados a estas aplicaciones, prestando especial atención a los distintos materiales de acabado y a sus despieces.

+ info

O novo número monográfico de Tectónica está dedicado á arquitectura interior, abordada desde un punto de vista constructivo. O contido teórico da monografía foi elaborado polo arquitecto Mariano Martín, profesor de Proxectos de Interiorismo na Escola de Deseño de Interiores da UPM e profesor invitado no Máster de Interiorismo da ETSAM. O artigo analiza os sistemas constructivos na arquitectura interior a través do estudo as súas xuntas, cuxa disposición vén determinada tanto polas características dos materiais de revestimiento como pola súa posta en obra.

A monografía complétase coa análise constructivo de dúas obras de rehabilitación que combinan materiais e acabados orixinais con revestimientos contemporáneos, pero que propoñen un tratamento da xunta moi distinto. A Cineteca Matadero Madrid, proxectada polo estudo Churtichaga+Quadra-Salcedo, envólvese nunha pel de tubos trenzados que conforman unha densa trama de xuntas abertas sobre a fábrica orixinal. Pola súa banda, a Casa Collage en Gerona, de Bosch Capdeferro, adhire ao paramento existente un novo estrato realizado con materiais tradicionais sen xunta, como o mortero de cal, ou con xunta pechada, como a baldosa hidráulica.

Fóra da sección monográfica de interiores, publícase a análise constructivo do Museo das Peregrinaciones en Santiago de Compostela, obra do arquitecto Manuel Galego. O edificio, anteriormente sé do Banco de España, resolve unha coidada intervención nun espazo monumental protexido, inserindo unha estrutura lixeira trala fachada do edificio existente, que dota ao museo de novas salas expositivas. Os diáfanos espazos proxectados son iluminados cenitalmente desde a cuberta, na que se practican estratéxicas aberturas en busca das mellores vistas da catedral.

O Dossier de Produtos deste número recolle os produtos máis innovadores desenvolvidos pola industria da construción. Ao tratarse da primeira monografía de Tectónica dedicada aos revestimientos interiores, a presente edición do Dossier está formada íntegramente por sistemas e produtos destinados a estas aplicacións, prestando especial atención aos distintos materiais de acabado e aos seus despieces.

+ info

The new monographic number of Tectonica is dedicated to the interior architecture approached from a constructive point of view. The theoretical content of the monograph has been elaborated by the architect Mariano Martin, Interiorismo’s project teacher in the School of Design of Interiors of the UPM and teacher invited in the Máster de Interiorismo of the ETSAM. The article analyzes the constructive systems in the interior architecture across the study his meetings, which disposition comes determined both by the characteristics of the materials of coating and by his putting in work.

The monograph completes with the constructive analysis of two works of rehabilitation that they combine material and finished original with contemporary coatings, but that propose a very different treatment from the meeting. The Cineteca Matadero Madrid, projected by the study Churtichaga+Quadra-Salcedo, is wrapped in a skin of plaited pipes that shape a dense plot of meetings opened on the original factory. For your part, the House Collage in Gerona, of Bosch Capdeferro, adheres to the existing hanging a new stratum realized with traditional materials without meeting, as the mortar of lime, or with closed meeting, as the hydraulic tile.

Out of the monographic section of interiors, is published the constructive analysis of the Peregrinations Museum in Santiago de Compostela, work of the architect Manuel Gallego. The building, previously headquarters of the Bank of Spain, solves an elegant intervention in a monumental protected space, inserting a light structure after the front of the existing building, which provides to the museum of new explanatory rooms. The diaphanous projected spaces are illuminated cenitalmente from the cover, in which strategic openings practise themselves in search of better conference of the cathedral.

The Dossier of Products of this number gathers the most innovative products developed by the industry of the construction. On having treated itself about the first monograph of Tectonic dedicated to the interior coatings, the present edition of the Dossier is formed entirely by systems and products destined for these applications, paying particular attention to the different materials of ended and to his break-downs.

+ info

AnonymizationAnonymizationAnonymization

0

El próximo 13 de diciembre a las 19:00 h, Ivorypress acogerá la presentación de Anonymization primera publicación del fotógrafo Robert Harding Pittman. En la mesa redonda de presentación del libro participarán Luis Felipe Alonso Teixidor, arquitecto, Premio Nacional de Urbanismo en 1985 y profesor en la Universidad Politécnica de Madrid, junto con Pedro Costa Morata, ingeniero, sociólogo, periodista y también profesor en la Universidad Politécnica de Madrid.

El trabajo fotográfico de Harding Pittman, recogido en este libro, formula una feroz crítica del modelo de expansión urbanística descontrolada. El fenómeno del urban sprawl, en ciudades como Los Ángeles, se caracteriza por enormes autopistas, aparcamientos inmensos, centros comerciales y urbanizaciones a gran escala y genera, como consecuencia, una profunda anomia urbana en sus habitantes. Según el autor, este tipo de proyectos urbanísticos anónimos, sin personalidad, se están extendiendo por la topografía mundial sin tener en cuenta el contexto local ni la sostenibilidad.

Anonymization está publicado por la editorial Kehrer y ha sido nominado para el German Photobook Award. Los textos incluidos en el libro están escritos por la comisaria Alison Nordström, el ecologista Bill McKibben, la arquitecta Galina Tachieva y la socióloga Anette Baldauf

Las imágenes de Harding Pittman, “muchas de ellas inquietántemente áridas, contrastan con el ansia que tenemos de lugares reales, texturas reales, hogares reales, comunidades reales”, según las describe Bill McKibben. “En muchos casos las imágenes son el rostro de la burbuja inmobiliaria, pero también de una burbuja mucho más profunda, por la manera en la que hemos estado reflexionando sobre el mundo”, señala el ecologista estadounidense.

Robert Harding Pittman creció entre Boston y Hamburgo. Realizó un máster en Ingeniería Medioambiental en la University of California de Berkeley, un área de interés que continúa presente en su trabajo. Asimismo, realizó un máster de Bellas Artes en fotografía, cine y vídeo en el California Institute of the Arts (CalArts). Su trabajo se centra en la interacción y las nuevas relaciones del ser humano con su entorno: la cultura, el medio ambiente y el paisaje. Anonymization es el resultado de 10 años de trabajo sobre este tema. Sus fotografías y documentales han sido profusamente premiados y se han proyectado en festivales de cine y exposiciones internacionales, además de formar parte de colecciones públicas y privadas.

Presentación: 13 de diciembre de 2012 a las 19:00 h
Lugar: Ivorypress Space c/ Comandante Zorita, 48 (Madrid)

El acto contará con la presencia de:
– Robert Harding Pittman, fotógrafo y artista audiovisual.
– Luis Felipe Alonso Teixidor, arquitecto y profesor de la UPM.
– Pedro Costa Morata, ingeniero, sociólogo, periodista y profesor de la UPM.

O proĺximo 13 de decembro ás 19:00 h, Ivorypress acogerá a presentación de Anonymization primeira publicación do fotógrafo Robert Harding Pittman. Na mesa redonda de presentación do libro participasén Luís Felipe Alonso Teixidor, arquitecto, Premio Nacional de Urbanismo en 1985 e profesor na Universidade Politécnica de Madrid, xunto con Pedro Costa Morata, enxeñeiro, sociólogo, xornalista e también profesor na Universidade Politécnica de Madrid.

O traballo fotográfico de Harding Pittman, recollido neste libro, formula unha feroz crítica do modelo de expansión urbanística descontrolada. O fenómeno do urban sprawl, en cidades como Os Ángeles, caracterízase por enormes autopistas, aparcamientos inmensos, centros comerciais e urbanizacións a gran escala e xera, como consecuencia, unha profunda anomia urbana nos seus habitantes. Según o autor, este tipo de proxectos urbanísticos anónimos, sen personalidade, se están estendendo pola topografía mundial sen ter en conta o contexto local nin a sostenibilidad.

Anonymization está publicado pola editorial Kehrer e foi nomeado para o German Photobook Award. Os textos incluídos no libro están escritos pola comisaria Alison Nordström, o ecologista Bill McKibben, a arquitecta Galina Tachieva e a socióloga Anette Baldauf

As imáxenes de Harding Pittman, “moitas delas inquedántemente áridas, contrastan co ansia que temos de lugares reais, texturas reais, fogares reais, comunidades reais”, según descríbeas Bill McKibben. “En moitos casos as imáxenes son o rostro da burbulla inmobiliaria, pero también dunha burbulla moito más profunda, polo xeito na que estivemos reflexionando sobre o mundo”, señá o ecologista estadounidense.

Robert Harding Pittman creció entre Boston e Hamburgo. Realizó un máster en Ingeniería Medioambiental na University of California de Berkeley, un área de interés que continúa presente no seu traballo. Así mesmo, realizó un máster de Belas Artes en fotografía, cine e vińdeo no California Institute of the Arts (CalArts). O seu traballo céntrase na interacción e as novas relacións do ser humano coa súa contorna: a cultura, o medio ambiente e a paisaxe. Anonymization é o resultado de 10 añvos de traballo sobre este tema. Os seus fotografías e documentales foron profusamente premiados e proxectáronse en festivales de cine e exposicións internacionais, además de formar parte de coleccións públicas e privadas.

Presentación: 13 de decembro de 2012 ás 19:00 h
Lugar: Ivorypress Space c/ Comandante Zorita, 48 (Madrid)

O acto contasé coa presenza de:
– Robert Harding Pittman, fotógrafo e artista audiovisual.
– Luís Felipe Alonso Teixidor, arquitecto e profesor da UPM.
– Pedro Costa Morata, enxeñeiro, sociólogo, xornalista e profesor da UPM.

The próximo 13 December to the 19:00 h, Ivorypress acogerá the presentación of Anonymization first publicación of the photógrafo Robert Harding Pittman. In the round table of presentación of the book participated́n Luis Felipe Alonso Teixidor, architect, National Prize of Urbanismo in 1985 and professor in the University Politécnica of Madrid, together with Pedro Coast Morata, engineer, partneŕlogo, journalist and también professor in the University Politécnica of Madrid.

The work fotográfico of Harding Pittman, collected in this book, formulates a fierce crítica of the model of expansión urbanística descontrolada. The fenómeno of the urban sprawl, in cities like The Tóngeles, characterises  by enormous motorways, immense parkings, shopping centres and urbanisations on a large scale and generates, like consequence, a deep anomia urban in his inhabitants. Según The author, this type of projects urbanísticos anuśnimos, without personality,  thiśn extending by the topografíto world-wide without taking into account the local context neither the sustainability.

Anonymization Thiś published by the publisher Kehrer and has been nominated for German Photobook Award. The included texts in the book thiśn written by the commissioner Alison Nordström, the environmentalist Bill McKibben, the architect Galina Tachieva and the partneŕloga Anette Baldauf

The imágenes of Harding Pittman, “many of them restlesśntemente tóridas, contrast with the anxiety that have of real places, real textures, real homes, real communities”, según describes them Bill McKibben. “In a lot of cases the imágenes are the face of the bubble real estate, but también of a bubble a lot más deep, by the way in which we have been reflexionando on the world”, señwing the American environmentalist.

Robert Harding Pittman creció between Boston and Hamburg. I realisé a máster in Ingenieríto Environmental in the University of California of Berkeley, a tórea of interés that continúto present in his work. Likewise, I realisé a máster of Fine arts in fotografíto, cinema and saẃdeo in the California Institute of the Arts (CalArts). His work centres  in the interacción and the new relations of the human being with his surroundings: the culture, the environment and the landscape. Anonymization Is the result of 10 añyou of work on this subject. His fotografíace and documentaries have been profusamente rewarded and have projected  in film festivals and international exhibitions, además to form part of collections públicas and private.

Presentation: 13 December 2012 to the 19:00 h
Place: Ivorypress Space c/ Commander Zorita, 48 (Madrid)

The act explained́ with the presence of:
– Robert Harding Pittman, photógrafo and audiovisual artist.
– Luis Felipe Alonso Teixidor, architect and professor of the UPM.
– Pedro Coast Morata, engineer, partneŕlogo, journalist and professor of the UPM.

EQUIciuDAD. La equidad como garante de la ciudad sostenibleEQUIciuDAD. A equidade como garante da cidade sostibleEQUIciuDAD. The equity like guarantor of the sustainable city

0

Este libro no solo es un objeto físico, una edición física que plasma un esfuerzo de investigación colectiva entorno a la Equidad como eje central de una arquitectura y urbanismo más sostenible. Cuenta además con aportaciones de destacados investigadores como Manu Fernández, Domenico di Siena, M-Etxea, VIC, Carlos Cámara, Eva Morales, Fermina Garrida, Iñaki Alonso, Manuel Borobio, etc..

EQUIciuDAD. La equidad como garante de la ciudad sostenible

En torno a 5 grandes ejes temáticos: 1. Ciudad y nuevas tecnologías; 2. Sostenibilidad; 3. Territorio y Paisaje; 4. Identidad y rehabilitación urbana; 5. Materiales y energía; se van desgranando cada una de las investigaciones hasta conformar una visión actual del panaroma de la investigación arquitectónica en España.

Pero este libro también es un herramienta que te permite mantenerte conectado con todo lo que sucede en el Congreso a través de la capa digital que incorpora. Una capa que mediante la Realidad Aumentada te permitirá ampliar conocimientos de la edición anterior, ver los videos del congreso o seguir en streaming las conversaciones que se producen en distintas redes sociales durante los días del congreso. Es por tanto una investigación dual dentro del novedoso mundo del libro dígital y el libro físico como un nuevo soporte para el conocimiento.

+ info

Este libro non só é un obxecto físico, unha edición física que plasma un esforzo de investigación colectiva contorna á Equidad como eixe central dunha arquitectura e urbanismo máis sostenible. Conta ademais con achegas de destacados investigadores como Manu Fernández, Domenico dei Siena, M-Etxea, VIC, Carlos Cámara, Eva Morais, Fermina Garrida, Iñaki Alonso, Manuel Borobio, etc..

EQUIciuDAD. A equidade como garante da cidade sostible

En torno a 5 grandes eixes temáticos: 1. Cidade e novas tecnoloxías; 2. Sostenibilidad; 3. Territorio e Paisaxe; 4. Identidade e rehabilitación urbana; 5. Materiais e enerxía; vanse desgranando cada unha das investigacións ata conformar unha visión actual do panaroma da investigación arquitectónica en España.

Pero este libro tamén é un ferramenta que che permite manterche conectado con todo o que sucede no Congreso a través da capa digital que incorpora. Unha capa que mediante a Realidade Aumentada permitirache ampliar coñecementos da edición anterior, ver os videos do congreso ou seguir en streaming as conversacións que se producen en distintas redes sociais durante os días do congreso. É xa que logo unha investigación dual dentro do novedoso mundo do libro dígital e o libro físico como un novo soporte para o coñecemento.

+ info

This book not only is a physical object, a physical edition that forms an effort of collective investigation I half-close to the Equity as backbone of an architecture and more sustainable urbanism. It possesses in addition contributions of out-standing investigators as Manu Fernandez, Domenico di Siena, M-Etxea, VIC, Carlos Cámara, Eva Morales, Fermina Garrida, Iñaki Alonso, Manuel Borobio, etc..

EQUIciuDAD. The equity like guarantor of the sustainable city

Concerning 5 big thematic axes: 1. City and new technologies; 2. Sustainability; 3. Territory and Landscape; 4. Identity and urban rehabilitation; 5. Materials and energy; each of the investigations are falling up to shaping a current vision of the panaroma of the architectural investigation in Spain.

But this book also is a herramienta that allows you to keep you connected with everything what happens in the Congress across the digital cap that it incorporates. A cap that by means of the Increased Reality will allow you to extend knowledge of the previous edition, to see the videoes of the congress or to follow in streaming the conversations that take place in different social networks during the days of the congress. It is therefore a dual investigation inside the new world of the book dígital and the physical book as a new support for the knowledge.

+ info

Enseñanzas del pasado | Íñigo García OdiagaEnsinanzas do pasado | Íñigo García OdiagaEducations of the past | Íñigo García Odiaga

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

Situado en el lado norte de la carretera de Montauk, el último edificio de los arquitectos suizos Herzog y de Meuron, es una gran estructura horizontal ubicada discretamente en el paisaje. Para el visitante ocasional los dos nuevos edificios podrían pasar por sendos graneros o almacenes agrícolas que llevasen toda la vida perteneciendo a ese lugar.

En realidad estos nuevos edificios acogen la sede del Museo de Arte Parrish en Long Island.

La planta del edificio muestra dos alas paralelas unidas por un espacio de circulación central que recorre el lado largo del complejo. Esta disposición y la estudiada forma de situarlos en la parcela les permite aprovechar al máximo la luz natural de la orientación norte, la más interesante para iluminar salas de exposiciones ya que es constante y no produce deslumbramientos.

Herzog y de Meuron recuperan en este proyecto el arquetipo de la casa tradicional a dos aguas, para crear las dos estructuras que componen el edificio, una forma de operar que recuerda en cierta medida a la resolución de volúmenes apilados interpretada por estos mismos arquitectos para la galería muebles VitraHaus en Alemania.

Los arquitectos suizos defienden este diseño, precisamente a partir de esa tipología que ellos consideran aún hoy en día fundamental, ya que está abierta para ser reinterpretada en muchas funciones diferentes, lugares y culturas. Prácticamente cualquier niño dibuja ese icono de la casa tradicional cuando hace referencia al hogar, lo que Herzog y de Meuron valoran explicando que de forma simple, casi banal, se ha convertido esa imagen en algo muy concreto, preciso y fresco, pero también en algo reconocible como parte del lugar y del paisaje. De alguna manera podría pensarse que ese pictograma, esa representación arcaica de la casa tiene una relación innata y por lo tanto directa con el lugar y la naturaleza.

Las galerías y otras dependencias están dispuestas en dos filas paralelas bajo la protección de las dos grandes  cubiertas, cuya poca pendiente amplía esa sensación de horizontalidad perseguida por los arquitectos y que redunda en la imagen perseguida de paraguas protector.

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

Los poderosos aleros que rematan las cubiertas crean terrazas protegidas de la lluvia y del sol en todo el perímetro del edificio, incluyendo un amplio espacio de cafetería que además pretende ser usado para realizar eventos, talleres o actuaciones en el exterior.

Una de las características más especiales del nuevo diseño es precisamente este porche que genera una sombra que rodea todo el edificio y que se expande al llegar a ese amplio espacio exterior, ya que mediante este leve recurso de la arquitectura tradicional el edificio parece perder masa, aligerando su presencia en el horizonte.Interiormente la planta podría explicarse como un extrusión o  una traducción directa de la distribución funcional ideal. Un grupo de diez salas expositivas define el corazón del museo. El tamaño y la proporción de estas galerías puede ser fácilmente adaptado provocando múltiples combinaciones ya que las paredes de partición entre ellas son móviles, permitiendo reorganizar el núcleo del museo en función de las necesidades espaciales de las diferentes muestras.

Al este de la galería central se encuentra «la parte de atrás de la casa» donde se agrupan las funciones de administración, almacenes, y talleres, así como las zonas de carga y descarga. Al oeste en el área más próxima al acceso de público se encuentran las áreas dedicadas a los visitantes como el vestíbulo, la tienda, la cafetería o un espacio flexible y multifuncional.

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

La sencillez del sistema de construcción del edificio apoya también la idea de modelo tradicional adaptado a la contemporaneidad que el proyecto persigue. Una secuencia ordenada de correas y vigas definen el eje unificador del edificio. Su materialización es una expresión directa de los materiales de construcción lo que redunda en una imagen que habla de fácil montaje y métodos locales de construcción.

Las paredes exteriores se han realizado en hormigón armado y son además de la estructura portante principal del edificio, los elementos que definen la forma general del mismo. La gran escala de estas paredes elementales ha sido hábilmente controlado con la introducción de un banco corrido que recorre toda la base del muro como una base para sentarse y ver el paisaje circundante, bajo los aleros que antes hemos descrito.

Otro punto magistralmente resuelto es el de la posición del edificio en la parcela. Al igual que los templos griegos de la acrópolis de Atenas, el edificio se presenta en diagonal sobre el solar, lo que genera desde la llegada una imagen que cambia dramáticamente con el movimiento del sol, mientras presenta una imagen de postal del edificio, en la que por efecto de la perspectiva destacan sus extremas proporciones, recalcando de nuevo la simpleza del concepto que el edificio guarda.

El diseño paisajístico realizado por Reed Hilderbrand Asociados, evoca la herencia del East End. Y refuerza las características del lugar con un prado lleno de hierbas, gramíneas y flores silvestres autóctonas que suben por la leve ladera hacia un roble y los setos de hoja perenne que dibujan la frontera norte de la parcela.

Concebido como una obra única e integrada, la arquitectura y el paisaje ofrecen al público una experiencia unificada y coherente durante todo el año, que además parece llevar en el lugar toda una eternidad. Como si el edificio fuese un híbrido del pasado y del presente, sin duda se trata de un edificio que refleja las enseñanzas del pasado.

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

íñigo garcía odiaga. arquitecto
san sebastián. diciembre 2012

Texto para ZAZPIKA 12.12.30

Arte Parrish Museum in Long Island | Hezog & de Meuron

Placed in the north side of Montauk’s road, the last building of the Swiss architects Herzog and of Meuron, it is a great horizontal structure located discreetly in the landscape. For the occasional visitor both new buildings might spend for sendos granaries or agricultural stores that were taking the whole life belonging to this place.

Actually these new buildings receive the headquarters of the Museum of Art Parrish in Long Island.

The plant of the building shows two parallel wings joined by a space of central traffic that crosses the long side of the complex. This disposition and the studied way of placing them in the plot allows them to take advantage to the maximum of the natural light of the north, most interesting orientation to illuminate rooms of exhibitions since it is constant and does not produce dazzles.

Herzog and of Meuron they recover in this project the archetype of the traditional house to two waters, to create both structures that compose the building, it forms a of producing that he remembers uo to a point to the resolution of piled up volumes interpreted by the same architects for the gallery furniture VitraHaus in Germany.

The Swiss architects defend this design, precisely from this typology that they consider to be still nowadays fundamental, since it is opened to be reinterpreted in many different functions, places and cultures. Practically any child draws this icon of the traditional house when it refers to the home, which Herzog and of Meuron they value explaining that of simple, almost banal form, has turned this image into very concrete, something precise and fresh, but also into something recognizable as local part and of the landscape. Somehow there might be thought that this pictogram, this archaic representation of the house has an innate relation and therefore direct with the place and the nature.

The galleries and other dependences are arranged in two parallel rows under the protection of both big covers, which few slope extends these sensation of horizontalidad chased by the architects and which redounds to the image chased of protective umbrella.

Arte Parrish Museum in Long Island | Hezog & de Meuron

The powerful eaves that finish off the covers create terraces protected from the rain and from the Sun in the whole perimeter of the building, including a wide space of cafeteria that in addition tries to be used to realize events, workshops or actions in the exterior.

One of the most special characteristics of the new design is precisely this porch that generates a shade that surrounds the whole building and that expands on having come to this wide exterior space, since by means of this slight resource of the traditional architecture the building seems to lose mass, lightening his presence in the horizon. Internally the plant might explain as an extrusión or a direct translation of the functional ideal distribution. A group of ten explanatory rooms defines the heart of the museum. The size and the proportion of these galleries can be easily adapted provoking multiple combinations since the walls of partition between them are mobile, allowing to reorganize the core of the museum depending on the spatial needs of the different samples.

To the east of the central gallery he is «the part of behind of the house» where there are grouped the functions of administration, stores, and workshops, as well as the zones of load and unload. In the western part in the area most near the public’s access they find the areas dedicated to the visitors as the foyer, the shop, the cafeteria or a flexible and multifunctional space.

Arte Parrish Museum in Long Island | Hezog & de Meuron

The simplicity of the system of construction of the building supports also the idea of traditional model adapted to the contemporaneousness that the project chases. A sequence been ordained as straps and girders they define the axis unifier of the building. His materialization is a direct expression of the materials of construction what redounds to an image that he speaks about easy assembly and local methods of construction.

The exterior walls have been realized in reinforced concrete and are besides the structure principal amble of the building, the elements that define the general form of the same one. The great scale of these elementary walls has been skilfully controlled by the introduction of a continuous bank that crosses the whole base of the wall as a base the surrounding landscape to sit and to be seen, under the eaves that before we have described.

Another point masterfully decisive is that of the position of the building in the plot. As the Greek temples of the acropolis of Athens, the building appears in diagonal on the lot, which generates from the arrival an image that changes dramatically with the movement of the Sun, while he presents an image of postcard of the building, in which for effect of the perspective his extreme proportions stand out, stressing again the simplicity of the concept that the building guards.

The landscape design realized by Associate Reed Hilderbrand, it evokes the inheritance of the East End. And it reinforces the local characteristics with a meadow full of grasses, gramíneas and wild autochthonous flowers that rise for the slight hillside towards an oak and the hedges of everlasting leaf that draw the north border of the plot.

Conceived as the only and integrated work, the architecture and the landscape offer to the public a unified and coherent experience all the year round, that in addition seems to take in the place the whole eternity. As if the building was a hybrid of the past and of the present, undoubtedly it is a question of a building that it reflects the educations of the past.

Arte Parrish Museum in Long Island | Hezog & de Meuron

íñigo garcía odiaga. architect

san sebastián. december 2012

Article is published in ZAZPIKA 12.12.30

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

Situado no lado norte da estrada de Montauk, o último edificio dos arquitectos suizos Herzog e de Meuron, é unha gran estrutura horizontal situada discretamente na paisaxe. Para o visitante ocasional os dous novos edificios poderían pasar por senllos celeiros ou almacéns agrícolas que levasen toda a vida pertencendo a ese lugar.

En realidade estes novos edificios acollen a sé do Museo de Arte Parrish en Long Island.

A planta do edificio mostra dúas ás paralelas unidas por un espazo de circulación central que percorre o lado longo do complexo. Esta disposición e a estudada forma de situalos na parcela permítelles aproveitar ao máximo a luz natural da orientación norte, a máis interesante para iluminar salas de exposicións xa que é constante e non produce deslumbramientos.

Herzog e de Meuron recuperan neste proxecto o arquetipo da casa tradicional a dúas augas, para crear as dúas estruturas que compoñen o edificio, unha forma de operar que recorda en certa medida á resolución de volumes apilados interpretada por estes mesmos arquitectos para a galería mobles VitraHaus en Alemania.

Os arquitectos suízos defenden este deseño, precisamente a partir desa tipoloxía que eles consideran aínda hoxe en día fundamental, xa que está aberto para ser reinterpretada en moitas funcións diferentes, lugares e culturas. Practicamente calquera neno debuxa esa icona da casa tradicional cando fai referencia ao fogar, o que Herzog e de Meuron valoran explicando que de forma simple, case banal, se converteu esa imaxe en algo moi concreto, preciso e fresco, pero tamén en algo recoñecible como parte do lugar e da paisaxe. Dalgún xeito podería pensarse que ese pictograma, esa representación arcaica da casa ten unha relación innata e polo tanto directa co lugar e a natureza.

As galerías e outras dependencias están dispostas en dúas filas paralelas baixo a protección das dúas grandes cubertas, cuxa pouca pendente amplía esa sensación de horizontalidade perseguida polos arquitectos e que redunda na imaxe perseguida de paraugas protector.

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

Os poderosos aleiros que rematan as cubertas crean terrazas protexidas da chuvia e do sol en todo o perímetro do edificio, incluíndo un amplo espazo de cafetaría que ademais pretende ser usada para realizar eventos, talleres ou actuacións no exterior.

Unha das características máis especiais do novo deseño é precisamente este soportal que xera unha sombra que rodea todo o edificio e que se expande ao chegar a ese amplo espazo exterior, xa que mediante este leve recurso da arquitectura tradicional o edificio parece perder masa, alixeirando a súa presenza no horizonte.Interiormente a planta podería explicarse como un extrusión ou unha tradución directa da distribución funcional ideal. Un grupo de dez salas expositivas define o corazón do museo. O tamaño e a proporción destas galerías pode ser doadamente adaptado provocando múltiples combinacións xa que as paredes de partición entre elas son móbiles, permitindo reorganizar o núcleo do museo en función das necesidades espaciais das diferentes mostras.

Ao leste da galería central encóntrase «a parte de atrás da casa» onde se agrupan as funcións de administración, almacéns, e talleres, así como as zonas de carga e descarga. Ao oeste na área máis próxima ao acceso de público encóntranse as áreas dedicadas aos visitantes como o vestíbulo, a tenda, a cafetaría ou un espazo flexible e multifuncional.

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

A sinxeleza do sistema de construción do edificio apoia tamén a idea de modelo tradicional adaptado á contemporaneiade que o proxecto persegue. Unha secuencia ordenada de correas e vigas definen o eixe unificador do edificio. A súa materialización é unha expresión directa dos materiais de construción o que redunda nunha imaxe que fala de doada montaxe e métodos locais de construción.

