El proyecto de divulgación de la Nueva Arquitectura de Galicia, Metagénesix, se desplaza a partir del próximo miércoles 17 a Allariz, donde permanecerá en exposición hasta el 18 de Agosto. En esta ocasión, la exposición se acompaña de una jornada de actividades entorno a la arquitectura y que comienza en la mañana con un taller infantil, seguido de una visita guiada a la guardería de Allariz a media tarde y finalizará la jornada con la inauguración de la exposición por D. Francisco García Suárez, Alcade de Allariz.
Programa del día 17
11:00h Taller Infantil -Construír con los sentidos-
Con Pablo Otero, Celestino Feijoo, Marta Somoza e Juan Aragonés.
19:00h Visita guiada a la Guardería Municipal.
20:00h Inauguración oficial.
La exposición puede visitarse en el patio del Museo del Cuero, en la Fábrica de Curtidos Familia Nogueiras.
Parque Portovello de Allariz. En horario de 11:00h a 24:00h.
O proxecto de divulgación da Nova Arquitectura de Galicia, Metagénesix, viaxa a partires do vindeiro mércores 17 a Allariz, onde permanecerá en exposición ata o 18 de Agosto. Nesta ocasión, a exposición ven acompañada dunha xornada de actividades arredores da arquitectura, comezando na mañá cun obradoiro infantil, seguido dunha visita guiada a gardería de Allariz a media tarde e finalízase a xornada coa inauguración da exposición por D. Francisco García Suárez, Alcalde de Allariz.
Programa do dia 17
11:00h Obradoiro Infantil -Construír cos sentidos-
Con Pablo Otero, Celestino Feijoo, Marta Somoza e Juan Aragonés.
19:00h Visita guiada a Escola infantil Municipal.
20:00h Inauguración oficial.
A exposición pode visitarse no patio do Museo do Coiro, na Fábrica de Curtidos Familia Nogueiras.
Parque Portovello de Allariz. En horario de 11:00h a 24:00h.
The project of spreading of the Nueva Arquitectura de Galicia, Metagénesix, moves from next Wednesday, the 17th to Allariz, where it will remain in exhibition until August 18. In this occasion, the exhibition accompanies of a day of activities I half-close to the architecture and that begins in the morning with an infantile workshop, followed by a visit guided to Allariz’s child-care in the middle of the evening and it will finish the day with the inauguration of the exhibition for D. Francisco García Suárez, Alcade de Allariz.
Program of the day 17
11:00h Childish Workshop -Construír with the senses-
With Pablo Otero, Celestino Feijoo, Marta Somoza and Juan Aragonese.
19:00h Visit guided to the Municipal Kindergarten.
20:00h official Inauguration.
The exhibition can visit in the playground of the Museum of the Leather, in the Curtidos Family Nogueiras Factory.
Park Portovello of Allariz. In schedule of 11:00h to 24:00h.
Podemos mirar a la Muerte de cara; pero sabiendo, como algunos de nosotros saben hoy, lo que es la vida humana, ¿quién podría sin temblar mirar de frente la hora de su nacimiento?
Thomas de Quincey
Primer tiempo. La fiesta que olía a napalm.
Allí estaba mi padre, mirándome con aprobación. Su único hijo había decidido estudiar arquitectura y eso le tranquilizaba. Se habían acabado para mí esas tardes en las que dilataba las horas entre libros, revistas y tebeos. Por fin había decidido aplicar el sentido común y escuchar sus consejos. Era un buen estudiante y, como tal, debía escoger una carrera que me ofreciese un futuro: sería arquitecto.
Recuerdo mi primer día en la facultad. Vi ese edificio, esa masa ingente de hormigón gris como aquella mañana de octubre, y pensé que nadie podía ser feliz allí. Pero pronto descubrí que me equivocaba; había llegado justo a tiempo para unirme a la fiesta que estaban celebrando. Era 1998 y nadie se preguntaba cuánto podía durar la juerga. Tal vez fuese la actitud correcta porque, en realidad, las fiestas siempre acaban antes de que uno se dé cuenta, o antes al menos de que lo acepte. Por eso son fiestas.
Formarse como arquitecto en medio de ese paroxismo hedonista deja secuelas. En los primeros años del nuevo siglo, nada era comparable a estudiar arquitectura en España, el país del milagro económico. Los oligarcas se fotografiaban con sus arquitectos, que viajaban en aviones privados para desplazarse a la otra punta del mundo al día siguiente. Rem hacía sonar la flauta y los prohombres le seguían sin cuestionarse siquiera adónde estaban siendo conducidos. No era muy diferente la vida de Zaha, la de Jacques y Pierre, la de Rafa, la de Juan o la de aquellos chicos holandeses. Todos queríamos ser como ellos, aunque nos jodía reconocerlo. El arquitecto estrella era un chamán en los últimos estertores del neoliberalismo feroz; era el Heisenberg capaz de cocinar ese excelso cristal azul que todos, políticos y ciudadanos, codiciaban.
El laboratorio móvil de Heisenberg. Breaking Bad (V.Gilligan, 2008)
La figura del arquitecto se agrandaba. Al fin y al cabo, ¿quién podía prescindir de esas piezas de autor? Bilbao no podía, Valencia no podía. Madrid, por supuesto, no podía; ni Barcelona, Londres o Berlín. Ni siquiera Nueva York. Como bien de consumo, la arquitectura cayó en la trampa de exaltar la juventud como valor absoluto para explotar un mercado virgen. Echen un vistazo a las publicaciones de la época: Sangre fresca, Próxima generación, La arquitectura que viene. Pasajes, Arquitectura Viva, El Croquis. Pocos pensaron entonces que tal vez esto iba demasiado deprisa, que algunos licores exigen una tediosa destilación. El arquitecto, convertido en estrella del rock, soñaba con destronar a Jagger. Podía caminar por las calles como Alex y sus drugos, como esos Reservoir Dogs que, impecablemente trajeados, discuten banalidades a la hora del desayuno porque saben que todo está bajo control. Pero alguien debió haber avisado: siempre puede fallar algo.
El arquitecto estrella había pactado con Mefistófeles para conquistar a Gretchen. Era evidente, por tanto, que llegaría ese día en que su alma habría de rendir cuentas1. Pero es difícil pararse a pensar en medio de una tempestad o de una gran batalla. La razón se nubla, la mente embotada sólo piensa en ir un paso más allá. Los arquitectos parecían adorar el olor del napalm por la mañana, y las colinas arrasadas parecían desprender un inefable aroma a victoria. Pero, como Kilgore había predicho, un día esa guerra acabó. Las cosas cambiaron y los próceres de la arquitectura tuvieron que cambiar su discurso. Ante el manifiesto colapso de un sistema económico que había prometido un crecimiento exponencial e infinito, los políticos -hasta entonces principales inversores, socios y amigos de los arquitectos estrella– renegaron de ellos. Era necesario huir de la ostentación, el mundo debía ser austero y sostenible. Vestir de Armani resultaba obsceno.
Fue entonces cuando acabé la carrera. Me había convertido en arquitecto, pero la vida no había cambiado mucho. Cierto es que miraba de manera distinta los edificios que me rodeaban, antaño simplemente un mudo decorado que acompañaba mis pasos, y que había abandonado mis dibujos de personas para realizar apuntes a mano alzada de casas, villas o ciudades. Sin embargo, nada parecía señalarme como un elegido, como el hombre destinado a alterar el devenir de la metrópolis contemporánea. Nada en mí recordaba a la vida de esos demiurgos de Entreguerras que me habían ensañado a idolatrar. Fui, por así decirlo, eyectado a un mundo extraño que nada tenía que ver con el escenario que me habían pintado en la facultad. Estaba, además, confuso ante la mutación de piel que había experimentado el discurso de aquellas figuras que cinco años antes señalaban el camino con gesto firme. Ya no había partido de rookies en el all star, los arquitectos jóvenes ya no éramos más populares que los vocalistas de grupos alternativos. Hubo tiempo para la ira; recordé el memorable delirio de Aguirre en boca de Kinski y prometí ser, como él, la cólera de Dios. Pensé en marcharme, en dar la razón al gran Castelao cuando aseguraba que el gallego no protesta, emigra. Luego me tranquilicé y pensé que faltaba mucho por hacer, que debía existir alguna alternativa. Siempre me ha gustado caminar hacia casa solo y a paso lento después de la fiesta, porque de noche el recuerdo disfraza de gesta la anécdota.
Segundo tiempo. Dies irae
Muchos lloraron. Al pie de un árbol, recordaron tiempos pasados de victorias aplastantes, de capitales conquistadas y vastos imperios. No fue mi caso. Es absurdo llorar por paraísos que nunca fueron míos2. No espero ser señalado como uno de los justos en el Dies Irae, en ese postrero Día de la Ira. Pero tampoco acepto las peroratas de quienes lamentan que alguien haya apagado la música cuando ellos estaban a punto de conseguirlo, de llevarse a la más guapa; porque yo ni siquiera llegué a tiempo de entrar en la fiesta.
El paraíso perdido. La expulsión del paraíso, W. Blake, 1807
Pero, una vez más, el viento ha cambiado y los arquitectos hablan ahora con una sola voz. Como en la historia de tantas naciones, ha sido necesario encontrar un enemigo que sirviese de argamasa y resultase, al mismo tiempo, sustrato fértil para un credo común. Ese enemigo ha sido una nueva ley que altera los límites de nuestras competencias. Ahora estamos unidos: todos a una, aquellos que defendieron durante años los valores inherentes a esta disciplina y los serviles que medraron gracias a la connivencia de políticos prevaricadores. Resulta paradójico, y tal vez artificial, buscar un discurso homogéneo y defender la buena praxis a la vista de las cicatrices que los años de fiesta han dejado en nuestro paisaje. Por otro lado, me pregunto si la lucha (necesaria, sin duda) contra este nuevo marco legal no esconde bajo su alfombra una realidad más compleja y dolorosa; me pregunto si no es un problema mayor la reforma del sistema universitario, o el hecho de que el número de arquitectos titulados anualmente sea sensiblemente mayor que el demandado por la sociedad en este momento; me pregunto si no será este el tiro de gracia a una universidad pública moribunda, infectada de nepotismo, abandonada a los intereses de sus caciques e incapaz de competir en productividad, lastrada por la cuestionable efectividad de su sistema de becas. Me reconforta, no obstante, ver cómo los colegios se enrolan en esta la cruzada, ya que en los años de opulencia renunciaron a fijar unas condiciones óptimas para los contratos profesionales de recién titulados (¿nunca se han preguntado por qué esa abismal diferencia entre el número de arquitectos licenciados y el de colegiados?) y -en algunos casos- ampararon concursos que vulneraban la más elemental integridad de esta profesión.
El domingo pasado, un día de sol, fui a comer con mi padre. Hacía tiempo que no nos veíamos. Hablamos de cómo había sido el acto de lectura de mi tesis, al que él prefirió no asistir. Me preguntó por mi trabajo, por mis expectativas para el futuro inmediato; me preguntó qué pensaba hacer ahora que, por primera vez en tres décadas, no tenía posibilidad de continuar mi formación académica. Lo miré y, tras un silencio extraño, di un trago largo a mi cerveza. Me observó serio durante un momento, me dio la enhorabuena por el doctorado y, antes de cambiar de tema, me dijo que tenía un regalo para mí. Era un tebeo3.
Borja López Cotelo. Doctor arquitecto
La Coruña. Julio 2013
Notas: 1 A veces pienso que, en lo sucesivo, la lectura de la primera parte del Fausto de Goethe debería ser lectura obligada en las escuelas de arquitectura. 2 La idea del paraíso perdido siempre me ha atraído. No sólo el más célebre entre todos, el de Milton, sino también otros más ordinarios como el que canta Ferreiro. Por eso me fascina la figura de un Cortés humano y derrotado, llorando por su terrenal paraíso perdido a las puertas de Tenochtitlan en la Noche Triste. 3 Era, en concreto, Los años Sputnik, de Baru. Una lectura recomendable para quienes piensan que cualquier tiempo pasado fue mejor.
[:gl]
Podemos mirar á Morte de face; pero sabendo, como algúns de nós saben hoxe, o que é a vida humana, ¿quen podería sen tremer mirar de fronte a hora do seu nacemento?
Thomas de Quincey
Primeiro tempo. A festa que cheiraba a napalm.
Alí estaba o meu pai, mirándome con aprobación. O seu único fillo decidira estudar arquitectura e iso tranquilizáballe. Acabáronse para min esas tardes nas que dilataba as horas entre libros, revistas e tebeos. Por fin decidira aplicar o sentido común e escoitar os seus consellos. Era un bo estudante e, como tal, debía escoller unha carreira que me ofrecese un futuro: sería arquitecto.
Recordo o meu primeiro día na facultade. Vin ese edificio, esa masa ingente de hormigón gris como aquela mañá de outubro, e pensei que ninguén podía ser feliz alí. Pero pronto descubrín que me equivocaba; chegara xusto a tempo para unirme á festa que estaban celebrando. Era 1998 e ninguén se preguntaba canto podía durar a juerga. Talvez fose a actitude correcta porque, en realidade, as festas sempre acaban antes de que un déase conta, ou antes polo menos de que o acepte. Por iso son festas.
Formarse como arquitecto no medio dese paroxismo hedonista deixa secuelas. Nos primeiros anos do novo século, nada era comparable a estudar arquitectura en España, o país do milagre económico. Os oligarcas fotografábanse cos seus arquitectos, que viaxaban en avións privados para desprazarse á outra punta do mundo ao día seguinte. Rem facía soar a flauta e os prohombres seguíanlle sen cuestionarse sequera onde estaban sendo conducidos. Non era moi diferente a vida de Zaha, a de Jacques e Pierre, a de Rafa, a de Juan ou a daqueles mozos holandeses. Todos queriamos ser como eles, aínda que nos fodía recoñecelo. O arquitecto estrela era un chamán nos últimos estertores do neoliberalismo feroz; era o Heisenberg capaz de cociñar ese excelso cristal azul que todos, políticos e cidadáns, cobizaban.
O laboratorio móvil de Heisenberg. Breaking Bad (V.Gilligan, 2008)
A figura do arquitecto agrandábase. Á fin e ao cabo, ¿quen podía prescindir desas pezas de autor? Bilbao non podía, Valencia non podía. Madrid, por suposto, non podía; nin Barcelona, Londres ou Berlín. Nin sequera Nova York. Como ben de consumo, a arquitectura caeu na trampa de exaltar a mocidade como valor absoluto para explotar un mercado virxe. Boten unha ollada ás publicacións da época: Sangre fresca, Próxima generación, La arquitectura que viene. Pasajes, Arquitectura Viva, El Croquis. Poucos pensaron entón que talvez isto ía demasiado rápido, que algúns licores esixen unha tediosa destilación. O arquitecto, convertido en estrela do rock, soñaba con destronar a Jagger. Podía camiñar polas rúas como Alex e os seus drugos, como esos Reservoir Dogs que, impecablemente trajeados, discuten banalidades á hora do almorzo porque saben que todo está baixo control. Pero alguén debeu haber avisado: sempre pode fallar algo.
O arquitecto estrela pactara con Mefistófeles para conquistar a Gretchen. Era evidente, xa que logo, que chegaría ese día en que a súa alma habería de render contas1. Pero é difícil pararse a pensar no medio dunha tempestade ou dunha gran batalla. A razón se nubla, a mente embotada só pensa en ir un paso máis aló. Os arquitectos parecían adorar o cheiro do napalm polla mañana, e os outeiros arrasados parecían desprender un inefable aroma a vitoria. Pero, como Kilgore había predicho, un día esa guerra acabou. As cousas cambiaron e os próceres da arquitectura tiveron que cambiar o seu discurso. Ante o manifesto colapso dun sistema económico que prometera un crecemento exponencial e infinito, os políticos -ata entón principais inversores, socios e amigos dos arquitectos estrela- renegaron deles. Era necesario fuxir da ostentación, o mundo debía ser austero e sostenible. Vestir de Armani resultaba obsceno.
Foi entón cando acabei a carreira. Converteume en arquitecto, pero a vida non cambiara moito. Certo é que miraba de xeito distinto os edificios que me rodeaban, outrora simplemente un mudo decorado que acompañaba os meus pasos, e que abandonara os meus debuxos de persoas para realizar apuntes a man alzada de casas, vilas ou cidades. Con todo, nada parecía sinalarme como un elixido, como o home destinado a alterar o devir da metrópolis contemporánea. Nada en min recordaba á vida deses demiurgos de Entreguerras que me ensinaran a idolatrar. Fun, por así dicilo, eyectado a un mundo estraño que nada tiña que ver co escenario que me pintaron na facultade. Estaba, ademais, confuso ante a mutación de pel que experimentara o discurso daquelas figuras que cinco anos antes sinalaban o camiño con xesto firme. Xa non partira de rookies no all star, os arquitectos novos xa non eramos máis populares que os vocais de grupos alternativos. Houbo tempo para a ira; recordei o memorable delirio de Aguirre na boca de Kinski e prometín ser, como el, a cólera de Deus. Pensei en marcharme, en dar a razón ao gran Castelao cando aseguraba que o galego non protesta, emigra. Logo tranquiliceime e pensei que faltaba moito por facer, que debía existir algunha alternativa. Sempre me gustou camiñar cara a casa só e a paso lento logo da festa, porque de noite o recordo disfraza de gesta a anécdota.
Segundo tempo. Dies irae
Moitos choraron. Ao pé dunha árbore, recordaron tempos pasados de vitorias aplastantes, de capitais conquistadas e vastos imperios. Non foi o meu caso. É absurdo chorar por paraísos que nunca foron meus2. Non espero ser sinalado como un dos xustos no Dies Irae, nese postrero Día da Ira. Pero tampouco acepto as peroratas de quen lamentan que alguén apague a música cando eles estaban a piques de conseguilo, de levarse á máis guapa; porque eu nin sequera cheguei a tempo de entrar na festa.
O paraíso perdido. A expulsión do paraíso, W. Blake, 1807
Pero, unha vez máis, o vento cambiou e os arquitectos falan agora cunha soa voz. Como na historia de tantas nacións, foi necesario atopar un inimigo que servise de argamasa e resultase, ao mesmo tempo, sustrato fértil para un credo común. Ese inimigo foi unha nova lei que altera os límites das nosas competencias. Agora estamos unidos: todos a un tempo, aqueles que defenderon durante anos os valores inherentes a esta disciplina e os serviles que medraron grazas á connivencia de políticos prevaricadores. Resulta paradoxal, e talvez artificial, buscar un discurso homoxéneo e defender a boa praxe á vista das cicatrices que os anos de festa deixaron na nosa paisaxe. Doutra banda, pregúntome si a loita (necesaria, sen dúbida) contra este novo marco legal non esconde baixo a súa alfombra unha realidade máis complexa e dolorosa; pregúntome si non é un problema maior a reforma do sistema universitario, ou o feito de que o número de arquitectos titulados anualmente sexa sensiblemente maior que o demandado pola sociedade neste momento; pregúntome si non será leste o tiro de graza a unha universidade pública moribunda, infectada de nepotismo, abandonada aos intereses dos seus caciques e incapaz de competir en productividade, lastrada pola cuestionable efectividade do seu sistema de becas. Reconfórtame, non obstante, ver como os colexios se enrolan nesta a cruzada, xa que nos anos de opulencia renunciaron a fixar unhas condicións óptimas para os contratos profesionais de recéns titulados (¿nunca se preguntaron por que esa abismal diferenza entre o número de arquitectos licenciados e o de colexiados?) e -nalgúns casos- ampararon concursos que vulneraban a máis elemental integridade desta profesión.