As paredes exteriores realizáronse en formigón armado e son ademais da estrutura portante principal do edificio, os elementos que definen a forma xeral deste. A grande escala destas paredes elementais foi habilmente controlado coa introdución dun banco corrido que percorre toda a base do muro como unha base para sentarse e ver a paisaxe circundante, baixo os aleiros que antes describimos.

Outro punto maxistralmente resolto é o da posición do edificio na parcela. Ao igual que os templos gregos do acrópole de Atenas, o edificio preséntase en diagonal sobre o soar, o que xera dende a chegada unha imaxe que cambia dramaticamente co movemento do sol, mentres presenta unha imaxe de postal do edificio, na que por efecto da perspectiva destacan as súas extremas proporcións, recalcando de novo a simpleza do concepto que o edificio garda.

O deseño paisaxístico realizado por Reed Hilderbrand Asociados, evoca a herdanza do East End. E reforza as características do lugar cun prado cheo de herbas, gramíneas e flores silvestres autóctonas que soben pola leve aba cara a un carballo e as sebes de folla perenne que debuxan a fronteira norte da parcela.

Concibido como unha obra única e integrada, a arquitectura e a paisaxe ofrecen ao público unha experiencia unificada e coherente durante todo o ano, que ademais parece levar no lugar toda unha eternidade. Coma se o edificio fose un híbrido do pasado e do presente, sen dúbida trátase dun edificio que reflicte as ensinanzas do pasado.

Museo de Arte Parrish en Long Island | Hezog & de Meuron

íñigo garcía odiaga. arquitecto

san sebastián. decembro 2012

Texto para ZAZPIKA 12.12.30

[:es]Oscar Niemeyer · El Arquitecto del Siglo[:gl]Oscar Niemeyer · O Arquitecto do Século[:en]Oscar Niemeyer · The Architect of the Century[:]

2

[:es]

El documental habla sobre la historia de Oscar Niemeyer, uno de los nombres principales en la arquitectura mundial, cuyo trazo principal es la liña curva.

Las recomendaciones de ingenieros, historiadores y personalidades brasileñas como Ferreira Gullar, Gilberto Gil e Chico Buarque. Mientras dibuja, nos recuerda su niñez en Río de Janeiro y su carreira profesional.

Producida por: TAL
Director: Marcelo Gomes[:gl]

O documental fala sobre a historia de Oscar Niemeyer, un dos nomes principais na arquitectura mundial, cuxo trazo principal é a liña curva. As recomendaciones de enxeñeiros, historiadores e personalidades brasileiras como Ferreira Gullar, Gilberto Gil e Chico Buarque. Mentres debuxa, recórdanos o seu niñez en Río de Janeiro e a súa carreira profesional.

http://youtu.be/cb98pnHhnt0

Producida por: TAL
Director: Marcelo Gomes

[:en]

The documentary tells the story of Oscar Niemeyer, one of the main names in world architecture, whose principal feature is the curved line. Testimonials of engineers, historians and Brazilian personalities like Ferreira Gullar, Gilberto Gil and Chico Buarque. While drawing, he remembers his childhood in Rio de Janeiro and his professional career.

http://youtu.be/cb98pnHhnt0

Produced by: TAL
Directed by: Marcelo Gomes

[:]

Fetsac 13 [convocatoria]Fetsac 13 [convocatoria]Fetsac 13 [summons]

La organizacón de Fetsac 13 arranca un año más, en su quinta edición, con la siempre presente intención de consolidarse como referente de las actividades culturales celebradas cada año en la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de A Coruña (ETSAC). Por primera vez, queremos abrir un período de participación en la que tanto conferenciantes como tutores de talleres o actividades puedan presentarnos sus propuestas y formar parte del cartel Festac 13 La convocatoria va destinada a estudiantes o profesionales de cualquier disciplina que puedan aportar a los alumnos de la ETSAC una formación adicional a la que reciben cada día en la escuela. En resumen, y siguiendo con nuestros principios, la fetsac busca gente que ame lo que hace, y que además, quiera compartirlo con nosotros.

+ info

A organizacón de Fetsac 13 arrinca un ano máis, na súa quinta edición, coa sempre presente intención de consolidarse como referente das actividades culturais celebradas cada ano na Escola Técnica Superior de Arquitectura da Coruña (ETSAC). Por primeira vez, queremos abrir un período de participación na que tanto conferenciantes como titores de talleres ou actividades poidan presentarnos as súas propostas e formar parte do cartel Festac 13 A convocatoria vai destinada a estudantes ou profesionais de calquera disciplina que poidan aportar aos alumnos da ETSAC unha formación adicional á que reciben cada día na escola. En resumo, e seguindo cos nosos principios, a fetsac busca xente que ame o que fai, e que ademais, queira compartilo connosco.

+ info

Fetsac’s organizacón 13 starts one more year, in his fifth edition, with always present intention of being consolidated as modal of the cultural celebrated activities every year in the Technical Top School of Architecture of To Corunna (ETSAC). For the first time, we want to open a period of participation in that both lecturers and tutors of workshops or activities could present his offers and form a part of the cartel Festac 13 The summons it is destined to students or professionals of any discipline who could contribute to the pupils of the ETSAC an additional formation to which they receive every day in the school. In short, and continuing with our beginning, the fetsac there look people who loves what it does, and that in addition, it wants to share with us.

+ info

Oscar Niemeyer. Un arquitecto comprometidoOscar Niemeyer. Un arquitecto comprometidoOscar Niemeyer. An architect engaged

0

Oscar Niemeyer. Un arquitecto comprometido
El documental OSCAR NIEMEYER UN ARQUITECTO COMPROMETIDO habla del arquitecto más prolífico del siglo XX, uno de los creadores de Brasilia, nos explica su vida dedicada a la arquitectura en un siglo sacudido por las ideologías políticas y los movimientos artísticos. Es el testimonio de un artista que todavía cree en el ideal socialista; la historia de un hombre que ama a las mujeres; la aventura de una personalidad exigente que toda su vida ha batallado por su país, exiliado a Francia durante la dictadura militar brasileña.

Lucio Costa. Brasilia y La Utopía Moderna
El documental BRASILIA Y LA UTOPÍA MODERNA, premiado en el 31 Festival de Gramado de 2003, narra la historia del renombrado urbanista y arquitecto, así como su participación en la construcción de la arquitectura moderna de Brasil, mediante numerosas imágenes de archivo de los años treinta a los sesenta, incluyendo tomas en Super-8 de los viajes personales de Lucio Costa.

+ info

Oscar Niemeyer. Un arquitecto comprometido

O documental OSCAR NIEMEYER UN ARQUITECTO COMPROMETIDO fala do arquitecto máis prolífico do século XX, un dos creadores de Brasilia, explícanos a súa vida dedicada á arquitectura nun século sacudido polas ideoloxías políticas e os movementos artísticos. É o testemuño dun artista que aínda cre no ideal socialista; a historia dun home que ama ás mulleres; a aventura dunha personalidade esixente que toda a súa vida ha batallado polo seu país, exiliado a Francia durante a ditadura militar brasileira.

Lucio Costa. Brasilia e A Utopía Moderna

O documental BRASILIA E A UTOPÍA MODERNA, premiado no 31 Festival de Gramado de 2003, narra a historia do renombrado urbanista e arquitecto, así como a súa participación na construción da arquitectura moderna de Brasil, mediante numerosas imaxes de arquivo dos anos trinta aos sesenta, incluíndo tomas en Super-8 das viaxes persoais de Lucio Costa.

+ info

Oscar Niemeyer. An architect engaged

The documentary OSCAR NIEMEYER An ARCHITECT ENGAGED speech of the most prolific architect of the 20th century, one of the creators of Brasilia, explains us his life devoted to the architecture in a century shaken by the political ideologies and the artistic movements. It is the testimony of an artist that still believes in the socialist ideal; the history of a man that loves to the women; the adventure of a demanding personality that all his life has battled by his country, exiled to France during the Brazilian military dictatorship.

Lucio Costa. Brasilia and The Modern Utopia

The documentary BRASILIA And THE MODERN UTOPIA, rewarded in the 31 Festival of Gramado of 2003, narrates the history of the renowned urbanista and architect, as well as his participation in the construction of the modern architecture of Brazil, by means of numerous images of archive of the years thirty to the sixty, including takings in Super-8 of the personal trips of Lucio Costa.

+ info

Un cuento de Navidad. Loos y el árbol de Navidad de Gabriela | Jorge MeijideUn conto de Nadal. Loos e a árbore de Nadal de Gabriela | Jorge MeijideA Christmas story. Loos and the Gabriela´s Christmas tree | Jorge Meijide

El árbol de Navidad de Gabriela, diciembre 2012

Un cuento de Navidad. Loos y el árbol de Navidad de Gabriela

Ya está aquí la Navidad. Ya han llegado los anuncios de perfumes, los de juguetes, las cenas, las reuniones familiares y demás desatinos y por supuesto, como no, los imprescindibles y omnipresentes árboles de Navidad. Esos delicados objetos arrancados de la naturaleza o copiados de ella, que pasan un par de semanas en nuestras salas de estar y que propician, al calor de su elección, elaboración y decoración, los primeros desacuerdos domésticos que éstas queridas fiestas se empeñan en propiciar. Esos queridos objetos que son el ejemplo vivo del exceso de complementos, como de cualquier buena arquitectura pastelera que se precie, o de la ausencia total de ellos, hasta dejarlos en pura espina, dignos de un ultraortodoxo minimalista.

El caso es que ha tocado ya hacer el árbol de éste año y en casa, como en cualquier  buena casa arquitectónica que se precie, habitada por una sana pareja de arquitectos (es un decir…), en la que se cuestiona, desde la elección del jabonero hasta la colocación de la mesa… el arbolito ha sido tema de un intenso taller de ideas, cuyas últimas e inapelables conclusiones han sido redactadas por la más pequeña de la casa y su madre, dejando todas mis, por supuesto, absurdas objeciones desestimadas. Mi perra Paca no me ayudó mucho…

El árbol, por si cabía alguna duda, ha sido diseñado y elaborado en el taller doméstico, o sea el salón, tabernáculo de la vida común doméstica; la opción de emplear alguno del jardín o bosque cercano, que después de su uso hubiera sido vuelto a poner en libertad, o sea, replantado, lo digo por si acaso alguien me pudiera mirar mal, queda totalmente descartada. ¡Claro que lo hacemos nosotros…! ¡Faltaría más! Si es que hay gente muy dispuesta.

El arduo trabajo de puesta en común, así como la prolija elaboración material del artilugio, que pasa por la elección del material adecuado, su manipulación y estabilidad, sus proporciones, medidas y consistencia necesarias, la cadena de montaje, las pruebas de resistencia, su colocación adecuada, su iluminación, etc. ha sido tenido en cuenta hasta en sus más mínimos detalles y llevado a cabo en su orden preciso; teniendo en cuenta que la mano de obra ha sido infantil y que han sido dos los directores de obra, la cosa ha ido bastante bien. Para prueba la foto.

Todo el proceso puede ser entendido como un mero ejercicio más de labor doméstica, de los que hay cientos a lo largo del año, hechos casi inconscientemente, mecánicamente; pero por algún insano motivo durante todo el tiempo, dándole al alicate, a las tijeras y al pegamento, no paraba de pensar en Loos (!) y en su noble defensa del arte del trabajo del hombre, de su esfuerzo y en la nobleza del material así extraído y manipulado. Puede parecer algo perverso, pero es que a veces la asociación de ideas nos conduce por caminos curiosos.

El caso es que, por pura deformación, me vino a la cabeza su artículo sobre el granito[1], ese que escribió en 1898, en el que ensalzaba el trabajo humano empleado para darle dignidad y valor; desde el esfuerzo por extraerlo de la montaña, hasta el preciso de su pulido y colocado, pasando por el transporte y, como no, del necesario para darle forma. Escribía Loos “Y, ante un muro de granito pulido, nuestro corazón experimentará un respetuoso estremecimiento. ¿Ante el material? No, ante el trabajo humano”.

La distancia entre el árbol de Navidad de Gabriela y el granito de Loos puede parecer grande, enorme, incluso desmesurada, pero el esfuerzo y el trabajo son equiparables en ambos casos, e igual de valorables, no es una cuestión de escala o de presupuesto, ni de importancia de lo hecho. No es tanto el resultado final, que deja mero agrado al ojo, como el esfuerzo realizado para llevarlo a cabo. Así lo valoro como padre, obviamente, pero también como arquitecto. Kahn también hablaba de ello cuando nos animaba a entender el trabajo de arquitectura como una ofrenda, de lo que creo haber hablado en alguna ocasión. Este árbol navideño casero me permite condensar y exponer ese trabajo, como lo condensa y expone el salero del que también hablaba Loos, la vivienda unifamiliar, el museo o el aeropuerto.

La arquitectura, como casi todo lo profundo, al igual que lo es el aire de Chillida, es cuestión de decantación, de la decantación que se lleva a cabo con el tiempo y el esfuerzo necesarios para ello. Esfuerzo y tiempo que no deben regalarse o minusvalorarse puesto que son nuestra ofrenda y llevan nuestro conocimiento y experiencia. Se equivocan quienes la tratan a la ligera o la relegan a una mera tarea funcional, no hay esfuerzo en ello, hay rutina, y con ella despreciamos los conocimientos adquiridos en el proceso de nuestra continua formación.

Pienso ahora en estas generaciones nuevas de arquitectos, recién salidos de las escuelas, o a punto de ello, abocados a una realidad incierta, con unos más que sobrados conocimientos, adquiridos tras años de esfuerzo y trabajo (que los hacen deseables por los estudios de arquitectura de medio mundo), y unos valores por redefinir, a los que les corresponde cuestionar lo heredado, no para derribarlo, pues si no estarían abocados a repetirlo, si no para continuar una tarea, el trabajo la arquitectura, en constante evolución.

El árbol de Gabriela se desmontará y de él solo quedarán las fotos y el recuerdo y la satisfacción de su invención y fabricación. El año que viene habrá otro, distinto de éste, porque también lo seremos nosotros y mejor, porque la experiencia es un grado…

Éste, como todo buen cuento, tiene mucho de metáfora y algo de moraleja y para quien lo quiera ver, hasta mensaje.

jorge meijide . arquitecto
a coruña. diciembre de 2012

Notas:
Los materiales de construcción. Adolf Loos, Escritos I 1897/1909, El Croquis editorial, 1993.

El árbol de Navidad de Gabriela, diciembre 2012

A Christmas story. Loos and the Gabriela´s Christmas tree

Already it is here the Christmas. Already they have arrived the announcements of perfumes, the ones of toys, the dinners, the familiar meetings and other desatinos and of course, as no, the indispensable and omnipresentes trees of Navidad. These delicate objects started of the nature or copied of her, that happen a pair of weeks in our living rooms and that propician, to the heat of his election, preparation and decoration, the first domestic disagreements that these dear parties  empeñan in propiciar. These dear objects that are the alive example of the excess of complementos, as of any good architecture pastelera that  precie, or of the total absence of them, until leaving them in pure spine, worthy of an minimal ultraortodox.

The case is that it has touched already do the tree of this year and home, as in any good architectural house that  precie, inhabited by a healthy couple of architects (is a say…), in which it questions , from the election of the jabonero until the placing of the table… the arbolito has been subject of an intense workshop of ideas, whose last and unappealable conclusions have been drafted by the smallest of the house and his mother, leaving all my, of course, absurd objections desestimadas. My dog Paca did not help me a lot…

The tree, in case it fit some doubt, has been designed and elaborated in the domestic workshop, or was the living room, tabernáculo of the domestic common life; the option to employ any of the garden or near forest, that after his use had been gone back to put in freedom, or was, replantado, say it just in case somebody could look me badly, remains totally descartada. Claro that we do it we…! It would be missing more! If it is that there are people very willing.

The arduous work of put in common, as well as the prolix material preparation of the artilugio, that goes through the election of the suitable material, his manipulation and stability, his proportions, measures and necessary consistency, the chain of setting, the proofs of resistance, his suitable placing, his illumination, etc. has been taken into account until in his more minimum details and carried out in his precise order; taking into account that the hand of work has been childish and that have been two the directors of work, the thing has gone enough well. For proof the photo.

All the process can be understood like a mere exercise more than domestic work, of which there is cientos along the year, done almost inconscientemente, mecánicamente; but by some insano reason during all the time, giving him to the tile, to the scissors and to the glue, did not stop to think in Loos (!) And in his noble defence of the art of the work of the man, of his effort and in the nobility of the like this extracted material and manipulated. It can seem something perverse, but is that sometimes the association of ideas drives us by curious ways.

The case is that, by pure deformation, came me in command his article on the granite[1], ethat that wrote in 1898, in which ensalzaba the human work employee to give him dignity and value; from the effort for extracting it of the mountain, until the precise of his polishing and placed, going through the transport and, as no, of the necessary to give him form. It wrote Loos “And, in front of a wall of granite polishing, our heart will experience a respectful shudder. In front of the material? No, in front of the human work”.

The distance between the tree of Christmas of Gabriela and the granite of Loos can seem big, enormous, even immoderate, but the effort and the work are equiparables in both cases, and the same of valorables, is not a question of scale or of budget, neither of importance of the done. It is not so much the final result, that leaves mere like to the eye, like the effort realised to carry out it. Like this I value it like father, obviously, but also like architect. Kahn Also spoke of this when it encouraged us to understand the work of architecture like an ofrenda, of what create to have spoken in some occasion. This tree navideño owner allows me condense and expose this work, as it condenses it and exposes the salero of the that also spoke Loos, the house unifamiliar, the museum or the airport.

The architecture, as almost all the deep, to the equal that is it the air of Chillida, is question of decantation, of the decantation that carries out over time and the necessary effort for this. Effort and time that do not have to give or minusvalorarse put that they are our ofrenda and carry our knowledge and experience. They make a mistake those who treat it airily or the relegan to a mere functional task, there is not effort in this, there is routine, and with her despise the knowledges purchased in the process of our continuous training.

I think now in these new generations of architects, recently gone out of the schools, or ready of this, abocados to an uncertain reality, with ones more than sobrados knowledges, purchased after years of effort and work (that they do them desirable by the studies of architecture of half world), and some values for redefining, to which corresponds them question the inherited, no to demolish it, as if they would not be abocados to repeat it, if no to continue a task, the work the architecture, in constant evolution.

The tree of Gabriela will disassemble  and of him only will remain the photos and the remember and the satisfaction of his invention and manufacture. Next year there will be another, distinct of this, because also we will be it we and better, because the experience is a degree…

This, as all good tale, has a lot of metaphor and something of moral and for the one who want to see it, until message.

jorge meijide . architect

a coruña. dicember 2012

Notes:

Los materiales de construcción. Adolf Loos, Escritos I 1897/1909, El Croquis editorial, 1993.

A árbore de Navdal de Gabriela, decembro 2012

Un conto de Nadal. Loos e a árbore de Nadal de Gabriela | Jorge Meijide

Xa está aquí o Nadal. Xa chegaron os anuncios de perfumes, os de juguetes, as ceas, as reunións familiares e demais desatinos e por suposto, como non, os imprescindibles e omnipresentes árbores de Nadal. Eses delicados obxectos arrincados da natureza ou copiados dela, que pasan un par de semanas nas nosas salas de estar e que propician, á calor da súa elección, elaboración e decoración, os primeiros desacuerdos domésticos que estas queridas festas empéñanse en propiciar. Eses queridos obxectos que son o exemplo vivo do exceso de complementos, como de calquera boa arquitectura pastelera que se preciar, ou da ausencia total deles, ata deixalos en pura espina, dignos dun ultraortodoxo minimalista.

O caso é que tocou xa facer a árbore deste ano e en casa, como en calquera boa casa arquitectónica que se preciar, habitada por unha sa parella de arquitectos (é un dicir…), na que se cuestiona, desde a elección do jabonero ata a colocación da mesa… o arbolito foi tema dun intenso taller de ideas, cuxas últimas e inapelables conclusións foron redactadas pola máis pequena da casa e a súa nai, deixando todas as miñas, por suposto, absurdas objeciones desestimadas. A miña cadela Paca non me axudou moito…

A árbore, por si cabía algunha dúbida, foi deseñado e elaborado no taller doméstico, ou sexa o salón, tabernáculo da vida común doméstica; a opción de empregar algún do xardín ou bosque próximo, que logo do seu uso fose volto poñer en liberdade, ou sexa, replantado, dígoo polo si ou polo non alguén me puidese mirar mal, queda totalmente descartada. ¡Claro que o facemos nós…! ¡Faltaría máis! Si é que hai xente moi disposta.

O arduo traballo de posta en común, así como a prolija elaboración material do artilugio, que pasa pola elección do material adecuado, a súa manipulación e estabilidade, as súas proporcións, medidas e consistencia necesarias, a cadea de montaxe, as probas de resistencia, a súa colocación adecuada, a súa iluminación, etc. foi ter en conta ata nas súas máis mínimos detalles e levado a cabo na súa orde precisa; tendo en conta que a man de obra foi infantil e que foron dúas os directores de obra, a cousa ha ir bastante ben. Para proba a foto.

Todo o proceso pode ser entendido como un mero exercicio máis de labor doméstico, dos que hai centos ao longo do ano, feitos case inconscientemente, mecánicamente; pero por algún insano motivo durante todo o tempo, dándolle ao alicate, ás tijeras e ao pegamento, non paraba de pensar en Loos (!) e no seu nobre defensa da arte do traballo do home, do seu esforzo e na nobreza do material así extraído e manipulado. Pode parecer algo perverso, pero é que ás veces a asociación de ideas condúcenos por camiños curiosos.

O caso é que, por pura deformación, veume á cabeza o seu artigo sobre o granito[1], ese que escribiu en 1898, no que enxalzaba o traballo humano empregado para darlle dignidade e valor; desde o esforzo por extraelo da montaña, ata o preciso do seu pulido e colocado, pasando polo transporte e, como non, do necesario para darlle forma. Escribía Loos “E, ante un muro de granito pulido, o noso corazón experimentará un respetuoso estremecimiento. Ante o material? Non, ante o traballo humano”.

A distancia entre a árbore de Nadal de Gabriela e o granito de Loos pode parecer grande, enorme, ata desmesurada, pero o esforzo e o traballo son equiparables en ambos casos, e igual de valorables, non é unha cuestión de escala ou de orzamento, nin de importancia do feito. Non é tanto o resultado final, que deixa mero agrado ao ollo, como o esforzo realizado para levalo a cabo. Así o valoro como pai, obviamente, pero tamén como arquitecto. Kahn tamén falaba diso cando nos animaba a entender o traballo de arquitectura como unha ofrenda, do que creo falar nalgunha ocasión. Esta árbore navideño casero permíteme condensar e expoñer ese traballo, como o condensa e expón o salero do que tamén falaba Loos, a vivenda unifamiliar, o museo ou o aeroporto.

A arquitectura, como case todo o profundo, do mesmo xeito que o é o aire de Chillida, é cuestión de decantación, da decantación que se leva a cabo co tempo e o esforzo necesarios para iso. Esforzo e tempo que non deben regalarse ou minusvalorarse posto que son a nosa ofrenda e levan o noso coñecemento e experiencia. Equivócanse quen a tratan a treo ou a relegan a unha mera tarefa funcional, non hai esforzo niso, hai rutina, e con ela desprezamos os coñecementos adquiridos no proceso da nosa continua formación.

Penso agora nestas xeracións novas de arquitectos, recentemente saídos das escolas, ou a piques diso, abocados a unha realidade incerta, cuns máis que sobrados coñecementos, adquiridos tras anos de esforzo e traballo (que os fan desexables polos estudos de arquitectura de medio mundo), e uns valores por redefinir, aos que lles corresponde cuestionar o herdado, non para derribalo, pois si non estarían abocados a repetilo, si non para continuar unha tarefa, o traballo a arquitectura, en constante evolución.

A árbore de Gabriela desmontarase e del só quedarán as fotos e o recordo e a satisfacción da súa invención e fabricación. O ano que vén haberá outro, distinto deste, porque tamén o seremos nós e mellor, porque a experiencia é un grado…

Este, como todo bo conto, ten moito de metáfora e algo de moraleja e para quen o queira ver, ata mensaxe.

jorge meijide . arquitecto

a coruña. decembro de 2012

Notas:

Los materiales de construcción. Adolf Loos, Escritos I 1897/1909, El Croquis editorial, 1993.

[:es]¿Zahas Hadides para qué? | José Ramón Hernández Correa[:gl]¿Zahas Hadides para qué? | José Ramón Hernández Correa[:en]Zahas Hadides why? | José Ramón Hernández Correa[:]

[:es]

Asisto aburrido, cansado, hastiado, a otra nueva «genialidad» de Zaha Hadid, y me pregunto: «¿Por qué?» «¿Para qué?».

Zaha Hadid, como todos los arquitectos divinos, arquitectos-marca, arquitectos-estrella, ya no es una arquitecta. Ni siquiera es una persona. No es hombre ni mujer. Es un ente, una corporación. Su estudio se llama Zaha Hadid Architects. Son muchos arquitectos Zahas Hadides. O ninguno. Allí ya no hay arquitecto. No hay arquitectura.

Regeneración de Sitio Histórico en Belgrado | Cortesía de ZHA | Fuente: plataformaarquitectura.cl

Veo esta foto y me canso. No sé si son viviendas, oficinas, un hotel, un centro comercial… y me da lo mismo. Me da igual. Lo peor es que sospecho que a ella (o a ellos, o a ello) también le da igual. Ya le da igual todo.

Me aburro. Y me apeno. Hay trucos de photoshop que hacen esto con una foto, la espiralizan y la licúan, y parece que se está yendo por un desagüe. ¿Y? Creo que no es esta la función de la arquitectura. La arquitectura no es esta tontería, esta patochada zafia y sin ninguna gracia.

La forma es una de las armas más poderosas de la arquitectura, por supuesto, pero aqui veo un despliegue de armas que no tienen ninguna batalla que librar. Veo un desfile pomposo, no una batalla. Veo una procesión, no una victoria. En definitiva, son solo armas de fogueo.

Este tipo de obras pornográficas y groseras arramblan con todo. Todo está a su servicio. Ellas no están al servicio de nada ni de nadie. No sirven a nadie; no sirven para nada. ¿Que hay una antigua construcción en el entorno? Pues solo sirve si enmarca la obra de las Zahas Hadides. Si no es asi se tira. Importa un pito el lugar, la gente, las preexistencias, la historia del sitio… Todo. Solo importa la nueva obra vanidosa y autobombástica de las Zahas Hadides.

Regeneración de Sitio Histórico en Belgrado | Cortesía de ZHA | Fuente: plataformaarquitectura.cl

Hasta eso lo puedo entender: Hay obras tan maravillosas que crean una nueva realidad, y que son mejores que toda preexistencia, y que incluso hacen que la gente mejore. Muy bien. Hay obras señeras que marcan caminos y cambian incluso la historia. De acuerdo: Que todo se incline ante ellas. Gloria a ellas.

Pero es que esto es otra vez lo de siempre; más de lo mismo; pan con pan (por mucho que se empeñen en hacernos ver que es chocolate con chocolate).

Uno diría que el proceso es tan tonto como introducir variables más o menos aleatorias en un programa informático ad hoc que deforme el diseño original y que entregue un render distorsionado. (Ya puestos, daría igual que el ordenador sufriera un error fatal o un ataque de pánico y chafara y distorsionara todo el modelado. Nadie se daría cuenta, y se ejecutaría ese error informático).

El resultado es que ninguno de los Zaha Hadid Architects sabe cómo narices construir eso, y precisamente el único mérito de todo ello sería saberlo construir.

Por eso los ingenieros (benditos ingenieros) se sienten orgullosos de construir lo que parecía inconstruible. Tanto en el Pabellón Puente de Zaragoza como en el Centro Acuático de Londres, los ingenieros constructores -que han despotricado durante meses del endiosado y disparatado estudio de arquitectura- acaban orgullosos de haber podido construirlos, y terminan siendo los mayores apóstoles de ese estudio que no se dignó darles no ya unos planos de estructuras detallados, sino ni siquiera una apreciación de cuántos apoyos -y sobre qué- tenían aquellos monstruos.

Todos, sobre todo los ingenieros, acaban creyendo que ser un brillante arquitecto consiste en suministrar un diseño suficientemente retorcido. En cuanto a ellos, se limitan a digitalizar la geometría (lo que no es moco de pavo) y a confiar en que su programa informático -esta vez el de los ingenieros- triangule todo en tres dimensiones y mida cada barrita de cada triángulo. Con tetraedros irregulares se puede construir cualquier cosa.

Centro Acuático de Londres 2012, ZHA | Fotografía: Helene Binet | Fuente: plataformaarquitectura.cl

¿Qué mérito tiene eso? Muchos, pero ninguno arquitectónico. Unas máquinas poderosas que rompen en facetas triangulares cualquier superficie alabeada, y que calculan cremonas a lo bestia. Nada menos, vale, pero tampoco nada más.

Y miles y miles de barras metálicas, todas diferentes, provocando úlceras e insomnios a jefes de obra, encargados y capataces de grupo.

Al final aquello se construye, cueste lo que cueste, y los propios constructores están encantados, sin acabárselo de creer. Y las certificaciones tienen que ser de órdago. No me gustaría ser yo quien tuviera que revisarlas y aprobarlas. Para morirse. (Claro que también esto, esto sobre todo, les trae sin cuidado a las Zahas Hadides. Si se decuplica el gasto, que se decuplique. Y encima pasarán minuta de honorarios sobre ese décuplo).

Y todo esto, en definitiva, ¿para qué? Para el pasmo infantil de un público que ni sabe ni quiere apreciar la arquitectura, pero sí las megaconstruciones, las monstruosidades, el más difícil todavía, y el desafío de formas que se retuercen porque sí, por nada, porque yo lo valgo.

Y terminado un puente en Zaragoza se van a hacer un estadio a Londres, y luego una ópera a Zanzíbar y un rascacielos a Chiquitistán. Y siempre es lo mismo.
Me aburro, Zahas. Me aburro mucho.

José Ramón Hernández Correa · Doctor Arquitecto
Toledo · junio 2013

Nota.-  Que conste que no me quiero cebar de forma machista con una mujer. Este texto ha surgido a la vista de las imágenes que he colgado, que han resultado ser del estudio Zaha Hadid Architects, pero podrían haber sido de otros estudios. Hay muchas Zahas Hadides, y todas son parecidas: calatravas, fósteres, nouveles, gehrys, koolhaas, etc, etc. Todas ellas un día fueron personas reales y demostraron un talento excepcional. Todas ellas tienen obras notables, algunas magníficas. Pero la propia estructura del star system las obligó a diluirse en corporaciones abstractas, en entes intangibles, en fábricas de delicada y perfumada mierda que corrompe el mundo y nos denigra a todos.

[:en]

I represent boring, tired, bored, to another Zaha Hadid´s new «genius», and wonder: «why?» «Why?»

Zaha Hadid, as all the divine architects, architects – brands, architects – stars, already is not an arquitecta. She is not even a person. She is neither a man nor woman. It is an entity, a corporation. His study is called Zaha Hadid Architects. They are many architects Zahas Hadides. Or none. There already there is no architect. There is no architecture.

Regeneration of Historical Site in Belgrade | ZHA’s Comity

I see this photo and get tired. Do not be if it are housings, offices, a hotel, a mall … and it gives me the same thing. It is all the same to me. The worse thing is that I suspect that to her (or to them, or to it) also it him is all the same. Already it is all the same to him quite.

I get bored. And I sorrow. There are tricks of photoshop that do this with a photo, the spiral and the liquefy, and seem that it is going away for an outlet. And? I believe that the function of the architecture is not this. The architecture is not this bilge, this coarse blunder and without any grace.

The form is one of the most powerful weapon of the architecture, certainly, but here I see a deployment of weapon that do not have any battle that to free. I see a pompous parade, not a battle. I see a procession, not a victory. Definitively, it is only weapon of I fire on.

This type of pornographic and rude works make off with everything. Everything is to his service. They are to the service neither of anything nor of anybody. They do not serve anybody; they do not serve for anything. That there is a former construction in the environment? Since only it serves if it frames the work of the Zahas Hadides. If it is not like that it throws itself. A woodpecker imports the place, the people, the preexistences, the history of the site… Everything. Only it imports the new conceited and autobombastic work of the Zahas Hadides.

Regeneration of Historical Site in Belgrade | ZHA’s Comity

Up to it I can understand it: There are works so wonderful that create a new reality, and that are better than any preexistence, and that enclosed do that the people improve. Very well. There are solitary works that mark ways and change even the history. In agreement: That everything inclines before them. Glory to them.

But it is that this is again it of always; more of the same thing; bread with bread (for much that they pledge in making ourselves see that it is a chocolate with chocolate).

One would say that the process is so silly as to introduce more or less random variables in an it ad hoc program that deforms the original design and that a distorted render delivers. (Already put, it would be all the same that the computer was suffering a fatal mistake or an assault of panic and was flattening and distorting the whole shaped one. Nobody would realize, and this IT mistake would be executed).

The result is that none of the Zaha Hadid Architects knows how noses to construct it, and precisely the only merit of all this would be to be able to construct it.

Because of it the engineers (blessed engineers) feel proud to construct what seemed inconstruible. So much in the Pavilion Bridge of Saragossa as in the Aquatic Center of London, the construction engineers – who have carried on during months of the deified and ludicrous study of architecture – finish proud to be able to have constructed them, and end up by being the major apostles of this study that deigned to give them not already a few planes of structures detailed, but not even an appraisal of how many supports – and on what – they had those monsters.

They all, especially the engineers, end up by believing that to be a brilliant architect consists of supplying a sufficiently involved design. As for them, they limit themselves to digitizing the geometry (what is not a snot of turkey) and to trusting that his IT program – this time that of the engineers – triangule everything in three dimensions and there measures every barrita of every triangle. With irregular tetrahedrons it is possible to construct any thing.

Aquatic Center of London 2012

What merit has it it? Many, but architectural none. A few powerful machines that break in triangular facets any become warped surface, and that calculate cremonas to beast. Nothing less, it costs, but at all any more either.

And thousands and thousands of metallic bars, all different ones, provoking sores and insomnias chiefs of work, managers and foremen of group.

Ultimately that one is constructed, cost what costs, and the own builders are delighted, without having just believed itself it. And the certifications have to be of órdago. I would not like to be I who had to check and approve them them. To die. (It is clear that also this, this especially, brings carelessly the Zahas Hadides. If there is increased the expense, which is increased. And above they will spend minute of fees on this tenfold one).

And all that, definitively, why? For the infantile astonishment of a public that it neither knows it does not even want to estimate the architecture, but yes the megaconstructions, the monstrosities, the most difficult still, and the challenge of forms that are twisted because yes, for nothing, because I cost it.

And finished a bridge in Saragossa a stadium is going to be done to London, and then an opera to Zanzibar and a skyscraper to Chiquitistán. And always it is the same thing.
I get bored, Zahas. I get bored very much.

José Ramón Hernández Correa · Doctor Architect
Toledo · juny 2013

Note. – That is clear that I do not want to feed myself of form machist with a woman. This text has arisen in view of the images that I have hung, that have turned out to be of the study Zaha Hadid Architects, but they might have been of other studies. There is many Zahas Hadides, and they all are similar: calatravas, fósteres, nouveles, gehrys, koolhaas, etc, etc. All of them one day were royal persons and demonstrated an exceptional talent. All of them have notable works, magnificent some. But the own structure of star system forced them to dilute in abstract corporations, in intangible entities, in factories of delicate and perfumed shit that corrompe the world and it denigrates his all.

[:gl]

Asisto aburrido, canso, enfastiado, a outra nova «xenialidade» de Zaha Hadid, e pregúntome: «¿Por que?» «¿Para que?».

Zaha Hadid, como todos os arquitectos divinos, arquitectos-marca, arquitectos-estrela, xa non é unha arquitecta. Nin sequera é unha persoa. Non é home nin muller. É un ente, unha corporación. O seu estudo chámase Zaha Hadid Architects. on moitos arquitectos Zahas Hadides. O ningún. Alí xa non hai arquitecto. Non hai arquitectura.

Rexeneración de Sitio Histórico en Belgrado | Cortesía de ZHA

Vexo esta foto e cánsome. Non sei se son vivendas, oficinas, un hotel, un centro comercial… e dáme o mesmo. Dáme igual. O peor é que sospeito que a ela (ou a eles, ou a iso) tamén lle dá igual. Xa lle dá igual todo.

Abúrrome. E apesárome. Hai trucos de photoshop que fai isto cunha foto, a espiralizan e a licúan, e parece que se está a ir por un desaugadoiro. ¿E? Creo que non é esta a función da arquitectura. A arquitectura non é esta parvada, esta patochada zafia e sen ningunha graza.

A forma é unha das armas máis poderosas da arquitectura, por suposto, pero aqui vexo un despregamento de armas que non ten que librar ningunha batalla. Vexo un desfile pomposo, non unha batalla. Vexo unha procesión, non unha vitoria. En definitiva, son só armas de fogueo.

Este tipo de obras pornográficas e groseiras arramblan con todo. Todo está ao seu servizo. Elas non están ao servizo de nada nin de ninguén. Non serven a ninguén; non serven para nada. ¿Que hai unha antiga construción no ámbito? Pois só serve se enmarca a obra das Zahas Hadides. Se non é asi tírase. Importa un pito o lugar, a xente, as preexistencias, a historia do sitio… Todo. Só importa a nova obra vaidosa e autobombástica das Zahas Hadides.

Rexeneración de Sitio Histórico en Belgrado | Cortesía de ZHA

Ata iso pódoo entender: Hai obras tan marabillosas que crean unha nova realidade, e que son mellores que toda preexistencia, e que mesmo fan que a xente mellore. Moi ben. Hai obras señeras que marcan camiños e cambian mesmo a historia. De acordo: Que todo se incline ante elas. Gloria a elas.

Pero é que isto é outra vez o de sempre; máis do mesmo; pan con pan (por moito que se empeñen en facernos ver que é chocolate con chocolate).

Un diría que o proceso é tan parvo como introducir variables máis ou menos aleatorias nun programa informático ad hoc que deforme o deseño orixinal e que entregue un render distorsionado. (Xa postos, daría igual que o ordenador sufrise un erro fatal ou un ataque de pánico e chafase e distorsionase todo o modelado. Ninguén se decataría, e executaríase ese erro informático).

O resultado é que ningún dos Zaha Hadid Architects sabe como narices construír iso, e precisamente o único mérito de todo iso sería sabelo construír.

Por iso os enxeñeiros (benditos enxeñeiros) séntense orgullosos de construír o que parecía inconstruíble. Tanto no Pavillón Ponte de Zaragoza como no Centro Acuático de Londres, os enxeñeiros construtores -que baduaron durante meses do endeusado e disparatado estudo de arquitectura- rematan orgullosos de ter podido construílos, e rematan sendo os maiores apóstolos dese estudo que non se dignou darlles non xa uns planos de estruturas detallados, senón nin sequera unha apreciación de cantos apoios -e sobre que- tiñan aqueles monstros.

Todos, sobre todo os enxeñeiros, acaban crendo que ser un brillante arquitecto consiste en subministrar un deseño suficientemente retorcido. En canto a eles, limítanse a dixitalizar a xeometría (o que non é moco de pavo) e a confiar en que o seu programa informático -esta vez o dos enxeñeiros- triangule todo en tres dimensións e mida cada barriña de cada triángulo. Con tetraedros irregulares pódese construír calquera cousa.

Centro Acuático de Londres 2012

¿Que mérito ten iso? Moitos, pero ningún arquitectónico. Unhas máquinas poderosas que rompen en facetas triangulares calquera superficie alabeada, e que calculan cremonas ao besta. Nada menos, vale, pero tampouco nada máis.

E miles e miles de barras metálicas, todas diferentes, provocando úlceras e insomnios a xefes de obra, encargados e capataces de grupo.

Ao final aquilo constrúese, custe o que custe, e os propios construtores están encantados, sen acabar de crelo. E as certificacións teñen que ser de órdago. Non me gustaría ser eu quen tivese que revisalas e aprobalas. Para morrerse. (Claro que tamén isto, isto sobre todo, os trae sen coidado ás Zahas Hadides. Se se decuplica o gasto, que se decuplique. E enriba pasarán minuta de honorarios sobre ese décuplo).

E todo isto, en definitiva, ¿para que? Para o pasmo infantil dun público que nin sabe nin quere apreciar a arquitectura, pero si as megaconstrucións, as monstruosidades, o máis difícil aínda, e o desafío de formas que se retorcen porque si, por nada, porque eu o vallo.

E rematado unha ponte en Zaragoza vanse facer un estadio a Londres, e logo unha ópera a Zanzíbar e un rañaceos a Chiquitistán. E sempre é o mesmo.
Abúrrome, Zahas. Abúrrome moito.

José Ramón Hernández Correa · Doutor Arquitecto
Toledo · xuño 2013

Nota. – Que conste que non me quero cebar de forma machista cunha muller. Este texto xurdiu á vista das imaxes que colguei, que resultaron ser do estudo Zaha Hadid Architects, pero poderían ter sido doutros estudos. Hai moitas Zahas Hadides, e todas son parecidas: calatravas, fósteres, nouveles, gehrys, koolhaas, etc, etc. Todas elas un día foron persoas reais e demostraron un talento excepcional. Todas elas teñen obras notables, algunhas magníficas. Pero a propia estrutura do star system obrigounas a diluírse en corporacións abstractas, en entes intanxibles, en fábricas de delicada e perfumada merda que corrompe o mundo e nos denigra a todos.

[:]

[:es]Gordon Matta-Clark y la demolición del cubo blanco | Ángel Cerviño[:gl]Gordon Matta-Clark e a demolición do cubo branco | Ángel Cerviño[:en]Gordon Matta-Clark and the demolition of the white bucket | Ángel Cerviño[:]

[:es]

Dennis Oppenheim trabajando en su obra “Beebe Lake Ice Cut” (1969)
Dennis Oppenheim trabajando en su obra “Beebe Lake Ice Cut” (1969)

 

«¿Por qué colgar cosas sobre una pared cuando la propia pared constituye un medio tan estimulante? Es la rígida mentalidad que establece que los arquitectos instalan las paredes y los artistas las decoran, lo que más ofende mi sentido de ambas profesiones.»
(Gordon Matta-Clark)

Una buena parte de las obras minimalistas producidas desde finales de los años sesenta del pasado siglo podrían entenderse como una pormenorizada y obsesiva investigación del espacio expositivo, un diálogo (un forcejeo bien educado) con el “cubo blanco” del museo o la galería de arte. Apenas una década antes el pop-art había buscado sus referencias en las imágenes y los discursos de los medios de comunicación y en la reproductividad alucinada de los productos de consumo masivo; una práctica artística que abriría –de forma más evidente en el “concienciado” pop europeo- una vía de penetración para las cuestiones sociales y políticas del momento, implícitas en los mecanismos de comunicación y consumo: alienación, confusión interesada de información y propaganda, aceptación pasiva de patrones de clase o género, espectacularización de las situaciones de vida, “detournement” político de las imágenes publicitarias…

Gordon Matta-Clark trabajando en “Conical Interest” (1975)
Gordon Matta-Clark trabajando en “Conical Interest” (1975)

Con el advenimiento del minimalismo como poética dominante para la siguiente generación de artistas, la obra vive básicamente de su relación con el contenedor arquitectónico, su lógica compositiva resulta del ininterrumpido intercambio formal con el espacio construido del interior de la galería. En sus mejores momentos el arte minimalista se convierte en un análisis del sutil proceso mediante el cual

los elementos arquitectónicos específicos y funcionales del interior de la galería prescriben el significado y determinan lecturas concretas para el arte definido dentro de su marco arquitectónico”.1

A partir del minimalismo la obra toma plena conciencia de la importancia del espacio físico en que está ubicada y comienza a producir su propio entorno. Desde los decimonónicos salones surrealistas, y las acumulaciones indiscriminadas de las vanguardias históricas, hasta la extrema asepsia expositiva contemporánea hay una distancia abismal que hemos salvado con un salto de apenas tres décadas. Precursor, también en esto como en tantas otras cosas, el constructivismo soviético prestó especial atención al espacio expositivo (“En 1926 comenzó mi obra más importante como artista: el diseño de exposiciones2 El Lissitzsky), aunque posteriormente derivara, por razones obvias de propaganda política, en una dirección anti-moderna hacia planteamientos más vinculados con la decoración arquitectónica y el muralismo religioso. Duchamp, que parece llegar a los sitios siempre un poco antes que todos los demás, nos hizo tomar consciencia del techo de la sala de exposiciones instalando en él 1.200 sacos de carbón (Exposition Internationale du Surréalisme, 1938), …y del espacio interior de la galería, haciéndolo literalmente intransitable con 1.600 m. de cuerda tendidos desde todos los ángulos posibles hasta hacer casi imposible cualquier intento de aproximación a las obras expuestas (First Papers of Surealism, 1942).

Gordon Matta-Clark, “Garbage Wall for Fire Boy at the Brooklyn Bridge” (1971)

Ascensión y caída del cubo blanco

En el cubo blanco se cumple esa parte del proyecto artístico moderno que reclama para las obras de arte una existencia radicalmente separada, no contaminada por ninguna circunstancia ajena a ellas mismas, y las sitúa incluso fuera del tiempo y sus vicisitudes porque, de alguna manera, “pertenecen ya a la posteridad”3. Ventanas cerradas, luz cenital, suelo enmoquetado para amortiguar los sonidos de los pasos, solemnidad y recogimiento, comportamientos perfectamente codificados de los espectadores que determinan un espacio, físico y mental, bien próximo al ensimismamiento contemplativo propio de la unción religiosa. El triunfo del cubo blanco supone también el fin del marco como contenedor psicológico y la apertura de la obra al juego de perspectivas del espacio arquitectónico que la contiene.

“Entramos en una época en la que las obras de arte conciben la pared como una tierra de nadie en la que proyectar su concepto de ocupación territorial /…/ La pared se convirtió en una fuerza estética, empezó a modificar todo lo que se colocara sobre ella.4

Ahora sabemos que la esterilización extrema que opera el cubo blanco no es más que una ceremonia de distracción, la ilusión que pretende ocultar un potente dispositivo de producción ideológica: la puesta en escena de la obra de arte. El espacio cerrado se convierte así en emblema del extrañamiento del artista con respecto a la sociedad (O´Doherty), falso limbo que disfraza de transparencia el turbio entramado especulativo del sistema artístico; escenificación de la posteridad asegurada (promesa de eternidad) como garantía financiera para la inversión del coleccionista. Acaso el mayor triunfo del minimalismo histórico haya sido el de enmudecer sus propias obras hasta que el estruendoso silencio de lo expuesto fuerce a hablar al espacio expositivo, obligar –acaso sin ser totalmente consciente de ello- al cubo blanco a desvelar parte de su programa ideológico.

En marzo de 1969, Robert Barry lleva a cabo una acción especialmente significativa: el día de la inauguración de su exposición cerró las puertas de la Galería Eugenia Butler de Los Ángeles, que permaneció cerrada durante las tres semanas que duró la muestra, de forma que ese espacio vacío, invisible desde el exterior, deshabitado, fuera del alcance de la mirada del espectador, fue la única obra de la exposición: una obra solo abarcable con el esfuerzo de la mente. Así estaban las cosas cuando Gordon Matta-Clark realiza sus primeras intervenciones artísticas.

Gordon Matta-Clark trabajando en “Bronx Floor” (1972)

Este es el territorio en el que el minimalismo despliega su singular catálogo de formas y procedimientos, y esas mismas categorías formales serán las que Gordon Matta-Clark trasladará –alterando monumentalmente la escala y radicalizando los procedimientos- a edificios abandonados y naves industriales de las áreas deprimidas de su entorno urbano, en forma similar a como los artistas del Earth-Art llevaron esas mismas estructuras geométricas a los escenarios naturales (baste recordar las líneas trazadas por Walter de María en el desierto de Mojave, las espirales lacustres de Robert Smithson, o los círculos de piedras de Richard Long). Y quizá no carezca de interés señalar aquí que uno de los primeros trabajos artísticos de Matta-Clark, recién terminados sus estudios de arquitectura en la Universidad de Cornell (Ithaca), fue colaborar como ayudante en la realización de la obra “Beebe Lake Ice Cut” (1969) de Dennis Oppenheim, donde muy probablemente ya se habría visto impelido a utilizar la motosierra o alguna herramienta similar para cortar las capas de hielo. La relación que en esas fechas establece con Dennis Oppenheim y Robert Smithson dejará sin duda una profunda huella en la futura trayectoria artística del joven arquitecto.

Gramática del desmontaje

A través de las desmesuradas fisuras y las figuras geométricas (escala Earth Art) que Gordon Matta-Clark abre, taladra y recorta en abandonados edificios del extrarradio, penetran en la obra gran variedad de conflictos sociales y todos sus contenidos simbólicos asociados: derechos de propiedad especulativos que cercenan cualquier posibilidad de uso y disfrute colectivo se cruzan, en la misma actuación, con la voluntad de abrir –en sentido literal- nuevas perspectivas visuales para vislumbrar la posibilidad de una distribución diferente del espacio o, lo que es lo mismo, de las condiciones de vida; de paso se desentierran conflictos personales (muy significativa la excavación en el suelo de la galería Yvon Lambert de Paris, en busca del hermano suicidado, “Descending Steps for Batan”, 1977) y colectivos, al tiempo que se socava la gramática arquitectónica, abriendo huecos, liberando vacío por sustracción, señalando intersticios que miran hacia propiedades inaccesibles, generando espacios fuera de lugar, activando deseos no regulados.

Gordon Matta-Clark, actuando en “Clock shower” (1973)

Se trata de abrir brechas, físicas y mentales, en las líneas de fuga del espacio urbano, dejar paso a una nueva luz, cuestionar las mirada instaurada por los modos dominantes de organización del entorno; excavar, redefinir el lugar, dejar al descubierto la estructura real y metafórica del edificio; el espacio construido como lugar donde se cruzan todos los conflictos, como parte indisociable del tejido urbano5. El edificio se convierte en escultura y la escultura resultante se contamina –se envenena- de urbanismo y de crítica política de las situaciones de vida cotidiana, se convierte en vigorosa metáfora del laberinto urbano, con su vistosa fachada y oscuros espacios privados, terrazas y sótanos, cubiertas y cimientos soterrados. Escultura que –en los casos más extremos- se desmaterializará hasta transformarse en puro proceso de búsqueda y documentación, como sucedió con la película de sus exploraciones del subsuelo de París (Sous-sols de Paris, 1977), realizada fotografiando y filmando las construcciones de esa ciudad invertida que se expande por las tramas del alcantarillado urbano.

/…/ tengo interés en una expedición al subsuelo: una búsqueda de los espacios olvidados y enterrados bajo la ciudad, bien como memoria histórica, bien como recordatorios supervivientes de proyectos y fantasías perdidos /…/ Aunque la idea original conllevaba posibles actos subversivos, ahora me interesa más buscar y descubrir. Esa actividad debería sacar el arte de la galería e introducirlo en las cloacas.6

En ese mismo sentido, la experiencia de autogestión y trabajo con la colectividad que adquirió colaborando en Milán con un grupo cultural autónomo lo llevaría, ese mismo año, a la puesta en marcha, utilizando alguno de los muchos edificios abandonados del deprimido barrio de Lower East Side de Nueva York (Loisaida), del proyecto de centro social “A Resource Center and Environmental Youth Program for Loisaida”, un espacio comunal de reciclaje de residuos y actividad medioambiental, que pretendía ofrecer un marco de actividades sociales y formación profesional a los jóvenes del barrio.

Son este tipo de acciones y escenificaciones de conflictos los que alejan gradualmente a Gordon Matta-Clrak del estricto universo formal de sus compañeros minimalistas y, en ocasiones, lo llevan a una colisión frontal con los convencionales dispositivos de exposición y recepción establecidos por el sistema artístico, cuestionando, de paso, la noción de espectador. En 1976, habiendo sido invitado a participar en la exposición “Idea as Model” (La idea como modelo), organizada por el “Institute for Architecture and Urban Studies” de Nueva York, Gordon Matta-Clark se presentó la madrugada del día anterior a la inauguración con una carabina de aire comprimido, prestada por su amigo y mentor Dennis Oppenheim, con la que disparó desde el exterior contra todos los cristales de las ventanas del edificio destinado a albergar la exposición, luego pretendió colocar en cada marco de ventana la fotografía de una vivienda del Bronx quemada y arrasada por el vandalismo de sus propios moradores; horas antes de la apertura los miembros del Instituto, capitaneados por su director Peter Eisenman (que indignamente llegó a comparar la actuación del artista con la Kristalnacht de los nazis), decidieron eliminar la obra de la exposición, llamar a los cristaleros y reparar los desperfectos, completando de esta manera la obra (Window Blow-out, 1976) que el artista había comenzado.

Gordon Matta-Clark, “Window Blow-out” (1976)

Así una buena parte de sus obras más conocidas, como Day´s End (1975) la famosa intervención realizada en un almacén abandonado en el puerto de Nueva York, tuvieron un carácter de situación producida en tiempo real, muchas veces rondando la ocupación ilegal y los problemas policiales, y apenas sobreviven en formato documental; pasado el momento sólo quedaban en el lugar los vigilantes de seguridad y los empleados municipales desmontando la escena, o iniciando la demolición preventiva del edificio intervenido.

También investigará los aspectos más absurdos del sistema de propiedad del suelo, ocultos bajo la aparente racionalidad de la cuadrícula del plano (Reality Properties: Fake Estates, 1973), adquiriendo en subasta pública algunos lotes de terrenos en Queens y Staten Island, parcelas minúsculas de imposible acceso cuyos impuestos locales no habían sido pagados, espacios sobrantes que compró, al precio de 25 dólares cada uno, con la intención de poner en evidencia la fragilidad existencial de ciertas convenciones solo sustentadas en la mercantilización burocrática de la vida cotidiana: espacios que pueden ser poseídos pero nunca experimentados, en palabras del propio artista.

“Cuando compré estas propiedades en la subasta de Nueva York, la descripción que más me excitó fue la palabra “inaccesible”. Eran un grupo de 15 micro-parcelas sobrantes del plano de un arquitecto. Una o dos de las más significativas era una franja peatonal junto a una entrada de coches con una superficie de 0’09 m2. Las otras micro-parcelas eran bordillos de acera y alcantarillas. Básicamente, lo que quería hacer era designar espacios que no serían vistos y que, desde luego, nunca serían  ocupados.” 7

Excavar el suelo de una galería de arte, …cocinar fotografías, …cortar edificios, …alquilar y comprar terrenos invisibles, …disparar contra las ventanas de una sala de exposiciones, …asar un cochinillo en unos baldíos bajo un puente del río Hudson, …compactar escombros y basura, …filmar las construcciones subterráneas de las cloacas de París, …afeitarse y ducharse colgado de las agujas del reloj en lo alto de la Clock Tower de Nueva York, …diseñar espacios expositivos, …recortar fragmentos de viviendas y llevarlos a las salas de exposiciones, …ocupar edificios abandonados para pertrecharlos como centros sociales autogestionados, ésta es la clase de acciones que han convertido a Gordon Matta-Clark en una referencia ineludible para la historia del arte de las últimas décadas; un artista fallecido antes de cumplir los 35 años y que, en el cortísimo lapsus de tiempo de apenas 10 años de actividad, ha conseguido convertir su trabajo en un verdadero compendio de las prácticas artísticas contemporáneas, roturando un territorio extremadamente fértil del que se siguen extrayendo poderosas ideas, y procedimientos todavía válidos para abordar los retos del presente.

Ángel Cerviño
Vigo, noviembre, 2012

Notas:
[1] Dan Grahan, El arte con relación a la arquitectura. La arquitectura con relación al arte, Gustavo Gili, Barcelona 2009.
[2] Citado por Benjamin H. D. Buchloh, Formalismo e historicidad, Ediciones Akal, Barcelona 2004.
[3] Brian O´Doherty, Dentro del cubo blanco. La ideología del espacio expositivo, CENDEAC, Murcia 2011.
[4] Ibídem.
[5] Darío Corbeira, “Designar espacios. Crear complejidad”, en ¿Construir… o deconstruir?. Textos sobre Gordon Matta-Clark, VV AA, Universidad de Salamanca, 2000.
[6] Gordon Matta-Clark, entrevista en Arts Magazine, mayo 1976. Citado por Darío Corbeira, Op. cit.
[7] Gordon Matta-Clark, catálogo de la exposición, Centro IVAM Julio González, Valencia, 1993.

[:en]

«Why hang things on a wall when the own wall constitutes a half so stimulating? It is the rigid mentality that establishes that the architects install the walls and the artists decorate them, what more offends my sense of both professions.»

(Gordon Matta-Clark)

A good part of the works minimalistas produced from finals of the years sixty of the past century could understand like a detailed and obsessive investigation of the space expositivo, a dialogue (a very polite struggle) with the “white cube” of the museum or the gallery of art. Hardly a decade before the pop-art had looked for his references in the images and the speeches of the media and in the reproductividad hallucinated of the products of massive consumption; an artistic practice that would open –of form more evident in the “concienciado” European pop- a road of penetration for the social questions and politics of the moment, implicit in the mechanisms of communication and consumption: alienation, confusion interested of information and propaganda, passive acceptance of patterns of class or gender, espectacularización of the situations of life, “detournement” political of the advertising images…

With the advent of the minimalismo like dominant poetics for the following generation of artists, the work lives basically of his relation with the architectural container, his logical compositiva results of the uninterruptible formal exchange with the space built of the interior of the gallery. In his best moments the art minimalista turns into an analysis of the subtle process by means of which “the specific architectural elements and functional of the interior of the gallery prescribe the meaning and determine concrete readings for the clear-cut art inside his architectural frame”1.