O domingo pasado, un día de sol, fun comer co meu pai. Facía tempo que non nos viamos. Falamos de como fora o acto de lectura da miña tese, ao que el preferiu non asistir. Preguntoume polo meu traballo, polas miñas expectativas para o futuro inmediato; preguntoume que pensaba facer agora que, por primeira vez en tres décadas, non tiña posibilidade de continuar a miña formación académica. Mireino e, tras un silencio estraño, dei un grolo longo á miña cervexa. Observoume serio durante un momento, deume a enhoraboa polo doctorado e, antes de cambiar de tema, díxome que tiña un agasallo para min. Era un tebeo3.
Borja López Cotelo. Doutor arquitecto
A Coruña. Xullo 2013
Notas:
1 As veces penso que, no sucesivo, a lectura da primeira parte do Fausto de Goethe debería ser lectura obrigada nas escolas de arquitectura.
2 A idea do paraíso perdido sempre me atraeu. Non só o máis soado entre todos, o de Milton, senón tamén outros máis ordinarios como o que canta Ferreiro. Por iso fascíname a figura dun Cortés humano e derrotado, chorando polo seu terrenal paraíso perdido ás portas de Tenochtitlan na Noite Triste.
3 Era, en concreto, Os anos Sputnik, de Baru. Unha lectura recomendable para quen pensan que calquera tempo pasado foi mellor.[:en]
We can look at the Death of face; but knowing, since some of us know today, which is the human life, the one who did may without trembling to look abreast the hour of his birth?
Thomas de Quincey
The first time. The holiday that it was smelling napalm.
There my father was, looking with approval. His only son had decided to study architecture and it was calming him. They had been ended for me these evenings in which it was expanding the hours between books, magazines and tebeos. Finally it had decided to apply the common sense and to listen to his advices. He was a good student and, as such, it had to choose a career that was offering myself a future: he would be an architect.
I remember my first day in the faculty. I saw this building, this enormous mass of gray concrete as that morning of October, and thought that nobody could be happy there. But soon I discovered that I was wrong; it had come rightly in time to join the holiday that they were celebrating. It was a 1998 and nobody was asking how much himself the partyng could last. Maybe it was the correct attitude because, actually, the holidays always finish before one realizes, or before at least of that accepts it. Because of it they are holidays.
To be formed as architect in the middle of this hedonistic paroxysm leaves sequels. In the first years of the new century, nothing was comparable to studying architecture in Spain, the country of the economic miracle. The oligarches were photographing each other with his architects, who were travelling in planes deprived to move to another top of the world the following day. Rem was making sound the flute and the masters were following him without questioning at least adónde were being led. There was not very different Zaha’s life, that of Jacques and Pierre, that of Rafa, that of Juan or that of those Dutch boys. We all wanted to be like they, though it was pestering us to recognize it. The major architect was a shaman in the last stertors of the fierce neoliberalism; it was the Heisenberg capable of cooking this lofty blue crystal that they they all, political and civil, were coveting.
Heisenberg’s mobile laboratory. Breaking Bad (V.Gilligan, 2008)
The figure of the architect was enlarged. In the end, the one who could do without these author’s pieces? Bilbao could not, Valencia could not. Madrid, certainly, could not; Barcelona, London or Not even Berlin. Not even New York. As good of consumption, the architecture fell down in the trap of exalting the youth as absolute value to exploit a virgin market. Throw a glimpse to the publications of the epoch: Fresh blood, Near generation, The architecture that comes. Pasajes, Arquitectura Viva, El Croquis. Few ones thought then that maybe this was going too fast, that some liquors demand a tedious distillation. The architect turned into star of the rock star, was dreaming of overthrowing Jagger. It could walk along the streets as Alex and his droogos, as this Reservoir Dogs that, impeccably dressed, discuss banalities at the moment of the breakfast because they know that everything is under control. But someone have should to have warned: always it can trump something.
The major architect had compromised with Mephistopheles to conquer Gretchen. It was evident, therefore, that there would come this day in which his soul should produce accounts1. But it is difficult to stop to think in the middle of a tempest or a great battle. The reason clouds over, the mind dulled only thinks of going a step beyond. The architects seemed to adore the smell of the napalm in the morning, and the satiny hills seemed to detach an indescribable aroma to victory. But, since Kilgore had predicted, one day this war finished. The things changed and the illustrious ones of the architecture had to change his speech. Before the manifest collapse of an economic system that had promised an exponential and infinite growth, the politicians – till then principal investors at the time, partners and friends of the major architects – renounced them. It was necessary to flee of the ostentation, the world had to be austere and sustainable. To dress of Armani was turning out to be obscene.
It was at the time when I ended the career. I had turned into architect, but the life had not changed very much. Certain it is that it was looking in a different way at the buildings that were surrounding me, long ago simply a mute set that was accompanying my steps, and that had left my persons’ drawings to realize notes to hand lifted of houses, villas or cities. Nevertheless, nothing seemed to distinguish myself as the chosen one, as the man destined to alter to develop of the contemporary metropolis. Nothing in me was remembering the life of these demiurgos of Period between the wars that I was ensañado to adoring. I was, for this way saying it, ejected to a strange world that nothing had to see with the scene that they had painted to me in the faculty. It was, in addition, confused before the leather mutation that had experienced the speech of those figures that five years before were indicating the way with firm gesture. Already there had not divided of rookies in the all star, the young architects already we were not more popular than the vocalists of alternative groups. It had time for the ire; I remembered Aguirre´s unforgettable delirum in the Kinsi´s muth and promised to be, as him, the God’s rage. I thought of leaving, in giving the reason to the great Castelao when he was assuring that the Galician does not protest, it emigrates. Then I calmed down and thought that much was absent for doing, that some alternative had to exist. Always I have liked to walk towards he marries only and slowly after the holiday, because by night the recollection disguises of exploit the anecdote.
The second time. Dies irae
Many cried. At the foot of a tree, they remembered last times of crushing victories, of the conquered capitals and vast empires. It was not my case. It is absurd to cry for paradise that were never mine2. I do not wait to be indicated as one of the just persons in the Dies Irae, on this last Day of the Ire. But I do not accept the tirades of those who are sorry either that someone has extinguished the music when they were on the verge of obtaining it, of taking the most handsome to him; because I did not even come in time of entering the holiday.
The lost paradise. The expulsion of the paradise, W. Blake, 1807
But, once again, the wind has changed and the architects speak now with an alone voice. Since in the history of so many nations, it has been necessary to find an enemy who was using as mortar and was turning out to be, at the same time, a fertile substratum for a common creed. This enemy has been a new law that alters the limits of our competitions. Now we are close: all to one, those that defended for years the values inherent in this discipline and the servile ones that grew thanks to the politicians’ connivance corrupt person. It turns out to be paradoxical, and maybe artificial, to look for a homogeneous speech and to defend the good practice in view of the scars that the years of holiday have left in our landscape. On the other hand, I wonder if the fight (necessary, undoubtedly) against this new legal frame does not hide under his carpet a more complex and painful reality; I wonder if it is not a major problem the reform of the university system, or the fact that the number of qualified architects anually is sensitively major that the defendant for the company at this moment; I wonder if there will not be this the shot of grace to a public moribund university become infected with nepotism, left the interests of his chiefs and unable to compete in productivity ballasted by the questionable efficiency of his system of scholarships. It encourages me, nevertheless, to see how the colleges join this one the crusade, since in the years of opulence they gave up fixing a few ideal conditions for the professional contracts of newly titled (have never they wondered for what this abysmal difference between the number of pedantic architects and of become a member of association?) and – in some cases – they protected contests that were damaging the most elementary integrity of this profession.
Last Sunday, a day of the Sun, I went to eat with my father. It was doing time that we were not meeting. We speak how it had been the act of reading of my thesis, to that he prefirió not to represent. He asked me about my work, about my expectations for the immediate future; he asked me what was thinking to do now that, for the first time in three decades, did not have possibility of continuing my career education. I looked at it and, after a strange silence, gave a long drink to my beer. It observed me seriously during a moment, gave to me the congratulation for the doctorate and, before changing topic, said to me that it had a gift for me. It was a tebeo3.
Borja López Cotelo. Doctor architect
La Coruña. July 2013
Notes:
1 Sometimes I think that, from now on, the reading of the first part of the Faust of Goethe should be a reading forced in the schools of architecture.
2 The idea of the lost paradise always has attracted me. Not only the most famous between all, that of Milton, but also more ordinary others as the one that sings Ferreiro. Because of it it fascinates the figure of Cortés being and defeated, crying for his earthly paradise lost on the verge of Tenochtitlan in the Noche Triste.
3 It was, in I make concrete, The years Satellite, of Baru. An advisable reading for whom they think that any last time was better.[:]
El cortometraje relata la vida y experiencias del arquitecto Juan Domingo Santos llevadas a cabo desde 1986 en la fábrica de azúcar, un lugar que ha condicionado su manera de entender la relación entre arquitectura y patrimonio, y una actividad que al tiempo se ha revelado como una acción de rescate de esta recinto industrial abandonado.
Historia de la ocupación de una antigua fábrica a las afueras de Granada, por parte de Juan Domingo Santos, para establecer allí su estudio de arquitectura.
«Un encuentro»
Narrador: Juan Domingo Santos
Director: Juan Bollaín
A curtometraxe relata a vida e experiencias do arquitecto Juan Domingo Santos levadas a cabo dende 1986 na fábrica de azucre, un lugar que condicionou o seu xeito de entender a relación entre arquitectura e patrimonio, e unha actividade que ao tempo revelouse como unha acción de rescate desta recinto industrial abandoado.
Historia da ocupación dunha antiga fábrica nos arredores de Granada, por parte de Juan Domingo Santos, para establecer alí o seu estudo de arquitectura.
«Un encuentro»
Narrador: Juan Domingo Santos
Director: Juan Bollaín
The short reports the life and experiences of the architect Juan Domingo Santos carried out from 1986 in the factory of sugar, a place that has determined his way of understanding the relation between architecture and heritage, and an activity that to the time has revealed as an action of rescue of this one industrial left enclosure.
History of the occupation of a former factory to the suburbs of Granada, on the part of Juan Domingo Santos, to establish there his study of architecture.
«A meeting»
Narrator: Juan Domingo Santos
Director: Juan Bollaín
El festival de arquitectura Eme3, que tuvo lugar del 27 al 30 de junio de junio en el recinto Fabra i Coats de Barcelona, acoge hasta el 31 de julio la exposición Share-it, que reúne 40 propuestas de 17 nacionalidades sobre nuevas formas de arquitectura y urbanismo.
Bajo el tema “Topias, utopias becoming real”, el paso de las utopías a la realidad, los diferentes proyectos analizan ámbitos como: los nuevos usos del espacio público (la autogestión, el empoderamiento y los procesos colaborativos); la vivienda en situaciones de crisis; y el espacio de trabajo en evolución, con ejemplos como el co-working como nuevo modelo de espacio.
“Spanish Dream” de Cadelas verdes (España)
Entre los proyectos que se exhiben, destacan los ganadores del Premio Eme3 Fundación Jesús Serra: “Sembrando semillas de paisajes latentes” de Living Devices Lab + Jan Westerink, “Plan n’UNDO” de n’UNDO (España), “La Casa de Marcello” de Ctrl+Z y NoSoloPaja (España) y “Spanish Dream” de Cadelas verdes (España).
“Sembrando semillas de paisajes latentes” ha convertido en realidad algo que parecía una utopía, poner al alcance de todos la posibilidad de sembrar y cultivar especies vegetales en riesgo de extinción, en un contexto fluvial completamente explotado por el crecimiento urbano, la agricultura intensiva y la industrialización. El proyecto es un intento por rescatar la floresta de planicie y los humedales que tiempo atrás se extendían a lo largo del río Po, cuyo cauce hidrográfico coincide con la región más industrializada, contaminada y poblada de Italia.
Living Devices y Jan Westerink han diseñado y creado el “Flying Seeds Sieve”, un tamiz volador que contiene en su interior una selección de semillas de floresta, y las “Seeds Spreading Islands”, micro-praderas de floras acuáticas flotantes plantadas en el soporte poroso de materiales plásticos reciclados, con el objetivo de que pudieran acoger y proteger un valioso componente biológico en su interior.
“Plan n’UNDO” está aplicado al distrito de Sant Andreu de Barcelona y surge como una manera de hacer re-arquitectura, interviniendo en el territorio y la ciudad desde la no construcción, la minimización, la reutilización y el desmantelamiento. Se propone una metodología que detecta problemas y propone mejoras en colaboración con el vecindario, las instituciones, organizaciones y agentes implicados.
“La Casa de Marcello” toma como punto de partida las comunidades utópicas de los años 60 y 70 que usaban recursos urbanos en desuso. Ctrl+Z y NoSoloPaja se fijaron en los palés que llegan y se quedan en los escenarios de emergencia en acciones humanitarias para crear una casa de fácil construcción y que pueda ser realizada por personas no especializadas.
“Spanish Dream” propone una reflexión crítica sobre la crisis económica y sus consecuencias y, sobre todo, de la burbuja inmobiliaria que afecta España. El proyecto recrea escenas familiares en obras sin terminar provocando la reflexión sobre una sociedad que, arrastrada por el afán de convertirse en propietarios, olvidó el verdadero sentido del habitar.
O festival de arquitectura Eme3, que tivo lugar do 27 ao 30 de xuño de xuño no recinto Fabra i Coats de Barcelona, acolle ata o 31 de xullo a exposición Share-it, que reúne 40 propostas de 17 nacionalidades sobre novas formas de arquitectura e urbanismo.
Baixo o tema “Topias, utopias becoming real”, o paso das utopías á realidade, os diferentes proxectos analizan ámbitos como: os novos usos do espazo público (a autogestión, o empoderamiento e os procesos colaborativos); a vivenda en situacións de crises; e o espazo de traballo en evolución, con exemplos como o co-working como novo modelo de espazo.
“Spanish Dream” de Cadelas verdes (España)
Entre os proxectos que se exhiben, destacan os ganadores do Premio Eme3 Fundación Jesús Serra: “Sementando sementes de paisaxes latentes” de Living Devices Lab + Jan Westerink, “Plan n’UNDO” de n’UNDO (España), “A Casa de Marcello” de Ctrl+Z e NoSoloPaja (España) e “Spanish Dream” de Cadelas verdes (España).
“Sementando sementes de paisaxes latentes” converteu en realidade algo que parecía unha utopía, poñer ao alcance de todos a posibilidade de sementar e cultivar especies vegetales en risco de extinción, nun contexto fluvial completamente explotado polo crecemento urbano, a agricultura intensiva e a industrialización. O proxecto é un intento por rescatar a floresta de planicie e os humedales que tempo atrás se estendían ao longo do río Po, cuxo canle hidrográfico coincide coa rexión máis industrializada, contaminada e poboada de Italia.
Living Devices e Jan Westerink deseñaron e creado o “Flying Seeds Sieve”, un tamiz volador que contén no seu interior unha selección de sementes de floresta, e as “Seeds Spreading Islands”, micro-praderas de floras acuáticas flotantes plantadas no soporte poroso de materiais plásticos reciclados, co obxectivo de que puidesen acoller e protexer un valioso compoñente biolóxico no seu interior.
“Plan n’UNDO” está aplicado ao distrito de Sant Andreu de Barcelona e xorde como un xeito de facer re-arquitectura, intervindo no territorio e a cidade desde a non construción, a minimización, a reutilización e o desmantelamento. Proponse unha metodoloxía que detecta problemas e propón melloras en colaboración co vecindario, as institucións, organizacións e axentes implicados.
“A Casa de Marcello” toma como punto de partida as comunidades utópicas dos anos 60 e 70 que usaban recursos urbanos en desuso. Ctrl+Z e NoSoloPaja fixáronse nos palés que chegan e quédanse nos escenarios de urxencia en accións humanitarias para crear unha casa de fácil construción e que poida ser realizada por persoas non especializadas.
“Spanish Dream” propón unha reflexión crítica sobre a crise económica e as súas consecuencias e, sobre todo, da burbulla inmobiliaria que afecta España. O proxecto recrea escenas familiares en obras sen terminar provocando a reflexión sobre unha sociedade que, arrastrada polo afán de converterse en propietarios, esqueceu o verdadeiro sentido do habitar.
The festival of architecture Eme3, that took place of the 27 to 30 June of June in the enclosure Fabra i Coats of Barcelona, receives until 31 July the exhibition Share-it, that gathers 40 proposals of 17 nationalities on new forms of architecture and urbanism.
Under the subject “Topias, utopias becoming real”, the step of the utopias to the reality, the different projects analyse fields eat: the new uses of the public space (the autogestión, the empoderamiento and the processes colaborativos); the house in situations of crisis; and the space of work in evolution, with examples like the co-working as new model of space.
“Spanish Dream” by Cadelas verdes (Spain)
Between the projects that exhibit , stand out the winners of the Prize Eme3 Foundation Jesús Serra: “Seeding seeds of latent landscapes” of Living Devices Lab + Jan Westerink, “Plan n’UNDO” of n’UNDO (Spain), “The House of Marcello” of Ctrl+Z and NoSoloPaja (Spain) and “Spanish Dream” of Cadelas green (Spain).
“Seeding seeds of latent landscapes” has turned into reality something that seemed an utopia, put near at hand of all the possibility to seed and cultivate vegetal species in risk of extinction, in a fluvial context entirely exploded by the urban growth, the intensive agriculture and the industrialisation. The project is an attempt for rescuing the floresta of planicie and the humedales that time backwards extended along the river Po, whose hydrographic course coincides with the most industrialised region, contaminated and populated of Italy.
Living Devices And Jan Westerink have designed and created the “Flying Seeds Sieve”, a sieve volador that contains in his interior a selection of seeds of floresta, and the “Seeds Spreading Islands”, micro-meadows of floating aquatic floras planted in the porous support of plastic materials recycled, with the aim that they could receive and protect a valuable biological component in his interior.
“Plan n’UNDO” is applied to the district of Sant Andreu of Barcelona and arises like a way to do re-architecture, taking part in the territory and the city from the no construction, the minimisation, the reuse and the dismantlement. It proposes a methodology that detects problems and proposes improvements in collaboration with the vecindario, the institutions, organisations and agents involved.
“The House of Marcello” takes like starting point the utopian communities of the years 60 and 70 that used urban resources into disuse. Ctrl+Z And NoSoloPaja fixed in the palés that arrive and remain in the stages of emergency in humanitarian actions to create a house of easy construction and that it can be realised by people no skilled.
“Spanish Dream” Proposes a critical reflection on the economic crisis and his consequences and, especially, of the bubble real estate that affects Spain. The project re-creates familiar scenes in works without finishing causing the reflection on a society that, dragged by the afán to turn into proprietary, forgot the true sense of the inhabit.
Durante su visita al Perú, en 1953, Walter Gropius realizó ocho recomendaciones a los arquitectos.