From the minimalismo the work takes full consciousness of the importance of the physical space in that it is situated and begins to produce his own surroundings. From the decimonónicos surrealist living rooms, and the accumulations indiscriminadas of the historical avant-gardes, until the extreme asepsis expositiva contemporary there is an abysmal distance that have saved with a jump of hardly three decades. Precursor, also in this as in so many other things, the Soviet constructivism loaned special attention to the space expositivo (“In 1926 began my more important work like artist: the design of exhibitions”2 El Lissitzsky), although later it derived, by obvious reasons of political propaganda, in a direction anti-modern to approaches more linked with the architectural decoration and the muralismo religious. Duchamp, that seems to arrive to the places always a bit before that all the other, did us take consciousness of the ceiling of the room of exhibitions installing in him 1.200 sacks of coal (Exposition Internationale du Surréalisme, 1938), …And of the inner space of the gallery, doing it literally intransitable with 1.600 m. Of rope tended from all the possible angles until doing almost impossible any attempt of approximation to the exposed works (First Papers of Surealism, 1942).

Gordon Matta-Clark, “Garbage Wall for Fire Boy at the Brooklyn Bridge” (1971)

Ascensión And fall of the white cube

In the white cube fulfils  this part of the modern artistic project that demands for the works of art a radically separate existence, no contaminated by any extraneous circumstance to them same, and situates them even out of the time and his vicisitudes because, somehow, “belong already to the posterity”3. Enclosed windows, zenithal light, floor enmoquetado to cushion the sounds of the steps, solemnity and recogimiento, behaviours perfectly encoded of the viewers that determine a space, physicist and mental, very next to the ensimismamiento contemplativo typical of the religious anointing. The triumph of the white cube supposes also the end of the frame like psychological container and the opening of the work to the game of perspectives of the architectural space that contains it.

“We go in in a period in which the works of art conceive the wall like a no man’s land in which project his concept of territorial occupation /…/ The wall turned into an aesthetic strength, began to modify all what placed  on her.”4

Now we know that the extreme sterilisation that operates the white cube is not more than a ceremony of distraction, the illusion that pretends to hide a powerful device of ideological production: the staged of the work of art. The enclosed space converts  like this in emblem of the extrañamiento of the artist regarding the society (O´Doherty), false limbo that disguises of transparency the muddy entramado speculative of the artistic system; escenificación of the posterity ensured (promise of eternity) like financial guarantee for the investment of the collector. Acaso The greater triumph of the minimalismo historical have been the one of enmudecer his own works until the estruendoso silence of the exposed force to speak to the space expositivo, force –acaso without being totally conscious of this- to the white cube to desvelar splits of his ideological program.

In March of 1969, Robert Barry carries out an especially significant action: the day of the inauguration of his exhibition closed the doors of the Gallery Eugenia Butler of Los Angeles, that remained closed during the three weeks that lasted the sample, so that this empty space, invisible from the outside, uninhabited, out of the scope of the look of the viewer, went the only work of the exhibition: a work only abarcable with the effort of the mind. Like this they were the things when Gordon Matta-Clark realises his first artistic interventions.

Gordon Matta-Clark trabajando en “Bronx Floor” (1972)

This is the territory in which the minimalismo deploys his singular catalogue of forms and procedures, and these same formal categories will be those that Gordon Matta-Clark will move –altering monumentalmente the scale and radicalizando the procedures- to abandoned buildings and industrial ships of the areas depressed of his urban surroundings, in shape similar to as the artists of the Earth-Art carried these same geometrical structures to the natural stages (suffice to remember the lines traced by Walter of María in the desert of Mojave, the espirales lacustrine of Robert Smithson, or the circles of stones of Richard Long). And perhaps it do not lack interest signal here that one of the first artistic works of Matta-Clark, recently finished his studies of architecture in the University of Cornell (Ithaca), was to collaborate like assistant in the realisation of the work “Beebe Lake Ice Cut” (1969) of Dennis Oppenheim, where very probably already would have seen  impelido to use the motosierra or some similar tool to cut the layers of ice. The relation that in these dates establishes with Dennis Oppenheim and Robert Smithson will leave definitely a deep footprint in the future artistic path of the young architect.

Grammar of the dismantling

Through the immoderate fissures and the geometrical figures (scale Earth Art) that Gordon Matta-Clark opens, taladra and recorta in abandoned buildings of the extrarradio, penetrate in the big work variety of social conflicts and all his symbolic contents associated: rights of speculative property that cercenan any possibility of use and enjoy community cross , in the same performance, with the will to open –in literal sense- new visual perspectives to discern the possibility of a different distribution of the space or, what is the same, of the conditions of life; of step  desentierran personal conflicts (very significant the excavation in the floor of the gallery Yvon Lambert of Paris, in search of the brother suicidado, “Descending Steps for Beat”, 1977) and communities, to the time that undermines  the architectural grammar, opening hollow, freeing empty by subtraction, signalling intersticios that look to inaccessible properties, generating spaces out of place, activating wishes no regulated.

Gordon Matta-Clark, actuando en “Clock shower” (1973)

It treats  to open brechas, physical and mental, in the lines of escape of the urban space, leave step to a new light, question the look established by the dominant ways of organisation of the surroundings; excavate, redefine the place, leave to the discovered the real and metaphorical structure of the building; the space built like place where cross  all the conflicts, like part indisociable of the urban fabric5. The building turns into sculpture and the resultant sculpture contaminates  –poisons – of urbanismo and of political criticism of the situations of daily life, turns into vigorosa metaphor of the urban labyrinth, with his showy façade and dark private spaces, terraces and sótanos, covers and cimientos soterrados. Sculpture that –in the most extreme cases-  desmaterializará until transforming  in pure process of research and documentation, like sucedió with the film of his explorations of the subsoil of Paris (Sous-sols of Paris, 1977), realised photographing and filming the constructions of this city invested that it expands  by the plots of the urban sewerage.

“ /…/ I have interest in an expedition to the subsoil: a research of the spaces forgotten and buried under the city, well like historical memory, well like surviving reminders of projects and fantasies lost /…/ Although the original idea comported possible subversive acts, now interests me more look for and discover. This activity would have to take out the art of the gallery and enter it in the cloacas.6

In this same sense, the experience of autogestión and work with the collectivity that purchased collaborating in Milan with an autonomous cultural group would carry it, this same year, to the set up, using any of the a lot of abandoned buildings of the depressed neighbourhood of Lower East Side of New York (Loisaida), of the project of social centre “To Resource Center and Environmental Youth Program for Loisaida”, a communal space of recycling of waste and environmental activity, that pretended to offer a frame of social activities and professional training to the youngsters of the neighbourhood.

They are this type of actions and escenificaciones of conflicts those that move away gradually to Gordon Matta-Clrak of the strict formal universe of his mates minimalistas and, in occasions, carry it to a frontal collision with the conventional devices of exhibition and reception established by the artistic system, questioning, of step, the notion of viewer. In 1976, prpers having been invited to participate in the exhibition “Contrives ace Model” (The idea like model), organised by the “Institute for Architecture and Urban Studies” of New York, Gordon Matta-Clark presented  the morning of the previous day to the inauguration with a carabina of air compressed, loaned by his fellow and mentor Dennis Oppenheim, with which shot from the outside against all the glasses of the windows of the destined building to house the exhibition, afterwards pretended to place in each frame of window the photography of a house of the Bronx burned and arrasada by the vandalism of his own moradores; hours before the opening the members of the Institute, capitaneados by his director Peter Eisenman (that indignamente arrived to compare the performance of the artist with the Kristalnacht of the nazi), decided to delete the work of the exhibition, call to the glassmakers and repair the desperfectos, completing of this way the work (Window Blow-out, 1976) that the artist had begun.

Gordon Matta-Clark, “Window Blow-out” (1976)

Like this a good part of his more known works, as Day´s End (1975) the famous intervention realised in an abandoned warehouse in the port of New York, had a character of situation produced in real time, many times rondando the illegal occupation and the police problems, and hardly survive in documentary format; happened the moment only remained in the place the watchdogs of security and the municipal employees disassembling the scene, or initiating the demolición preventive of the building taken part.

Also it will investigate the most absurd appearances of the system of property of the floor, unseen under the apparent rationality of the cuadrícula of the plane (Reality Properties: Fake Estates, 1973), purchasing in public auction some batches of terrains in Queens and Staten Island, tiny plots of impossible access whose local taxes had not been paid, excess spaces that bought, to the price of 25 dollars each one, with the intention to put in evidence the existential fragility of some conventions only sustentadas in the mercantilización bureaucratic of the daily life: spaces that can be possessed but never experienced, in words of the own artist.

“When I bought these properties in the auction of New York, the description that more aroused me was the inaccessible “word”. They were a group of 15 micro-excess plots of the plane of an architect. One or two of the most significant was a band peatonal beside an entrance of cars with a surface of 0’09 m2. The others micro-plots were kerbs of sidewalk and scuppers. Basically, what wanted to do was to designate spaces that would not be seen and that, of course, never would be busy.” 7

Excavate the floor of a gallery of art, …Cook photographies, …Cut buildings, …Rent and buy invisible terrains, …Shoot against the windows of a room of exhibitions, …Roast a cochinillo in some baldíos under a bridge of the river Hudson, …Compact demolitions and rubbish, …Film the subterranean constructions of the cloacas of Paris, …Shave and ducharse hanged of the needles of the clock in the high of the Clock Tower of New York, …Design spaces expositivos, …recortar Fragments of houses and carry them to the rooms of exhibitions, …Occupy abandoned buildings to cater them like social centres autogestionados, this is the class of actions that have converted to Gordon Matta-Clark in a reference ineludible for the history of the art of the last decades; an artist died before fulfilling the 35 years and that, in the very short lapsus of time of hardly 10 years of activity, has achieved to convert his work in a true compendio of the contemporary artistic practices, roturando an extremely fertile territory of the that follow  extracting powerful ideas, and procedures still valid to tackle the challenges of the present.

Ángel Cerviño

Vigo, november, 2012

Notas:

[1] Dan Grahan, El arte con relación a la arquitectura. La arquitectura con relación al arte, Gustavo Gili, Barcelona 2009.

[2] Citado por Benjamin H. D. Buchloh, Formalismo e historicidad, Ediciones Akal, Barcelona 2004.

[3] Brian O´Doherty, Dentro del cubo blanco. La ideología del espacio expositivo, CENDEAC, Murcia 2011.

[4] Ibídem.

[5] Darío Corbeira, “Designar espacios. Crear complejidad”, en ¿Construir… o deconstruir?. Textos sobre Gordon Matta-Clark, VV AA, Universidad de Salamanca, 2000.

[6] Gordon Matta-Clark, entrevista en Arts Magazine, mayo 1976. Citado por Darío Corbeira, Op. cit.

[7] Gordon Matta-Clark, catálogo de la exposición, Centro IVAM Julio González, Valencia, 1993.

[:gl]

«¿Por que colgar cousas sobre unha parede cando a propia parede constitúe un medio tan estimulante? É a ríxida mentalidad que establece que os arquitectos instalan as paredes e os artistas decóranas, o que máis ofende o meu sentido de ambas profesións.»

(Gordon Matta-Clark)

Unha boa parte das obras minimalistas producidas desde finais dos anos sesenta do pasado século poderían entenderse como unha pormenorizada e obsesiva investigación do espazo expositivo, un diálogo (un forcejeo ben educado) co “cubo branco” do museo ou a galería de arte. Apenas unha década antes o pop-art buscara as súas referencias nas imaxes e os discursos dos medios de comunicación e na reproductividad alucinada dos produtos de consumo masivo; unha práctica artística que abriría –de forma máis evidente no “concienciado” pop europeo- unha vía de penetración para as cuestións sociais e políticas do momento, implícitas nos mecanismos de comunicación e consumo: alienación, confusión interesada de información e propaganda, aceptación pasiva de patróns de clase ou xénero, espectacularización das situacións de vida, “detournement” político das imaxes publicitarias…

Co advenimiento do minimalismo como poética dominante para a seguinte xeración de artistas, a obra vive basicamente da súa relación co contenedor arquitectónico, a súa lóxica compositiva resulta do ininterrumpido intercambio formal co espazo construído do interior da galería. Nos seus mellores momentos a arte minimalista convértese nunha análise do sutil proceso mediante o cal “os elementos arquitectónicos específicos e funcionales do interior da galería prescriben o significado e determinan lecturas concretas para a arte definida dentro do seu marco arquitectónico”1.

A partir do minimalismo a obra toma plena conciencia da importancia do espazo físico en que está situada e comeza a producir a súa propia contorna. Desde os decimonónicos salóns surrealistas, e as acumulacións indiscriminadas das vanguardias históricas, ata a extrema asepsia expositiva contemporánea hai unha distancia abismal que salvamos cun salto de apenas tres décadas. Precursor, tamén nisto como en tantas outras cousas, o constructivismo soviético prestou especial atención ao espazo expositivo (“En 1926 comezou a miña obra máis importante como artista: o deseño de exposicións”2 El Lissitzsky), aínda que posteriormente derivase, por razóns obvias de propaganda política, nunha dirección anti-moderna cara a formulacións máis vinculadas coa decoración arquitectónica e o muralismo relixioso. Duchamp, que parece chegar aos sitios sempre un pouco antes que todos os demais, fíxonos tomar consciencia do teito da sala de exposicións instalando nel 1.200 sacos de carbón (Exposition Internationale du Surréalisme, 1938), …e do espazo interior da galería, facéndoo literalmente intransitable con 1.600 m. de cordo tendidos desde todos os ángulos posibles ata facer case imposible calquera intento de aproximación ás obras expostas (First Papers of Surealism, 1942).

Gordon Matta-Clark, “Garbage Wall for Fire Boy at the Brooklyn Bridge” (1971)

Ascensión e caída do cubo branco

No cubo branco cúmprese esa parte do proxecto artístico moderno que reclama para as obras de arte unha existencia radicalmente separada, non contaminada por ningunha circunstancia allea a elas mesmas, e sitúaas ata fose do tempo e as súas vicisitudes porque, dalgún xeito, “pertencen xa á posteridade”3. Fiestras pechadas, luz cenital, chan enmoquetado para amortiguar os sons dos pasos, solemnidad e recogimiento, comportamentos perfectamente codificados dos espectadores que determinan un espazo, físico e mental, ben próximo ao ensimismamiento contemplativo propio da unción relixiosa. O triunfo do cubo branco supón tamén o fin do marco como contenedor psicolóxico e a apertura da obra ao xogo de perspectivas do espazo arquitectónico que a contén.

“Entramos nunha época na que as obras de arte conciben a parede como unha terra de ninguén na que proxectar o seu concepto de ocupación territorial /…/ A parede converteuse nunha forza estética, empezou a modificar todo o que se colocase sobre ela.”4

Agora sabemos que a esterilización extrema que opera o cubo branco non é máis que unha cerimonia de distracción, a ilusión que pretende ocultar un potente dispositivo de produción ideolóxica: a posta en escena da obra de arte. O espazo pechado convértese así en emblema do extrañamiento do artista con respecto á sociedade (O´Doherty), falso limbo que disfraza de transparencia o turbio entramado especulativo do sistema artístico; escenificación da posteridade asegurada (promesa de eternidade) como garantía financeira para o investimento do coleccionista. Seica o maior triunfo do minimalismo histórico sexa o de enmudecer as súas propias obras ata que o estruendoso silencio do exposto force a falar ao espazo expositivo, obrigar –seica sen ser totalmente consciente diso- ao cubo branco a desvelar parte do seu programa ideolóxico.

En marzo de 1969, Robert Barry leva a cabo unha acción especialmente significativa: o día da inauguración da súa exposición pechou as portas da Galería Eugenia Butler dos Anxos, que permaneceu pechada durante as tres semanas que durou a mostra, de forma que ese espazo baleiro, invisible desde o exterior, deshabitado, fóra do alcance da mirada do espectador, foi a única obra da exposición: unha obra só abarcable co esforzo da mente. Así estaban as cousas cando Gordon Matta-Clark realiza as súas primeiras intervencións artísticas.

Gordon Matta-Clark trabajando en “Bronx Floor” (1972)

Este é o territorio no que o minimalismo desprega o seu singular catálogo de formas e procedementos, e esas mesmas categorías formais serán as que Gordon Matta-Clark trasladará –alterando monumentalmente a escala e radicalizando os procedementos- a edificios abandonados e naves industriais das áreas deprimidas da súa contorna urbana, en forma similar a como os artistas do Earth-Art levaron esas mesmas estruturas geométricas aos escenarios naturais (baste recordar as liñas trazadas por Walter de María no deserto de Mojave, as espirales lacustres de Robert Smithson, ou os círculos de pedras de Richard Long). E quizá non careza de interese sinalar aquí que un dos primeiros traballos artísticos de Matta-Clark, recentemente terminados os seus estudos de arquitectura na Universidade de Cornell (Ithaca), foi colaborar como axudante na realización da obra “Beebe Lake Ice Cut” (1969) de Dennis Oppenheim, onde moi probablemente xa se viu impelido a utilizar a motosierra ou algunha ferramenta similar para cortar as capas de xeo. A relación que nesas datas establece con Dennis Oppenheim e Robert Smithson deixará sen dúbida unha profunda pegada na futura traxectoria artística do novo arquitecto.

Gramática da desmontaxe

A través das desmesuradas fisuras e as figuras geométricas (escala Earth Art) que Gordon Matta-Clark abre, tradea e recorta en abandonados edificios do extrarradio, penetran na obra gran variedade de conflitos sociais e todos os seus contidos simbólicos asociados: dereitos de propiedade especulativos que cercenan calquera posibilidade de uso e goce colectivo crúzanse, na mesma actuación, coa vontade de abrir –en sentido literal- novas perspectivas visuales para albiscar a posibilidade dunha distribución diferente do espazo ou, o que é o mesmo, das condicións de vida; de paso se desentierran conflitos persoais (moi significativa a excavación no chan da galería Yvon Lambert de Paris, en busca do irmán suicidado, “Descending Steps for Batan”, 1977) e colectivos, á vez que se socava a gramática arquitectónica, abrindo ocos, liberando baleiro por sustracción, sinalando intersticios que miran cara a propiedades inaccesibles, xerando espazos fóra de lugar, activando desexos non regulados.

Gordon Matta-Clark, actuando en “Clock shower” (1973)

Trátase de abrir brechas, físicas e mentais, nas liñas de fuga do espazo urbano, deixar paso a unha nova luz, cuestionar as mirada instaurada polos modos dominantes de organización da contorna; excavar, redefinir o lugar, deixar ao descuberto a estrutura real e metafórica do edificio; o espazo construído como lugar onde se cruzan todos os conflitos, como parte indisociable do tecido urbano5. O edificio convértese en escultura e a escultura resultante contamínase –se envenena- de urbanismo e de crítica política das situacións de vida cotiá, convértese en vigorosa metáfora do labirinto urbano, coa súa vistosa fachada e escuros espazos privados, terrazas e sótanos, cubertas e cimentos soterrados. Escultura que –nos casos máis extremos- se desmaterializará ata transformarse en puro proceso de procura e documentación, como sucedeu coa película das súas exploracións do subsuelo de Parides (Sous-sols de Paris, 1977), realizada fotografando e filmando as construcións desa cidade investida que se expande polas tramas do alcantarillado urbano.

“ /…/ teño interese nunha expedición ao subsuelo: unha procura dos espazos esquecidos e enterrados baixo a cidade, ben como memoria histórica, ben como recordatorios supervivientes de proxectos e fantasías perdidos /…/ Aínda que a idea orixinal conllevaba posibles actos subversivos, agora interésame máis buscar e descubrir. Esa actividade debería sacar a arte da galería e introducilo nas cloacas.6

Nese mesmo sentido, a experiencia de autogestión e traballo coa colectividad que adquiriu colaborando en Milán cun grupo cultural autónomo levaríao, ese mesmo ano, á posta en marcha, utilizando algún dos moitos edificios abandonados do deprimido barrio de Lower East Side de Nova York (Loisaida), do proxecto de centro social “A Resource Center and Environmental Youth Program for Loisaida”, un espazo comunal de reciclaje de residuos e actividade medioambiental, que pretendía ofrecer un marco de actividades sociais e formación profesional aos mozos do barrio.

Son este tipo de accións e escenificaciones de conflitos os que afastan gradualmente a Gordon Matta-Clrak do estrito universo formal dos seus compañeiros minimalistas e, en ocasións, lévano a unha colisión frontal cos convencionais dispositivos de exposición e recepción establecidos polo sistema artístico, cuestionando, de paso, a noción de espectador. En 1976, habendo sido invitado a participar na exposición “Idea as Model” (A idea como modelo), organizada polo “Institute for Architecture and Urban Studies” de Nova York, Gordon Matta-Clark presentouse a madrugada do día anterior á inauguración cunha carabina de aire comprimido, prestada polo seu amigo e mentor Dennis Oppenheim, coa que disparou desde o exterior contra todos os cristais das fiestras do edificio destinado a albergar a exposición, logo pretendeu colocar en cada marco de fiestra a fotografía dunha vivenda do Bronx queimada e arrasada polo vandalismo dos seus propios moradores; horas antes da apertura os membros do Instituto, capitaneados polo seu director Peter Eisenman (que indignamente chegou a comparar a actuación do artista coa Kristalnacht dos nazis), decidiron eliminar a obra da exposición, chamar aos cristaleros e reparar os desperfectos, completando deste xeito a obra (Window Blow-out, 1976) que o artista comezara.

Gordon Matta-Clark, “Window Blow-out” (1976)

Así unha boa parte das súas obras máis coñecidas, como Day´s End (1975) a famosa intervención realizada nun almacén abandonado no porto de Nova York, tiveron un carácter de situación producida en tempo real, moitas veces roldando a ocupación ilegal e os problemas policiais, e apenas sobreviven en formato documental; pasado o momento só quedaban no lugar os vixiantes de seguridade e os empregados municipais desmontando a escena, ou iniciando a demolición preventiva do edificio intervindo/intervido.

Tamén investigará os aspectos máis absurdos do sistema de propiedade do chan, ocultos baixo a aparente racionalidad da cuadrícula do plano (Reality Properties: Fake Estates, 1973), adquirindo en poxa pública algúns lotes de terreos en Queens e Staten Island, parcelas minúsculas de imposible acceso cuxos impostos locais non foran pagos, espazos sobrantes que comprou, ao prezo de 25 dólares cada un, coa intención de poñer en evidencia a fragilidad existencial de certas convenciones só sustentadas na mercantilización burocrática da vida cotiá: espazos que poden ser posuídos pero nunca experimentados, en palabras do propio artista.

“Cando comprei estas propiedades en póxaa de Nova York, a descrición que máis me excitou foi a palabra “inaccesible”. Eran un grupo de 15 micro-parcelas sobrantes do plano dun arquitecto. Unha ou dúas das máis significativas era unha franxa peatonal xunto a unha entrada de coches cunha superficie de 0’09 m2. As outras micro-parcelas eran bordillos de beirarrúa e alcantarillas. Basicamente, o que quería facer era designar espazos que non serían vistos e que, desde logo, nunca serían ocupados.” 7

Excavar o chan dunha galería de arte, …cociñar fotografías, …cortar edificios, …alugar e comprar terreos invisibles, …disparar contra as fiestras dunha sala de exposicións, …asar un cochinillo nuns baldíos baixo unha ponte do río Hudson, …compactar escombros e lixo, …filmar as construcións subterráneas das cloacas de Parides, …afeitarse e ducharse colgado das agullas do reloxo no alto da Clock Tower de Nova York, …deseñar espazos expositivos, …recortar fragmentos de vivendas e levalos ás salas de exposicións, …ocupar edificios abandonados para pertrecharlos como centros sociais autogestionados, esta é a clase de accións que converteron a Gordon Matta-Clark nunha referencia ineludible para a historia da arte das últimas décadas; un artista falecido antes de cumprir os 35 anos e que, no cortísimo lapsus de tempo de apenas 10 anos de actividade, conseguiu converter o seu traballo nun verdadeiro compendio das prácticas artísticas contemporáneas, roturando un territorio extremadamente fértil do que se seguen extraendo poderosas ideas, e procedementos aínda válidos para abordar os retos do presente.

Ángel Cerviño

Vigo, novembro, 2012

Notas:

[1] Dan Grahan, El arte con relación a la arquitectura. La arquitectura con relación al arte, Gustavo Gili, Barcelona 2009.

[2] Citado por Benjamin H. D. Buchloh, Formalismo e historicidad, Ediciones Akal, Barcelona 2004.

[3] Brian O´Doherty, Dentro del cubo blanco. La ideología del espacio expositivo, CENDEAC, Murcia 2011.

[4] Ibídem.

[5] Darío Corbeira, “Designar espacios. Crear complejidad”, en ¿Construir… o deconstruir?. Textos sobre Gordon Matta-Clark, VV AA, Universidad de Salamanca, 2000.

[6] Gordon Matta-Clark, entrevista en Arts Magazine, mayo 1976. Citado por Darío Corbeira, Op. cit.

[7] Gordon Matta-Clark, catálogo de la exposición, Centro IVAM Julio González, Valencia, 1993.

[:]

El mecanismo arquitectónico de Le Corbusier | Marcelo GardinettiO mecanismo arquitectónico de Le Corbusier | Marcelo GardinettiThe architectural mechanism of Le Corbusier | Marcelo Gardinetti

“Abrid los ojos! Comemos en un pequeño restaurante de cocheros en el centro de Paris; al fondo están el bar y la cocina, un altillo corta en dos la altura del local, su parte anterior de a la calle. Un buen día se descubre esto y se ven las pruebas de que facilita todo un mecanismo arquitectónico que pueda corresponder a la organización de la vivienda humana” 1.

El período formativo de Le Corbusier transcurrió en una búsqueda casi obsesiva de elementos genéricos sobre los cuales desarrollar los conceptos de una nueva arquitectura. En su afán por captar a través del dibujo todo lo que observaba, dedico sus viajes de aprendizaje a la representación sistemática de edificios de la antigüedad, como un ejercicio que le permita rescatar para si, los principios de estructuración de la arquitectura clásica y forjar su ideal de valores.

Fundación Le Corbusier | Fotografías: ©Olivier Martin-Gambier/ © FLC – ADAGP

Cada apunte es un nuevo concepto, un carácter, la concepción de una nueva idea. Un ejemplo de lo que representan en su indagación arquitectónica, puede leerse en los escritos al borde de los dibujos realizados en la visita a la cartuja de Ema:

“celda de un hermano en la cartuja de Ema. Lo aplicaría admirablemente a las casas obreras, siendo el cuerpo de alojamiento completamente independiente” 2.

En su derrotero por los estudios donde trabajo, fue nutriendo de nuevos conocimientos esas experiencias: descubrió los secretos del hormigón en el estudio de Auguste Perret y concibió la mecanización como impulsor de una nueva cultura en el estudio de Peter Behrens, cultura que admiró al visitar la producción de las empresas en su viaje a Alemania.

Concluye entonces que la arquitectura de los primeros años del siglo XX no está a la altura de los avances técnicos logrados en la misma época y replica estos conocimientos, con la ayuda de Max Dubois, en el desarrollo del sistema Dom-ino, un diseño pensado para fabricar en serie, que sintetiza el orden que descubrió en la arquitectura clásica.

Este puede considerarse el punto de partida de un compendio de criterios rectores que aplica en la concepción de sus diseños, basados en la geometría como medio para expresar la pureza, las formas primarias que dan carácter universal a la arquitectura, la precisión y el orden matemático y la estandarización de los elementos de la construcción. Estos rígidos conceptos se amalgaman con los criterios plásticos derivados de su actividad pictórica, para resultar una combinación que hace de su arquitectura única e irrepetible.

En esos años sucede el hecho relatado en el texto al comienzo del artículo, producto de una conversación que mantenía con un grupo de colaboradores durante un almuerzo en un café de Paris. El relato sintetiza con cuanta facilidad la capacidad de observación de Le Corbusier se transformaba en el detonante de sus ideas.

Al examinar como el salón principal del bar estaba jerarquizado por su altura respecto de las actividades de servicio divididas por un entrepiso, Le Corbusier define esa diferencia como un “mecanismo arquitectónico” que perfectamente puede aplicarse a la vivienda. Concreta así otro criterio rector para su trabajo, un elemento genérico que “mecaniza” el espacio y lo transforma en un elemento serial, constitutivo del conjunto de elementos que dan forma a la arquitectura.

El mecanismo arquitectónico así definido, se convierte en una constante que utiliza sistemáticamente en el diseño de sus villas, a tal punto que podría considerarse como otra de las “certezas” no incluidas en los famosos “cinco puntos”. En la concepción del doble espacio como elemento articulador, Le Corbusier define las jerarquías espaciales de la vivienda del hombre.

La anécdota del café Parisino encabeza la presentación de la primera versión de la Casa Citrohän en el primer tomo de las Obras Completas, un hecho que transforma el mecanismo concebido en un manifiesto. En esta primera aplicación, el doble espacio es el alma de la casa Citrohän, articula la escala de la ciudad con la vivienda y genera una dinámica visual en la percepción del espacio interior, tanto en horizontal como en vertical, que no había sido utilizada en viviendas unifamiliares de esa escala hasta entonces.

A partir de esta obra, el mecanismo arquitectónico pasa a ser estructurante de sus diseños domésticos. Lo utiliza en forma transversal a la vivienda en las distintas variantes de las casas Citrohän, como espacio articulador longitudinal en el área social de la Villa Cook, para diferenciar un sector del área social en la Casa Curutchet, como articulador con el exterior en la Villa Stein, estratificado alternadamente en la villa Shodan, destacando lugares de trabajo en el atelier Ozenfant o en la Petite Maison d’Artistes a Boulogne, definiendo el espacio para exposiciones en la Maison La Roche,  o transformado en un elemento definitorio en la Unite d’Habitatión.

Esta concepción del espacio como elemento mecánico es propia de Le Corbusier y puede trasladarse a otros criterios que aplica en su obra, pero en todo caso, debe entenderse como parte de una exploración frenética para determinar las verdades de la arquitectura, investigación sobre la que siempre posó su mirada.

Esta exploración constante convierte en vanguardia a toda la obra de Le Corbusier. A diferencia de muchos de los maestros contemporáneos a él, Le Corbusier jamás cejo en la búsqueda de la universalidad de su arquitectura, renovando su repertorio formal, optimizando su concepción espacial, alterando la textura y el color en el uso de los materiales componentes, pero siempre tomando al hombre como el fin único de cualquier realización.

Cualquier dibujo o escrito de Le Corbusier es un aprendizaje, cualquier obra o proyecto realizado por él admite una relectura. Su trabajo siempre permite una nueva mirada, aun en el disenso. La obra de Le Corbusier es un manantial de concepciones espaciales, formales, de bases teóricas o intuitivas, que exige la articulación permanente entre ideas y conceptos, y despierta un flujo de percepciones arquitectónicas difícilmente equiparable a otros trabajos.

Marcelo Gardinetti, Arquitecto
La Plata, Argentina. diciembre 2012

Notas:
1. Le Corbusier et Pierre Jeanneret: «Ouvre Complete, Tomo 1 1910-1929.»
2. Ch. E. Jeanneret, Le Voyage d’Orient, Paris, 1966

Open your eyes! We eat in a small restaurant of coachmen in the center of Paris; in the background are the bar and the kitchen, a mezzanine cut into two the room height, its anterior part faces the street. One fine day this is discovered and are seen the tests that facilitates entire an architectural mechanism that may correspond to the organization of human habitation1.

The formative period of Le Corbusier elapses in the search almost obsessive of generic elements upon which develop the concepts of a new architecture. In their eagerness by capture through drawing watched everything, dedicate their learning trips to systematic representation of ancient buildings, as an exercise that allows rescue for if, the principles of structuring of the classic architecture and build their ideal of values.

Le Corbusier Foundatión | Fotografías: ©Olivier Martin-Gambier/ © FLC – ADAGP

Each note is a new concept, a character, the conception a new idea. an example of whatever represent in your inquiry architectural can be read in the writings to the edge of the drawings performed at visit to the Charterhouse of Ema:

Cell of a brother in the Charterhouse of Ema. We apply admirably to the workers’ houses being the body of accommodation completely independent 2.

In its course by the studies where I work, was nurturing of new knowledge those experiences: he discovered the secrets of the concrete in the study of Auguste Perret and conceived mechanization as impeller a new culture in the studio of Peter Behrens, culture that admired by visiting the production of companies on his trip to Germany.

Then concludes that the architecture of the early years twentieth century are not to the height of technical progress achieved in the same period and replicate these knowledge, with the aid of Max Dubois, in the development of the Dom-ino system, a design thought to manufacture in series, that synthesizes the order he discovered in classical architecture.

This may be considered the starting point a compendium of guiding criteria that apply in the conception of their designs, based on the geometry as a means of expressing the purity, primaries forms that give universal to architecture, precision and mathematical order and standardized construction elements. These rigid concepts are amalgamated with plastics criteria derived from his pictorial activity, to result a combination that makes of its architecture unique and unrepeatable.

In those years happens the fact narrated at the start of the article, product of a conversation which maintained with a group of collaborators over lunch in a cafe in Paris. The story synthesizes how easily we the capacity of observation of Le Corbusier this is detonate of their Ideas.

In considering as the main lounge bar was hierarchized by its height respect of the service activities divided by a mezzanine, Le Corbusier defines that dispute as an “architectural mechanism” that perfectly may be applied to housing. Materializes thus other guiding principle for their work, a generic element that “machining” space and transforms it a serial element, constitutive the set of elements that give form to the architecture.

The architectural mechanism thus defined, becomes in a constant systematically used in the design of their villas, to point which could be considered as another of the “certainties” not included in the famous “five points”.  In the conception of space double as an articulating element, Le Corbusier defined spatial hierarchies, of man’s home.

The story of the Parisian café tops the presentation of the first version of the House Citrohan in the first volume of the Complete Works, a fact that transforms the mechanism conceived in a manifesto. in this first application the double space is the soul of the house Citrohan, articulates the scale of the city with the dwelling and generates a dynamic visual perception of interior space, both horizontally or vertically, not had been used in houses of this scale before.

From this work, the mechanism becomes architectural structuring their home designs. Used by transversely in housing in the various variants of houses Citrohan, as longitudinal articulator space in the social area of the Villa Cook, to differentiate a sector of the social area in the House Curutchet, as a link with the outside world in the Villa Stein, stratified alternately in the village Shodan, highlighting workplace in the atelier Ozenfant or in La Petite Maison d’Artistes to Boulogne, defining the space for exhibitions at the Maison La Roche, or become a defining element in the Unite d’Habitation.

This concept of space as an element mechanic is own of Le Corbusier and may relocate to other criteria applied in his work, but in any case, must be understood as part of a frenzied exploration to determine the truth of the architecture, always research put his gaze.

This constant exploration vanguard becomes all the work of Le Corbusier. Unlike the many contemporary masters him, Le Corbusier never wavered in search of the universality of its architecture, revamping its formal repertoire, optimizing its conception space, altering the texture and color in the use of the component materials, but always taking the man as the sole aim of any realization.

Any drawing or writing of Le Corbusier is a learning project undertaken any work or by him admits a reinterpretation. His work always allows a new look, even in dissent. The work of Le Corbusier is a source of spatial concepts, formal, theoretical or intuitive, required the permanent articulation between ideas and concepts, and wake a flow of architectural perceptions hardly comparable to other jobs.

Marcelo Gardinetti, Architect
La Plata, Argentina. decembro 2012

Notes:
1. Le Corbusier et Pierre Jeanneret: «Ouvre Complete, Tomo 1 1910-1929.»
2. Ch. E. Jeanneret, Le Voyage d’Orient, Paris, 1966

Abride os ollos! Comemos nun pequeno restaurante de cocheros no centro de Paris; ao fondo están o bar e a cociña, un altillo corta en dous a altura do local, o seu parte anterior da a rúa. Un bo día descóbrese isto e vense as probas de que facilita todo un mecanismo arquitectónico que poida corresponder á organización da vivenda humana1.

O período formativo de Le Corbusier Le Corbusier transcorreu nunha procura case obsesiva de elementos genéricos sobre os cales desenvolver os conceptos dunha nova arquitectura. No seu afán por captar a través do debuxo todo o que observaba, dedico as súas viaxes de aprendizaxe á representación sistemática de edificios da antigüidade, como un exercicio que lle permita rescatar para si, os principios de estructuración da arquitectura clásica e forxar o seu ideal de valores.

Fundación Le Corbusier | Fotografías: ©Olivier Martin-Gambier/ © FLC – ADAGP

Cada apunte é un novo concepto, un carácter, a concepción dunha nova idea. Un exemplo do que representan na súa indagación arquitectónica, pode lerse nos escritos ao bordo dos debuxos realizados na visita á cartuja de Ema:

cela dun irmán na cartuja de Ema. Aplicaríao admirablemente ás casas obreiras, sendo o corpo de aloxamento completamente independente 2.

No seu rumbo polos estudos onde traballo, foi nutrindo de novos coñecementos esas experiencias: descubriu os segredos do formigón no estudo de Auguste Perret e concibiu a mecanización como impulsor dunha nova cultura no estudo de Peter Behrens, cultura que admirou ao visitar a produción das empresas na súa viaxe a Alemaña.

Conclúe entón que a arquitectura dos primeiros anos do século XX non está á altura dos avances técnicos logrados na mesma época e replica estes coñecementos, coa axuda de Max Dubois, no desenvolvemento do sistema Dom-ino, un deseño pensado para fabricar en serie, que sintetiza a orde que descubriu na arquitectura clásica.

Este pode considerarse o punto de partida dun compendio de criterios reitores que aplica na concepción dos seus deseños, baseados na xeometría como medio para expresar a pureza, as formas primarias que dan carácter universal á arquitectura, a precisión e a orde matemática e a estandarización dos elementos da construción. Estes ríxidos conceptos amalgámanse cos criterios plásticos derivados da súa actividade pictórica, para resultar unha combinación que fai da súa arquitectura única e irrepetible.

Neses anos sucede o feito relatado no texto ao comezo do artigo, produto dunha conversación que mantiña cun grupo de colaboradores durante un xantar nun café de Paris. O relato sintetiza con canta facilidade a capacidade de observación de Le Corbusier se transformaba no detonante das súas ideas.

Ao examinar como o salón principal do bar estaba xerarquizado pola súa altura respecto das actividades de servizo divididas por un entrepiso, Le Corbusier define esa diferenza como un «mecanismo arquitectónico» que perfectamente pode aplicarse á vivenda. Concreta así outro criterio reitor para o seu traballo, un elemento xenérico que «mecaniza» o espazo e o transforma nun elemento serial, constitutivo do conxunto de elementos que dan forma á arquitectura.

O mecanismo arquitectónico así definido, convértese nunha constante que utiliza sistematicamente no deseño das súas vilas, a tal punto que podería considerarse como outra das «certezas» non incluídas nos famosos «cinco puntos». Na concepción do dobre espazo como elemento articulador, Le Corbusier define as xerarquías espaciais da vivenda do home.

A anécdota do café Parisiense encabeza a presentación da primeira versión da Casa Citrohän no primeiro tomo das Obras Completas, un feito que transforma o mecanismo concibido nun manifesto. Nesta primeira aplicación, o dobre espazo é a alma da casa Citrohän, articula a escala da cidade coa vivenda e xera unha dinámica visual na percepción do espazo interior, tanto en horizontal coma en vertical, que non fora utilizada en vivendas unifamiliares desa escala ata entón.

A partir desta obra, o mecanismo arquitectónico pasa a ser estructurante dos seus deseños domésticos. Utilízao en forma transversal á vivenda nas distintas variantes das casas Citrohän, como espazo articulador lonxitudinal na área social da Vila Cook, para diferenciar un sector da área social na Casa Curutchet, como articulador co exterior na Vila Stein, estratificado alternadamente na vila Shodan, destacando lugares de traballo no  atelier Ozenfant ou na Petite Maison d’Artistes a Boulogne, definindo o espazo para exposicións na Maison La Roche, ou transformado nun elemento definitorio na Unite d’Habitatión.

Esta concepción do espazo como elemento mecánico é propia de Le Corbusier e pode trasladarse a outros criterios que aplica na súa obra, pero en todo caso, debe entenderse como parte dunha exploración frenética para determinar as verdades da arquitectura, investigación sobre a que sempre pousou a súa mirada.

Esta exploración constante converte en vangarda a toda a obra de Le Corbusier. A diferenza de moitos dos mestres contemporáneos a el, Le Corbusier xamais cejo na busca da universalidade da súa arquitectura, renovando o seu repertorio formal, optimizando a súa concepción espacial, alterando a textura e a cor no uso dos materiais compoñentes, pero sempre tomando o home como o fin único de calquera realización.

Calquera debuxo ou escrito de Le Corbusier é unha aprendizaxe, calquera obra ou proxecto realizado por el admite unha relectura. O seu traballo sempre permite unha nova mirada, aínda no disenso. A obra de Le Corbusier é un manancial de concepcións espaciais, formais, de bases teóricas ou intuitivas, que esixe a articulación permanente entre ideas e conceptos, e esperta un fluxo de percepcións arquitectónicas dificilmente equiparable a outros traballos.

Marcelo Gardinetti, Arquitecto
La Plata, Argentina. decembro 2012

Notas:
1. Le Corbusier et Pierre Jeanneret: «Ouvre Complete, Tomo 1 1910-1929.»
2. Ch. E. Jeanneret, Le Voyage d’Orient, Paris, 1966

Perec | Jorge GorostizaPerec | Jorge GorostizaPerec | Jorge Gorostiza

George Perec, Schwartz

No voy a descubrir aquí a Georges Perec y es muy difícil aportar algo nuevo a todo lo que se ha escrito sobre este autor fundamental. Este comentario surge porque acabo de leer Tentativa de agotamiento de un lugar parisino -ya sé que debería haberlo leído antes-que ha publicado en 2012 Gustavo Gili, una editorial que ha sido siempre una referencia en libros de arquitectura en español, aunque no se debe olvidar que el texto de Perec es muy arquitectónico. Supongo que ya sabrán  de qué trata, durante tres días seguidos de octubre de 1974, estuvo sentado en diversos lugares en la Plaza Saint-Sulpice de París y en varios momentos de cada día fue anotando lo que veía -o dijo que veía-, las palomas, las personas, los vehículos, los perros, las nubes, la luz… Para saber más recomiendo el estupendo artículo -como casi todos los suyos- de Enrique Vila-Matas sobre este texto de Perec.

Les confieso que, a pesar de haber estado en París bastantes veces, jamás estuve en esa plaza, por lo que no pude evitar la tentación de entrar en Google Maps y buscarla, decidí entonces recorrerla con la ayuda del Street View: Gran decepción, NO lo hagan, -al menos hoy, mañana es posible que haya cambiado-, porque la plaza está vallada y la mayoría de las fachadas de los edificios, así como de la iglesia están tapadas con andamios, lo único que se ve es parte de las plantas bajas y los coches circulando por las calzadas. Algo muy propio de estos tiempos cuando en nuestras ciudades y nuestra vida lo provisional triunfa sobre lo peremne.

Lo únco curioso de este recorrido sucede con la fachada del Ayuntamiento que cambia en tres fotos consecutivas, porque tiene tres cartelones diferentes de tres exposiciones celebradas en mayo, marzo y octubre de 2008, otro ejemplo de cómo el tiempo modifica al espacio, lo que quizás le hubiera gustado a Perec.

Como este es un blog sobre cine y arquitectura, se debe mencionar que en Tentativa de agotamiento de un lugar parisino hay varias referencias cinematográficas: Perec escribe que en la plaza de Saint-Sulpice hay un cine; por ella pasan la actriz y dramaturga Geneviève Serreau y un Michel Martens, con un paraguas color geranio, que puede ser el guionista Michel Martens; el autor ve a un policía que se parece al actor Michel Lonsdale y el 19 de octubre a las dos de la tarde escribe:

«Pasa Paul Virilio: va a ver al asqueroso Gatsby al Bonaparte»,

efectivamente, el cine antes mencionado era el Bonaparte, situado en el número 76 de la calle homónima, se inauguró en 1931, tenía 430 plazas y se cerró en 1987, transformándose primero en un estudio de televisión y hoy es una tienda, La Maison de la Chine; en cuanto «al asqueroso Gatsby», debe referirse a El gran Gatsby (The Great Gatsby, Jack Clayton, 1974), estrenada en Francia el 16 de octubre de ese año, y aunque es verdad que la película es bastante mala, no creo que tanto como «asquerosa», respecto a Virilio, tampoco voy a glosar al urbanista que tanto me interesó hace unos años, la unión de Virilio, Gatsby y el asco, según una nota de Maurici Pla -el traductor del libro que antes cité-, es una ironía sobre Virilio, pero eso quizás nunca lleguemos a saberlo con certeza.

Lo que si es cierto es que el texto de Perec, como todo lo que he leído de él, es completamente recomendable.

Jorge Gorostiza, arquitecto. Autor del blog Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, diciembre 2012

George Perec, Schwartz

I am not going to discover here Georges Perec and it is very difficult to contribute something new to everything what one has written on this fundamental author. This comment arises because I have just read Attempt of depletion of a parisian place – already I know that it should have read it before that has published in 2012 Gustavo Gili, a publishing house that has been always a reference in books of architecture in Spanish, though it is not necessary to to forget that Perec’s text is very architectural. I suppose that already they will know of what it treats, for three days followed by October, 1974, it was sat in diverse places in the Plaza Saint-Sulpice of Paris and in several moments of every day it was annotating what it saw – or said that it saw-, the doves, the persons, the vehicles, the dogs, the clouds, the light… To know more I recommend the marvellous article – as almost all his ones – of Enrique Vila-Matas on this Perec’s text.

I confess to them that, in spite of enough times have been in Paris, I was never in this square, for what I could not avoid the temptation of entering Google Maps and look for her, I decided then to cross it with the help of the Street View: Great disappointment, do not do it, – at least less today, tomorrow it is possible that it has changed-, because the square is fenced and the majority of the fronts of the buildings, as well as with the church they are covered by scaffoldings, the only thing that one sees is a part of the ground floors and the cars circulating along the causeways. Slightly very own of these times when in our cities and our life the provisional thing triumphs on peremne.

Curious únco of this tour happens with the front of the Town hall that it changes in three consecutive photos, because it has three cartelones different from three exhibitions celebrated in May, March and October, 2008, another example of how the time modifies to the space, which probably Perec had liked.

Since this one is a blog on cinema and architecture, it is necessary to to mention that in Attempt of depletion of a parisian place there are several cinematographic references: Perec writes that in Saint-Sulpice’s square there is a cinema; for her they happen the actress and dramaturga Geneviève Serreau and a Michel Martens, with an umbrella color geranium, which can be the scriptwriter Michel Martens; the author sees a policeman who looks like the actor Michel Lonsdale and on October 19 at two o’clock in the afternoon writes:

«Paul Virilio happens: it is going to see the disgusting Gatsby to the Bonaparte»,

really, the cinema before mentioned was the Bonaparte placed in the number 76 of the homonymous street, it was inaugurated in 1931, it had 430 squares and it was closed in 1987, transforming firstly in a study of television and today it is a shop, The Maison de la Chine; in all that «to the disgusting Gatsby»,, it must refer to The Great Gatsby, Jack Clayton, 1974), released in France on October 16 of this year, and though it is true that the movie is bad enough, I do not believe that so much like «disgusting»,, with regard to Virilio, I am going to annotate to the town planner in that so much I was interested a few years ago, the union of Virilio, Gatsby and the disgust, according to Maurici Pla’s note – the translator of the book that before I mentioned – not also, it is an irony on Virilio, but it probably let’s never manage to know it with certainty.

What if it is true is that Perec’s text, as everything what I have read of him, is completely advisable.

Jorge Gorostiza, architect. Author of the blog Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, december 2012

George Perec, Schwartz

Non vou descubrir aquí a Georges Perec e é moi difícil achegar algo novo a todo o que se escribiu sobre este autor fundamental. Este comentario xorde porque acabo de ler Tentativa de esgotamento dun lugar parisino -xa sei que debería telo lido antes-que publicou en 2012 Gustavo Gili, unha editorial que foi sempre unha referencia en libros de arquitectura en español, aínda que non se debe esquecer que o texto de Perec é moi arquitectónico. Supoño que xa saberán de que trata, durante tres días seguidos de outubro de 1974, estivo sentado en diversos lugares na Praza Saint-Sulpice de París e en varios momentos de cada día foi anotando o que vía -ou dixo que vía-, as pombas, as persoas, os vehículos, os cans, as nubes, a luz… Para saber máis recomendo o estupendo artigo -como case todos os seus- de Enrique Vila-Matas sobre este texto de Perec.

Confésolles que, a pesar de estar en París bastantes veces, xamais estiven nesa praza, polo que non puiden evitar a tentación de entrar en Google Maps e buscala, decidín entón percorrela coa axuda do Street View: Gran decepción, non o fagan, -polo menos hoxe, mañá é posible que cambiase-, porque a praza está valada e a maioría das fachadas dos edificios, así como da igrexa están tapadas con estadas, o único que se ve é parte das plantas baixas e os coches circulando polas calzadas. Algo moi propio destes tempos cando nas nosas cidades e a nosa vida o provisional triunfa sobre o peremne.

O únco curioso deste recorrido sucede coa fachada do Concello que cambia en tres fotos consecutivas, porque ten tres cartelones diferentes de tres exposicións celebradas en maio, marzo e outubro de 2008, outro exemplo de como o tempo modifica ao espazo, o que quizais lle tivese gustado a Perec.

Como este é un blog sobre cine e arquitectura, débese mencionar que en Tentativa de esgotamento dun lugar parisiense hai varias referencias cinematográficas: Perec escribe que na praza de Saint-Sulpice hai un cine; por ela pasan a actriz e dramaturga Geneviève Serreau e un Michel Martens, cun paraugas cor xeranio, que pode ser o guionista Michel Martens; o autor ve un policía que se parece ao actor Michel Lonsdale e o 19 de outubro ás dúas da tarde escribe:

«Pasa Paul Virilio: vai ver o noxento Gatsby ao Bonaparte»,

efectivamente, o cine antes mencionado era o Bonaparte, situado no número 76 da rúa homónima, inaugurouse en 1931, tiña 430 prazas e pechouse en 1987, transformándose primeiro nun estudo de televisión e hoxe é unha tenda, La Maison de la Chine; en canto «ao noxento Gatsby», debe referirse a O gran Gatsby (The Great Gatsby, Jack Clayton, 1974), estreada en Francia o 16 de outubro dese ano, e aínda que é verdade que a película é bastante mala, non creo que tanto como «noxenta», respecto a Virilio, tampouco vou glosar o urbanista que tanto me interesou hai uns anos, a unión de Virilio, Gatsby e o noxo, segundo unha nota de Maurici Pla -o tradutor do libro que antes citei-, é unha ironía sobre Virilio, pero iso quizais nunca cheguemos a sabelo con certeza.

O que se é certo é que o texto de Perec, como todo o que lin del, é completamente recomendable.

Jorge Gorostiza, arquitecto. Autor do blogue Arquitectura+Cine+Ciudad
Santa Cruz de Tenerife, decembro 2012

[:es]Pequeño gran Berlín[:gl]Pequeno gran Berlín[:en]Little Big Berlin[:]

0

[:es]http://vimeo.com/14014317

Dedico esta película a Berlín donde he vivido durante 19 años ahora. Mientras la arquitectura de Berlín es increíblemente hermosa, sólo sus habitantes hacen de Berlín la ciudad única que es. En cada esquina hay algo nuevo para descubrir. Y la mejor cosa que hacer es filmarlo.

Filmado con mi querida Sony HC9. Editada con Sony Vega Pro 9. El efecto minuatura llaman al cambio de inclinación, que proviene de una lente particular que fue usada para fotografiar la arquitectura. El efecto en miniatura es un subproducto de esto. También puede ser alcanzado por el postratamiento digital.

Música: “Hungarian Rhapsody No. 2” de Franz Liszt

[:gl]http://vimeo.com/14014317

Dedico esta película a Berlín onde vivín durante 19 anos agora. Mentres a arquitectura de Berlín é increíblemente fermosa, só os seus habitantes fan de Berlín a cidade única que é. En cada esquina hai algo novo para descubrir. E a mellor cousa que facer é filmarlo.

Dedico esta película a Berlín onde vivín durante 19 anos agora. Mentres a arquitectura de Berlín é increíblemente fermosa, só os seus habitantes fan de Berlín a cidade única que é. En cada esquina hai algo novo para descubrir. E a mellor cousa que facer é filmarlo.

Música: “Hungarian Rhapsody No. 2” de Franz Liszt

[:en]http://vimeo.com/14014317

I dedicate this film to Berlin where I have been living for 19 years now. While the architecture of Berlin is stunningly beautiful, only its inhabitants make Berlin the unique city that it is. In every corner there is something new to discover. And the best thing to do is to film it.

Filmed with my beloved Sony HC9. Edited with Sony Vegas Pro 9.The miniature effect is called tilt-shift, which originates from a particular lens that was used to photograph architecture. The miniature effect is a by-product of that. It can also be achieved by digital postprocessing.

Music: “Hungarian Rhapsody No. 2” by Franz Liszt

[:]

[:es]Elisa Valero «Reciclaje de Barriadas» FETSAC’11[:gl]Elisa Valero «Reciclaxe de Barriadas» FETSAC’11[:en]Elisa Valero «Recycling slum» FETSAC’11[:]

0

[:es]

III Edición del Festival de Arquitectura de la ETSAC FETSAC’11 bajo el lema [RE]. Ponencia de Elisa Valero sobre «Reciclaje de Barriadas»

Elisa Valero Ramos (Ciudad Real, 1971)

Arquitecta y profesora española, catedrática de proyectos arquitectónicos en la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de Granada. En el año 1997 establece su propio estudio en Granada,​ donde trabaja actualmente. Realizó sus estudios de arquitectura en la Universidad de Valladolid, donde se graduó en 1996 con Premio Extraordinario de Fin de carrera.

En 1996 se trasladó a México para impartir clase en la UNAM. En el año 2000 se doctoró en Arquitectura por la UGR; posteriormente fue becaria de la Academia de España en Roma en 2003. Desde 2012 es catedrática en el área de Proyectos Arquitectónicos.

Dirige el grupo de investigación RNM909 Vivienda Eficiente y Reciclaje Urbano;​ Otras líneas de investigación que desarrolla versan sobre la luz en la arquitectura y la arquitectura para niños, especialmente en hospitales pediátricos. Trabaja con la Fundación Aladina desde 2012.

Elisa Valero describe de esta forma su trabajo:

“En un momento cultural en que la densidad del ruido es enorme apuesto por la arquitectura que actúa en silencio, serenamente, sin llamar la atención. Me interesa la vivienda, el paisaje, la precisión, la economía de medios y de recursos expresivos. No me interesan las modas. Me interesa más la constancia que la genialidad, la coherencia que la composición artística, y entiendo la originalidad como el redescubrimiento del genuino sentido de las cosas. Me interesa la arquitectura enraizada en la tierra y en su propio tiempo. Acepto los condicionantes de la arquitectura como las reglas de un juego muy serio y divertido que procuro jugar con coherencia y rigor. Aunque hablar de servicio está poco de moda, entiendo que el trabajo del arquitecto es por antonomasia un servicio para hacer más amable la vida de las personas. Noble oficio que procura hacer un mundo más bello, más humano, una sociedad más justa. La arquitectura no es tarea para nostálgicos sino para rebeldes.”

[:gl]

III Edición do Festival de Arquitectura da ETSAC FETSAC’11 baixo o lema [RE]. Ponencia de Elisa Valero sobre «Reciclaxe de Barriadas»

[:en]

The IIIrd Edition of the Festival of Architecture of the ETSAC FETSAC ‘ 11 under the motto [RE]. Elisa Valero’s presentation on «Recycling slum»

[:]

[:es]Semper. El estilo[:gl]Semper. O estilo[:en]Semper. The style[:]

1

[:es]

Ya está a la venta la edición para iPad de Semper: El estilo. Esta edición es legible con la aplicación gratuita iBooks, que incluye herramientas de navegación, búsqueda y anotación; el formato elegido para esta edición utiliza recursos no disponibles en otros formatos de libro electrónico que resultan particularmente ventajosos para este libro en particular. Desde la página del libro en iTunes (enlaces directos a las páginas de las distintas tiendas nacionales al pie de este artículo) puede descargarse una muestra gratuita que incluye el Prefacio y fragmentos de los capítulos 9 y 11.

La edición en papel, un libro de página tamaño A4 y lomo de 7,3 cm que incluye 184 páginas a color, entra a imprenta a principios de diciembre y pocas semanas después debería estar disponible en Amazon. Todavía hay detalles de la distribución y venta por terminar de definir, y esta página se irá actualizando al respecto, pero la intención (cuya concreción debería representar un desafío muy menor frente al que habrá resultado traducir, diseñar e imprimir este libro) es que quien haya adquirido previamente la edición para iPad pueda al encargar su libro impreso solicitar un descuento del 50% del valor del libro digital —con lo que el libro digital, entendido en ese caso como herramienta complementaria de la edición impresa, pasa a tener un costo similar al de una revista (sin comprar el libro impreso, se está accediendo con la versión electrónica al contenido de 1100 páginas por el valor de dos revistas). Debido al método de comercialización de la edición digital, no es posible por el momento implementar el esquema inverso de un descuento en la edición digital para quien haya comprado previamente la edición impresa, cuyo precio será unas 2,5 veces el de la digital.