«Walter Gropius fue agasajado con un cocktail en la Sociedad de Arquitectos que constituyó a la vez un éxito institucional. Don Rafael Marquina, al entregarle el diploma que lo acredita como socio honorario, dijo que su presencia en el seno de la Sociedad constituía un hecho histórico. El eminente visitante agradeció en sentidas frases el homenaje a la institución y al Departamento de Arquitectura de la Escuela Nacional de Ingenieros»
Revista El Arquitecto Peruano
Enero – Febrero de 1954.
Walter Gropius, FAUA
En su visita nos dejó las siguientes recomendaciones, las cuales deberíamos tener presentes en la actualidad:
1.- Olvídense de la batalla de los estilos y pónganse a trabajar hacia el desarrollo de una arquitectura que mejore las condiciones de vida.
2.- Proyecten edificios en que se haga uso de los dinámicos y flexibles implementos de la vida moderna, y no para servir simplemente como monumentos al genio de quien los concibe.
3.- Diagnostiquen las necesidades efectivas del cliente y denle edificios consistentes.
4.- Háganse competentes en todos los campos de la construcción para ganar la confianza del cliente y adquirir el derecho para dirigir el equipo.
5.- Hagan mejor uso de la ciencia y la máquina para mejorar las condiciones de vida.
6.- Busquen la auténtica expresión regional, pero sin apoyarse en viejos emblemas y detalles superficiales.
7.- Lleven la enseñanza arquitectónica al campo de trabajo, para balancear mejor el conocimiento y la experiencia.
8.- Agreguen actividad comunal a las labores de la oficina para llegar a ser tan dirigentes como servidores.
During his visit to Peru, in 1953, Walter Gropius realized eight recommendations to the architects.
«Walter Gropius was entertained by a cocktail in the Architects’ Company that constituted simultaneously an institutional success. Don Rafael Marquina, on having delivered the diploma that he it accredits as honorary partner to him, said that his presence in the bosom of the Company was constituting a historical fact. The eminent visitor was grateful in felt phrases for the honoring to the institution and to the Department of Architecture of the Engineers’ National School»
El Arquitecto Peruano, Magazine
January – February, 1954.
Walter Gropius, FAUA
In his visit it left us the following recommendations, which we should have presents at present:
1.- Forget of the battle of the styles and put to work to the development of an architecture that improve the conditions of life.
2.- They project buildings in that it do use of the dynamic and flexible implementos of the modern life, and no to serve simply like monuments to the genius of the one who conceives them.
3.- They diagnose the effective needs of the customer and denlé consistent buildings.
4.- Do competent in all the fields of the construction to win the confidence of the customer and purchase the right to direct the team.
5.- They do better use of the science and the machine to improve the conditions of life.
6.- They look for the authentic expesión regional, but without supporting in old emblems and superficial details.
7.- They carry the architectural education to the field of work, to swing better the knowledge and the experencia.
8.- They add communal activity to the works of the office to arrive to be so leaders like servers.
Durante a súa visita ao Perú, en 1953, Walter Gropius realizou oito recomendaciones aos arquitectos.
«Walter Gropius foi agasallado cun cocktail na Sociedade de Arquitectos que constituíu á vez un éxito institucional. Don Rafael Marquina, ao entregarlle o diploma que o acredita como socio honorario, dixo que a súa presenza no seo da Sociedade constituía un feito histórico. O eminente visitante agradeceu en sentidas frases a homenaxe á institución e ao Departamento de Arquitectura da Escola Nacional de Enxeñeiros»
Revista El Arquitecto Peruano
Xaneiro – Febreiro de 1954.
Walter Gropius, FAUA
Na súa visita deixounos as seguintes recomendaciones, as cales deberiamos ter presentes na actualidade:
1.- Esquézanse da batalla dos estilos e póñanse a traballar cara ao desenvolvemento dunha arquitectura que mellore as condicións de vida.
2.- Proxecten edificios en que se faga uso dos dinámicos e flexibles implementos da vida moderna, e non para servir simplemente como monumentos ao xenio de quen os concibe.
3.- Diagnostiquen as necesidades efectivas do cliente e denlé edificios consistentes.
4.- Fáganse competentes en todos os campos da construción para gañar a confianza do cliente e adquirir o dereito para dirixir o equipo.
5.- Fagan mellor uso da ciencia e a máquina para mellorar as condicións de vida.
6.- Busquen a auténtica expesión rexional, pero sen apoiarse en vellos emblemas e detalles superficiais.
7.- Leven o ensino arquitectónica ao campo de traballo, para balancear mellor o coñecemento e a experencia.
8.- Agreguen actividade comunal aos labores da oficina para chegar a ser tan dirixentes como servidores.
Editado por la Fundación Caja de Arquitectos y dirigido por Andrés Fernández Rubio, periodista cultural de El País, la producción se proyectó ayer jueves a las 21.30 en el convento de Santa María de los Reyes de Sevilla dentro del ciclo Cine y Arquitectura organizado por la Consejería de Fomento y Vivienda.
Cuando en 1999 “La Pagoda”, una de las obras más populares del arquitecto Miguel Fisac, comenzó a ser demolida en la carretera del aeropuerto de Madrid, un numeroso grupo de arquitectos jóvenes se concentró al pie del edificio para intentar detener el derribo. No lo consiguieron, pero la polémica suscitada sirvió para que mucha gente, y no sólo arquitectos, se interesara por la figura y la obra de Miguel Fisac.
La delirante historia de La Pagoda
Enigmático, solitario, viajero e inventor imaginativo, el documental que proponemos sigue la trayectoria de Fisac desde sus orígenes manchegos (un universo campestre que luego se reflejará en trabajos suyos como la silla de pata de gallina) hasta su llegada a Madrid y su proyección como uno de los arquitectos más influyentes, complejos e incomprendidos del periodo franquista y de los años de transición política a la democracia.
Editado pola Fundación Caixa de Arquitectos e dirixido por Andrés Fernández Rubio, xornalista cultural de El País, a produción proxectouse onte xoves ás 21.30 no convento de Santa María dos Reis de Sevilla dentro do ciclo Cine e Arquitectura organizado pola Consellería de Fomento e Vivenda. Cando en 1999 “A Pagoda”, unha das obras máis populares do arquitecto Miguel Fisac, comezou a ser demolida na estrada do aeroporto de Madrid, un numeroso grupo de arquitectos novos concentrouse ao pé do edificio para intentar deter a derriba. Non o conseguiron, pero a polémica suscitada serviu para que moita xente, e non só arquitectos, interesásese pola figura e a obra de Miguel Fisac.
Enigmático, solitario, viaxeiro e inventor imaginativo, o documental que propoñemos segue a traxectoria de Fisac desde as súas orixes manchegos (un universo campestre que logo se reflectirá en traballos seus como a cadeira de pata de galiña) ata a súa chegada a Madrid e a súa proxección como un dos arquitectos máis influyentes, complexos e incomprendidos do periodo franquista e dos anos de transición política á democracia.
[:en]
Edited by the Foundation Architects’ Box and directed by Andrés Fernández Rubio, cultural journalist of El País newspaper, the production projected yesterday on Thursday to the 21.30 in the convent of Santa Maria of the Kings of Seville inside the cycle Cinema and Architecture organized by the Council of Promotion and Housing. When in 1999 » The Pagoda «, one of the most popular works of the architect Miguel Fisac, began to be demolished in the road of the airport of Madrid, a numerous group of young architects centered at the foot of the building to try to stop the demolition. They did not obtain it, but the provoked polemic served in order that many people, and not only architects, were interested for the figure and Michael Fisac’s work.
Enigmatic, solitary, traveler and imaginative inventor, the documentary that we propose follows Fisac’s path from his of La Mancha origins (a rural universe that then will be reflected in his works as the chair of leg of hen) up to his arrival to Madrid and his projection as one of the most influential, complex and unincluded architects of the pro-Franco period and of the years of political transition to the democracy.
Con la llegada de las primeras semanas de calor, decidí desplazarme a Campania al encuentro de unos buenos amigos. Una suerte de Grand Tour a la inversa, siempre en tren. Cruzar el estrecho de Messina y notar como tanto el paisaje como las infraestructuras abandonan esa magia africana que contagia la Sicilia. Una experiencia totalmente recomendable.
(entre paréntesis) (II) | Jorge Rodríguez
Mientras atravesaba Calabria, leía una recopilación de las crónicas futboleras que escribió Enric González durante su estancia como corresponsal de El País en Roma, Historias del Calcio. Una manera divertida de acercarse a la idiosincrasia italiana, a través de lo que para ellos es más que un deporte, il calcio. Me preparaba para llegar a Nápoles, quizás una de las ciudades más italianas de Italia, y acompañar mi viaje leyendo las fechorías de Francesco Totti y Antonio Cassano, o las hazañas de un equipo de barrio que llega a la Serie A como el Chievo Verona fue un gustazo. Y a su vez, una manera periférica de abordar una región con un patrimonio arquitectónico, natural y cultural pavoroso. Viendo como un italiano vive el calcio, más cuando se trata de un terrone, con ese tremendismo tan característico, podemos entender como disfrutan de cada momento. Compartir con un italiano meridional un vaso de vino puede ser la mejor media hora de tu vida.
En esta región de Italia confirmé lo que pensaba era una excepción en el caso de Sicilia. La concentración de bienes de todo tipo pone en evidencia al resto de Europa. Me atrevería a decir que el patrimonio cultural, intelectual y natural de cualquier región italiana puede compararse con el de cualquier país al completo. Nadar en esa abundancia ayuda a encontrarse con un concepto diverso de convivencia con el arte. Italia sufre, o más bien disfruta, un fenómeno de “desmitificación del patrimonio” si se me permite la expresión. Encontramos elementos que en cualquier país del mundo supondrían material museístico de primer orden dispersos por cualquier pedanía, aún en uso, sin despojar al objeto de su primigenia función o alterando ésta para en ningún caso romper la tríada vitruviana del firmitas, utilitas, venustas. Encontramos el arte en estado natural. Así, se hace todo mucho más fácil. Te ves capaz de disfrutar la historia, eres consciente de verdad del paso del tiempo. Es algo más que acudir a un museo con la intención de tachar de la lista de la compra las momias egipcias y los triglifos y metopas del Partenón en una misma mañana. Ella misma te va marcando el tempo, con la distancia que separa Paestum de Salerno, el Panteón de San Ivo, Quattro Canti de la Vucciria. Te deja un momento para respirar, pedir un café, siempre solo y con un vaso de agua, y asimilar lo que acabas de ver. Contarle a tu compañía lo cojonudo que es pisar un templo griego.
(entre paréntesis) (II) | Jorge Rodríguez
Si algo hemos de hacer para conocer, aunque sea un poco, donde están las raíces de nuestra cultura y entender cómo evoluciona es vivir Italia. En su sentido más amplio. No concibo una visita a Nápoles sin escuchar ‘o surdato ‘nnamurato o sin tomar una buena buffalina sentado en cualquier vicolò del quartiere spagnolo. No existe otra manera. Es todo uno.
Para sintetizar, pongámosle color. Aproximadamente 106 kilómetros de costa escarpada separan Nápoles de Salerno. Puedo decir que quizás sean los 106 kilómetros más intensos de Europa. Si nos extendemos un poco más al sur, hasta tocar Paestum, podría afirmarlo con rotundidad. Si algún lugar merece llevar la etiqueta de paréntesis, es éste. Uno de esos lugares donde te haces mayor. Donde cada día supone un vuelco total a lo visto hasta entonces. De esos acontecimientos que han de señalarse en cualquier calendario que se precie, de los que ponen las cosas en su sitio. Trataré de dirigir mis palabras hacia la arquitectura, algo que sin saber muy bien qué es, abunda en Italia, seguro.
(entre paréntesis) (II) | Jorge Rodríguez
El cúmulo de todas estas experiencias vividas a lo largo de este rico país, no han hecho sino alejarme del mamoneo que rodea una profesión en peligro. Ese denso telar de tecnicismos, exquisiteces, referencias, contactos, críticas, politiqueos, presupuestos, amiguismos, leyes, normativas y materiales innombrables que hacen que muchas veces nos despistemos de aquello que tanto reivindicamos y defendemos con casco y espada. La verdadera arquitectura, la del buen vivir. Acudo a la acepción más primitiva y pasional de la profesión. Explotar las condiciones de un lugar y unas destrezas para vivir lo mejor posible. Vivir bien, suena fácil. Pero a veces nos olvidamos de este sencillo cometido. No todos somos capaces de hacer un hogar. En estos casi diez meses, alejado de las publicaciones, los premios y la escuela, han venido a mi cabeza pocos nombres, muy pocos. Me acordaba de las kingo y de Utzon paseando por Pompeya. De Kahn, de Asplund y del Corbu. De Lewerentz. De los que de verdad se mancharon los puños en grandes combates. De Miralles, de los que hacen el esfuerzo de interpretar la historia, de entenderla. De quien ha intentado construir el tiempo
Quizás sea un espejismo, una fascinación fruto del empacho visual que arrastro de este viaje. Puede que en realidad sea necesario reflexionar sobre un nuevo concepto de habitar, encontrar un lenguaje capaz de expresar las características de nuestra sociedad. Inventar un nuevo material, o un software que permita parametrizar la felicidad de los habitantes de una arquitectura. Puede que el atraso económico del sur de Italia haya influido en el desarrollo de la arquitectura. Quizás la especulación, la mafia y el estado hayan impedido un avance hacia la nueva arquitectura. Estarán anticuados, son latinos. ¿Cómo lo harán en Alemania?
Pero giras la esquina, sales del bosque que protege tu nuca un sol asfixiante, y entre los arbustos, asoma. Ahí está. Ralentizas el paso, se te escapa una sonrisilla y al agua.
(entre paréntesis) (II) | Jorge Rodríguez
¿De qué estábamos hablando?
Jorge Rodríguez Seoane
Últimos días de Junio de 2013. Palermo
Coa chegada das primeiras semanas de calor, decidín desprazarme a Campania ao encontro duns bos amigos. Unha sorte de Grand Tour á inversa, sempre en tren. Cruzar o estreito de Messina e notar como tanto a paisaxe como as infraestructuras abandonan esa maxia africana que contaxia a Sicilia. Unha experiencia totalmente recomendable.
Mentres atravesaba Calabria, lía unha recopilación das crónicas futboleiras que escribiu Enric González durante a súa estancia como corresponsal de El País en Roma, Historias do Calcio. Un xeito divertido de achegarse á idiosincrasia italiana, a través do que para eles é máis que un deporte, il calcio. Preparábame para chegar a Nápoles, quizais una das cidades máis italianas de Italia, e acompañar a miña viaxe lendo as fechorías de Francesco Totti e Antonio Cassano, ou as fazañas dun equipo de barrio que chega á Serie A como o Chievo Verona foi un gustazo. E á súa vez, un xeito periférica de abordar unha rexión cun patrimonio arquitectónico, natural e cultural pavoroso. Vendo como un italiano vive o calcio, máis cando se trata dun terrone, con ese tremendismo tan característico, podemos entender como gozan de cada momento. Compartir cun italiano meridional un vaso de viño pode ser a mellor media hora da túa vida.
Nesta rexión de Italia confirmei o que pensaba era unha excepción no caso de Sicilia. A concentración de bens de todo tipo pon en evidencia ao resto de Europa. Atreveríame a dicir que o patrimonio cultural, intelectual e natural de calquera rexión italiana pode compararse co de calquera país ao completo. Nadar nesa abundancia axuda a atoparse cun concepto diverso de convivencia coa arte. Italia sofre, ou máis ben goza, un fenómeno de “desmitificación do patrimonio” se me permiten a expresión. Atopamos elementos que en calquera país do mundo supoñerían material museístico de primeira orde dispersos por calquera pedanía, aínda en uso, sen desposuír ao obxecto do seu primigenia función ou alterando esta para en ningún caso romper a tríada vitruviana do firmitas, utilitas, venustas. Atopamos a arte en estado natural. Así, faise todo moito máis fácil. Vesche capaz de gozar a historia, es consciente de verdade do paso do tempo. É algo máis que acudir a un museo coa intención de tachar da lista da compra as momias exipcias e os triglifos e metopas do Partenón nunha mesma mañá. Ela mesma vaiche marcando o tempo, coa distancia que separa Paestum de Salerno, o Panteón de San Ivo, Quattro Canti da Vucciria. Déixache un momento para respirar, pedir un café, sempre só e cun vaso de auga, e asimilar o que acabas de ver. Contarlle á túa compañía o colloudo que é pisar un templo grego.
Se algo habemos de facer para coñecer, aínda que sexa un pouco, onde están as raíces da nosa cultura e entender como evoluciona é vivir Italia. No seu sentido máis amplo. Non concibo unha visita a Nápoles sen escoitar ‘o surdato ‘nnamurato ou sen tomar unha boa buffalina sentado en calquera vicolò do quartiere spagnolo. Non existe outro xeito. É todo un.
Para sintetizar, pongámoslle cor. Aproximadamente 106 quilómetros de costa escarpada separan Nápoles de Salerno. Podo dicir que quizais sexan os 106 quilómetros máis intensos de Europa. Se nos estendemos un pouco máis ao sur, ata tocar Paestum, podería afirmalo con rotundidad. Se algún lugar merece levar a etiqueta de paréntesis, é este. Un deses lugares onde te fas maior. Onde cada día supón un envorco total ao visto ata entón. Deses acontecementos que han de sinalarse en calquera calendario que se preciar, dos que poñen as cousas no seu sitio. Tratarei de dirixir as miñas verbas cara á arquitectura, algo que sen saber moi ben que é, abunda en Italia, seguro.
O cúmulo de todas estas experiencias vividas ao longo deste rico país, non fixeron senón afastarme do mamoneo que rodea unha profesión en perigo. Ese denso telar de tecnicismos, exquisiteces, referencias, contactos, críticas, politiqueos, orzamentos, amiguismos, leis, normativas e materiais innombrables que fan que moitas veces nos despistemos daquilo que tanto reivindicamos e defendemos con casco e espada. A verdadeira arquitectura, a do bo vivir. Acudo á acepción máis primitiva e pasional da profesión. Explotar as condicións dun lugar e unhas destrezas para vivir o mellor posible. Vivir ben, soa fácil. Pero ás veces esquecémonos deste sinxelo cometido. Non todos somos capaces de facer un fogar. Nestes case dez meses, afastado das publicacións, os premios e a escola, viñeron á miña cabeza poucos nomes, moi poucos. Acordábame das kingo e de Utzon paseando por Pompeya. De Kahn, de Asplund e do Corbu. De Lewerentz. Dos que de verdade se mancharon os puños en grandes combates. De Miralles, dos que fan o esforzo de interpretar a historia, de entendela. De quen intentou construír o tempo.
Quizais sexa un espellismo, unha fascinación froito do empacho visual que arrastro desta viaxe. Poida que en realidade sexa necesario reflexionar sobre un novo concepto de habitar, atopar unha linguaxe capaz de expresar as características da nosa sociedade. Inventar un novo material, ou un software que permita parametrizar a felicidade dos habitantes dunha arquitectura. Poida que o atraso económico do sur de Italia inflúa no desenvolvemento da arquitectura. Quizais a especulación, a mafia e o estado impidan un avance cara á nova arquitectura. Estarán anticuados, son latinos. ¿Como o farán en Alemania?