[…]

+ info

[:en]

Already the edition is to the sale for iPad of Semper: The style. This edition is legible with the free application iBooks, which includes tools of navigation, search and annotation; the format chosen for this edition uses not available resources in other formats of electronic book that turn out to be particularly profitable for this book especially. From the page of the book in iTunes (direct links to the pages of the different national shops at the foot of this article) one can unload a free sample that includes the Preface and fragments of the chapters 9 and 11.

The edition paper, a book of page size A4 and loin of 7,3 cm that includes 184 pages to color, enters to press at the beginning of December and a few weeks later it should be available in Amazon. Still there are details of the distribution and sale for stopping defining, and this page will be getting up-to-date in the matter, but the intention (which concretion should represent a very minor challenge opposite to the one that will have proved to translate, to design and to stamp this book) is that the one who has acquired before the edition for iPad could on having entrusted his printed book to request a discount of 50 % of the value of the digital book – with what the digital book understood with this case as complementary tool of the printed edition, happens to have a cost similar to that of a magazine (without buying the printed book, one is acceding with the electronic version to the content of 1100 pages for the value of two magazines). Due to the method of commercialization of the digital edition, it is not possible for the present time to implement the inverse scheme of a discount in the digital edition for the one who has bought before the printed edition, which price will be approximately 2,5 times that of the foxglove.

[…]

+ info

[:gl]

Xa está á venda a edición para iPad de Semper: O estilo. Esta edición é legible coa aplicación gratuita iBooks, que inclúe ferramentas de navegación, procura e anotación; o formato elixido para esta edición utiliza recursos non dispoñibles noutros formatos de libro electrónico que resultan particularmente ventajosos para este libro en particular. Desde a páxina do libro en iTunes (enlaces directos ás páxinas das distintas tendas nacionais ao pé deste artigo) pode descargarse unha mostra gratuita que inclúe o Prefacio e fragmentos dos capítulos 9 e 11.

A edición en papel, un libro de páxina tamaño A4 e lombo de 7,3 cm que inclúe 184 páxinas a cor, entra a imprenta a principios de decembro e poucas semanas despois debería estar dispoñible en Amazon. Aínda hai detalles da distribución e venda por terminar de definir, e esta páxina irase actualizando respecto diso, pero a intención (cuxa concreción debería representar un desafío moi menor fronte ao que resultaría traducir, deseñar e imprimir este libro) é que quen adquira previamente a edición para iPad poida ao encargar o seu libro impreso solicitar un desconto do 50% do valor do libro digital —co que o libro digital, entendido nese caso como ferramenta complementaria da edición impresa, pasa a ter un costo similar ao dunha revista (sen comprar o libro impreso, estase accedendo coa versión electrónica ao contido de 1100 páxinas polo valor de dúas revistas). Debido ao método de comercialización da edición digital, non é posible polo momento implementar o esquema inverso dun desconto na edición digital para quen compre previamente a edición impresa, cuxo prezo será unhas 2,5 veces o da digital.

[…]

+ info

[:]

Casa en Coirós | bals arquitectosCasa en Coirós | bals arquitectosHouse in Coirós | bals arquitectos

Esta casa nació con la voluntad de hacer arquitectura de calidad en un entorno dominado por lo que se vino a entender de manera popular como tipología tradicional de vivienda en Galicia (cubierta a dos aguas, construcciones adjetivas,…) trabajando a partir del impacto formal y emocional colectivo que surgió en torno la esta manera de «hacer» vivienda durante las últimas décadas.

Nos interesa el estudio de todo lo que contribuya a la frágil continuidad entre la situación actual y las arquitecturas anteriores, partiendo de que el objeto de nuestro oficiocambia muy lentamente en la sociedad y en el tiempo.

Pensamos que existen ciertos elementos que aún son válidos para posibilitar un camino alternativo la ese modelo generalizado, que son sensibles al construido, y que pueden ser aprovechados, a pesar de su humildade,para mejorar la situación de un paisaje rural muy pervertida.

Como resultado del proceso de la concentración parcelaria, la orden del espacio que nos encontramos tiene su base en la xeometría de la división del suelo. Las parcelas dibujan un tartán equilibrado y regular nos sus ritmos principales (pistas asfaltadas, trazadas todas iguales desde la exigencia del vehículo).

El soporte natural ya no produce sugerencias para la orientación y el movimiento próximo. Las nuevas referencias ahora pueden llegar sólo de la expresión propia de la actividad del hombre en forma de edificaciones, infraestruturas o murallas forestales. Si tuviéramos que describir ese paisaje, sería a través de esos «nuevos» elementos del paisaje (para nuestra generación ya tan viejos como nuestro recuerdo).

La identidad de la vivienda ya no viene dada por su posición dentro de un asentamiento, ahora se basará en su imagen inmediata, insertándose en ese paisaje y participando de sus elementos. Casa anónima, al final de un camino, ubicada en una parcela horizontal y anodina con la carretera nacional como horizonte.

Reducción conceptual de la vivienda en torno sus elementos esenciales:

Cubierta a dos aguas, blanca y abstracta como los paramentos que sustentan.

Basamento de piedra serrada, soporte sólido sobre el terreno.

Garaje conectado a la vivienda mediante el acceso protegido y abierto al patio.

El porche al sur, espacio entre la sala y la cocina que de la profundidad y amplitud de la planta.

Y por último el hogar, espacio vaciado donde se comprende la vivienda en su totalidad, y bisagra a partir de la que se organiza el programa privado de la vivienda.

Dentro de un campo de actuación muy limitado en todos los aspectos, hacemos con esta vivienda, un ejercicio de abstracción, que ejemplifique que un modelo de arquitectura de calidad y posible aunque sea bien diferente de la que heredamos (que poco o nada tiene que ver con la arquitectura popular gallega y mucho de procesos económicos).

Afortunadamente, y pese las reticencias iniciales de los clientes, ajenos por completo a las cuestiones arquitectónicas y apegados a la formalización de viviendas que describía con anterioridad, el resultado que obtuvimos fue satisfactorio para todas las partes fruto de un camino de transformación y trabajo conjunto.

Obra: Casa en Coirós
Autores: bals arquitectos(Belén Salgado + Antonio López)
Año: Septiembre 2010/Febrero 2012
Emplazamiento: Coirós de Arriba. Municipio de Coirós, A Coruña, Galicia, España
Superficie: Útil 256.50m2; Construida:293.20m2
Fotografía: Héctor Santos-Díez | BISimages
+ bals.es

This house was born with the will to do architecture of quality in some surroundings dominated by what came  to understand of popular way like traditional typology of house in Galicia (cover to two waters, constructions use adjectivally,…) Working from the formal and emotional impact community that arose in lathe the this way to «do» house during the last decades.

It interests us the study of all what contribute to the fragile continuity between the current situation and the previous architectures, splitting that the object of our oficiocambia very slowly in the society and in the time.

We think that they exist some elements that still are valid to make possible an alternative way the that model generalised, that are sensitive to the built, and that they can be taken advantage of, in spite of his humildade,to improve the situation of a rural landscape very perverted.

Like result of the process of the concentration parcelaria, the order of the space that find us has his base in the xeometría of the division of the floor. The plots draw a tartán balanced and regulate us his main rhythms (tracks asphalted, traced all equal from the exigencia of the vehicle).

The natural support no longer produces suggestions for the orientation and the next movement. The new references now can arrive only of the own expression of the activity of the man in shape of edificaciones, infraestruturas or forest walls. If we had to describe this landscape, would be through these «new» elements of the landscape (for our generation already so old as ours remember).

The identity of the house no longer comes given by his position inside a settlement, now will base  in his immediate image, inserting in this landscape and participating of his elements. Anonymous house, at the end of a way, situated in a horizontal plot and anodina with the national road like horizon.

Conceptual reduction of the house in lathe his essential elements:

Cover to two waters, white and abstract like the paramentos that sustentan.

Basamento Of stone sawed, solid support on the terrain.

Garage connected to the house by means of the access protected and open to the playground.

The porch south, space between the room and the kitchen that of the depth and amplitude of the plant.

And finally the home, space casting where comprises  the house in his whole, and bisagra from which organises  the private program of the house.

Inside a field of performance very limited in every aspect, do with this house, an exercise of abstraction, that exemplify that a model of architecture of quality and possible although it was very different of which inherit (that little or at all has to see with the Galician popular architecture and a lot of economic processes).

Fortunately, and it weigh the reticencias initial of the customers, extraneous completely to the architectural questions and become attached to the formalización of houses that described previously, the result that obtained was satisfactory for all split them fruit of a way of transformation and conjoint work.

Work: House in Coirós
Authors: bals arquitectos(Belén Salgado + Antonio López)
Year: September 2010/February 2012
Location: Coirós de Arriba. Municipio de Coirós. A Coruña, Galicia. Spain
Surface: Useful 256.50m2; Built:293.20m2
Photography: Héctor Santos-Díez | BISimages
+ bals.es

Esta casa naceu coa vontade de facer arquitectura de calidade nun contorno dominado polo que se veu entendendo de xeito popular como tipoloxía tradicional de vivenda en Galicia (cuberta a dúas augas, construcións adxectivas,…) traballando a partir do impacto formal e emocional colectivo que xurdiu en torno a este xeito de «facer» vivenda durante as últimas décadas.

Interésanos o estudo de todo o que contribúa á fráxil continuidade entre a situación actual e as arquitecturas anteriores, partindo de que o obxecto do noso oficio muda moi lentamente na sociedade e no tempo.

Pensamos que existen certos elementos que aínda son válidos para posibilitar un camiño alternativo a ese modelo xeneralizado, que son sensibles ao construído, e que poden ser aproveitados, a pesar da súa humildade, para mellorar a situación dunha paisaxe rural moi pervertida.

Como resultado do proceso da concentración parcelaria, a orde do espazo que nos atopamos ten a súa base na xeometría da división do chan. As parcelas debuxan un tartán equilibrado e regular nos seus ritmos principais (pistas asfaltadas, trazadas todas iguais dende a esixencia do vehículo).

O soporte natural xa non produce suxestións para a orientación e o movemento próximo. As novas referencias agora poden chegar só da expresión propia da actividade do home en forma de edificacións, infraestruturas ou murallas forestais. Se tivésemos que describir esa paisaxe, sería a través deses «novos» elementos da paisaxe (para a nosa xeración xa tan vellos coma o noso recordo).

A identidade da vivenda xa non ven dada pola súa posición dentro dun asentamento, agora basease na súa imaxe inmediata, insertándose nesa paisaxe e participando dos seus elementos.

Casa anónima, ao final dun camiño, ubicada nunha parcela horizontal e anodina coa estrada nacional coma horizonte.

Redución conceptual da vivenda en torno os seus elementos esenciais:

Cuberta a dúas augas, branca e abstracta coma os paramentos ca sustentan.

Basamento de pedra serrada, soporte sólido sobre o terreo.

Garaxe conectado a vivenda mediante o acceso protexido e aberto ao patio.

O porche ao sur, espazo entre a sala e a cociña que da profundidade e amplitude a planta.

E por último o fogar, espazo baleirado onde se comprende a vivenda na súa totalidade, e charnela a partir da que se organiza o programa privado da vivenda.

Dentro dun campo de actuación moi limitado en tódolos aspectos, facemos con esta vivenda, un exercicio de abstracción, que exemplifique que un modelo de arquitectura de calidade e posible aínda que sexa ben diferente da que herdamos (que pouco ou nada ten que ver coa arquitectura popular galega e moito de procesos económicos).

Afortunadamente, e pese as reticencias iniciais dos clientes, alleos por completo a cuestións arquitectónicas e apegados á formalización de vivendas que describíamos con anterioridade, o resultado que obtivemos foi satisfactorio para todas as partes froito dun camiño de transformación e traballo conxunto.

Obra: Casa en Coirós
Autores: bals arquitectos(Belén Salgado + Antonio López)
Ano: Septembro 2010/Febreiro 2012
Emprazamento: Coirós de Arriba. Municipio de Coiró, A Coruña, Galicia. Spain
Superficie: Útil 256.50m2;Construida:293.20m2
Fotografía: Héctor Santos-Díez | BISimages
+ bals.es

[:es]6 pisos con Clorindo · Clorindo Testa [:gl]6 pisos con Clorindo · Clorindo Testa [:en]6 flats with Clorindo · Clorindo Testa [:]

0

[:es]

Clorindo Testa (1923), arquitecto nacido en Italia y radicado en Argentina. Uno de los representantes de la corriente brutalista en la década de 1960
Clorindo Testa (1923), arquitecto nacido en Italia y radicado en Argentina. Uno de los representantes de la corriente brutalista en la década de 1960

Clorindo Testa, la sabiduría de un grande que se divierte haciendo las cosas

Mucho se sabe de su obra y poco sobre él. Clorindo Testa, la sabiduría de un grande que se divierte haciendo las cosas.

Clorindo Testa, es uno de los arquitectos argentinos más reconocido a nivel internacional. Algunas de su obras: La Biblioteca Nacional, Banco de Londres Hospital Naval, Centro Cultural Recoleta. Premio:A rtes visuales KONEX 2012 entre otros.

Clorindo Testa (Nápoles, 10 de diciembre de 1923)

Es el arquitecto argentino más importante del siglo XX, evidenciado por la importancia de las obras, la originalidad absoluta de su diseño, la concrecion de sus obras siempre por concurso y competición con sus pares, además de ser un artista plástico de trayectoria lateral y permanente en la segunda mitad del siglo XX.

Se gradua en la Facultad de Arquitectura de la Universidad de Buenos Aires en 1948 y comienza en la época final del racionalismo argentino, siendo el mejor exponente a fines de los años cincuenta del movimiento brutalista mundial.

Realizó obras representativas de la arquitectura argentina como la Biblioteca Nacional de la República Argentina en Buenos Aires o el Banco de Londres en Buenos Aires, siendo este último banco uno de los ejemplos bancarios más importantes del mundo, por su carácter plástico e innovador, rompiendo con valores establecidos de la época. Hasta nuestros dias este Arquitecto sigue enfrentando cada proyecto con el mismo entusiasmo que en su juventud. Sin adherirse a modas, o estilos internacionales, crea siempre una arquitectura distinta, una arquitectura más humana, que nace de las consideraciones del contexto a intervenir influenciado por el color, las tensiones, las metáforas, y la plasticidad.

Testa fallece a la edad de 89 años en  Buenos Aires, Argentina.

[:gl]

Moito se sabe da súa obra e pouco sobre el. Clorindo Testa, a sabedoría dun grande que se divirte facendo as cousas. TESTA CLORINDO : un dos arquitectos arxentinos máis recoñecido a nivel internacional. Algunhas da súa obras: A Biblioteca Nacional, Banco de Londres Hospital Naval, Centro Cultural Recoleta. Premio:Artes visuales KONEX 2012 entre outros.

[:en]

A lot it knows  of his work and little on him. Clorindo Testa, the sabiduría of a big that amuses  doing the things. TESTA CLORINDO : One of the Argentinian architects more recognised to international level. Some of his works: The National Library, Bank of London Naval Hospital, Cultural Centre Recoleta. Prize:Visual arts KONEX 2012 amongst other.

[:]

II Concurso PFC FYM-ItalcementiII Concurso PFC FYM-ItalcementiII FP Competition FYM-Italcementi

0

La Escuela de Arquitectura de la Universidad de Navarra, junto con el Grupo FYM Italcementi, promueve este concurso internacional en el que se premia el proyecto fin de carrera (PFC) que, por su calidad, innovación, originalidad o creatividad, resalte la utilización del hormigón dentro de un proyecto arquitectónico.

Premios 2013

– Se concederá un premio al PFC que el jurado considere de mayor calidad que se haya servido del hormigón como componente importante de su diseño.
– El premio consiste en la concesión de una beca que cubra el coste de la matrícula en el Máster en Diseño Arquitectónico, que se imparte en la Escuela de Arquitectura de la Universidad de Navarra.
– El ganador deberá cumplir los requisitos de admisión en ese programa.
 – Plazo límite de presentación de candidaturas: antes del 26 de febrero de 2012.

+ info

A Escola de Arquitectura da Universidade de Navarra, xunto co Grupo FYM Italcementi, promueve este concurso internacional no que se premia o proxecto fin de carreira (PFC) que, pola súa calidade, innovación, originalidad ou creatividade, resalte a utilización do hormigón dentro dun proxecto arquitectónico.

Premios 2013

– Concederase un premio ao PFC que o xurado considere de maior calidade que se serviu do hormigón como compoñente importante do seu deseño.
– O premio consiste na concesión dunha beca que cubra o custo da matrícula no Máster en Deseño Arquitectónico, que se imparte na Escola de Arquitectura da Universidade de Navarra.
– O ganador deberá cumprir os requisitos de admisión nese programa.
– Prazo límite de presentación de candidaturas: antes do 26 de febreiro de 2012.

+ info

The School of Architecture of the University of Navarra, together with the Group FYM Italcementi, promotes this international contest in which it rewards  the project end of career (PFC) that, by his quality, innovation, originality or creativity, resalte the utilisation of the concrete inside an architectural project.

Prizes 2013
– It will concede  a prize to the PFC that the jury consider of greater quality that have served  of the concrete like important component of his design.
– The prize consists in the granting of a scholarship that cover the cost of the matrícula in the Máster in Architectural Design, that gives  in the School of Architecture of the University of Navarra.
– The winner will have to fulfil the requirements of admission in this program.
– Term limit of presentation of candidatures: before 26 February 2012.

+ info

Carlos Jiménez | Xentes, Espazos e Lugares, Proxecto TerraCarlos Jiménez | Xentes, Espazos e Lugares, Proxecto TerraCarlos Jiménez | Xentes, Espazos e Lugares, Proxecto Terra

1

Video de la conferencia de Carlos Jiménez ‘A propósito de gentes, espacios y lugares’ celebrada el 13 de septiembre de 2012, en el Auditorio CaixaNova en Santiago de Compostela. Incluída dentro del ciclo Xentes, Espazos e Lugares del Proxecto Terra y organizada por el Colexio de Arquitectos de Galicia.

http://youtu.be/WrTdMlI6nEs

Video da Conferencia de Carlos Jiménez, ‘A propósito de gentes, espacios y lugares’, celebrada ou 13 de setembro de 2012, non Auditorio Caixanova en Santiago de Compostela. Incluída dentro do ciclo Xentes, Espazos e Lugares do Proxecto Terra e organizada polo Colexio de Arquitectos de Galicia.

Video of Carlos Jiménez’s conference, ‘Apropos people, spaces and places’ celebrated or 13 of setembro of 2012, not Audience CaixaNova in Santiago de Compostela. Incluída inside do cycle Xentes, Espazos and Places do Proxecto Terra and organized by Colexio de Arquitectos de Galicia.

Arquitectura, geometría y paisaje | CREUSeCARRASCO

Proponemos interpretar el significado de la geometría y el paisaje a partir del tradicional debate entre lo sensible y lo racional en arquitectura, haciendo un planteamiento de equilibrio entre definiciones que, en su aparente contradicción, responden a fases de un recorrido cíclico, el que realizamos cuando proyectamos y construimos una obra.

La ARQUITECTURA construye un espacio que va a ser usado. Esa cuestión racional y necesaria sólo se comprueba cuando se experimenta y se vive.

Por eso, aunque el orden que propone responda a un comportamiento conocido, casi globalizado, su forma se interpreta con lo que sucede, con lo no aprendido. Así, adentrarse en la arquitectura supone ir paso a paso,  como lo hacen la luz y el aire.

La naturaleza, en su devenir cíclico y equilibrado, pone en tensión, a partir de la fuerza de gravedad (acción), la forma, dimensión y el peso de sus elementos. La respuesta (reacción), muestra, sin embargo, con precisión, su disposición ordenada en el paisaje. La arquitectura, se integra en el paisaje, reconociendo este equilibrio en la propia idea construida. La construcción representa ese orden. (Portiño / PortoDeNegros)

La GEOMETRÍA referencia ese movimiento, sintetizando el orden y haciendo visible la estructura formal de ese espacio y, por tanto, su capacidad para ser construido y reproducido. Como pauta, maneja y reconoce el hábito y la convención, la disciplina.

Las formas, en la naturaleza, son una respuesta directa a esa acción (fenómeno). En arquitectura, también de forma directa, a una estrategia de supervivencia (necesidad/trabajo/movimiento).(Carnota/PortoDeQuilmas)

Del PAISAJE solemos decir que es un espacio inventado, el enmarcado de una sugerencia. En él no importan tanto las formas que contiene como la visualización de la idea que revela. Una intuición que nos descubre una manera de ver el espacio sin un razonamiento previo.

Esta es una de las razones por la que los tiempos de variación y de ajuste en ambas son también diferentes. En arquitectura, a la intensidad y experiencia que requiere el conocimiento del medio (hábito), hay que añadir la necesidad de optimizar los recursos (intuición/invención). (RizónArmado / PoutadaPrefabricada)

La confrontación entre las formas de expresión de lo conocido y lo intuido nos conduce hacia la habitual asociación entre razón y geometría, y entre sugerencia y paisaje, todos ellos valores consustanciales a la arquitectura.

Sin embargo,

Esto es propio de la cultura rural que en una época no muy lejana integraba la cultura marinera. En Malpica, villa de tradición pesquera (primero ballenera y luego de bajura) venida a menos, ese origen en una tradición comprometida y enraizada en el territorio, ha incorporado directamente y sin apenas reflexión, el instinto de la libre economía y las formas construidas de la cultura urbana. El resultado, en su expresión más radical, introduce el concepto de ciudad como incisión y corte. Un paisaje de medianeras, algunas negando absolutamente al propio mar, conductos de saneamiento a la altura de la primera planta, tratamiento de los taludes con muros de contención y hormigón gunitado, embarcaciones sobre la acera, descuido y estrechez de de los accesos… (Malpica_Madianeras / EstadoPrevio)

El PAISAJE, como revelación que explica los modos de ver un espacio en el tiempo, se ha convertido en una forma contemporánea de conocimiento. Por eso, al indagar en un paisaje, también lo hacemos para descubrir su identidad.

Definición del límite de intervención reconociendo la fachada como elemento clave en el paisaje del puerto y la diferenciación entre el tratamiento pétreo y el de hormigón: continuo en las zonas de trabajo y prefabricado en los paseos y lugares de estancia. (Perspectiva)

Podemos entonces definirlo como un espacio trabajado e intervenido, con independencia del tipo de agentes que lo transforman o del grado de naturaleza o artificio que haya en él.

Prefabricados tipo empleados como solución constructiva según requerimientos de protección, resistencia y definición espacial de las zonas de paseo y de descanso.
Maqueta de las piezas tipo construida para la exposición del RIBA/ar.
Secciones generales por prefabricados tipo en diferentes tramos del paseo sobre el muro, explicando los detalles especiales cuando aparecen quiebros y voladizos. Cuando hay mucha altura, la protección se garantiza mediante la inclinación del borde a 60º. La barandilla además recupera hacia atrás la posición vertical de una persona, siempre separada unos 45 cm del borde final.
Destacar que una asociación de minusválidos de España nos ha sorprendido dándonos un premio por esta obra, pues dicen que el hecho de quebrar la superficie del suelo antes del borde sirve de gran protección. (Prefabricados)

Y ese orden, que proviene directamente del entendimiento de un ciclo ambiental o de una estrategia,  también lo podemos transformar en geometría.

Detalle del remate del forjado sobre el agua, para depósito de embarcaciones, con prefabricados especiales delimitando una zona de estancia con mobiliario orientado al sur que permite diferentes formas de comunicación. Hay tumbonas dobles que tienen mucho éxito. Detalle de los pilotes que soportan el forjado. (Forjado / Paseo / Descanso)

La GEOMETRÍA, puede responder a la traza de una acción, en apariencia sin forma definida, pero con la libertad de una herramienta que nos permite definir y transmitir la sugerencia.

Tramo de la cota intermedia. Arranque del paseo entre el puerto y la ciudad. La secuencia de cambios en el prefabricado, desde el borde libre, sin quiebro, simplemente apoyado, pasando por la protección al coger altura y el contrapeso-banco de los grandes vuelos como elementos de una plaza. (PaseoIntermedio)

Este nuevo paso, de lo sugerido a lo reglado, en arquitectura, nos revela que lo que en un principio desconocemos puede aportar más orden que lo que conocemos bien y, por tanto, que en la geometría existe paisaje y en la razón sugerencia.

La intención de llegar con el paseo hasta la Punta da Plancha, un saliente del puerto desde el que se ve el mar abierto. Un prefabricado con sus bordes extremos inclinados 45º que protegen el caminar a uno y otro lado. La protección frente al agua y los coches, dejando también pasos hacia escaleras existentes. (PuntaDaPlancha1)

La ARQUITECTURA también construye el espacio mediante la acción directa y no premeditada que surge de la experimentación.

La estrategia del proyecto y la obra pretende la creación de un orden (idea) construido a partir de un elemento que responde por igual (equilibrio) a las fuerzas y ritmos diferentes de lo natural y lo urbano.

CREUSeCARRASCO arquitectos
a coruña · noviembre 2012

Escrito de reflexión y ponencia BIAU Cádiz

CanchaCanchaCancha

El pabellón de Chile a la 13. Muestra Internacional de Arquitectura de la Biennale di Venezia, invita a  reflexionar sobre suelo, en términos de recursos, patrimonio y paisaje, y la importancia de la visión disciplinar sobre su explotación y/o preservación, considerando variables mas allá de los factores económicos contingentes puros.

La palabra quechua CANCHA pre-colombino de origen incaico en uso vigente en toda Sur América, designa un territorio de juego que preserva la sacralidad, y define en su origen los lineamientos principales en la organización urbana, la medición y justa distribución de las cosechas y la comprensión de la existencia de espacios de uso colectivo que prioriza el orden social sobre el interés individual, y cuyos  conceptos asociados se presentan la segunda inflexión y el principal problema, ¿Cómo mostrar una reflexión disciplinar en torno a la arquitectura?

El Isolotto de l’Arsenale se construye entre 1170 y 1300 y protagoniza el canto XXI del Infierno de La Divina Comedia de Dante, y posteriormente se menciona por Galileo en su “Debido lezioni all’Accademia Fiorentina” alrededor de “La Figura, sito e Grandezza dell’Inferno di Dante”, ambos textos revisados más de 500 años después por el fallecido poeta argentino Godofredo Iommi, uno de los fundadores de la Escuela de Arquitectura de la Universidad Católica de Valparaíso. Chile en su texto “Una digresión acerca de Galileo” y en el que la sal nos vuelve al propio origen de la ciudad de Venecia, que fuera una explotación salina durante la época romana y posteriormente el lugar del control comercial de la Sal del Adriático, en una curiosa traslación cultural y política, reflejo inevitable de los movimientos temporales, económicos, políticos, sociales y por supuesto culturales.

Este espacio más allá del tiempo  se concibe como un chiaroscuro barroco de gran intensidad, donde todos los elementos son neutros salvo la luz de siete expositores cada uno dedicado a un arquitecto que dirigen su luz hacia un suelo de 12,9m3 de sal traída por barco desde el Salar de Tarapacá en Chile, sobre el cual las diferencias entre los siete arquitectos seleccionados no dejan de existir, sino que dejan de importar invitando a comprender la complejidad de un territorio prácticamente vacío, expresando los dos opuestos espaciales de la cancha en relación a nuestro territorio: la necesidad de acotar y cerrar en el desierto del norte, y abrir y despejar en nuestros bosques del sur.

El Atlas

La curaduría deriva del rol otorgado al naturalista francés Claude Gay, quien en 1830 realizara por encargo del  gobierno de Chile un primer levantamiento territorial, etnográfico, biológico y de recursos de la nueva república post colonial: ¿Hasta dónde llegaba Chile?¿Qué se podía encontrar en él? ¿Cómo se desenvolvían sus habitantes sobre el territorio?. Gay acometió la empresa reuniendo a diversos especialistas para una construcción colectiva de un primer Atlas (Pintoresco) de Chile, en flora, fauna, cartografía, historia e ilustración.

Siendo  representante de la deslocalización posibilitada por la tecnología (la mitad del equipo vive en Chile, la otra mitad en España, muchos colaboradores en distintos países y la obra se realiza en Italia), invitamos  a 7 arquitectos: Alejandro Aravena (Elemental), Pedro Alonso, Juan Pablo Corvalán (junto a Susuka y José Abasolo), Genaro Cuadros, Germán del Sol, Iván Ivelic y Rodrigo Tisi, como relatores e ilustradores de nuestro actual territorio, desde su propio lenguaje y enfoque, convocados a pensar, describir y ensayar el estado actual suelo de Chile desarrollando un material inédito para la Biennale, que  se complementó con un corto documental realizado por Cristóbal Palma, construyendo nuestra Cancha, esa que se coloniza, se reparte, se tranza y es parte de un todo que incluye al animal, el árbol y la persona tal como lo veían los antiguos Mapuches, los hombres del suelo que habitan el sur de Chile.

Créditos Pabellón de Chile:
Curadores y arquitectos del montaje: María Pilar Pinchart Saavedra (Pinchart Arquitectos) y Bernardo Valdés Echenique (Mapa Consultores).
Comisario: Cristóbal Molina Baeza (Consejo Nacional de la Cultura y las Artes).
Dirección de Arte: Isaac Gimeno Pujabet – Loreto Varela Morey.
Dirección de Arte en fase de concurso: Esteban Iglesias Francheteau (Mimético).
Fotografía y documentales: Cristóbal Palma Domínguez.
Escultura de Neón: Iván Navarro Carvacho – Pedro Pulido Anker.
Arquitecto y productor local: Luigi D’Oro.
Consultoría de iluminación: Interdesign (Chile).
Desarrolladores web: DID.
Colaboradores: Sofía Quiroga Fernández (Pinchart Architects), Mapa Consultores,  Alfonso Díaz Manríquez (Oficina de Asuntos Culturales, DIRAC), Santiago Elordi Mena y Ana de Pari (Embajada de Chile en Italia), María Aparicio Puentes, Mariana Sanfuentes Astaburuaga y Francisco Adriasola Caro (CNCA).
Traducciones: Ana María Sanhueza Jardel.
Media Partners: Plataforma Arquitectura, Edgar González.
Organizador: Consejo Nacional de la Cultura y las Artes.
Auspiciadores: Dirección de Asuntos Culturales (DIRAC) y ProChile del Ministerio de Relaciones Exteriores, Fundación Imagen de Chile, SPL (Sal Punta Lobos) e Interdesign.

O pabellón de Chile á 13. Mostra Internacional de Arquitectura da Biennale dei Venezia, invita a reflexionar sobre chan, en términos de recursos, patrimonio e paisaxe, e a importancia da visión disciplinar sobre a súa explotación e/ou preservación, considerando variables mais alá dos factores económicos contingentes puros.

A palabra quechua CANCHA pre-colombino de orixe incaico en uso vigente en toda Sur América, designa un territorio de xogo que preserva a sacralidad, e define na súa orixe os lineamientos principais na organización urbana, a medición e xusta distribución das colleitas e a comprensión da existencia de espazos de uso colectivo que prioriza a orde social sobre o interese individual, e cuxos conceptos asociados preséntanse a segunda inflexión e o principal problema, Como mostrar unha reflexión disciplinar en torno á arquitectura?

O Isolotto de l’Arsenale constrúese entre 1170 e 1300 e protagoniza o canto XXI do Inferno da Divina Comedia de Dante, e posteriormente menciónase por Galileo no seu “Debido lezioni all’Accademia Fiorentina” ao redor de “A Figura, sito e Grandezza dell’Inferno dei Dante”, ambos textos revisados máis de 500 anos despois polo falecido poeta arxentino Godofredo Iommi, un dos fundadores da Escola de Arquitectura da Universidade Católica de Valparaíso. Chile no seu texto “Unha digresión achega de Galileo” e no que o sal vólvenos á propia orixe da cidade de Venecia, que fose unha explotación salina durante a época romana e posteriormente o lugar do control comercial do Sal do Adriático, nunha curiosa traslación cultural e política, reflexo inevitable dos movementos temporais, económicos, políticos, sociais e por suposto culturais.

Este espazo máis aló do tempo concíbese como un chiaroscuro barroco de gran intensidade, onde todos os elementos son neutros salvo a luz de sete expositores cada un dedicado a un arquitecto que dirixen a súa luz cara a un chan de 12,9m3 de sal traído por barco desde o Salar de Tarapacá en Chile, sobre o cal as diferenzas entre os sete arquitectos seleccionados non deixan de existir, senón que deixan de importar invitando a comprender a complejidad dun territorio prácticamente baleiro, expresando os dous opostos espaciais da cancha en relación ao noso territorio: a necesidade de acoutar e pechar no deserto do norte, e abrir e despexar nos nosos bosques do sur.

O Atlas
A curaduría deriva do rol outorgado ao naturalista francés Claude Gay, quen en 1830 realizase por encargo do goberno de Chile un primeiro levantamiento territorial, etnográfico, biolóxico e de recursos da nova república post colonial: Ata onde chegaba Chile?Que se podía atopar nel? Como se desenvolvían os seus habitantes sobre o territorio?. Gay acometió a empresa reunindo a diversos especialistas para unha construción colectiva dun primeiro Atlas (Pintoresco) de Chile, en flora, fauna, cartografía, historia e ilustración.

Sendo representante da deslocalización posibilitada pola tecnoloxía (a metade do equipo vive en Chile, a outra metade en España, moitos colaboradores en distintos países e a obra realízase en Italia), invitamos a 7 arquitectos: Alejandro Aravena (Elemental), Pedro Alonso, Juan Pablo Corvalán (xunto a Susuka e José Abasolo), Genaro Cadros, Germán do Sol, Iván Ivelic e Rodrigo Tisi, como relatores e ilustradores do noso actual territorio, desde a súa propia linguaxe e enfoque, convocados a pensar, describir e ensaiar o estado actual chan de Chile desenvolvendo un material inédito para a Biennale, que se complementó cun curto documental realizado por Cristóbal Palma, construíndo a nosa Cancha, esa que se coloniza, repártese, se tranza e é parte dun todo que inclúe ao animal, a árbore e a persoa tal como víano os antigos Mapuches, os homes do chan que habitan o sur de Chile.

Créditos Pabellón de Chile:
Curadores e arquitectos da montaxe: María Alicerce Pinchart Saavedra (Pinchart Arquitectos) e Bernardo Valdés Echenique (Mapa Consultores).
Comisario: Cristóbal Molina Baeza (Consello Nacional da Cultura e as Artes).
Dirección de Arte: Isaac Gimeno Pujabet – Loreto Varela Morey.
Dirección de Arte en fase de concurso: Esteban Igrexas Francheteau (Mimético).
Fotografía e documentales: Cristóbal Palma Domínguez.
Escultura de Neón: Iván Navarro Carvacho – Pedro Pulido Anker.
Arquitecto e productor local: Luigi D’Ouro.
Consultoría de iluminación: Interdesign (Chile).
Desarrolladores web: DID.
Colaboradores: Sofía Quiroga Fernández (Pinchart Architects), Mapa Consultores, Alfonso Díaz Manríquez (Oficina de Asuntos Culturais, DIRAC), Santiago Elordi Mena e Ana de Pari (Embaixada de Chile en Italia), María Aparicio Pontes, Mariana Sanfuentes Astaburuaga e Francisco Adriasola Caro (CNCA).
Traducións: Ana María Sanhueza Jardel.
Media Partners: Plataforma Arquitectura, Edgar González.
Organizador: Consello Nacional da Cultura e as Artes.
Auspiciadores: Dirección de Asuntos Culturais (DIRAC) e ProChile do Ministerio de Relacións Exteriores, Fundación Imaxe de Chile, SPL (Sae Punta Lobos) e Interdesign.

The pavilion of Chile to the 13. International sample of Architecture of the Biennale gave Venezia, invites to reflexionar on floor, in terms of resources, heritage and landscape, and the importance of the vision discipline on his exploitation and/or preservation, considering variable but there of the economic factors pure contingents.

The word quechua FIELD pre-colombino of origin incaico into use valid in all South America, designates a territory of game that preserves the sacralidad, and defines in his origin the main contours in the urban organisation, the measurement and just distribution of the harvests and the understanding of the existence of spaces of collective use that prioritises the social order on the individual interest, and whose concepts associated present  the second inflection and the main problem, How show a reflection discipline around the architecture?

The Isolotto of l’Arsenale builds  between 1170 and 1300 and stars the singing XXI of the Hell of The Divine Comedy of Dante, and later mentions  by Galileo in his “Had to lezioni all’Accademia Fiorentina” around “The Figure, sito and Grandezza dell’Inferno gave Dante”, both revised texts more than 500 years afterwards by the died Argentinian poet Godofredo Iommi, one of the founders of the School of Architecture of the Catholic University of Valparaíso. Chile in his text “A digression about Galileo” and in which the salt goes back us to the own origin of the city of Venecia, that went an exploitation saltworks during the roman period and later the place of the commercial control of the Salt of the Adriatic, in a curious traslación cultural and political, unavoidable reflection of the temporary movements, economic, politicians, social and of course cultural.

This space further of the time conceives  like a chiaroscuro baroque of big intensity, where all the elements are neutral except the light of seven expositores each one devoted to an architect that direct his light to a floor of 12,9m3 of salt brought by ship from the Salar of Tarapacá in Chile, on which the differences between the seven architects selected do not leave to exist, but they leave to matter inviting to comprise the complexity of a practically empty territory, expressing the two opposite space of the field in relation to our territory: the need to limit and close in the north desert, and open and clear in our south forests.

The Atlas
The curaduría derives of the role awarded to the naturalistic French Claude Gay, the one who in 1830 realised by commission of the government of Chile a first territorial lifting, ethnographic, biological and of resources of the new republic post colonial: Until where it arrived Chile?What could find  in him? How they managed  his inhabitants on the territory?. Gay tackled the company gathering to diverse specialists for a collective construction of a first Atlas (Picturesque) of Chile, in flora, fauna, cartography, history and illustration.

Being representative of the deslocalización made possible by the technology (the half of the team lives in Chile, the another half in Spain, a lot of collaborators in distinct countries and the work realises  in Italy), invite to 7 architects: Alejandro Aravena (Elementary), Pedro Alonso, Juan Pablo Corvalán (beside Susuka and José Abasolo), Genaro Pictures, Germán of Sol, Iván Ivelic and Rodrigo Tisi, like relatores and ilustradores of our current territory, from his own language and approach, summoned to think, describe and test the current state floor of Chile developing an unpublished material for the Biennale, that complemented  with a short documentary realised by Cristóbal Palm, building our Field, that that colonises , delivers ,  tranza and is part of an all that includes to the animal, the tree and the person such as they saw it the ancient Mapuches, the men of the floor that inhabit the south of Chile.

Credits Pavilion of Chile:
Curadores and architects of the setting: María Pilar Pinchart Saavedra (Pinchart Architects) and Bernardo Valdés Echenique (Map Consultores).
Commissioner: Cristóbal Molina Baeza (National Council of the Culture and the Arts).
Direction of Art: Isaac Gimeno Pujabet – Loreto Varela Morey.
Direction of Art in phase of contest: Esteban Churches Francheteau (Mimético).
Photography and documentary: Cristóbal Palm Domínguez.
Sculpture of Neon: Iván Navarro Carvacho – Pedro Polishing Anker.
Architect and local producer: Luigi D’Gold.
Consulting of illumination: Interdesign (Chile).
Developers web: DID.
Collaborators: Sofía Quiroga Fernández (Pinchart Architects), Map Consultores, Alfonso Díaz Manríquez (Office of Cultural Subjects, DIRAC), Santiago Elordi Ore and Ana of Pari (Embassy of Chile in Italy), María Aparicio Bridges, Mariana Sanfuentes Astaburuaga and Francisco Adriasola Expensive (CNCA).
Translations: Ana María Sanhueza Jardel.
Average Partners: Platform Architecture, Edgar González.
Organiser: National Council of the Culture and the Arts.
Auspiciadores: Direction of Cultural Subjects (DIRAC) and ProChile of the Ministry of External Relations, Foundation Image of Chile, SPL (Go out Tip Wolves) and Interdesign.

El Planeta de los Simios | Sra. FarnsworthO Planeta dos Simios | Sra. FarnsworthThe Planet of the Apes | Sra. Farnsworth

1

(Aviso spoiler: este post contiene información acerca del final de la película que sirve de título al mismo. Si lo lees será bajo tu responsabilidad. Tu verás lo que haces.)

El Planeta de los Simios

Todavía recuerdo la primera vez que vi el final de «El Planeta de los Simios», era sábado por la tarde y me estaba comiendo un bocadillo de pan con chocolate. Charlton Heston -alias Taylor Ojos Claros– a caballo se tropieza con los restos de lo que en su día fue «La Estatua de la Libertad» y descubre que en realidad no ha llegado a otro planeta sino que ha viajado cientos de años en el tiempo para ver dos cosas:

1º que los seres humanos somos unos bestias que hemos destruido nuestra propia civilización a base de bombazos nucleares.

2º que el mono (todavía peludo) es el nuevo ser superior.

El Planeta de los Simios

«El Planeta de los Simios» es, además de una buenísima película de ciencia ficción, una aguda reflexión sobre el antropocentrismo y la tendencia autodestructiva de la naturaleza humana,  que tiende una y otra vez a cometer los mismos errores, a pesar de conocer y poder prever con anterioridad sus terribles resultados.

Aprender de los errores es, según los antropólogos que estudian la evolución de la inteligencia, una virtud que caracteriza a casi todos los organismos del reino animal en su proceso de adaptación al medio que los rodea, pero que curiosamente tiende a desaparecer cuando el supuesto protagonista de dicho proceso es precisamente ese individuo -en teoría- culmen de la evolución animal y especie superior donde las haya, también conocido como ser humano.

Si en «El Planeta de los Simios» Charlton Heston descubría que los de su especie son unos descerebrados que acabaron con ellos mismos a base de pelotazos nucleares,  hoy el ocaso de nuestra civilización amenaza con llegar de una forma mucho menos espectacular pero igual de ridícula gracias a esas 2 características tan esenciales y definitorias de nuestra naturaleza humana:

Una Innata Capacidad para Liarla, cualidad que en pleno siglo XXI viene de la mano de:

– la degradación y contaminación ambiental;

– la sobreexplotación y la pésima gestión de los recursos;

– la terciarización de la economía y pérdida de tejido productivo en los países desarrollados a favor de la deslocalización industrial a países del llamado tercer mundo, donde las condiciones laborales son peores, la mano de obra más barata y la legislación a cumplir por parte de las empresas, mucho más flexible.

 Una Asombrosa Habilidad para Diluir Responsabilidades, olvidando así que el primer paso para no cometer otra vez el mismo error, es el reconocerlo.

El Planeta de los Simios

En esta misma línea -la de reconocer los errores y asumir las presuntas responsabilidades-podíamos leer la semana pasada en El País un artículo en el que, analizando el tema del despilfarro económico debido al boom inmobiliario,  el debate se centraba en analizar que parte de responsabilidad recae sobre esos señores (ingenieros y arquitectos) que con su trabajo, perfilan y definen el mundo tal y como lo vemos.

Si hiciésemos una lectura simplificada del problema, podríamos decir que efectivamente nuestra realidad social, económica y territorial se articula a través de decisiones técnico-políticas que se materializan a su vez a través de determinados proyectos, siempre y a la postre, firmados por el técnico redactor de turno.

Y así, centrándonos en el tema de la arquitectura y siguiendo esta lógica aplastante podríamos decir que hay museos vacios porque hay arquitectos que firman proyectos para museos desconociendo si existe programa o no para los mismos; hay piscinas municipales desiertas porque hay arquitectos que firman proyectos para piscinas desconociendo en número real de posibles usuarios; o incluso hay cementerios sin muertos porque aunque para morirse siempre hay voluntarios, a veces el arquitecto perdido en divagaciones formales y compositivas, se “olvida” de comprobar la viabilidad legal de lo que tiene entre las manos.

Vemos así que en un momento en que la figura del arquitecto está tan denostada por parte de la sociedad, es fácil señalar a este colectivo como parte responsable de los grandes males que nos acechan, cuando la realidad, es en sí mucho más compleja.

Los arquitectos son unos señores que en la mayoría de los casos, reciben encargos y su posición es sumamente complicada, tratando de mantener siempre el equilibrio entre el ejercicio de la responsabilidad que se les supone, y la necesidad de un trabajo que les dé de comer.

El Planeta de los Simios

Por eso, ante la actual y aparente incompetencia de nuestros políticos, responsables últimos de las decisiones que conforman nuestra realidad social y territorial y pensando en aquello de asumir los propios errores, podríamos preguntarnos:

¿Hasta dónde llega entonces la responsabilidad del arquitecto?

¿Deben los arquitectos manifestar un cierto nivel de compromiso social allá donde los políticos se olvidan de hacerlo?

¿O deben simplemente adaptarse a las exigencias establecidas por el cliente, aunque este se llame Carlos Fabra y quiera hacer un aeropuerto donde no vuelan ni las gaviotas?

¿Existe esperanza para los de nuestra especie o estamos destinados -como los humanos de «The Planet of the Apes»– a acabar corriendo semidesnudos por los bosques al servicio de una nueva especie dominante?

El Planeta de los Simios

Entender la arquitectura como una disciplina al servicio del ciudadano en particular y de la sociedad en general es una idea defendida por casi todos los arquitectos que conozco  (aunque reconozcámoslo, hay también arquitectos de corte mediático que salen a media tarde en programas de tipo tropical y sabrosón a quien directamente se la pela) y sin embargo,  la opinión acerca del nivel de compromiso que estos deben alcanzar, es tan diversa como contradictoria.

Pensemos por ejemplo en Alejandro Aravena, un conocido arquitecto chileno que se ha hecho famoso a través de su empresa ELEMENTAL, dedicada a la construcción de viviendas e infraestructuras para las clases menos pudientes de su país; pues bien, lo que para unos es una arquitectura de la austeridad con unos objetivos sociales, para otros y cito textualmente “es limosna arquitectónica” al servicio de un sistema que fomenta las desigualdades sociales y económicas.

Existen por supuesto posiciones intermedias y hay arquitectos que defienden una postura más ambigua, hablan de falta de responsabilidad del arquitecto con la sociedad ante la ignorancia total de los políticos y sostienen que son estos los responsables últimos de la misma, centrando la crítica en malos proyectos, edificios icónicos y presupuestos desorbitados.

Más allá de la polémica, el caso es que ahora que desayunamos todos los días con noticias de edificios que tienen que permanecer cerrados por que son inviables económicamente y teniendo en cuenta que de las responsabilidades de los políticos no pienso ni hablar porque solo de pensarlo me entra urticaria, tengo que confesaros que mi intención original con todo este discurso pseudoapocalítico de sobremesa de domingo era introducir lo que pretendía ser el tema principal del post de hoy: una reflexión acerca de la implicación de la figura del arquitecto en la construcción de esta sociedad de crisis pero tomando como ejemplo el caso concreto de lo que será el nuevo edifico para la futura estación del AVE de la ciudad de Vigo y cuyas obras –tal y como os mostrábamos en el anterior post– generan en la actualidad una gran expectación entre los jubilados de la ciudad.

Futura estación del AVE de la ciudad de Vigo | Fotografía: Sra. Farnsworth

El proyecto de Vialia Vigo Urzáiz -firmado por el arquitecto norteamericano Tom Mayne- contempla la construcción de un tremendo edificio de 5 plantas que incluyendo 29.000 m2 de zona comercial, una planta para 1.300 plazas de aparcamiento, y una gran terraza-mirador de 18.000 m2 ubicada en su cubierta, coloniza un inmenso vacío urbano situado en el centro de la ciudad al servicio de un modelo de desarrollo socioeconómico basado en una terciarización de la actividad productiva que apuesta por el sector servicios como motor indiscutible de la economía.

Vialia Vigo Urzáiz de Tom Mayne

El problema es que hoy el motor amenaza con calarse y el futuro del edificio se revela peligrosamente incierto ya que los elevados costes de mantenimiento y la poca previsión de beneficios ha obligado a las empresas que optaban a la gestión y explotación de la zona comercial a replantear su participación en el proyecto, dejando así en el aire la financiación privada que hacía viable la ejecución del nuevo edificio.

Vialia Vigo Urzáiz de Tom Mayne

El caso es que, si al final el proyecto no consigue salir adelante y acaba convertiéndose en otro coladero gigante de fondos públicos ¿sería lógico considerar al arquitecto como parte responsable de dicho coladero por el hecho de colaborar en el desarrollo de un proyecto que “suponemos” debe ir acompañado de un plan de viabilidad previo en el que se justifica y avala la necesidad y el éxito del mismo?

¿Es obligación de Mayne cuestionar la  viabilidad de un plan en el que analizando todos los componentes del mercado, haciendo una previsión de gastos y calculando los posibles ingresos, se haya definido el proyecto de la nueva estación como un elemento clave, necesario y estratégico para el futuro de la ciudad de Vigo?

¿O podríamos simplemente limitar la responsabilidad técnica de los arquitectos que trabajan para la administración pública al trabajo de definir un edificio, que dando respuesta a las necesidades espaciales y funcionales requeridas por ésta, cumpla también con las previsiones anuales de gastos por mantenimiento del mismo?

¿Y si éste es insostenible?

¿Debería añadirse un nuevo Documento Básico al Código Técnico de la Edificación que titulado a modo de CTE DB-Ojo a lo que te cuesta: Seguridad en caso de Político con Toda la Pinta de Liarla obligase al arquitecto de turno a relacionar los m2 del -por ejemplo- Museo del Chorizo Picante de Villa Rodrigo de Arriba con el consumo económico que supondría tener iluminadas las longanizas los 365 días del año, evidenciando así que el único museo del embutido que pueden permitirse los de Villa Rodrigo es la tienda de Teresita la charcutera?

El Planeta de los Simios

Y sobre todo y ya para concluir, si a partir de ahora esto fuese así, si los arquitectos nos viésemos obligados a integrar los criterios económicos como una parte más -y no una consecuencia- del proceso creativo que acompaña a la redacción de todo proyecto, ¿estaríamos con ello aprendiendo de los errores previamente cometidos, tendiendo lazos hacia las necesidades reales de la sociedad que nos da de comer y demostrando que más allá de lo mal que pinta el futuro (de nuestra profesión), éste no sólo existe sino que además es imprescindible para no acabar todos como Charlton, desquiciados y en taparrabos?

Sra. Farnsworth
Vigo. noviembre 2012

(Warning spoiler: this post contains information about the end of the film that serves of title to the same. If you read it it will be under your responsibility. Your will see what do.)

The Planet of the Apes

Still I remember the first time that saw the end of «The Planet of the Apes», was Saturday in the afternoon and was eating me a bocadillo of bread with chocolate. Charlton Heston -alias Taylor Clear Eyes– to horse trips  with the rests of what in his day was «The Statue of the Freedom» and discovers that in reality it has not arrived to another planet but it has travelled cientos of years in the time to see two things:

1º that the human beings are some beasts that have destroyed ours own civilisation to base of bombazos nuclear.

2º that the monkey (still hairy) is the new to be upper.

The Planet of the Apes

«The Planet of the Apes» is, in addition to a very good film of science fiction, an acute reflection on the anthropocentrism and the tendency autodestructiva of the human nature, that tends one and again to commit the same errors, in spite of knowing and can foresee previously his terrible results.

Learn of the errors is, according to the anthropologists that study the evolution of the intelligence, a virtue that characterises to almost all the organisms of the animal realm in his process of adaptation to the half that surrounds them, but that curiously tends to disappear when the leading supposition of said process is precisely this individual -in theory- culmen of the animal evolution and upper species where there are them, also known like human being.

If in «The Planet of the Apes» Charlton Heston was discovering that those of his species are a few descerebrados that finished with them themselves based on nuclear hits, today the west of our civilization threatens to come from a much less spectacular but equal form of ridiculous thanks to these 2 so essential characteristics and definitorias from our human nature:

An Innate Aptitude To tie It, quality that in full 21st century comes from the hand of:

– the degradation and environmental pollution;

– the overexploitation and the terrible management of the resources;

– the terciarización of the economy and loss of productive fabric in the countries developed in favour of the industrial relocation to countries of the so called third world, where the working conditions are worse, the cheapest workforce and the legislation to expiring on the part of the companies, more flexible much.

2º An Amazing Skill To dilute Responsibilities, forgetting so the first step not to commit again the same mistake, is to recognize it.

The Planet of the Apes

In the same line – her of recognizing the mistakes and assuming the supposed responsibilities we could read last week in El País newspaper an article in which, analyzing the topic of the economic squandering due to the real-estate boom, the debate was centring on analyzing that it departs from responsibility it relapses on these gentlemen (engineers and architects) that with his work, outline and define the world as we it see.

If hiciésemos a reading simplified of the problem, we might say that really our social, economic and territorial reality is articulated across decisions technician – policies who materialize in turn across certain projects, always and at last, signed by the technical editor of shift.

And this way, centring on the topic of the architecture and following this crushing logic we might say that there are empty museums because there are architects who sign projects for museums not knowing if program exists or not for the same ones; there are municipal desert swimming pools because there are architects who sign projects for swimming pools not knowing in royal number of possible users; or even there are cemeteries without dead men because though to die always there are volunteers, sometimes the architect lost in formal ramblings and compositivas, it «forgets» to verify the legal viability of what has between the hands.

We see so in a moment in which the figure of the architect is so reviled on the part of the company, it is easy to indicate this group as part responsible for the big males that they us stalk, when the reality, it is in yes much more complex.

The architects are a few gentlemen that in most cases, they receive orders and his position is extremely complicated, trying to support always the balance between the exercise of the responsibility that one supposes them, and the need of a work that feeds them.

The Planet of the Apes

Because of it, before the current and apparent incompetence of our politicians, last persons in charge of the decisions who shape our social and territorial reality and thinking about that one of assuming the own mistakes, we might wonder:

Up to where does the responsibility of the architect come then?

Have they to the architects demonstrate a certain level of social commitment there where the politicians forget to do it?

Or have they to adapt simply to the requirements established by the client, though this one am called Carlos Fabra and wants to do an airport where they demolish not even the gulls?

Hope exists for those of our species or we are destined – as the human beings of » The Planet of the Apes» – to end up by traversing seminude by the forests to the service of a new dominant species?

The Planet of the Apes

To understand the architecture as a discipline to the service of the citizen especially and of the company in general is an idea defended by almost all the architects that I know (though reconozcámoslo, there are also architects of media cut who go out in the middle of the evening in programs of tropical type and sabrosón for the one who directly struggles it) and nevertheless, the opinion brings over of the level of commitment that these must reach, it is so diverse as contradictory.

Let’s think for example about Alejandro Aravena, an acquaintance Chilean architect who has become famous across his ELEMENTAL company dedicated to the construction of housings and infrastructures for the least wealthy classes of his country; well then, what for some is an architecture of the austerity with a few social aims, for others and I mention textually «it is an architectural alms» to the service of a system that promotes the social and economic desigualdades.

Intermediate positions exist certainly and there are architects who defend a more ambiguous position, they speak about lack of responsibility of the architect with the company before the total ignorance of the politicians and hold that the last persons in charge of the same one are these, centring the critique on bad projects, buildings icónicos and astronomical budgets.

Beyond the polemic, the case is that now that we have for breakfast every day with building news that have to remain closed by that they are unviable economically and bearing in mind that about the responsibilities of the politicians I do not think to speak because only of thinking it it enters his nettle-rash, I have to confess to you that my original intention with all this speech pseudoapocalítico of Sunday tablecloth was to introduce what was trying to be the principal topic of the today post: a reflection brings over of the implication of the figure of the architect in the construction of this company of crisis but taking the concrete case as an example of what will be the new one I build for the future station of the AVE of the city of Vigo and whose worksas and we were showing you in the previous post – they generate at present a great expectation between the pensioners of the city.

Future station of the AVE of the city of Vigo | Photography: Sra. Farnsworth

Vialia Vigo’s project Urzáiz – signed by the North American architect Tom Mayne – contemplates the construction of a tremendous building of 5 plants that including 29.000 m2 of commercial district, a plant for 1.300 parking lots, and a great terrace – viewing-point of 18.000 m2 located in his cover, colonizes an immense urban emptiness placed in the downtown to the service of a model of socioeconomic development based on a terciarización of the productive activity who bets for the sector services as indisputable engine of the economy.

Vialia Vigo Urzáiz de Tom Mayne

The problem is that today the engine threatens to get soaked and the future of the building to be revealed dangerously uncertainly since the high costs of maintenance and small profit forecasting has forced to the companies that they were competing for the management and exploitation of the commercial district to restate his participation in the project, leaving this way in the air the private financing that was making viable the execution of the new building.

Vialia Vigo’s project Urzáiz  by Tom Mayne

The case is that, if ultimately the project does not manage to go out forward and it finishes convertiéndose in another giant strainer of public funds, would it be logical to consider the architect to be a part responsible for the above mentioned strainer for the fact of collaborating in the development of a project that «we suppose» it must go accompanied of a previous plan of viability in which it justifies itself and supports the need and the success of the same one?

It is A Mayne’s obligation to question the viability of a plan in which analyzing all the components of the market, doing a forecast of expenses and calculating the possible income, there has been defined the project of the new station as a key, necessary and strategic element for the future of the city of Vigo?

Or we might limit simply the technical responsibility of the architects who work for the public administration to the work of defining a building, that giving response to the spatial and functional needs needed by this one, expire also with the annual forecasts of expenses for maintenance of the same one?

And if this one is untenable?

A new Basic Document should be added to the Technical Code of the Building that titled like CTE DB-eye to what it costs you: Security in case of Politician with the Whole Looks of Tying It was Rodrigo forcing the architect of shift to relate them m2 of – for example – Chorizo Picante de Villa Rodrigo de Arriba Museum to the economic consumption that would suppose having the sausages illuminated 365 days of the year, demonstrating so the only museum of the sausage that those of Villa can allow him Rodrigo is Teresita’s shop the charcutera?