Pero viras a esquina, sales do bosque que protexe a túa caluga un sol asfixiante, e entre os arbustos, asoma. Aí está. Ralentizas o paso, escapar unha sonrisilla e ao auga.
With the arrival of the first weeks of heat, I decided to move to Campania to the meeting of a few good friends. A luck of Grand Tour inversely, always in train. To cross Messina’s strait and to notice as so much the landscape as the infrastructures they leave this African magic that infects the Sicily. A totally advisable experience.
While it was crossing Calabria, there was reading a summary of the chronicles futboleras that wrote Enric Gonzalez during his stay as correspondent of El País in Rome, Histories of the Calcio. An enterteining way of approaching the Italian idiosyncrasy, across what for them it is more than a sport, il calcio. I was preparing myself to come to Naples, probably one of the most Italian cities of Italy, and to accompany my trip reading the misdeeds of Francesco Totti and Antonio Cassano, or the exploits of an equipment of neighborhood that comes to the Serie A To since the Chievo Verona it was a great pleasure. And in turn, a peripheral way of approaching a region with an architectural, natural and cultural frightening heritage. Seeing as an Italian the calcio lives, more when it is a question of a terrone, with this so typical stark reality, we can deal since they enjoy every moment. To share with a southern Italian a glass of wine can be the best half hour of your life.
In this region of Italy I confirmed what he was thinking it was an exception in case of Sicily. The concentration of goods of all kinds puts in evidence to the rest of Europa. I would dare to say that the cultural, intellectual and natural heritage of any Italian region can be compared with that of any country to the complete one. To wallow in this abundance helps find with a diverse concept of conviviality with the art. Italy suffers, or rather he enjoys, a phenomenon of “debunking of the heritage” if the expression is allowed me. We find elements that in any country of the world they would suppose material museístico of the first order dispersed for any pedanía, still in use, without clearing in order to his original function or altering this one for in no case to break the triad vitruviana of the firmitas, utilitas, venustas. We find the art in natural condition. This way, it becomes quite much easier. You meet capable of enjoying the history, are conscious indeed of the passage of time. It is something more that to come to a museum with the intention of correcting of the list of the purchase the Egyptian mummies and the triglifos and metopas of the Parthenon during the same morning. She itself is marking the tempo, with the distance that Paestum de Salerno separates, the Pantheon of San Ivo, Quattro Canti of the Vucciria. It leaves a moment you to breathe, to ask for a coffee, always only and with a water glass, and to assimilate what you have just seen. To tell him to your company the brilliant thing that is to tread on a Greek temple.
If we have to do something to know, though it is a bit, where there are the roots of our culture and to understand how it evolves it is to live through Italy. In his more wide sense. I do not conceive a visit to Naples without listening ‘or surdato ‘nnamurato or without taking a good buffalina sat in any vicolò of the quartiere spagnolo. Another way does not exist. It is every one.
To synthesize, pongámosle color. Approximately 106 kilometres of steep coast separate Salerno’s Naples. I can say that probably they should be the 106 most intense kilometres of Europe. If we spread a bit more in the southern part, up to touching Paestum, it might affirm it categorically. If some place deserves to take the label of parenthesis, it is this one. One of these places where you make yourself major. Where every day supposes one I overturn total to the seen till then. Of these events that have to distinguish themselves in any calendar that should boast, of that they put the things in his site. I will try to direct my words to the architecture, something that without knowing very well what is, abounds in Italy, insurance.
The heap of all these experiences lived along this rich country, they have not done but to move away from the mamoneo that surrounds a profession in danger. This dense loom of tecnicismos, exquisitenesses, references, contacts, critiques, politiqueos, budgets, patronages, laws, regulations and unmentionable materials that do that often we get confused of that one that so much we claim and defend with hull and sword. The real architecture, to live through that of the good one. I come to the most primitive and passional meaning of the profession. To exploit the conditions of a place and a few skills to live through the possible better thing. To live well, it sounds easily. But sometimes we forget this simple assignment. Not we all are capable of doing a home. In these almost ten months, removed from the publications, the prizes and the school, few names have come to my head, very small. I was remembering the kingo and of Utzon walking along Pompeii. Of Kahn, of Asplund and of the Corbu. Of Lewerentz. Of those who indeed got dirty the fists in big combats. Of Miralles, of which they do the effort to interpret the history, of understanding it. Of whom it has tried to construct the time.
Probably it is a mirage, a fascination fruit of the visual embarrassment that I drag of this trip. It is possible that actually it is necessary to think about a new concept of living, finding a language capable of expressing the characteristics of our company. To invent a new material, or a software that allows to parametrize the happiness of the inhabitants of an architecture. It is possible that the economic lag of the south of Italy has influenced the development of the architecture. Probably the speculation, the mafia and the condition have prevented an advance towards the new architecture. They will be antiquated, they are Latin. How will they do it in Germany?
But you turn the corner, go out of the forest that protects your nape the asphyxiating Sun, and between the shrubs, it begins to show. There it is. You slow down the step, a sonrisilla escapes from you and to the water.
En el cuadro del programa de Doctoramiento en Arquitectura del Instituto Superior Técnico de Lisboa, tiene el gusto de invitarles a la conferencia del profesor Panayotis Tournikiotis titulada «Le Corbusier y Grecia» que tendrá lugar en el auditorio VA1 día 12 de julio a las 11.30h remarcando de la mejor manera el cierro del año lectivo 2012-2013.
Profesor de teoría de la arquitectura de la Universidad Técnica de Atenas, Panayotis Tournikiotis estudió arquitectura, urbanismo, geografía y filosofía en Atenas y París. Autor de varias publicaciones Adolf Loos (Princeton Architectural Press, 1994), The Historiography of Modern Architecture (MIT Press, 1999), Architecture in our equipos (Futura, 2006 – in Greek) and The Diagonal of Le Corbusier (Ekkremes, 2010 – in Greek), más allá del referencial Historiography of Architecture, Panayotis ha desarrollado trabajo en el seno del Docomomo International, como Chair del International Specialists Committee on Registers y miembro del Executive Committee. Actualemente, su investigación incide sobre la reinvención del centro de la ciudad en el área metropolitana de Atenas.
+ info
No cadro do programa de Doctoramiento en Arquitectura do Instituto Superior Técnico de Lisboa, ten o gusto de invitarlles á conferencia do profesor Panayotis Tournikiotis titulada «Le Corbusier e Grecia» que terá lugar no auditorio VAI1 día 12 de xullo ás 11.30h remarcando do mellor xeito o pecho do ano lectivo 2012-2013.
Profesor de teoría da arquitectura da Universidade Técnica de Atenas, Panayotis Tournikiotis estudou arquitectura, urbanismo, xeografía e filosofía en Atenas e Parides. Autor de varias publicacións Adolf Loos (Princeton Architectural Press, 1994), The Historiography of Modern Architecture (MIT Press, 1999), Architecture in our equipos (Futura, 2006 – in Greek) and The Diagonal of Le Corbusier (Ekkremes, 2010 – in Greek), máis aló do referencial Historiography of Architecture, Panayotis desenvolveu traballo no seo do Docomomo International, como Chair do International Specialists Committee on Registers e membro do Executive Committee. Actualemente, a súa investigación incide sobre a reinvención do centro da cidade no área metropolitana de Atenas.
+ info
In the picture of the program of Conferring of doctorate in Architecture of the Top Technical Institute of Lisbon, it is glad of inviting them to the conference of the teacher Panayotis Tournikiotis titled «Le Corbusier and Greece» that will take place in the audience VA1 on July 12 to them 11.30h noticing of the best way the closure of the academic year 2012-2013.
Teacher of theory of the architecture of the Technical University of Athens, Panayotis Tournikiotis studied architecture, urbanism, geography and philosophy in Athens and Paris. Author of several publications Adolf Loos (Princeton Architectural Press, 1994), The Historiography of Modern Architecture (MIT Press, 1999), Architecture in our equipments (Future, 2006 – in Greek) and The Diagonal of Corbusier (Ekkremes, 2010 – in Greek), beyond the referential Historiography of Architecture, Panayotis has developed work in the bosom of the Docomomo International, as Chair del International Specialists Committee on Registers and member of the Executive Committee. Actualemente, his investigation affects on the reinvention of the downtown in the metropolitan area of Athens.
Juan Freire, desde septiembre de 2012 es además socio fundador de Teamlabs, cooperativa que desarrolla proyectos educativos centrados en el aprendizaje en equipo y basado en proyectos.
Juan Freire
Biólogo, profesor universitario y emprendedor. Su actividad profesional se centra en la investigación, consultoría, y diseño, implementación y gestión de proyectos sobre: estrategia y gestión de la innovación en organizaciones; gestión ambiental, urbana y territorial; gestión y producción cultural; cultura digital; y educación.
Desde Febrero de 2012 es socio fundador y Director de Innovación de Barrabés Next, consultoría especializada en transformación de organizaciones e innovación.
[:gl]
Desde setembro de 2012 é ademais socio fundador de Teamlabs, cooperativa que desenvolve proxectos educativos centrados na aprendizaxe en equipo e baseado en proxectos.
[:en]
From September, 2012 he is in addition a founding partner of Teamlabs, cooperative that develops educational projects centred on the learning in equipment and based on projects.
El vídeo forma parte de un proyecto más amplio en donde se intenta dar una imagen más positiva del casco vello alto de Vigo. La arquitectura histórica, la rehabilitación de muchas de sus viviendas y bajos comerciales, así como al introducción de nuevos usos están haciendo de este espacio un lugar que a nosotros nos parece muy especial. El vídeo está hecho por Arquétipos! un estudio de arquitectura de Vigo y itrynottothink estudio de diseño gráfico de la misma ciudad.
O vídeo forma parte dun proxecto máis amplo onde se intenta dar unha imaxe máis positiva do casco vello alto de Vigo. A arquitectura histórica, a rehabilitación de moitas das súas vivendas e baixos comerciais, así como ao introdución de novos usos están facendo deste espazo un lugar que a nós nos parece moi especial. O vídeo está feito por Arquétipos! un estudo de arquitectura de Vigo e itrynottothink estudo de deseño gráfico da mesma cidade.
estudioarquetipos.com
itrynottothink.com
Musica: trampoline.bandcamp.com
The video forms a part of a more wide project where a more positive image of the hull tries to give him high down of Vigo. The historical architecture, the rehabilitation of many of his housings and low commercial, as well as to the introducción of new uses they are doing of this space a place that seems to us to be very special. The video is done by Arquétipos! A study of architecture of Vigo and itrynottothink study of graphical design of the same city.
La idea consiste en crear una vivienda contemporánea pero teniendo muy en cuenta su ubicación en una zona muy particular de la villa de Noia, proponiendo una respuesta sencilla pero rotunda, actual pero integradora en el contexto de un barrio pescador con mucho carácter.
La vivienda se encuentra situada en el barrio de Barro, dentro de la Villa de Noia. Un lugar de origen marinero con viviendas de construcción humilde. En el centro del barrio, delante de la plaza y mirando a la ría de Noia se encuentra la parcela objeto del proyecto.
La Barro_House nace como una respuesta sencilla a un entorno con carácter y unas impresionantes vistas sobre la ría de Noia. Una fachada sencilla pero rotunda nace con la voluntad de dar una respuesta actual pero integradora, impregnándose de la frescura de las construcciones del lugar.
Situada entre medianeras en la fachada principal dos grandes huecos descentrados proporcionan un interesante juego de contrastes.
En planta baja un gran portalón de acero galvanizado nos ofrece su cara más “dura” protegiendo el interior de la vivienda de su entorno más inmediato haciendo uso de un material muy común en la zona para el cerramiento de portalones y cierres.
En la planta primera, un gran hueco abre el la vivienda hacia la ría, un cajón de acero galvanizado en caliente enmarca el hueco y sirve de protección solar.
La planta bajo cubierta se retrasa unos metros generando una gran terraza a la que se abre el dormitorio principal de la vivienda a través de un gran ventanal, en el exterior unas persianas venecianas de aluminio sirven de protección solar y de la intimidad según las necesidades.
La fachada posterior de la vivienda se abre hacia un patio interior completamente pintado de blanco en el que el sol de la mañana rebota e inunda de luz natural, como contrapunto un pequeño naranjo humaniza el espacio.
Con apenas 50m2 útiles por planta y una geometría muy particular (los muros medianeros poseen una inclinación con respecto a la fachada de unos 70°), la escalera se posiciona en la vivienda como elemento ordenador y generador de los espacios. Paralela a la fachada, la escalera organiza la planta de manera sencilla y natural dejando las estancias principales hacia la fachada principal y las secundarias hacia el patio posterior.
En la planta baja, tras el acceso, asoma la escalera uno de sus peldaños sugiriendo su ascenso, tras ella un estudio abierto al patio y un pequeño naranjo.
En planta primera, la estancia principal de la casa (cocina-salón-comedor) se abre hacia el exterior a través del gran ventanal, la habitación secundaria y un baño lo hacen hacia el patio posterior.
En la planta bajo cubierta, la habitación principal se abre hacia las vistas a través de un gran ventanal y una terraza, tras ella el baño y el vestidor. Un hueco establece un interesante juego de visiones entre el pasillo y la escalera y una ventana en la cubierta ilumina cenitalmente esta escalera.
Obra: Barro House
Emplazamiento: Cruceiro de Barro Nº22, Noia (A Coruña)
Posición GPS: Latitud 42°47’30.00″N / Longitud 8°53’36.77″O
Autores: 2es+_oficina de arquitectura (Álvaro Marín+Alfonso Castro)
Colaboradores: José Ignacio Oliveira Lemus (cálculo estructura), 3desmas (infografía y asesoría gráfica).
Constructora: Rey Lorenzo, S.L.
Promotor: Particular
Fecha de proyecto: 09/09/2008· Fecha fin de obra: 18/02/2011
Fotografía: Héctor Santos-Díez | BISimages + www.dosesmas.es
The idea consists in creating a contemporary house but having very in account his location in a very particular zone of the villa of Noia, proposing a simple answer but rotunda, current but integradora in the context of a neighbourhood fisherman with a lot of character.
The house finds situated in the neighbourhood of Mud, inside the Villa of Noia. A place of sailor origin with houses of humble construction. In the centre of the neighbourhood, in front of the square and looking to the estuary of Noia finds the plot object of the project.
The Mud_House is born like a simple answer to some surroundings with character and some impressive seen on the estuary of Noia. A simple façade but rotunda is born with the will to give a current answer but integradora, impregnating of the freshness of the constructions of the place.
Situated between medianeras in the main façade two big hollow descentrados provide an interesting game of contrasts.
In low plant a big portalón of steel galvanised offers us his “harder” face protecting the interior of the house of his more immediate surroundings doing use of a very common material in the zone for the closing of portalones and closings.
In the first plant, a big gap opens the the house to the estuary, a drawer of steel galvanised in hot frames the gap and serves of solar protection.
The plant under cover delays some metres generating a big terrace to which opens the main bedroom of the house through a big ventanal, in the outside some persianas Venetian of aluminium serve of solar protection and of the privacy according to the needs.
The back façade of the house opens to an inner playground entirely painted of white in which the sun of the morning rebounds and floods of natural sunlight, like counterpoint a small naranjo humaniza the space.
With hardly 50m2 useful by plant and a very particular geometry (the walls medianeros possess an inclination regarding the façade of some 70°), the stairs positions in the house like element computer and generator of the spaces. Parallel to the façade, the stairs organises the plant of simple and natural way leaving the main stays to the main façade and the secondary to the back playground.
In the low plant, after the access, shows the stairs one of his stairs suggesting his promotion, after her an open study to the playground and a small naranjo.
In first plant, the main stay of the house (kitchen-living room-canteen) opens to the outside through the big ventanal, the secondary room and a bathroom do it to the back playground.
In the plant under cover, the main room opens to the seen through a big ventanal and a terrace, after her the bathroom and the vestidor. A gap establishes an interesting game of visions between the corridor and the stairs and a window in the cover lights cenitalmente these stairs.
Work: Barro House
Location: Cruceiro de Barro Nº22, Noia (A Coruña)
Position GPS: Latitude 42°47’30.00″N / Length 8°53’36.77″O
Authors: 2es+_oficina de arquitectura (Álvaro Marín+Alfonso Castro)
Collaborators: José Ignacio Oliveira Lemus (Calculation structures), 3desmas (infografía and graphical advising).
Construction: Rey Lorenzo, S.L.
Promoter: Private
Date of project: 09/09/2008 · End Dates of work: 18/02/2011
A idea consiste en crear unha vivenda contemporánea pero tendo moi en conta a súa ubicación nunha zona moi particular da vila de Noia, propoñendo unha resposta sinxela pero rotunda, actual pero integradora no contexto dun barrio mariñeiro moitísimo carácter.
A vivenda atópase situada no barrio de Barro, dentro da Vila de Noia. Un lugar de orixe marinero con vivendas de construción humilde. No centro do barrio, diante da praza e mirando a ríaa de Noia atópase a parcela obxecto do proxecto.
A Barro_House nace como unha resposta sinxela a unha contorna con carácter e unhas impresionantes vistas sobre ríaa de Noia. Unha fachada sinxela pero rotunda nace coa vontade de dar unha resposta actual pero integradora, impregnándose da frescura das construcións do lugar.
Situada entre medianeras na fachada principal dous grandes ocos descentrados proporcionan un interesante xogo de contrastes.
En planta baixa un gran portalón de aceiro galvanizado ofrécenos a súa cara máis “dura” protexendo o interior da vivenda da súa contorna máis inmediata facendo uso dun material moi común na zona para o cerramiento de portalones e pechaduras.
Na planta primeira, un gran oco abre o a vivenda cara a ríaa, un caixón de aceiro galvanizado en quente enmarca o oco e serve de protección solar.
A planta baixo cuberta atrásase uns metros xerando unha gran terraza á que se abre o dormitorio principal da vivenda a través dunha gran ventá, no exterior unhas persianas venecianas de aluminio serven de protección solar e da intimidade segundo as necesidades.
A fachada posterior da vivenda ábrese cara a un patio interior completamente pintado de branco no que o sol da mañá rebota e inunda de luz natural, como contrapunto un pequeno naranjo humaniza o espazo.
Con apenas 50m2 útiles por planta e unha geometría moi particular (os muros medianeros posúen unha inclinación con respecto á fachada duns 70°), a escaleira sitúase na vivenda como elemento ordenador e xerador dos espazos. Paralela á fachada, a escaleira organiza a planta de xeito sinxelo e natural deixando as estancias principais cara á fachada principal e as secundarias cara ao patio posterior.
Na planta baixa, tralo acceso, asoma a escaleira uno das súas peldaños suxerindo o seu ascenso, tras ela un estudo aberto ao patio e un pequeno naranjo.
En planta primeira, a estancia principal da casa (cociña-salón-comedor) ábrese cara ao exterior a través da gran ventá, a habitación secundaria e un baño fano cara ao patio posterior.
Na planta baixo cuberta, a habitación principal ábrese cara ás vistas a través dunha gran ventá e unha terraza, tras ela o baño e o vestidor. Un oco establece un interesante xogo de visións entre o corredor e a escaleira e unha fiestra na cuberta ilumina cenitalmente esta escaleira.
Obra: Barro House
Emplazamento: Cruceiro de Barro Nº22, Noia (A Coruña)
Posición GPS: Latitude 42°47’30.00″N / Lonxitude 8°53’36.77″O
Autores: 2es+_oficina de arquitectura (Álvaro Marín+Alfonso Castro)
Colaboradores: José Ignacio Oliveira Lemus (cálculo estructura), 3desmas (infografía e asesoría gráfica).
Constructora: Rey Lorenzo, S.L.
Promotor: Particular
Data de proxecto: 09/09/2008 · Data fin de obra: 18/02/2011
La excavación es una forma de construcción diferente que da lugar a espacios de una libertad total. Pensemos en modelar sin inconvenientes el volumen que deseamos para una estacia a partir de una masa resistente y continua.
Si existe un espacio absoluto, éste seguro que parte de esta “otra” forma de arquitectura poseedora de un potencial de creación que el hombre pocas veces se ha planteado utilizar. Esta investigación intenta desentrañar cuáles son sus características para que nos ayuden a iluminar obras conocidas que nos resultan herméticas o simplemente nos causan extrañeza, obras cuya ideación desde la construcción tectónica o aditiva nos parece difícil. Trata diez conocidas arquitecturas de todos los tiempos, desde la ermita de San Baudelio al museo para la Fundación Solomon R. Guggenheim, cuyo estudio deja al descubierto distintas estrategias en el proyecto arquitectónico: el hallazgo súbito, la transposición directa, el método progresivo pausado y seguro, la identificación iconológica, la materialización del capricho o la obsesión, la lucha con los requerimientos ajenos a la idea o la utilización de las últimas tecnologías.
A excavación é unha forma de construción diferente que dá lugar a espazos dunha liberdade total. Pensemos en modelar sen inconvenientes o volume que desexamos para unha estacia a partir dunha masa resistente e continua.
Si existe un espazo absoluto, este seguro que parte desta “outra” forma de arquitectura posuidora dun potencial de creación que o home poucas veces suscitouse utilizar. Esta investigación intenta desentrañar cales son as súas características para que nos axuden a iluminar obras coñecidas que nos resultan herméticas ou simplemente cáusannos extrañeza, obras cuxa ideación desde a construción tectónica ou aditiva parécenos difícil. Trata dez coñecidas arquitecturas de todos os tempos, desde a ermida de San Baudelio ao museo para a Fundación Solomon R. Guggenheim, cuxo estudo deixa ao descuberto distintas estratexias no proxecto arquitectónico: o achado súbito, a transposición directa, o método progresivo pausado e seguro, a identificación iconológica, a materialización do capricho ou a obsesión, a loita cos requerimientos alleos á idea ou a utilización das últimas tecnoloxías.
The excavation is a form of different construction that gives place to spaces of a total freedom. Let’s think of shaping without disadvantages the volume that we wish for an estacia from a resistant and constant mass.
If an absolute space exists, sure this one that departs from this «other one» forms of architecture poseedora of a potential of creation that the man rarely has considered to use. This investigation tries to uncover which are his characteristics in order that they help us to illuminate known works that us turn out to be hermetic or simply they cause theirs strangeness, works which ideación from the tectonic construction or aditiva it seems to us to be difficult. It treats ten known architectures of all the times, from San Baudelio’s hermitage to the museum for the Foundation Solomon R. Guggenheim, whose study leaves to the overdraft different strategies in the architectural project: the sudden find, the direct transposition, the progressive slow and sure method, the identification iconológica, the materialization of the caprice or the obsession, the struggle with the requirements foreign to the idea or the utilization of the last technologies.
Peter Smithson (Stockton-on-Tees 1923-2003) y Alison Smithson (Alison Gill) (Sheffield 1928- 1993) fueron dos arquitectos y urbanistas ingleses que trabajaron activamente en los aspectos teóricos de la arquitectura de las décadas de los 50 y 60. Están considerados cofundadores del brutalismo, y formaron parte del Team 10, un grupo de arquitectos que desde su primera reunión en 1954 ejerció, mediante sus publicaciones, una gran influencia en el urbanismo de la segunda mitad del siglo XX. En otras disciplinas artísticas, también formaron parte del Independent Group en 1956.
Los arquitectos se conocieron mientras estudiaban en la Universidad de Durham y contrajeron matrimonio en 1949, abriendo un estudio propio un año después.
La importancia de esta pareja de arquitectos estriba más en su trabajo teórico sobre la arquitectura y el urbanismo que en la construcción de edificios, pero entre sus proyectos destacan el Golden Lane Housing (Londres, 1952), donde la composición abierta y compleja del barrio pretende romper con los principios de zonificación propios del racionalismo de principios de siglo, y la urbanización Robin Hood Gardens en Londres, construida entre 1966 y 1972. La disposición curvilínea y abierta de los edificios, organizados en torno a un gran jardín, materializa finalmente el concepto de lo que para los Smithson debe ser la arquitectura.
[:gl]http://www.youtube.com/watch?v=UH5thwHTYNk
Peter Smithson (Stockton-on-Tees 1923-2003) e Alison Smithson (Alison Gill) (Sheffield 1928- 1993) foron dous arquitectos e urbanistas ingleses que traballaron activamente nos aspectos teóricos da arquitectura das décadas dos 50 e 60. Están considerados cofundadores do brutalismo, e formaron parte do Team 10, un grupo de arquitectos que desde a súa primeira reunión en 1954 exerceu, mediante as súas publicacións, unha gran influencia no urbanismo da segunda metade do século XX. Noutras disciplinas artísticas, tamén formaron parte do Independent Group en 1956.
Os arquitectos coñecéronse mentres estudaban na Universidade de Durham e contraeron matrimonio en 1949, abrindo un estudo propio un ano despois.
A importancia desta parella de arquitectos estriba máis no seu traballo teórico sobre a arquitectura e o urbanismo que na construción de edificios, pero entre os seus proxectos destacan o Golden Lane Housing (Londres, 1952), onde a composición aberta e complexa do barrio pretende romper cos principios de zonificación propios do racionalismo de principios de século, e a urbanización Robin Hood Gardens en Londres, construída entre 1966 e 1972. A disposición curvilínea e aberta dos edificios, organizados en torno a un gran xardín, materializa finalmente o concepto do que para os Smithson debe ser a arquitectura.
[:en]http://www.youtube.com/watch?v=UH5thwHTYNk
Peter Smithson (Stockton-on-Tees 1923-2003) and Alison Smithson (Alison Gill) (Sheffield 1928-1993) were two architects and English town planners who were employed actively at the theoretical aspects of the architecture of the decades of the 50 and 60. They are considered to be co-founders of the brutalismo, and there formed a part of the Team 10, one group of architects that from his first meeting in 1954 he exercised, by means of his publications, a great influence in the urbanism of the second half of the 20th century. In other artistic disciplines, also they formed a part of the Independent Group in 1956.
The architects knew themselves while they were studying in the University of Durham and they married in 1949, opening an own study one year later.
The importance of this pair of architects rests more on his theoretical work on the architecture and the urbanism that in the building construction, but between his projects they emphasize the Golden Lane Housing (London, 1952), where the opened and complex composition of the neighborhood tries to break with the own beginning of zoning of the rationalism of beginning of century, and the urbanization Robin Hood Gardens in London, constructed between 1966 and 1972. The disposition curvilinear and opened of the buildings, organized concerning a great garden, materializes finally the concept of what for the Smithson must be the architecture.
«Humilde y colosal», como le llamó su amigo Cézanne, Camille Pissarro (Santo Tomás, Islas Vírgenes, 1830 – París, 1903) es quizá la figura fundamental del impresionismo y al mismo tiempo la menos reconocida de ese movimiento. Como mentor del grupo, en 1873 redactó los estatutos de la cooperativa de artistas que iniciaría las exposiciones impresionistas, y fue el único pintor que participó en todas ellas, desde 1874 hasta 1886. Pero la carrera de Pissarro sería eclipsada por el inmenso éxito de su amigo Monet.
Esta primera retrospectiva del artista en España está centrada en el paisaje, tanto rural como urbano, el género abrumadoramente dominante en la producción de Pissarro. La muestra, que presenta 79 óleos, se articula cronológicamente en función de los lugares donde residió y que inspiraron su pintura, como Louveciennes, Pontoise y Éragny.
El catálogo de la exposición reproduce las 79 obras de la muestra, centrada en el paisaje −tanto rural como urbano−, el género más importante dentro de la producción de Pissarro, y se articula cronológicamente en función de los lugares donde residió y que inspiraron su pintura, como Louveciennes, Pontoise y Éragny. Incluye ensayos de los más reconocidos especialistas en Pissarro: Richard R. Brettell (profesor de la Universidad de Texas y especialista en Historia del Arte de los siglos XIX y XX); Joachim Pissarro (profesor de Historia del Arte y director de las Hunter College Galleries y coautor del catálogo razonado de Camille Pissarro); y Guillermo Solana (comisario de la exposición y director artístico del Museo). Ha sido editado en español y en inglés, ambas con encuadernación rústica.
«Humilde e colosal», como lle chamou o seu amigo Cézanne, Camille Pissarro (Santo Tomás, Illas Virxes, 1830 – Parides, 1903) é quizá a figura fundamental do impresionismo e ao mesmo tempo a menos recoñecida dese movemento. Como mentor do grupo, en 1873 redactou os estatutos da cooperativa de artistas que iniciaría as exposicións impresionistas, e foi o único pintor que participou en todas elas, desde 1874 ata 1886. Pero a carreira de Pissarro sería eclipsada polo inmenso éxito do seu amigo Monet.
Esta primeira retrospectiva do artista en España está centrada na paisaxe, tanto rural como urbano, o xénero abrumadoramente dominante na produción de Pissarro. A mostra, que presenta 79 óleos, se articula cronológicamente en función dos lugares onde residiu e que inspiraron a súa pintura, como Louveciennes, Pontoise e Éragny.
O catálogo da exposición reproduce as 79 obras da mostra, centrada na paisaxe −tanto rural como urbano−, o xénero máis importante dentro da produción de Pissarro, e se articula cronológicamente en función dos lugares onde residiu e que inspiraron a súa pintura, como Louveciennes, Pontoise e Éragny. Inclúe ensaios dos máis recoñecidos especialistas en Pissarro: Richard R. Brettell (profesor da Universidade de Texas e especialista en Historia da Arte dos séculos XIX e XX); Joachim Pissarro (profesor de Historia da Arte e director das Hunter College Galleries e coautor do catálogo razoado de Camille Pissarro); e Guillermo Solana (comisario da exposición e director artístico do Museo). foi editado en español e en inglés, ambas con encuadernación rústica.
«Humble and colossal», as his friend Cézanne described him, Camille Pissarro (Saint Thomas, Virgin Islands, 1830–Paris, 1903) is perhaps the most important figure of impressionism and at the same time the least familiar of the movement’s members. As mentor to the group, it was he who in 1873 drafted the statutes of the artists’ cooperative that launched the exhibitions of the impressionist group, and he was the only painter who participated in all eight of those shows, from 1874 to 1886. And yet, Pissarro’s career was eclipsed by the immense success of his friend Claude Monet.
The first retrospective of the artist ever held in Spain focuses on Pissarro’s urban and rural landscapes, the genre that overwhelmingly predominates in his oeuvre. The show presents seventy-nine oils organized chronologically, according to the places where the painter lived and which inspired his painting, such as Louveciennes, Pontoise, and Eragny.
The catalogue of the exhibition reproduces 79 works of the sample, centred on the landscape – both rural and urban-, the most important kind inside Pissarro’s production, and is articulated chronologically depending on the places where it resided and that inspired his painting, as Louveciennes, Pontoise and Éragny. It includes tests of the most recognized specialists in Pissarro: Richard R. Brettell (teacher of the University of Texas and specialist in History of the Art of the XIXth and XXth century); Joachim Pissarro (teacher of History of the Art and the director of Hunter College Galleries and co-author of Camille Pissarro’s reasoned catalogue); and Guillermo Solana (commissioner of the exhibition and art director of the Museum). It has been edited in Spanish and in English, both with rustic binding.
La casa Rietveld Schröder (en holandés: Rietveld Schröderhuis) (también conocida como la Casa Schröder) situada en Utrecht (Países Bajos) fue construida en 1924 por el arquitecto holandés Gerrit Rietveld en colaboración con la Sra. Truus Schröder-Schrader, quien encargó el proyecto para lo que fue su residencia, y la de sus tres hijos, hasta su muerte en 1985. El requisito principal era un diseño preferiblemente sin paredes.
La casa, uno de los mejores ejemplos conocidos del estilo de De Stijl, fue restaurada por Bertus Mulder y actualmente es un museo. En el año 2000 fue incluida por la UNESCO en la lista de Patrimonio de la Humanidad.
http://youtu.be/kf8WdLNuTj0
A casa Rietveld Schröder (en holandés: Rietveld Schröderhuis) (tamén coñecida como a Casa Schröder) situada en Utrecht (Países Baixos) foi construída en 1924 polo arquitecto holandés Gerrit Rietveld en colaboración coa Sra. Truus Schröder-Schrader, quen encargou o proxecto para o que foi a súa residencia, e a dos seus tres fillos, ata a súa morte en 1985. O requisito principal era un deseño preferiblemente sen paredes.
A casa, un dos mellores exemplos coñecidos do estilo de De Stijl, foi restaurada por Bertus Mulder e actualmente é un museo. No ano 2000 foi incluída pola UNESCO na lista de Patrimonio da Humanidade.
The house Rietveld Schröder (in Dutch: Rietveld Schröderhuis) (also known as the House Schröder) placed in Utrecht (Netherlands) was constructed in 1924 by the Dutch architect Gerrit Rietveld in collaboration with Ms Truus Schröder-Schrader, who entrusted the project for what it was his residence, and that of his three children, up to his death in 1985. The principal requirement was a design preferably without walls.
The house, one of the best examples known about the style of Of Stijl, was restored by Bertus Mulder and nowadays it is a museum. In the year 2000 it was included by the UNESCO in the list of Heritage of the Humanity.
El arquitecto Alfredo Baertl Montori (nació en Lima – Perú el 09 de marzo de 1928) realizó los estudios de arquitectura en la Universidad Nacional de Ingeniería (en ese entonces Escuela de Ingenieros), en la misma ciudad, titulándose en el año de 1951.
En la casa del arquitecto Baertl M. revisando los trabajos de recopilación e investigación. Miraflores, Lima – 2008 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Desde 1948 hasta 1950 practicó en las oficinas del arquitecto Raúl Morey y entre los años de 1950 a 1952 en las oficinas de los arquitectos asociados Santiago Agurto, Javier Cayo y Eduardo Neira. Para mediados de la década de 1950 trabajó en el Seguro Social como Arquitecto Proyectista, bajo la tutela del reconocido arquitecto Ricardo Malachowski.1 Es en esta etapa donde inicia su interés por el diseño hospitalario, adquiriendo conocimientos que aplicaría años después para la Proyección del Hospital General Maria Auxiliadora y el Hospital de Neoplásicas (Instituto Nacional de Enfermedades Neoplásicas, INEN), ambos en la ciudad de Lima.
De las viviendas unifamiliares que proyectó destaca la casa para el Sr. Nycander, en 1957, la cual recibió un premio por parte de la municipalidad de Miraflores, como reconocimiento a la calidad arquitectónica lograda.
Casa de la Torre Ugarte en Chiclayo, 1960´s | Fotografía: Fernando Freire Forga
Las obras del arquitecto Baertl destacaron por los magníficos detalles logrados. Casi la totalidad de los proyectos diseñados por su estudio fueron construidos por él, permitiéndole lograr un fino acabado en sus proyectos. Los acabados solía diseñarlos con los mismos proveedores, con el señor Pedro Roselló2 diseñó los enchapes de piedra, haciendo lo mismo con las carpinterías de aluminio y madera, en las cuales obtuvo originales soluciones para sus proyectos.
También proyectó y construyó varias viviendas unifamilaires en las ciudades de Chiclayo y Piura a inicios de la década de 1960.
Para finales de la década de 1960 – 1970 en adelante, el trabajo de Baertl destacará también en la planificación y desarrollo urbano de ciudades mineras: Compañía Minera Milpo, Cia. Minera San Ignacio de Morococha, Cia. Minera Raura, Cia. Minera Atacocha, entre otras.
Detalle de ingreso de la casa Nycander. Alfredo Baertl Montori, arquitecto. 1957 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Detalle de ingreso de su casa en Miraflores – Lima. alfredo Baertl montori, arquitecto. 1961 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Casa Woodman en Piura. Alfredo Baertl M. 1963 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Instituto Nacional de Enfermedades Neoplásicas, INEN | Fotografía: Fernando Freire Forga
Entre los años de 1970 y 1985, el arquitecto Baertl desarrollará dos proyectos de gran envergadura para nuestro país, como son el Hospital General Maria Auxiliadora y el Instituto Nacional de Enfermedades Neoplásicas INEN, ambos construidos en la ciudad de Lima.
Notas: 1 El arquitecto Alfredo Baertl Montori participó como colaborador en la supervisión de la construcción del Hospital del Empleado de Lima, hoy Edgardo Rebagliati, (1150 camas), el Hospital del Empleado de Chiclayo y Arequipa (300 camas en cada uno), bajo la dirección del arquitecto Ricardo Malachowski. 2 www.rossellocia.com.pe
[:en]
The architect Alfredo Baertl Montori (it was born in Lima – Peru on March 09, 1928) realized the studies of architecture in the National University of Engineering (in this Engineers’ School at the time), in the same city, being entitled in the year of 1951.
In the house of the architect Baertl M. checking the works of summary and investigation. Miraflores, Lima – 2008 | Photography: Fernando Freire Forga
From 1948 until 1950 he practised in the offices of the architect Raúl Morey and between the years from 1950 to 1952 in the offices of the associate architects Santiago Agurto, Javier Cayo and Eduardo Neira. By the middle of the decade of 1950 Designer was employed at the Social Insurance as Architect, under the guardianship of the recognized architect Ricardo Malachowski[1] . It is in this stage where it initiates his interest for the hospitable design, acquiring knowledge that it would apply some years later for the Projection of the General Maria Auxiliadora Hospital and Neoplásicas’s Hospital (National Institute of Diseases Neoplásicas, INEN), both in the city of Lima.
Of the one-family housings that it projected the house stands out for Mr. Nycander, in 1957, which received a prize on the part of Miraflores’s municipality, as recognition of the architectural successful quality.
The works of the architect Baertl stood out for the magnificent successful details. Almost the totality of the projects designed by his study they were constructed by him, allowing him to achieve the thin one ended in his projects. The finished ones it was in the habit of designing them with the same suppliers, with the gentleman Pedro Roselló[2] he designed plate them of stone, doing the same thing with the carpentries of aluminium and wood, in which it obtained original solutions for his projects.
Also it projected and constructed several housings unifamilaires in the cities of Chiclayo and Piura to beginnings of the decade of 1960.
By the ends of the decade of 1960 – 1970 in forward, Baertl’s work will stand out also in the planning and urban development of mining cities: Mining Company Milpo, Cia. Miner San Ignacio de Morococha, Cia. Miner Raura, Cia. Miner Atacocha, between others.
Between the years of 1970 and 1985, the architect Baertl will develop two projects of great importance for our country, since it are the General Maria Auxiliadora Hospital and the National Institute of Diseases Neoplásicas INEN, both constructed in the city of Lima.