The Planet of the Apes

And especially and already to conclude, if from now this was like that, if the architects we were meeting obliged to integrate the economic criteria as one more part – and not a consequence – of the creative process that he accompanies on the draft of any project, we would be with it learning of the before committed mistakes, stretching bows towards the royal needs of the company that feeds us and demonstrating that beyond badly that it paints the future (of our profession), this one not only exists but in addition it is indispensable not to end all as Charlton, upset and in loincloth?

Sra. Farnsworth

Vigo. november 2012

(Aviso spoiler: este post contén información achega do final da película que serve de título ao mesmo. Si lelo será baixo a túa responsabilidade. O teu verás o que fas.)

O Planeta dos Simios

Aínda recordo a primeira vez que vin o final de «O Planeta dos Simios», era sábado pola tarde e estábame comendo un bocadillo de pan con chocolate. Charlton Heston -alias Taylor Ollos Claros– dacabalo tropézase cos restos do que no seu día foi «A Estatua da Liberdade» e descobre que en realidade non chegou a outro planeta senón que viaxou centos de anos no tempo para ver dúas cousas:

1º que os seres humanos somos uns bestas que destruímos nosa propia civilización a base de bombazos nucleares.

2º que o mono (aínda peludo) é o novo ser superior.

O Planeta dos Simios

«O Planeta dos Simios» é, ademais dunha buenísima película de ciencia ficción, unha aguda reflexión sobre o antropocentrismo e a tendencia autodestructiva da natureza humana, que tende unha e outra vez a cometer os mesmos erros, malia coñecer e poder prever con anterioridad os seus terribles resultados.

Aprender dos erros é, segundo os antropólogos que estudan a evolución da intelixencia, unha virtude que caracteriza a case todos os organismos do reino animal no seu proceso de adaptación ao medio que os rodea, pero que curiosamente tende a desaparecer cando o suposto protagonista de devandito proceso é precisamente ese individuo -en teoría- culmen da evolución animal e especie superior onde as haxa, tamén coñecido como ser humano.

Se en «O Planeta dos Simios» Charlton Heston descubría que os da súa especie son uns descerebrados que acabaron con eles mesmos a base de pelotazos nucleares, hoxe o ocaso da nosa civilización ameaza con chegar dunha forma moito menos espectacular pero igual de ridícula grazas a esas 2 características tan esenciais e definitorias da nosa natureza humana:

Unha Innata Capacidade para Liala, calidade que en pleno século XXI vén da man de:

– a degradación e contaminación ambiental;

– a sobreexplotación e a pésima xestión dos recursos;

– a terciarización da economía e perda de tecido produtivo nos países desenvolvidos a favor da deslocalización industrial a países do chamado terceiro mundo, onde as condicións laborais son peores, a man de obra máis barata e a lexislación a cumprir por parte das empresas, moito máis flexible.

Unha Asombrosa Habilidade para Diluír Responsabilidades, esquecendo así que o primeiro paso para non cometer outra vez o mesmo erro, é recoñecelo.

O Planeta dos Simios

Nesta mesma liña -a de recoñecer os erros e asumir as presuntas responsabilidades-podiamos ler a semana pasada en El País un artigo no que, analizando o tema da dilapidación económica debido ao boom inmobiliario, o debate se centraba en analizar que parte de responsabilidade recae sobre eses señores (enxeñeiros e arquitectos) que co seu traballo, perfilan e definen o mundo tal e como o vemos.

Se fixésemos unha lectura simplificada do problema, poderiamos dicir que efectivamente a nosa realidade social, económica e territorial se articula a través de decisións técnico-políticas que se materializan á súa vez a través de determinados proxectos, sempre e ao cabo, asinados polo técnico redactor correspondente.

E así, centrándonos no tema da arquitectura e seguindo esta lóxica apisoante poderiamos dicir que hai museos vacios porque hai arquitectos que asinan proxectos para museos descoñecendo se existe programa ou non para estes; hai piscinas municipais desertas porque hai arquitectos que asinan proxectos para piscinas descoñecendo en número real de posibles usuarios; ou mesmo hai cemiterios sen mortos porque aínda que para morrerse sempre hai voluntarios, ás veces o arquitecto perdido en divagacións formais e compositivas, se «esquece» de comprobar a viabilidade legal do que ten entre as mans.

Vemos así que nun momento en que a figura do arquitecto está tan deostada por parte da sociedade, é doado sinalar a este colectivo como parte responsable dos grandes males que nos axexan, cando a realidade, é en si moito máis complexa.

Os arquitectos son uns señores que na maioría dos casos, reciben encargos e a súa posición é sumamente complicada, tratando de manter sempre o equilibrio entre o exercicio da responsabilidade que se lles supón, e a necesidade dun traballo que lles dea de comer.

O Planeta dos Simios

Por iso, ante a actual e aparente incompetencia dos nosos políticos, responsables últimos das decisións que conforman a nosa realidade social e territorial e pensando naquilo de asumir os propios erros, poderiamos preguntarnos:

¿Ata onde chega entón a responsabilidade do arquitecto?

¿Deben manifestar os arquitectos certo nivel de compromiso social alá onde aos políticos se esquece facelo?

¿Ou deben simplemente adaptarse ás esixencias establecidas polo cliente, aínda que este se chame Carlos Fabra e queira facer un aeroporto onde non voan nin as gaivotas?

¿Existe esperanza para os da nosa especie ou estamos destinados -como os humanos de «The Planet of the Apes» – a acabar correndo seminus polos bosques ao servizo dunha nova especie dominante?

O Planeta dos Simios

Entender a arquitectura como unha disciplina ao servizo do cidadán en particular e da sociedade en xeral é unha idea defendida por case todos os arquitectos que coñezo (aínda que o recoñezamos, hai tamén arquitectos de corte mediático que saen a media tarde en programas de tipo tropical e sabrosón a quen directamente o a pela) e non obstante, a opinión acerca do nivel de compromiso que estes deben alcanzar, é tan diversa como contraditoria.

Pensemos por exemplo en Alejandro Aravena, un coñecido arquitecto chileno que se fixo famoso a través da súa empresa ELEMENTAL, dedicada á construción de vivendas e infraestruturas para as clases menos podentes do seu país; pois ben, o que para uns é unha arquitectura da austeridade cuns obxectivos sociais, para outros e cito textualmente «é esmola arquitectónica» ao servizo dun sistema que fomenta as desigualdades sociais e económicas.

Existen por suposto posicións intermedias e hai arquitectos que defenden unha postura máis ambigua, falan de falta de responsabilidade do arquitecto coa sociedade ante a ignorancia total dos políticos e sosteñen que son estes os responsables últimos desta, centrando a crítica en malos proxectos, edificios icónicos e presupostos desorbitados.

Máis alá da polémica, o caso é que agora que almorzamos todos os días con noticias de edificios que teñen que permanecer pechados por que son inviables economicamente e tendo en conta que das responsabilidades dos políticos non penso nin falar porque só de pensalo me entra urticaria, teño que confesarvos que a miña intención orixinal con todo este discurso pseudoapocalítico de sobremesa de domingo era introducir o que pretendía ser o tema principal do post de hoxe: unha reflexión acerca da implicación da figura do arquitecto na construción desta sociedade de crise pero tomando como exemplo o caso concreto do que será o novo edifico para a futura estación da AVE da cidade de Vigo e cuxas obrastal e como vos mostrábamos no anterior post– xeran na actualidade unha grande expectación entre os xubilados da cidade.

Futura estación do AVE da cidade de Vigo | Fotografía: Sra. Farnsworth

O proxecto de Vialia Vigo Urzáiz -asinado polo arquitecto norteamericano Tom Mayne– contempla a construción dun tremendo edificio de 5 plantas que incluíndo 29.000 m2 de zona comercial, unha planta para 1.300 prazas de aparcadoiro, e unha gran terraza-miradoiro de 18.000 m2 situada na súa cuberta, coloniza un inmenso baleiro urbano situado no centro da cidade ao servizo dun modelo de desenvolvemento socioeconómico baseado nunha terciarización da actividade produtiva que aposta polo sector servizos como motor indiscutible da economía.

Vialia Vigo Urzáiz de Tom Mayne

O problema é que hoxe o motor ameaza con calarse e o futuro do edificio se revela perigosamente incerto xa que os elevados custos de mantemento e a pouca previsión de beneficios obrigou as empresas que optaban á xestión e explotación da zona comercial a reformular a súa participación no proxecto, deixando así no aire o financiamento privado que facía viable a execución do novo edificio.

Vialia Vigo Urzáiz de Tom Mayne

O caso é que, se ao final o proxecto non consegue saír adiante e remata convertiéndose noutro coadoiro xigante de fondos públicos ¿sería lóxico considerar o arquitecto como parte responsable do devandito coadoiro polo feito de colaborar no desenvolvemento dun proxecto que «supoñemos» debe ir acompañada dun plan de viabilidade previo no que se xustifica e avala a necesidade e o éxito deste?

¿É obriga de Mayne cuestionar a viabilidade dun plan no que analizando todos os compoñentes do mercado, facendo unha previsión de gastos e calculando os posibles ingresos, se definise o proxecto da nova estación como un elemento clave, necesario e estratéxico para o futuro da cidade de Vigo?

¿Ou poderiamos simplemente limitar a responsabilidade técnica dos arquitectos que traballan para a administración pública ao traballo de definir un edificio, que dando resposta ás necesidades espaciais e funcionais requiridas por esta, cumpra tamén coas previsións anuais de gastos por mantemento deste?

¿E se este é insostible?

¿Debería engadirse un novo Documento Básico ao Código Técnico da Edificación que titulado a xeito de CTE DB-Ollo ao que te custa: Seguridade en caso de Político con Toda la Pinta de Liala obrigase o arquitecto correspondente a relacionar os m2 do -por exemplo- Museo do Chourizo Picante de Vila Rodrigo de Arriba co consumo económico que supoñería ter iluminadas as longaínzas os 365 días do ano, evidenciando así que o único museo do embutido que poden permitirse os de Villa Rodrigo é a tenda de Teresita a carniceira?

O Planeta dos Simios

E sobre todo e xa para concluír, se a partir de agora isto fose así, se os arquitectos nos vísemos obrigados a integrar os criterios económicos como unha parte máis -e non unha consecuencia- do proceso creativo que acompaña a redacción de todo proxecto, ¿estariamos con iso a aprender dos erros previamente cometidos, tendendo lazos cara ás necesidades reais da sociedade que nos dá de comer e demostrando que máis alá do mal que pinta o futuro (da nosa profesión), este non só existe senón que ademais é imprescindible para non rematar todos como Charlton, alporizados e en taparrabos?

Sra. Farnsworth

Vigo. novembro 2012

Formalismo puroFormalismo puroFormalismo puro

0

David Bestué recupera en este libro un formato totalmente desacreditado en la actualidad, el de las “Historias Nacionales de Arquitectura”. Su texto imita el tono didáctico de esta literatura, con sus etapas bien definidas y su desarrollo lineal. Sin embargo, usa este lenguaje de forma irónica al subvertir los lugares comunes de la historiografía, creando un recorrido poco ortodoxo, recuperando ideas olvidadas y revisando algunos tópicos que se repiten incansablemente en los manuales.

Es un trabajo que busca entender como se ha dibujado el paisaje que nos rodea. Una lectura fresca y muy personal de nuestra historia reciente, puntuada con fotografías, collages, y artilugios creados para explicar las razones de la forma.

+ info

David Bestué recupera neste libro un formato totalmente desacreditado na actualidade, o das “Historias Nacionais de Arquitectura”. O seu texto imita o ton didáctico desta literatura, coas súas etapas ben definidas e o seu desenvolvemento lineal. Con todo, usa esta linguaxe de forma irónica ao subvertir os lugares comúns da historiografía, creando un percorrido pouco ortodoxo, recuperando ideas esquecidas e revisando algúns tópicos que se repiten incansablemente nos manuais.

É un traballo que busca entender como se debuxou a paisaxe que nos rodea. Unha lectura fresca e moi persoal da nosa historia recente, puntuada con fotografías, collages, e artilugios creados para explicar as razóns da forma.

+ info

David Bestué recovers in this book a format totally become discredited at present, that of the » National Histories of Architecture «. His text imitates the didactic tone of this literature, with his definite well stages and his linear development. Nevertheless, it uses this language of ironic form on having subverted the common places of the historiography, creating a slightly orthodox tour, recovering forgotten ideas and checking some topics that repeat themselves tirelessly in the manuals.

It is a work that it seeks to understand since to there show itself the landscape that surrounds us. A fresh and very personal reading of our recent history, punctuated with photographies, collages, and useless devices created to explain the reasons of the form.

+ info

«Un tras outro». Luis Sirvent«Un tras outro». Luis Sirvent«Un tras outro». Luis Sirvent

0

La Comisión de Cultura de la Delegación de Vigo del Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia les invita a la sexta conferencia del ciclo Un Tras Outro que se inauguró el mes de enero con BMJ arquitectos. A lo largo de estos meses hemos contado también con la presencia de Franco+Pintos, Ansede+Quintáns, Manuel Cuquejo, Alfonso Penela y Manuel G. Vicente.

La conferencia tendrá lugar en la Sala de Juntas de la sede del Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia en Dr. Cadaval 5, el próximo jueves 29 de noviembre a las 20.00 horas y correrá a cargo de Luis Sirvent, al que introducirá Manuel G. Vicente, y contará con título de “Yo y mis circuntancias”.

A Comisión de Cultura da Delegación de Vigo do Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia convídalles á sétima conferencia do ciclo Un Tras Outro que se inaugurou o mes de xaneiro con BMJ arquitectos. Ó longo destes meses contamos tamén coa presenza de Franco+Pintos, Ansede+Quintáns, Manuel Cuquejo, Alfonso Penela e Manuel G. Vicente.

A conferencia terá lugar na Sala de Xuntas da sede do Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia en Dr. Cadaval 5 o vindeiro xoves 29 de novembro ás 20.00 horas e correrá a cargo de Luis Sirvent, ó que introducirá Manuel G. Vicente, e contará co título de “Eu e as miñas circuntancias”.

The Culture Commission of the Delegation of Vigo of the Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia they invites to the sixth conference of the Un Tras Outro cycle that was inaugurated in January by BMJ architects. Throughout these months we have possessed also the presence of Franco+Pintos, Ansede+Quintáns, Manuel Cuquejo, Alfonso Penela and Manuel G. Vicente.

The conference will take place in the Meetings Room of  the headquarters of the Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia in Dr. Cadaval 5, next Thursday, the 29th from November to 20.00 hours and will be chargeable to Luis Sirvent, whom Manuel G. Vicente will introduce, and will possess title of «I and my circuntancias».

Jornadas Modernidad y ContemporaneidadXornadas Modernidade e ContemporaneidadeDays Modernity and Contemporaneousness

0

Los días 17 y 18 de diciembre organizamos las jornadas de arquitectura Modernidad y Contemporaneidad, que se celebrarán en el salón de actos de la Escuela Técnica Superior de Arquitectura de la Universidade da Coruña, de 9.30 a 15 horas, con el siguiente programa:

Lunes 17 de diciembre

FERNANDO AGRASAR QUIROGA (UDC. Grupo GICAP)
La modernidad del siglo XX en la Galicia del siglo XXI

JOSÉ RAMÓN ALONSO PEREIRA (UDC. Grupo IALA)
Modernidad y contemporaneidad: un debate abierto en la Europa del siglo XXI

XAVIER MONTEYS ROIG (UPC. Grupo Habitar)
Los problemas de la vivienda contemporánea

Martes 18 de diciembre

CARMEN ADAMS FERNÁNDEZ (UO. Hª del Arte)
Arte y resiliencia: paisajes del siglo XXI

JORGE TORRES CUECO (UPV. Grupo InPAr)
Mise au point: Le Corbusier y el proyecto moderno

ENRIQUE BLANCO LORENZO + PATRICIA SABÍN DÍAZ (UDC. Grupo IALA)
Las generaciones que definen nuestro tiempo

Se concederá un crédito de libre elección.

+ info

The days 17 and 18 December organise the days of architecture Modernity and Contemporaneidad, that will celebrate  in the living room of acts of the Upper Technical School of Architecture of the Universidade gives Coruña, of 9.30 to 15 hours, with the following program:

Luns 17 de decembro

FERNANDO AGRASAR QUIROGA (UDC. Grupo GICAP)

La modernidad del siglo XX en la Galicia del siglo XXI

JOSÉ RAMÓN ALONSO PEREIRA (UDC. Grupo IALA)

Modernidad y contemporaneidad: un debate abierto en la Europa del siglo XXI

XAVIER MONTEYS ROIG (UPC. Grupo Habitar)

Los problemas de la vivienda contemporánea

Martes 18 de diciembre

CARMEN ADAMS FERNÁNDEZ (UO. Hª del Arte)

Arte y resiliencia: paisajes del siglo XXI

JORGE TORRES CUECO (UPV. Grupo InPAr)

Mise au point: Le Corbusier y el proyecto moderno

ENRIQUE BLANCO LORENZO + PATRICIA SABÍN DÍAZ (UDC. Grupo IALA)

Las generaciones que definen nuestro tiempo

Concederase un crédito de libre elección.

+ info

On the 17th and 18th of December we organize the days of architecture Modernity and Contemporaneousness, which will be celebrated in the assembly hall of the Technical Top School of Architecture of the Universidade gives Corunna, from 9.30 to 15 hours, with the following program:

Monday on December 17

FERNANDO AGRASAR QUIROGA (UDC. Grupo GICAP)

La modernidad del siglo XX en la Galicia del siglo XXI

JOSÉ RAMÓN ALONSO PEREIRA (UDC. Grupo IALA)

Modernidad y contemporaneidad: un debate abierto en la Europa del siglo XXI

XAVIER MONTEYS ROIG (UPC. Grupo Habitar)

Los problemas de la vivienda contemporánea

Martes 18 de diciembre

CARMEN ADAMS FERNÁNDEZ (UO. Hª del Arte)

Arte y resiliencia: paisajes del siglo XXI

JORGE TORRES CUECO (UPV. Grupo InPAr)

Mise au point: Le Corbusier y el proyecto moderno

ENRIQUE BLANCO LORENZO + PATRICIA SABÍN DÍAZ (UDC. Grupo IALA)

Las generaciones que definen nuestro tiempo

There will be granted a credit of free choice.

+ info

La Cité Moderne (1922-1925)A Cité Moderne (1922-1925)The Cité Moderne (1922-1925)

0

Grupo de casas ubicadas en la ciudad jardín Berchem Sainte Agathe en el distrito de Koekelberg de Bruselas, que muestra la influencia directa de los modernistas holandeses. Construido entre 1922 y 1925 por la Sociedad Cooperativa de vivienda social, la Cité Moderne incluye 275 unidades, cada una se orienta hacia el sol, para recibir la mayoría de la luz del día y cuenta con un jardín privado que podría ser cultivado, fueron diseñados para construcción de bajo costo con el uso del hormigón armado, una técnica experimental de la época.

El estilo de construcción de las casas y pequeñas casas de apartamentos fue estrictamente sin adornos, blanco con ribete de color, con ángulos rectos y techos planos, un ejemplo temprano del estilo modernista.

+ artículo publicado en modernistmo

Grupo de casas situadas na cidade xardín Berchem Sainte Agathe no distrito de Koekelberg de Bruxelas, que mostra a influencia directa dos modernistas holandeses. Construído entre 1922 e 1925 pola Sociedade Cooperativa de vivenda social, citeina Moderne inclúe 275 unidades, cada unha oriéntase cara ao sol, para recibir a maioría da luz do día e conta cun xardín privado que podería ser cultivado, foron deseñados para construción de baixo costo co uso do hormigón armado, unha técnica experimental da época.

O estilo de construción das casas e pequenas casas de apartamentos foi estrictamente sen adornos, branco con ribete de cor, con ángulos rectos e teitos planos, un exemplo cedo do estilo modernista.

+ artigo publicado en modernistmo

Group of houses located in the city garden Berchem Sainte Agathe in Koekelberg’s district of Brussels, which shows the direct influence of the Dutch modernists. Constructed between 1922 and 1925 for the Cooperative Company of social housing, I Mentioned Moderne it includes 275 units, each one is orientated towards the Sun, to receive the majority of the daylight and possesses a private garden that might be cultivated, they were designed for construction of low cost by the use of the reinforced concrete, an experimental technology of the epoch.

The style of construction of the houses and small houses of apartments was strictly without adornments, white with edge of color, with right angles and flat ceilings, an early example of the modernist style.

+ article is published in modernistmo

Una cruz, un cruce | José ValladaresUnha cruz, un cruce | José ValladaresA cross, a crossing | José Valladares

 

A la izquierda el maravilloso plano de Santiago de Compostela que realizó allá por el 1796 Juan López Freire, en aquellos años al parecer maestro de obras de la ciudad. Del mismo se ha destacado con frecuencia la atención con que la forma urbana está dibujada, y que reconocemos aún hoy en cualquier plano de Compostela: las calles y las plazas, los conjuntos claustrales de las órdenes monásticas, las iglesias y el caserío se dibujan con la misma precisión que el territorio que rodea a la ciudad. Así, las calles se van diluyendo en los caminos que penetran poco a poco en el territorio extramuros y lo edificado deja paulatino paso a cultivos, huertas y bosques, y todo ello es dibujado con el mismo detalle e interés que el recinto interior de la ciudad. Pareciera entonces que Santiago no pudiera ya allá por el final del siglo XVIII entenderse sin su campo, y este no tener razón de ser sin la ciudad a la que alimentaba.

Pero lo que trae hoy aquí ese plano y lo que lo pone en relación con la imagen que está a la derecha, no es la ciudad entera representada en él sino sólo un detalle, un fragmento del conjunto dibujado: en la parte central del plano aparece la gran cruz latina de la catedral- en ese momento ya plenamente barroca- y si nos fijamos con atención veremos que el espacio de esa cruz, el espacio interior de la catedral al fin y al cabo, se dibuja como una prolongación de los espacios exteriores que la rodean, de las calles y plazas que la circundan. El interior de la gran iglesia no es sino un espacio público cubierto, y más allá de su carácter sagrado se nos aparece como una continuación de los espacios abiertos de la ciudad, con su bullicio y su trajín. Un espacio para ser atravesado- una cruz, entonces un cruce- un espacio de refugio y de relación social también, un gran salón a cubierto de la intemperie, de la lluvia, el sol y el viento. Y ese espacio interior que Juan López Freire supo ver de esa manera tan bella, fue pintado así, de esa misma forma, unos 150 años antes, en un lugar alejado de Compostela, por un pintor que hoy nos parecería agitado por una extraña obsesión, obsesión que para Pieter Neefs “el mayor” no era seguramente nada más que su oficio: el pintar una y otra vez el interior de la catedral de Amberes, la ciudad donde había nacido y donde murió. Sus numerosos cuadros de interiores de la iglesia la retratan de noche y de día, en sus actos litúrgicos y en su vida cotidiana, en que el interior del templo recoge el tiempo de la ciudad toda, interior en que Pieter Neefs supo ver la oración y el recogimiento, pero también el deambular de la gente, la conversación y hasta el correr y el despulgarse de los perros y el juego de los niños, la misma vida que también intuyó Juan Freire en la gran iglesia de Santiago casi siglo y medio más tarde al dibujarla de esa manera en su plano.

José Valladares
santiago de compostela. noviembre 2012

nota:
Imagen izquierda: Juan López Freire_ Santiago de Compostela_Plano de 1796
Imagen derecha: Pieter Neefs «el mayor»_Interior catedral de Amberes_ca.1640_ V&A Museum_ Londres

1

To the left side the wonderful plane of Santiago de Compostela that Juan Lopez Freire realized as far back as 1796, in those years apparently master builder of the city. Of the same one has been outlined often the attention with which the urban form is drawn, and that we recognize still today in any plane of Compost Her: the streets and the squares, the sets claustrales of the monastic orders, the churches and the hamlet show themselves with the same precision that the territory that makes a detour to the city. This way, the streets are diluted in the ways that penetrate little by little in the territory outside and the built-up thing opens gradual way to cultures, gardens and forests, and all this is drawn by the same detail and interest that the interior enclosure of the city. It seemed to be at the time that Santiago could not already as far back as the end of the 18th century be understood without his field, and this one not have raison d’être without the city to which it was feeding.

But what brings today here this plane and what puts it in relation with the image that is to the right, is not the entire city represented in him but only a detail, a fragment of the drawn set: in the central part of the plane there appears the great Latin cross of the cathedral – in this moment already fullly baroque – and if we notice with attention we will see that the space of this cross, the interior space of the cathedral in the end, shows itself as a prolongation of the exterior spaces that surround it, of the streets and squares that surround her. The interior of the great church is not but a public covered space, and beyond his sacred character us one appears as a continuation of the spaces opened of the city, with his hustle and his trajín. A space a cross to be crossed-, then a crossing – a space of refuge and of social relation also, a great lounge to cutlery of the outdoors, of the rain, the Sun and the wind. And this interior space that Juan Lopez Freire could see that way so beautiful, was painted this way, of the same form, approximately 150 years before, in a place removed of Compost Her, for a painter who today would seem to us to be waved by a strange obsession, obsession that for Pieter Neefs » the major one » was not surely anything any more than his trade: to paint again and again the interior of the cathedral of Antwerp, the city where it had born and where he died. His numerous pictures of interiors of the church portray her by night and by day, in his liturgical acts and in his daily life, in which the interior of the temple gathers the time of the city everything, interior in which Pieter Neefs could see the prayer and the concentration, but also stroll of the people, the conversation and up to to run and the despulgarse of the dogs and the game of the children, the same life that also Juan Freire felt in the great church of Santiago almost century and a half later on having drawn it that way in his plane.

José Valladares
santiago de compostela. november 2012

nota:
Left Image: Juan López Freire_ Santiago de Compostela_Plane 1796
Right Image: Pieter Neefs «el mayor»_Interior Amberes Cathedral_ca.1640_ V&A Museum_ London

1

Á esquerda o marabilloso plano de Santiago de Compostela que realizou alá polo 1796 Juan López Freire, naqueles anos ao parecer mestre de obras da cidade. Do mesmo destacouse con frecuencia a atención con que a forma urbana está debuxada, e que recoñecemos aínda hoxe en calquera plano de Compostela: as rúas e as prazas, os conxuntos claustrales das ordes monásticas, as igrexas e o caserío debúxanse coa mesma precisión que o territorio que rodea á cidade. Así, as rúas vanse diluíndo nos camiños que penetran aos poucos no territorio extramuros e o edificado deixa paulatino paso a cultivos, hortas e bosques, e todo iso é debuxado co mesmo detalle e interese que o recinto interior da cidade. Parecese entón que Santiago non puidese xa alá polo final do século XVIII entenderse sen o seu campo, e este non ter razón de ser sen a cidade á que alimentaba.

Pero o que trae hoxe aquí ese plano e o que o pon en relación coa imaxe que está á dereita, non é a cidade enteira representada nel senón só un detalle, un fragmento do conxunto debuxado: na parte central do plano aparece a gran cruz latina da catedral- nese momento xa plenamente barroca- e si fixámosnos/fixámonos con atención veremos que o espazo desa cruz, o espazo interior da catedral á fin e ao cabo, debúxase como unha prolongación dos espazos exteriores que a rodean, das rúas e prazas que a circundan. O interior da gran igrexa non é senón un espazo público cuberto, e máis aló do seu carácter sagrado aparécenos como unha continuación dos espazos abertos da cidade, coa súa bullicio e a súa trajín. Un espazo para ser atravesado- unha cruz, entón un cruzamento- un espazo de refuxio e de relación social tamén, un gran salón a cuberto da intemperie, da choiva, o sol e o vento. E ese espazo interior que Juan López Freire soubo ver dese xeito tan belo, foi pintado así, desa mesma forma, uns 150 anos antes, nun lugar afastado de Compostela, por un pintor que hoxe nos parecería axitado por unha estraña obsesión, obsesión que para Pieter Neefs “o maior” non era seguramente máis nada que o seu oficio: o pintar unha e outra vez o interior da catedral de Amberes, a cidade onde había nado e onde morreu. Os seus numerosos cadros de interiores da igrexa retrátana de noite e de día, nos seus actos litúrgicos e na súa vida cotiá, en que o interior do templo recolle o tempo da cidade toda, interior en que Pieter Neefs soubo ver a oración e o recollemento, pero tamén o deambular da xente, a conversación e ata o correr e o despulgarse dos cans e o xogo dos nenos, a mesma vida que tamén intuíu Juan Freire na gran igrexa de Santiago case século e medio máis tarde ao debuxala dese xeito no seu plano.

José Valladares
santiago de compostela. novembro 2012

nota:
Imaxe esquerda: Juan López Freire_ Santiago de Compostela_Plano de 1796
Imaxe dereita: Pieter Neefs «o maior»_Interior catedral de Amberes_ca.1640_ V&A Museum_ Londres