El la casa del arquitecto Baertl M. revisando los trabajos de recopilación e investigación. Miraflores, Lima – 2008 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Detalle de ingreso de la casa Nycander. Alfredo Baertl Montori, arquitecto. 1957 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Detalle de ingreso de su casa en Miraflores – Lima. alfredo Baertl montori, arquitecto. 1961 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Casa Woodman en Piura. Alfredo Baertl M. 1963 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Casa de la Torre Ugarte en Chiclayo, 1960´s | Fotografía: Fernando Freire Forga
Instituto Nacional de Enfermedades Neoplásicas, INEN | Fotografía: Fernando Freire Forga
[1] The architect Alfredo Baertl Montori informed as collaborator in the supervision of the construction of the Hospital of the Employee of Lima, today Edgardo Rebagliati, (1150 beds), the Hospital of the Employee of Chiclayo and Arequipa (300 beds in each one), under the direction of the architect Ricardo Malachowski.
[2] www.rossellocia.com.pe
[:gl]
O arquitecto Alfredo Baertl Montori (naceu en Lima – Perú o 09 de marzo de 1928) realizou os estudos de arquitectura na Universidade Nacional de Ingeniería (nese entón Escola de Enxeñeiros), na mesma cidade, titulándose no ano de 1951.
Na casa do arquitecto Baertl M. revisando os traballos de recopilación e investigación. Miraflores, Lima – 2008 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Desde 1948 ata 1950 practicou nas oficinas do arquitecto Raúl Morey e entre os anos de 1950 a 1952 nas oficinas dos arquitectos asociados Santiago Agurto, Javier Cayo e Eduardo Neira. Para mediados da década de 1950 traballou no Seguro Social como Arquitecto Proyectista, baixo tutélaa do recoñecido arquitecto Ricardo Malachowski[1] . É nesta etapa onde inicia o seu interese polo deseño hospitalario, adquirindo coñecementos que aplicaría anos despois para a Proxección do Hospital Xeral Maria Auxiliadora e o Hospital de Neoplásicas (Instituto Nacional de Enfermidades Neoplásicas, INEN), ambos na cidade de Lima.
Das vivendas unifamiliares que proxectou destaca a casa para o Sr. Nycander, en 1957, a cal recibiu un premio por parte da municipalidade de Miraflores, como recoñecemento á calidade arquitectónica lograda.
As obras do arquitecto Baertl destacaron polos magníficos detalles logrados. Case a totalidade dos proxectos deseñados polo seu estudo foron construídos por el, permitíndolle lograr un fino acabado nos seus proxectos. Os acabados adoitaba deseñalos cos mesmos proveedores, co señor Pedro Roselló[2] deseñou os enchapes de pedra, facendo o mesmo coas carpinterías de aluminio e madeira, nas cales obtivo orixinais solucións para os seus proxectos.
Tamén proxectou e construíu varias vivendas unifamilaires nas cidades de Chiclayo e Piura a inicios da década de 1960.
Para finais da década de 1960 – 1970 en diante, o traballo de Baertl destacará tamén na planificación e desenvolvemento urbano de cidades mineras: Compañía Minera Milpo, Cia. Minera San Ignacio de Morococha, Cia. Minera Raura, Cia. Minera Atacocha, entre outras.
Entre os anos de 1970 e 1985, o arquitecto Baertl desenvolverá dous proxectos de gran envergadura para o noso país, como son o Hospital Xeral Maria Auxiliadora e o Instituto Nacional de Enfermidades Neoplásicas INEN, ambos construídos na cidade de Lima.
El la casa del arquitecto Baertl M. revisando los trabajos de recopilación e investigación. Miraflores, Lima – 2008 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Detalle de ingreso de la casa Nycander. Alfredo Baertl Montori, arquitecto. 1957 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Detalle de ingreso de su casa en Miraflores – Lima. alfredo Baertl montori, arquitecto. 1961 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Casa Woodman en Piura. Alfredo Baertl M. 1963 | Fotografía: Fernando Freire Forga
Casa de la Torre Ugarte en Chiclayo, 1960´s | Fotografía: Fernando Freire Forga
Instituto Nacional de Enfermedades Neoplásicas, INEN | Fotografía: Fernando Freire Forga
[1] O arquitecto Alfredo Baertl Montori participou como colaborador na supervisión da construción do Hospital do Empregado de Lima, hoxe Edgardo Rebagliati, (1150 camas), o Hospital do Empregado de Chiclayo e Arequipa (300 camas en cada un), baixo a dirección do arquitecto Ricardo Malachowski.
Recolectores Urbanos Editorial se ocupa de la publicación de investigaciones inéditas mediante herramientas de divulgación innovadoras como la Realidad Aumentada y formatos propios como cOOlbook.
Con una línea editorial donde se combinan las posibilidades que ofrecen las tecnologías de la información y la comunicación con el trabajo editorial más tradicional, Recolectores Urbanos Editorial desarrolla libros vivos conectados con el lector.
Arquitectura, cultura, ciudad y territorio, sociedad y participación son los temas tratados en los libros de Recolectores Urbanos, unas publicaciones que se agrupan en torno a cuatro colecciones: Textos, Tesis, Máster y Diálogos.
Para festejar este primer aniversario de la editorial, Recolectores Urbanos lanzará el lunes 8 de julio un concurso de preguntas y respuestas para premiar al mejor seguidor de la editorial.
PARTICIPA EN EL CONCURSO Y GANA DOS LIBROS
RU Editorial celebra contigo su primer aniversario poniéndote a prueba.
¿Eres el que más sabe sobre RU Editorial? ¿Conoces sus colecciones y la temática de sus libros? Si la respuesta a todas estas preguntas es afirmativa estás preparado para participar en el concurso “1º Aniversario RU Editorial”
Un concurso tipo trivial que hará un breve repaso de la trayectoria editorial de RU Editorial y que tendrá como premio dos libros de la colección TFM (Trabajo Fin de Máster) “Proyectos Encontrados” y “Miradas Excéntricas”.
Buscamos un ganador, así que si eres el que más sabes ¿A qué esperas?
Recolectores Urbanos Editorial ocúpase da publicación de investigacións inéditas mediante ferramentas de divulgación innovadoras como a Realidade Aumentada e formatos propios como cOOlbook.
Cunha liña editorial onde se combinan as posibilidades que ofrecen as tecnoloxías da información e a comunicación co traballo editorial máis tradicional, Recolectores Urbanos Editorial desenvolve libros vivos conectados co lector.
Arquitectura, cultura, cidade e territorio, sociedade e participación son os temas tratados nos libros de Recolectores Urbanos, unhas publicacións que se agrupan en torno a catro colecciones: Textos, Teses, Máster e Diálogos.
Para festexar este primeiro aniversario da editorial, Recolectores Urbanos lanzará o luns 8 de xullo un concurso de preguntas e respostas para premiar ao mellor seguidor da editorial.
PARTICIPA NO CONCURSO E GANA DOUS LIBROS
RU Editorial celebra contigo o seu primeiro aniversario poñéndoche a proba.
¿Es o que máis sabe sobre RU Editorial? Coñeces as súas coleccións e a temática dos seus libros? Si a resposta a todas estas preguntas é afirmativa estás preparado para participar no concurso “1º Aniversario RU Editorial”
Un concurso tipo trivial que fará un breve repaso da traxectoria editorial de RU Editorial e que terá como premio dous libros da colección TFM (Traballo Fin de Máster) “Proxectos Atopados” e “Miradas Excéntricas”.
Buscamos un ganador, así que si es o que máis sabes ¿A que esperas?
Urban recollectors Publishinghouse deals with the publication of unpublished investigations by means of innovative tools of spreading as the Increased Reality and own formats as cOOlbook.
With a publishing line where there are combined the possibilities that offer the technologies of the information and the communication with the most traditional publishing work, Recolectores Urbanos Publishing house develops alive books connected with the reader.
Architecture, culture, city and territory, society and participation are the topics treated in the books of Recolectores Urbanos, a few publications that are grouped concerning four collections: Texts, Thesis, Máster and Dialogues.
To feast this first anniversary of the publishing house, Urban Recollectors it will throw on Monday, the 8th of July a contest of questions and answers to reward the best follower of the publishing house.
TAKE PART IN THE CONTEST AND GAINS TWO BOOKS
Publishing RU celebrates with you his first anniversary testing you.
Are you the one that more it knows on Publishing RU? Do you know his collections and the subject matter of his books? If the response to all these questions is affirmative you are prepared to inform in the contest “1º Anniversary Publishing RU”
A contest trivial type that will do a brief revision of the publishing path of Publishing RU and that will take as a prize two books of the collection TFM (I Work Máster’s End) “Proyectos Encontrados” and “Miradas Excéntricas”.
We search a winner, so if you are the one that more you know to what waits?
[:es]Almudena de Benito, de Chiquitectos | Fotografía: Luis Díaz Díaz
Chiquitectos es un proyecto de Almudena de Benito, que decidió materializar esta idea reuniendo así su interés por la arquitectura y por la educación. El proyecto nació debido a la necesidad existente de educar a los niños y jóvenes en un área de gran importancia, que no suele formar parte de los programas de los centros educativos españoles, el conocimiento y la implicación con aquello que nos rodea: el entorno construido y el medio ambiente.
Chiquitectos cuenta con un equipo multidisciplinar, no sólo arquitectos, sino también otros colaboradores provenientes del mundo del diseño y de las artes. Además, cuentan con el apoyo de una psicopedagogía para la elaboración de programas y actividades.
Colaboran con Chiquitectos, Ana Alonso, Pablo Albaladejo, Almudena Bustos, Marina Cariño, Javier Cuervo, Cristina García y Marta de las Heras
¿Cuál ha sido tu formación y trayectoria profesional previa a Chiquitectos?
Estudié arquitectura en la ETSAM y ahora estoy escribiendo la tesis doctoral.
¿Te planteaste en algún momento, presente, pasado o futuro, buscar trabajo en el extranjero?
Por supuesto, creo que el trabajar o estudiar en el extranjero es una de las mejores experiencias que uno puede tener en la vida, son muy transformadoras..o al menos para mi lo han sido…
Estuve de Erasmus en Venecia y luego, una vez finalizada la carrera me fui a trabajar a Viena con una beca Leonardo, donde colaboré en tres estudios muy distintos. Fue muy enriquecedor, tanto a nivel personal como profesional. Uno ve y experimenta otros modos de hacer arquitectura. Sin duda repetiría o probaría otros países.
¿Qué te llevó a poner en marcha este proyecto?
Se juntaron una serie de circunstancias personales y profesionales. Tras perder mi trabajo embarazada, al año quise retomar la actividad como arquitecta -tal y como llevaba haciendo desde que estudiaba en la escuela- y acababa de explotar la burbuja inmobiliaria…nos encontrábamos en el comienzo de la crisis…un momento muy complicado para los arquitectos que, durante mucho tiempo, hemos construido al margen de la sociedad, de sus necesidades y sus deseos. Chiquitectos nace entonces como crítica a un sistema establecido y con la intención de implicar a los niños con el mundo que les rodea y despertar su interés por el entorno construido y el desarrollo sostenible.
¿Te encontraste con muchas dificultades en su puesta en marcha?
Las dificultades al igual que el esfuerzo son cosas relativas, lo que unos pueden considerar grandes, otros lo incluyen como parte del proceso…Imagino que todos tenemos las mismas, provocadas por el momento económico en el que nos encontramos: la falta de inversión, de ayudas..en nuestro caso los recortes en el ámbito de la educación…etc y muchas, muchísimas horas de trabajo invertidas que por fortuna, comienzan a dar sus frutos un tiempo después. Hay que ser paciente y no rendirse ante la realidad, aunque no sea tan clara como nos gustaría.
¿Estás contenta con los objetivos alcanzados?
La verdad es que de momento si. Muy agradecida y creciendo poco a poco. Creo que la clave está en no tener unas expectativas demasiado altas pero no por ello dejar de esforzarse y tener ilusión por tu proyecto.
¿Crees que los arquitectos en España deberíamos seguir abriendo nuevas vías de trabajo para salir de la casilla más “tradicional” de proyectar dada la actual situación de la construcción en nuestro país?
Por supuesto. Pienso que es algo que ya está sucediendo. Existen numerosos colectivos haciendo “otras arquitecturas” un trabajo social fundamental, de recuperación del espacio público, de empoderamiento del ciudadano…de educación a través de la arquitectura en otros valores…la arquitectura tal y como la conocíamos hasta ahora ha llegado a su fin. No queda más opción que explorar este panorama que tenemos delante, la sociedad nos demanda otras cosas y debemos escucharla.
¿Qué opinas de los que se han ido a trabajar al extranjero?
Muchísimos amigos, nos solo arquitectos, se han marchado, a Berlín, a Montreal, algunos están viviendo en Dubai, Qatar, China, Chile, Brasil…por todos lados…hasta en Indonesia!. Creo que hacen bien. De no haber lanzado chiquitectos, también me hubiera marchado…
Almudena de Benito · Educación | Chiquitectos
Julio 2013
Entrevista realizada por Ana Barreiro Blanco y Alberto Alonso Oro. Agradecer a Almudena su tiempo y predisposición con este pequeño espacio.[:en]Almudena de Benito | Photography: Luis Díaz Díaz
Chiquitectos is Almudena de Benito’s project, which decided to materialize this idea assembling this way his interest for the architecture and for the education. The project was born due to the existing need to educate the children and young women in an area of great importance, which is not in the habit of forming a part of the programs of the educational Spanish centers, the knowledge and the implication with that one that surrounds us: the constructed environment and the environment.
Chiquitectos possesses a multidisciplinary equipment, not only architects, but also other collaborators from the world of the design and of the arts. In addition, they possess the support of a psicopedagogía for the production of programs and activities.
Almudena Bustos collaborates with Chiquitectos, Ana Alonso, Paul Albaladejo, Marina Cariño, Javier Cuervo, Cristina García and Marta de las Heras
Which has been your formation and professional path before Chiquitectos?
I studied architecture in the ETSAM and now I am writing the doctoral thesis.
Did you appear in some moment, present, past or future, to look for work abroad?
Certainly, I believe that to work or to study abroad is one of the best experiences that one can have in the life, they are very transformadoras .. or at least for they my it have been…
I was of Erasmus in Venice and then, once finished the career I me went when Leonardo worked to Vienna with a scholarship, where I collaborated in three very different studies. It was very wealth-producing, so much at the personal level as professional. One sees and experiences other manners of doing architecture. Undoubtedly it would repeat or prove other countries.
What did you lead to starting this project?
There were joined a series of personal and professional circumstances. After losing my pregnant work, a year I wanted to take again the activity as arquitecta – as and since it was going doing since he was studying in the school – and it had just exploited the real-estate bubble … we were in the beginning of the crisis … a moment very complicated for the architects that, for a long time, we have constructed to the margin of the company, of his needs and his desires. Chiquitectos is born at the time as critical to an established system and with the intention of implying the children with the world that they makes a detour and waking his interest up for the constructed environment and the sustainable development.
Did you meet many difficulties in his putting in march?
The difficulties as the effort are relative things, which some can consider to be big, others include it as part of the process … I imagine that we all have same, provoked for the present time economically in that we are: the lack of investment, of helps .. in our case the cuts in the area of the education … etc and many, many reversed working hours that for fortune, begin to give his fruits a time later. It is necessary to be a patient and not give up before the reality, though it is not so clear as we would like it.
Are you satisfied with the reached aims?
The truth is that at the moment if. Very grateful and growing little by little. I believe that the key is in not having a few too high expectations but not for it stop strengthening and take illusion as your project.
Do you believe that the architects in Spain we should continue opening new routes of work to go out of the «most «traditional» cabin of projecting given the current situation of the construction in our country?
Certainly. I think that it is something that already is happening. Numerous groups exist doing » other architectures » a social fundamental work, of recovery of the public space, of empoderamiento of the citizen … of education across the architecture in other values … the architecture as we knew her till now it has come to his end. Option does not stay any more that to explore this panorama that we have ahead, the company sues other things us and to must listen to her.
What do you think of those that they have been going to work abroad?
Many friends, us alone architects, have left, to Berlin, to Montreal, some of them are living in Dubai, Qatar, China, Chile, Brazil … for all sides … up to in Indonesia!. I believe that they do well. Of not having thrown chiquitectos, also I had left …
Interview realized by Ana Barreiro Blanco and Alberto Alonso Oro. Be grateful for Almudena his time and predisposition with this small space.
[:gl]Almudena de Benito | Fotografía: Luis Díaz Díaz
Chiquitectos é un proxecto de Almudena de Benito, que decidiu materializar esta idea reunindo así o seu interese pola arquitectura e pola educación. O proxecto naceu debido á necesidade existente de educar os nenos e mozos nunha área de grande importancia, que non adoita formar parte dos programas dos centros educativos españois, o coñecemento e a implicación con aquilo que nos rodea: o ámbito construído e o medio.
Chiquitectos conta cun equipo multidisciplinar, non só arquitectos, senón tamén outros colaboradores provenientes do mundo do deseño e das artes. Ademais, contan co apoio dunha psicopedagoxía para a elaboración de programas e actividades.
Colaboran con Chiquitectos, Ana Alonso, Pablo Albaladejo, Almudena Bustos, Mariña Cariño, Javier Cuervo, Cristina García e Marta das Heras.
¿Cal foi a túa formación e traxectoria profesional previa a Chiquitectos?
Estudei arquitectura na ETSAM e agora estou a escribir a tese doutoral.
¿Formulácheste nalgún momento, presente, pasado ou futuro, buscar traballo no estranxeiro?
Por suposto, creo que o traballar ou estudar no estranxeiro é unha das mellores experiencias que un pode ter na vida, son moi transformadoras..o polo menos para o meu fórono…
Estiven de Erasmus en Venecia e logo, unha vez finalizada a carreira funme a traballar a Viena cunha bolsa Leonardo, onde colaborei en tres estudos moi distintos. Foi moi enriquecedor, tanto a nivel persoal como profesional. Un ve e experimenta outros modos de facer arquitectura. Sen dúbida repetiría ou probaría outros países.
¿Que levouche a poñer en marcha este proxecto?
Xuntáronse unha serie de circunstancias persoais e profesionais. Tras perder o meu traballo embarazada, ao ano quixen retomar a actividade como arquitecta -tal e como levaba facendo dende que estudaba na escola- e acababa de explotar a burbulla inmobiliaria…nos encontrabamos no comezo da crisis…un momento moi complicado para os arquitectos que, durante moito tempo, construímos á marxe da sociedade, das súas necesidades e os seus desexos. Chiquitectos nace entón como crítica a un sistema establecido e coa intención de implicar os nenos co mundo que os rodea e espertar o seu interese polo ámbito construído e o desenvolvemento sostible.
¿Encontrácheste con moitas dificultades na súa posta en marcha?
As dificultades ao igual que o esforzo son cousas relativas, o que uns poden considerar grandes, outros inclúeno como parte do proceso…Imagino que todos temos estas, provocadas polo momento económico no que nos encontramos: a falta de investimento, de ayudas..en o noso caso os recortes no ámbito da educación…etc e moitas, moitas horas de traballo invertidas que por fortuna, comezan a dar os seus froitos un tempo despois. Hai que ser paciente e non renderse ante a realidade, aínda que non sexa tan clara como nos gustaría.
¿Estás contenta cos obxectivos alcanzados?
A verdade é que de momento se. Moi agradecida e crecendo pouco a pouco. Creo que a clave está en non ter unhas expectativas demasiado altas pero non por iso deixar de esforzarse e ter ilusión polo teu proxecto.
¿Cres que os arquitectos en España deberiamos seguir abrindo novas vías de traballo para saír da casa máis «tradicional» de proxectar dada a actual situación da construción no noso país?
Por suposto. Penso que é algo que xa está a suceder. Existen numerosos colectivos facendo «outras arquitecturas» un traballo social fundamental, de recuperación do espazo público, de empoderamiento do ciudadano…de educación a través da arquitectura noutros valores…la arquitectura tal e como a coñeciamos ata agora chegou á súa fin. Non queda máis opción que explorar este panorama que temos diante, a sociedade nos demanda outras cousas e debemos escoitala.
¿Que opinas dos que se foron a traballar ao estranxeiro?
Moitos amigos, nos só arquitectos, marcharon, a Berlín, a Montreal, algúns están a vivir en Dubai, Qatar, China, Chile, Brasil…por todos lados…hasta en Indonesia!. Creo que fan ben. De non ter lanzado chiquitectos, tamén tería marchado…
«Escasas disciplinas habrá de mayor interés que la etimología; ello se debe a las imprevisibles transformaciones del sentido primitivo de las palabras a lo largo del tiempo»
Jorge Luis Borges, Sobre los clásicos (1952)
Luis Barragán. Casa propia en Tacubaya, ciudad de México (1947)
Jorge Luis Borges nos recuerda que las palabras tienen una historia y Denys Cuché añade que «en cierta medida, las palabras hacen la historia»[1]. Las palabras aparecen en determinados momentos para responder a interrogantes que la sociedad se plantea. Introducir un nombre supone un primer acto de reconocimiento y un primer paso hacia su resolución:
«Nombrar es, al mismo tiempo, plantear el problema y, en cierto modo, resolverlo»[2].
Varios maestros de la arquitectura han rehusado acompañar sus respuestas construidas de palabras dejando sus obras como único testimonio, sin otra compañía que el silencio: las mínimas sentencias de Mies van der Rohe o la permanente renuncia a escribir de Alvar Aalto, quién llega a afirmar
«Dios creó el papel para que en él se dibuje sólo arquitectura; todo lo demás —por lo menos para mí— es un uso impropio del mismo»[3].
Frente a ese silencio creador nos encontramos con la limitación humana de pensar con palabras. Como nos recuerda el historiador John Luckacs en sus memorias: «hablamos, escribimos y enseñamos por medio de las palabras»[4]. Desvelar el conocimiento de la arquitectura es una atractiva experiencia, dónde en-señar se convierte en un dar señas que vinculen ese conocimiento con la obra construida, con esa primera y permanente lección no escrita.
A lo largo de nueve textos —introducidos por nueve palabras— se ha ido dando forma a un hipotético curso académico sobre el significado de la modernidad. Un recorrido con numerosos fragmentos, derivas, sugerencias e hipervínculos que cada uno puede revisar y reconstruir con sus propias palabras. Ése sería el mejor legado que un final de curso puede ofrecer: un descubrimiento personal. Volviendo a Lukacs, «las palabras no son categorías finitas, sino significados: son lo que significan para nosotros. Cada una tiene su propia historia, su vida y su muerte, sus poderes mágicos y sus límites»[5].
Luis Barragán, que también era un maestro parco en palabras, se autoimpuso una serie de conceptos cuando tuvo que enfrentarse a un amplio discurso y, a través de ellos, fue desgranando su visión personal de la arquitectura. Así aparecen la belleza, el silencio, la soledad, la alegría, la nostalgia… palabras que también llegan a nosotros a través de su obra y que poseen una gran capacidad de evocación, de llevarnos a nuevos descubrimientos y nuevas historias.
Cuando construyó su propia casa, aquellas «imprevisibles transformaciones» de las que hablaba Borges se hicieron patentes: «Ha estado cambiando constantemente. Le he quitado muros, los he puesto, he aumentado algunas ventanas y reducido otras. También en la azotea he hecho modificaciones; al principio sus muros eran blancos; después les he puesto color»[6]. La obra se convierte en un magnífico epílogo para su silencioso magisterio:
«pienso que todo seguirá cambiando porque la arquitectura es como un ser vivo que se modifica conforme cambian las personas que la habitan. Una casa nunca está terminada, es un organismo en constante evolución»[7].
Como el aprendizaje, como la vida.
antonio s. río vázquez . arquitecto
a coruña. julio 2013
Notas: [1] CUCHÉ, Denys. La noción de cultura en las ciencias sociales. Buenos Aires: Nueva Visión, 2004, p. 9. [2]Ibíd. [3] PALLASMAA, Juhani (Ed.). Conversaciones con Alvar Aalto. Barcelona: Gustavo Gili, 2010, p. 11 [4] LUKACS, John. Últimas voluntades. Memorias de un historiador. Madrid: Turner, 2013, p. 15 [5]Ibíd. [6] FIGUEROA, Aníbal. El arte de ver con inocencia. Pláticas con Luis Barragán. México: Universidad Autónoma Metropolitana, 1989, p. 102 [7]Ibíd.
«Scanty disciplines there be of major interest that the etymology; it owes to the unforseeable transformations of the primitive sense of the words throughout the time»
Jorge Luis Borges, About classic ones (1952)
Luis Barragán. Own house in Tacubaya, city of Mexico (1947)
Jorge Luis Borges us remembers that the words have a history and Denys Cuché adds that «uo to a point, the words do the history»[1]. The words appear in certain moments to answer to questions that the company appears. To introduce a name supposes the first act of recognition and the first step towards his resolution:
«Naming it is, at the same time, to raise the problem and, in certain way, to solve it»[2].
Several teachers of the architecture have refused to accompany his answers constructed of words leaving his works as only one I bear witness, without another company that the silence: the minimal judgments of Mies van der Rohe or the permanent resignation to writing of Alvar Aalto, who manages to affirm
«God created the paper in order that in him architecture shows itself only; everything else – at least less for me – is an improper use of the same one»[3].
Opposite to this creative silence we meet the human limitation of thinking with words. Since we are remembered by the historian John Luckacs in his memories: «we speak, we write and teach by means of the words»[4]. To reveal the knowledge of the architecture is an attractive experience, where to teach turns into one to give signs that link this knowledge with the constructed work, with this first and permanent not written lesson.
Along nine texts -introduced by nine words- one has been giving form to a hypothetical academic course on the meaning of the modernity. A tour with numerous fragments, drifts, suggestions and hyperlinks that each one can check and reconstruct with his own words. That one would be the best legacy that an end of course can offer: a personal discovery. Returning to, «the words are not finite categories, but meanings: they are what they mean for us. Each one has his own history, his life and his death, his magic power and his limits»[5].
Luis Barragán, who also was a laconic teacher in words, autoimposed himself a series of concepts when it had to face a wide speech and, across them, was peeling his personal vision of the architecture. This way there appear the beauty, the silence, the loneliness, the happiness, the nostalgia … words that also come to us across his work and that possess a great capacity of evocation, of removing to new discoveries and new histories.
When he constructed his own house, those «unforseeable transformations» about which Borges was speaking made to themselves clear: «it Has been changing constant. I have taken walls from him, have put them, have increased some windows and reduced others. Also in the roof I have done modifications; initially his walls were white; later I they have put color»[6]. The work turns into a magnificent epilogue for his silent teaching:
«I think that everything will continue changing because the architecture is like an alive being who is modified as there change the persons who live it. A house is never finished, is an organism in constant evolution»[7].
As the learning, as the life.
antonio s. río vázquez . architect
a coruña. july 2013
Notes:
[1] CUCHÉ, Denys. La noción de cultura en las ciencias sociales. Buenos Aires: Nueva Visión, 2004, p. 9.
[2]Ibíd.
[3] PALLASMAA, Juhani (Ed.). Conversaciones con Alvar Aalto. Barcelona: Gustavo Gili, 2010, p. 11
[4] LUKACS, John. Últimas voluntades. Memorias de un historiador. Madrid: Turner, 2013, p. 15
[5]Ibíd.
[6] FIGUEROA, Aníbal. El arte de ver con inocencia. Pláticas con Luis Barragán. México: Universidad Autónoma Metropolitana, 1989, p. 102
[7]Ibíd.
«Escasas disciplinas haberá de maior interese que a etimología; iso débese ás imprevisibles transformacións do sentido primitivo das palabras ao longo do tempo»
Jorge Luis Borges, Sobre os clásicos (1952)
Luis Barragán. Casa propia en Tacubaya, cidade de México (1947)
Jorge Luis Borges recordanos que as verbas teñen unha historia e Denys Cuché engade que «en certa medida, as verbas fan a historia»[1]. As verbas aparecen en determinados momentos para responder a interrogantes que a sociedade suscítase. Introducir un nome supón un primeiro acto de recoñecemento e un primeiro paso cara á súa resolución:
«Nomear é, ao mesmo tempo, suscitar o problema e, en certo xeito, resolvelo»[2].
Varios mestres da arquitectura han rehusado acompañar as súas respostas construídas de palabras deixando as súas obras como único testemuño, sen outra compañía que o silencio: as mínimas sentenzas de Mies van der Rohe ou a permanente renuncia a escribir de Alvar Aalto, quen chega a afirmar
«Deus creou o papel para que nel se debuxe so arquitectura; tódolo demáis —polo menos para min— é un uso impropio do mesmo»[3].
Fronte a ese silencio creador atopámonos coa limitación humana de pensar con verbas. Como nos recorda o historiador John Luckacs nas suas memorias: «falamos, escribimos e ensinamos por medio das verbas»[4]. Desvelar o coñecemento da arquitectura é unha atractiva experiencia, onde en-sinar convértese nun dar acenos que vinculen ese coñecemento coa obra construída, con esa primeira e permanente lección non escrita.
O longo de nove textos —introducidos por nove verbas— foise dando forma a un hipotético curso académico sobre o significado da modernidade. Un percorrido con numerosos fragmentos, derivas, suxestións e hipervínculos que cada un pode revisar e reconstruír coas súas propias verbas. Ese sería o mellor legado que un final de curso pode ofrecer: un descubrimento persoal. Volvendo a Lukacs, «as palabras non son categorías finitas, senón significados: son o que significan para nós. Cada unha ten a súa propia historia, a súa vida e a súa morte, os seus poderes máxicos e os seus límites»[5].
Luis Barragán, que tamén era un mestre parco en palabras, se autoimpuso unha serie de conceptos cando tivo que enfrontarse a un amplo discurso e, a través delos,foi desgranando a súa visión persoal da arquitectura. Así aparecen a beleza, o silencio, a soidade, a alegría, a nostalxia… palabras que tamén chegan a nós a través da súa obra e que posúen unha gran capacidade de evocación, de levarnos a novos descubrimentos e novas historias.
Cado construiu a sua propia casa, aquelas «imprevisibles transformacións» das que falaba Borges fixéronse patentes: «estivo cambiando constantemente. Quiteille muros, púxenos, aumentei algunhas fiestras e reducido outras. Tamén na azotea fixen modificacións; ao principio os seus muros eran brancos; despois púxenlles cor»[6]. A obra convértese nun magnífico epílogo para o seu silencioso maxisterio:
«penso que todo seguirá cambiando porque a arquitectura é como un ser vivo que se modifica conforme cambian as persoas que a habitan. Unha casa nunca está rematada, é un organismo en constante evolución»[7].
Como o aprendizaxe, como avida.
antonio s. río vázquez . arquitecto
a coruña. xullo 2013
Notas:
[1] CUCHÉ, Denys. La noción de cultura en las ciencias sociales. Buenos Aires: Nueva Visión, 2004, p. 9.
[2]Ibíd.
[3] PALLASMAA, Juhani (Ed.). Conversaciones con Alvar Aalto. Barcelona: Gustavo Gili, 2010, p. 11
[4] LUKACS, John. Últimas voluntades. Memorias de un historiador. Madrid: Turner, 2013, p. 15
[5]Ibíd.
[6] FIGUEROA, Aníbal. El arte de ver con inocencia. Pláticas con Luis Barragán. México: Universidad Autónoma Metropolitana, 1989, p. 102
Desde el jueves 4 de julio, el salón de actos del MARCO acoge PROJECT MOSCOW, una muestra comisariada por Alberto Carton y concebida como obra única, formada por cuatro videocreaciones que muestran las experiencias en la capital rusa de cuatro artistas: Marta Alvim, Christian García Bello, Jacobo Bugarín y Federico Vladimir Strate Pezdirc. En formato vídeo monocanal, se exhibe en el Museo de Arte Contemporánea de Vigo hasta el 8 de septiembre.
PROJECT MOSCOW es una exposición concebida como una obra única, formada por cuatro videocreaciones que muestran las experiencias en la capital rusa de cuatro artistas: Marta Alvim (Oporto, 1979), Christian García Bello (A Coruña, 1986), Jacobo Bugarín (Santiago de Compostela, 1983) y Federico Vladimir Strate Pezdirc (Buenos Aires, 1983). Durante varios meses recorrieron, grabaron, fotografiaron y vivieron la ciudad de Moscú a través de sus calles y habitantes.
El resultado fue la creación de una obra en vídeo por cada uno de los artistas participantes, producidas por 9THE13LAB (Dánada Libertas, A Coruña), y un documental sobre el proyecto realizado por el cineasta Rogelio Fernández y el compositor Ismael Berdei. PROJECT MOSCOW se presentó al público por primera vez en diciembre de 2012 en el Museo de Arte Contemporáneo Gas Natural Fenosa (MAC). En el caso del MARCO, el proyecto se exhibe en formato vídeo monocanal, en el espacio del salón de actos.
PROJECT MOSCOW funciona como vértice en el que convergen las sensibilidades de cuatro artistas, desde la inquietud suscitada por un entorno urbano desconocido para todos ellos. En este proceso, interiorizan y exponen elementos no solo creativos, sino también de reflexión individual sobre la impronta psicológica de la percepción y su reflejo en la plástica y en el videoarte. La idea del desplazamiento a un espacio geográfico desconocido se abre a factores en los que el individuo se convierte en protagonista actoral de su propia existencia.
La particularidad de este proyecto es el tratamiento colectivo de una acción artística en una ciudad ajena que, pese a su aparente uniformidad de criterio, es profundamente variable al conjugar las personalidades de cuatro individuos. Los resultados, desde una misma localización, nos hacen tomar conciencia de los diferentes estados anímicos, de su influencia en el subconsciente, de la transmisión de conceptos entre la sensibilidad, la percepción y su conversión en lenguaje.
Abordar un proyecto desde la distancia, sin la influencia inmediata del entorno, sumerge a la persona en un estado casi de ensoñación, donde el principal amarre, el respiro y la seguridad, proceden de uno mismo para poder enfrentarse al caos externo, a la agresión de lo extraño.
En las cuatro propuestas artísticas de PROJECT MOSCOW, la introspección, el análisis, el proceso de investigación, la aceptación del desencuentro desde el encuentro, generan un resultado que se estructura en torno a la dependencia de la memoria, de lo inmaterial, y de la justificación de uno mismo ante una sociedad despojada de la seguridad más cotidiana o inmediata.
Fechas: 4 julio 2013 – 8 septiembre 2013
Lugar: salón de actos
Horario: martes a sábados (festivos incluidos) de 11.00 a 14.30 y de 17.00 a 21.00 y domingos de 11.00 a 14.30
Dende o xoves 4 de xullo, o salón de actos do MARCO acolle PROJECT MOSCOW, unha mostra comisariada por Alberto Carton e concibida como obra única, formada por catro videocreacións que mostran as experiencias na capital rusa de catro artistas: Marta Alvim, Christian García Bello, Jacobo Bugarín e Federico Vladimir Strate Pezdirc. En formato vídeo monocanle, exhíbese no Museo de Arte Contemporánea de Vigo ata o 8 de setembro.
PROJECT MOSCOW é unha exposición concibida como unha obra única, formada por catro videocreacións que mostran as experiencias na capital rusa de catro artistas: Marta Alvim (O Porto, 1979), Christian García Bello (A Coruña, 1986), Jacobo Bugarín (Santiago de Compostela, 1983) e Federico Vladimir Strate Pezdirc (Bos Aires, 1983). Durante varios meses percorreron, gravaron, fotografaron e viviron a cidade de Moscova a través das súas rúas e habitantes.
O resultado foi a creación dunha obra en vídeo por cada un dos artistas participantes, producidas por 9THE13LAB (Dánada Libertas, A Coruña), e un documental sobre o proxecto realizado polo cineasta Rogelio Fernández e o compositor Ismael Berdei. PROJECT MOSCOW presentouse ao público por primeira vez en decembro de 2012 no Museo de Arte Contemporánea Gas Natural Fenosa (MAC). No caso do MARCO, o proxecto exhíbese en formato vídeo monocanle, no espazo do salón de actos.
PROJECT MOSCOW funciona como vértice no que converxen as sensibilidades de catro artistas, dende a inquietude suscitada por un ámbito urbano descoñecido para todos eles. Neste proceso, interiorizan e expoñen elementos non só creativos, senón tamén de reflexión individual sobre a pegada psicolóxica da percepción e o seu reflexo na plástica e na videoarte. A idea do desprazamento a un espazo xeográfico descoñecido ábrese a factores nos que o individuo se converte en protagonista actoral da súa propia existencia.
A particularidade deste proxecto é o tratamento colectivo dunha acción artística nunha cidade allea que, malia a súa aparente uniformidade de criterio, é profundamente variable ao conxugar as personalidades de catro individuos. Os resultados, dende unha mesma localización, fannos tomar conciencia dos diferentes estados anímicos, da súa influencia no subconsciente, da transmisión de conceptos entre a sensibilidade, a percepción e a súa conversión en linguaxe.
Abordar un proxecto dende a distancia, sen a influencia inmediata da contorna, sumerxe á persoa nun estado case de ensoñación, onde o principal amarre, o respiro e a seguridade, proceden dun mesmo para poder enfrontarse ao caos externo, á agresión do estraño.
Nas catro propostas artísticas de PROJECT MOSCOW, a introspección, a análise, o proceso de investigación, a aceptación do desencontro dende o encontro, xeran un resultado que se estrutura en torno á dependencia da memoria, do inmaterial, e da xustificación dun mesmo ante unha sociedade despoxada da seguridade máis cotiá ou inmediata.
Datas: 4 xullo 2013 – 8 setembro 2013
Lugar: salón de actos
Horario: martes a sábados (festivos incluídos) de 11.00 a 14.30 e de 17.00 a 21.00, domingos, de 11.00 a 14.30
From the Thursday 4 July, the living room of acts of the MARCO receives PROJECT MOSCOW, a sample curated by Alberto Carton and conceived like only work, formed by four videocreaciones that show the experiences in the Russian capital of four artists: Marta Alvim, Christian García Beautiful, Jacobo Bugarín and Federico Vladimir Strate Pezdirc. In format video monocanal, exhibits in the Museum of Contemporary Art of Vigo until 8 September.
PROJECT MOSCOW Is an exhibition conceived like an only work, formed by four videocreaciones that show the experiences in the Russian capital of four artists: Marta Alvim (Oporto, 1979), Christian García Beautiful (A Coruña, 1986), Jacobo Bugarín (Santiago de Compostela, 1983) and Federico Vladimir Strate Pezdirc (Buenos Aires, 1983). During several months visited, recorded, photographed and lived the city of Moscow through his streets and inhabitants.
The result was the creation of a work in video by each one of the artists participants, produced by 9THE13LAB (Dánada Libertas, A Coruña), and a documentary on the project realised by the film-maker Rogelio Fernández and the composer Ismael Berdei. PROJECT MOSCOW Presented to the public for the first time in December of 2012 in the Museum of Contemporary Art Natural Gas Fenosa (MAC). In the case of the FRAME, the project exhibits in format video monocanal, in the space of the living room of acts.
PROJECT MOSCOW Works like vértice in which they converge the sensitivities of four artists, from the restlessness aroused by some urban surroundings stranger for all they. In this process, internalise and expose elements no only creative, but also of individual reflection on the psychological print of the perception and his reflection in the plastic and in the videoarte. The idea of the trip to a geographic space stranger opens to factors in which the individual turns into leading actoral of his own existence.
The peculiarity of this project is the collective treatment of an artistic action in an extraneous city that, in spite of his apparent uniformity of criterion, is deeply variable to the conjugar the personalities of four individuals. The results, from a same location, do us take consciousness of the different states anímicos, of his influence in the subconsciente, of the transmission of concepts between the sensitivity, the perception and his conversion in language.
Tackle a project from the distance, without the immediate influence of the surroundings, submerges to the person in a state almost of ensoñación, where the main tie up, the break and the security, proceed of one same to be able to confront to the external chaos, to the aggression of the odd.
In the four artistic proposals of PROJECT MOSCOW, the introspection, the analysis, the process of investigation, the acceptance of the desencuentro from the meeting, generate a result that structures around the dependency of the memory, of the immaterial, and of the justification of one same in front of a society undressed of the most daily security or immediate.
Dates: 4 July 2013 – 8 September 2013
Place: Conference Room
Hours: Tuesday to Saturday (including bank holidays) from 11am to 2.30pm and from 5pm to 9pm. Sundays from 11am to 2.30pm
En el futuro, la apariencia de las ciudades no se alejará mucho de su aspecto actual, pero sí que cambiará su funcionamiento: los recursos se utilizarán de un modo más eficiente y razonable, y en general serán más sostenibles de lo que son hoy. Convertir los núcleos urbanos en mejores sitios para vivir será posible gracias a la integración de las tecnologías digitales con las infraestructuras de la metrópolis. En este capítulo de Redes, el arquitecto y diseñador Carlo Ratti revela a Elsa Punset que esta transformación ya se ha puesto en marcha y explica de qué modo las nuevas tecnologías tienen el potencial de cambiar tanto las ciudades como las conductas de sus habitantes. Y además, pondremos a prueba los conocimientos de los ciudadanos en materia de sostenibilidad y veremos cómo mejorarlos.
+ info
No futuro, a aparencia das cidades non se afastará moito do seu aspecto actual, pero si que cambiará o seu funcionamento: os recursos utilizaranse dun modo máis eficiente e razoable, e en xeral serán máis sostenibles do que son hoxe. Converter os núcleos urbanos en mellores sitios para vivir será posible grazas á integración das tecnoloxías digitales coas infraestructuras da metrópolis. Neste capítulo de Redes, o arquitecto e diseñador Carlo Ratti revela a Elsa Punset que esta transformación xa se puxo en marcha e explica de que modo as novas tecnoloxías teñen o potencial de cambiar tanto as cidades como as condutas dos seus habitantes. E ademais, poñeremos a proba os coñecementos dos cidadáns en materia de sostenibilidad e veremos como melloralos.
+ info
In the future, the appearance of the cities will not move away much from his current aspect, but yes that will change his functioning: the resources will be in use in a more efficient and reasonable way, and in general they will be more sustainable than they are today. To turn the urban cores into better sites to live will be possible thanks to the integration of the digital technologies with the infrastructures of the metropolis. In this chapter of Networks, the architect and designer Carlo Ratti it reveals Elsa Punset that this transformation already has is started and explains of what way the new technologies have the potential of changing both the cities and the conducts of his inhabitants. And in addition, we will test the knowledge of the citizens as for sustainability and will see how to improve them.
El próximo lunes 8 de Julio a las 20:00h la Librería Formatos de A Coruña en colaboración con la Delegación A Coruña del Colegio de Arquitectos de Galicia, y dentro del Ciclo la arquitectura como herramienta cultural para la construcción de la realidad, en defensa de la arquitectura, acogen la conferencia “Infraestruturas do doméstico”, impartida por el arquiteto Juan Domingo Santos, autor entre otras obras destacadas del Museo del Agua de Lanjarón y el Atrio de la Alhambra, éste último en colaboración con el arquitecto Álvaro Siza Vieira.
Lunes 8 de Julio a las 20:00h
Por ello, en esta ocasión tendrá lugar en la Sala de conferencias COAG de la calle Federico Tapia 64, A Coruña.
O vindeiro luns 8 de Xullo ás 20:00h a Librería Formatos da Coruña en colaboración coa Delegación A Coruña do Colexio de Arquitectos de Galicia, e dentro do Ciclo a arquitectura como ferramenta cultural para a construción da realidade, en defensa da arquitectura, acollen a conferencia “Infraestruturas do doméstico”, impartida polo arquiteto Juan Domingo Santos, autor entre outras obras destacadas do Museo do Auga de Lanjarón e o Atrio da Alhambra, este último en colaboración co arquitecto Álvaro Siza Vieira.
Lúns 8 de xullo as 20:00h
Nesta ocasión terá lugar en la Sala de conferencias COAG da rúa Federico Tapia 64, A Coruña.
El próximo lunes 8 de Julio a las 20:00h la Librería Formatos de A Coruña en colaboración con la Delegación A Coruña del Colegio de Arquitectos de Galicia, y dentro del Ciclo la arquitectura como herramienta cultural para la construcción de la realidad, en defensa de la arquitectura, acogen la conferencia “Infraestruturas do doméstico”, impartida por el arquiteto Juan Domingo Santos, autor entre otras obras destacadas del Museo del Agua de Lanjarón y el Atrio de la Alhambra, éste último en colaboración con el arquitecto Álvaro Siza Vieira.
Lunes 8 de Julio a las 20:00h
Por ello, en esta ocasión tendrá lugar en la Sala de conferencias COAG de la calle Federico Tapia 64, A Coruña.
La vivienda está situada en una de las calles peatonales más importantes de Vigo: la calle Príncipe, a la altura del museo de arte moderno,conocido como MARCO y mirando al sur lo que permite su soleamiento durante casi todo el día.
Se ubica en un edificio de principios de siglo XX ,con fachada de granito y balcones de forja. La vivienda originariamente contaba con cinco estancias, pasillo, baño y cocina en poco más de 50 m2.
Se optó por un vaciado completo, incluido el falso techo que ocultaba el entramado de cerchas de madera de la cubierta, que una vez descubiertas se incorporaron visualmente al espacio habitable.
El programa de necesidades se resuelve mediante un único elemento: una “caja “ de madera de arce, que aloja el WC, la ducha,los lavabos, la lavandería, un armario y el frente de cocina hacia el estar.
Este frente de cocina queda integrado en la caja y posee unos paneles abatibles que permiten hacer que “desaparezca” en un momento dado.
Para la construcción de esta pieza se empleó arce como guiño a los propietarios, aficionados a la música y a las guitarras españolas en las que se usa esta madera.
Este único elemento, que no llega a tocar el techo, se convierte en un mueble más del espacio ahora abierto, evitando el uso de albañilería, que sobrecargaría la estructura del forjado de madera además de dilatar los tiempos de la obra y complicar los pasos de instalaciones.
Las tablas del suelo de madera de pino originales se sustituyeron por nuevas piezas tratadas con productos antixilófagos y con aceite blanco mate, que permitirá a la madera respirar de forma natural. Las contraventanas existentes fueron lijadas para eliminar las múltiples capas de pintura que las cubrían y re-aprovechadas, así como la puerta de acceso.
En las ventanas donde no había se diseñaron nuevas contraventanas de DM lacado en blanco que permanecen fijadas a la pared o a la ventana mediante imanes.
Toda la vivienda se aisló interiormente para mejorar su eficiencia energética.
La complejidad del proyecto radica en su simplicidad, en mantener esa idea original de resolverlo todo con un único elemento dejando que el espacio vacío se convierta en el verdadero protagonista de la vivienda.
Obra: Rehabilitación de vivienda de 53m2 para una pareja joven
Equipo de proyecto: u+a arquitectura · Gracia Amandi (arquitecto) y Jorge de Uña (colaborador)
Ubicación: Calle Príncipe, Vigo, Galicia, España
Fechas: Proyecto Mayo 2011 · Fin de obra Junio 2012
Constructora: Construcciones Conde S.L.
Superficie: 53m2 útiles
Fotografías: Héctor Santos-Díez | BISimages + unamasamandi.com
Premios y reconocimientos
· Premios Gran De Area 2012 de aportación a la arquitectura, categoría de obra ejecutada.
· Finalista en los XV Premio COAG ,categoría reforma interior
The housing is placed in one of the most important pedestrian streets of Vigo: the Príncipe street, at a height of the museum of modern art, known as MARCO and looking in the southern part what his soleamiento allows during almost the whole day.
It is located in a building of beginning of 20th century, with front of granite and balconies of forge. The housing originally was possessing five stays, corridor, bath and kitchen in little more than 50 m2.
There was chosen for a complete emptying, included the false ceiling that was concealing the studding of cerchas from wood of the cover, that once tarts joined visually to the inhabitable space.
The program of needs is solved by means of the only element: a “box” of wood of maple, which lodges the WC, the shower, the wash basins, the laundry, a cupboard and the kitchen front towards to be.
This front of kitchen remains integrated to the box and possesses a few flip-top panels that allow to do that “it disappears” at any one time.
For the construction of this piece maple was used since I wink the owners made keen on the music and the Spanish guitars in which this wood is used.
This only element, which does not manage to touch the ceiling, turns into one more furniture of the space now opened, avoiding the use of masonry, which would overload the structure of forged of wood beside expanding the times of the work and complicating the steps of facilities.
The original tables of the soil of wood of pine were replaced with new pieces treated with products antixilófagos and with white dull oil, which it will allow the wood to breathe of natural form. The existing shutters were sanded to eliminate the multiple caps of painting that were covering them and re-taken advantage, as well as the door of access.
In the windows where it had not DM’s new shutters designed lacquer in white that they remain fixed to the wall or to the window by means of magnets.
The whole housing isolated internally to improve his energy efficiency.
The complexity of the project takes root in his simplicity, in supporting this original idea of solving everything with the only element allowing that the empty space should turn into the real protagonist of the housing.
Work: Rehabilitation of housing of 53m2 for a young pair
Project Team: u+a arquitectura · Grace Amandi (architect) and Jorge de Uña (collaborator)
Location: Calle Príncipe, Vigo, Galicia, Spain
Dates: Project In May, 2011 · End of work In June, 2012
· Gran De Area Award 2012 of contribution to the architecture, category of executed work.
· Finalist in the XVth COAG Award, category reforms interior
A vivenda está situada nunha das rúas peatonales máis importantes de Vigo: rúa Príncipe, á altura do museo de arte moderna, coñecido como MARCO e mirando ao sur o que permite o seu soleamento durante case todo o día.
Sitúase nun edificio de principios de século XX, con fachada de granito e balcóns de forxa. A vivenda orixinariamente contaba con cinco estancias, corredor, baño e cociña en pouco máis de 50 m2.
Optouse por un baleirado completo, incluído o falso teito que ocultaba o entramado de cerchas de madeira da cuberta, que unha vez descubertas incorporáronse visualmente ao espazo habitable.
O programa de necesidades resólvese mediante un único elemento: unha “caixa” de madeira de arce, que aloxa o WC, a ducha, os lavabos, a lavandería, un armario e a fronte de cociña cara ao estar.
Esta fronte de cociña queda integrado na caixa e posúe uns paneles abatibles que permiten facer que “desapareza” nun momento dado.
Para a construción desta peza empregouse arce como guiño aos propietarios, afeccionados á música e ás guitarras españolas nas que se usa esta madeira.
Este único elemento, que non chega a tocar o teito, convértese nun moble máis do espazo agora aberto, evitando o uso de albanelería, que sobrecargaría a estrutura do forxado de madeira ademáis de dilatar os tempos da obra e complicar os pasos de instalacións.
As táboas do chan de madeira de piñeiro orixinais substituíronse por novas pezas tratadas con produtos antixilófagos e con aceite branco mate, que permitirá á madeira respirar de forma natural. As contraventás existentes foron lixadas para eliminar as múltiples capas de pintura que as cubrían e re-aproveitadas, así como a porta de acceso.
Nas fiestras onde non había deseñáronse novas contraventás de DM lacado en branco que permanecen fixadas á parede ou á fiestra mediante imanes.
Toda a vivenda illouse interiormente para mellorar a súa eficiencia energética.
A complexidade do proxecto radica no sua simplicidade, en manter esa idea orixinal de resolvelo todo cun único elemento deixando que o espazo baleiro se convertera no verdadeiro protagonista da vivenda.
Obra: Rehabilitación de vivenda de 53m2 para unha parella xove
Equipo de proxecto: u+a arquitectura · Gracia Amandi (arquitecto) e Jorge de Uña (colaborador)
En 1963 Nikolaus Pevsner escribía: “A bicycle shed is a building; Lincoln Cathedral is a piece of architecture”. Afortunadamente hace tiempo que las construcciones “menos poéticas” han sido atendidas por los historiadores de la arquitectura –puede que por la propia supervivencia de la disciplina. Este libro es un buen ejemplo.
Me gustaría comenzar con un comentario sobre el autor, Jean-Louis Cohen. La primera vez que supe de su trabajo fue como visitante de una exposición que él había comisariado sobre la influencia americana en la arquitectura europea de primera mitad del siglo XX (“La tentación de América. Ciudad y arquitectura en Europa, 1893-1960”). La exposición había sido organizada por el Canadian Centre for Architecture (CCA) en 1995 y pudo verse en el Centro de Cultura Contemporánea de Barcelona (CCCB) en 1996. En ella se abordaba el concepto de americanismo como uno de los rasgos constituyentes de la modernidad, y para ello se analizaban las estructuras globales de las relaciones entre América y Europa. Lo que resultaba revelador en esta exposición era la manera en la que se evidenciaba la imposibilidad de entender la arquitectura sin un análisis histórico metadisciplinar, limitando el protagonismo de los grandes maestros.
[…]
David H. Falagan
The Future of Architecture Since 1889
Jean-Louis Cohen
Phaidon, 2012
En 1963 Nikolaus Pevsner escribía: “A bicycle shed is a building; Lincoln Cathedral is a piece of architecture”. Afortunadamente fai tempo que as construcións “menos poéticas” foron atendidas polos historiadores da arquitectura –poida que pola propia supervivencia da disciplina. Este libro é un bo exemplo.
Gustaríame comezar cun comentario sobre o autor, Jean-Louis Cohen. A primeira vez que souben do seu traballo foi como visitante dunha exposición que el había comisariado sobre a influencia americana na arquitectura europea de primeira metade do século XX (“A tentación de América. Cidade e arquitectura en Europa, 1893-1960”). A exposición fora organizada polo Canadian Centre for Architecture (CCA) en 1995 e puido verse no Centro de Cultura Contemporánea de Barcelona (CCCB) en 1996. Nela abordábase o concepto de americanismo como un dos trazos constituyentes da modernidad, e para iso analizábanse as estruturas globais das relacións entre América e Europa. O que resultaba revelador nesta exposición era o xeito na que se evidenciaba a imposibilidad de entender a arquitectura sen unha análise histórica metadisciplinar, limitando o protagonismo dos grandes mestres.
In 1963 Nikolaus Pevsner wrote: «A bicycle shed is a building, Lincoln Cathedral is a piece of architecture». Fortunately long ago that «less poetic» constructions have been addressed by historians of architecture -maybe for the very survival of the discipline. This book is a good example.
I would start with a comment on the author, Jean-Louis Cohen. The first I knew of his work was as a visitor to an exhibition that he had curated about American influence on European architecture from the first half of the twentieth century («Scenes of the World to Come: European Architecture and the American Challenge 1893-1960») . The exhibition was organized by the Canadian Centre for Architecture (CCA) in 1995 and was shown at the Centro de Cultura Contemporánea in Barcelona (CCCB) in 1996. It concerned the concept of Americanism as one of the constituent features of modernity, and it analyzed the global structures of relations between America and Europe. What was revealing in this exhibition was the way it evidenced the impossibility of understanding the architecture without a metadisciplinar historical analysis, limiting the role of the great masters.
Anna Malagrida muestra fotografías de su proyecto Los muros hablaron (The Walls Spoke), en el que documenta los movimientos de protesta social, como los movimientos 15M y de ‘indignados’, que se han producido en España desde mayo de 2011. Punto de inicio de este proyecto son los blogs de internet que mostraban los lugares de Barcelona o Madrid donde las manifestaciones se llevaban a cabo. Como primera parte del proyecto, la artista tomó notas de los textos que fueron escritos en las paredes de las calles de esas ciudades. En una segunda parte, Malagrida trató de encontrar los lugares reales siguiendo las notas de su diario, pero esos textos, en la mayoría de casos, ya habían desaparecido. Las fotografías de zócalos donde estuvieron estos textos fueron tomadas de edificios representativos de Madrid y Barcelona, en los que sólo quedan visibles pequeñas huellas de los textos que fueron pintados durante las protestas.
Anna Malagrida, Banco de Espana, Plaça Catalunya, Barcelona 2013
Figge von Rosen. Berlín. Hasta el 10 de agosto de 2013.
+ info
Anna Malagrida mostra fotografías do seu proxecto Os muros falaron (The Walls Spoke), no que documenta os movementos de protesta social, como os movementos 15M e de ‘indignados’, que se produciron en España desde maio de 2011. Punto de inicio deste proxecto son os blogs de internet que mostraban os lugares de Barcelona ou Madrid onde as manifestacións levábanse a cabo. Como primeira parte do proxecto, a artista tomou notas dos textos que foron escritos nas paredes das rúas desas cidades. Nunha segunda parte, Malagrida tratou de atopar os lugares reais seguindo as notas do seu diario, pero eses textos, na maioría de casos, xa desapareceran. As fotografías de zócalos onde estiveron estes textos foron tomadas de edificios representativos de Madrid e Barcelona, nos que só quedan visibles pequenas pegadas dos textos que foron pintados durante as protestas.
Anna Malagrida, Banco de Espana, Plaça Catalunya, Barcelona 2013
Figge von Rosen. Berlín. Ata o 10 de agosto de 2013.
+ info
Anna Malagrida shows photographies of his project The walls they spoke (The Walls Spoke), in which it documents the movements of social protest, as the movements 15M and of ‘infuriated’, that have taken place in Spain from May, 2011. Point of beginning of this project they are the Internet blogs that were showing the places of Barcelona or Madrid where the manifestations were removing to end. As the first part of the project, the artist took notes of the texts that were written in the walls of the streets of these cities. In the second part, Malagrida tried to find the royal places following the notes of his diary, but these texts, in the majority of cases, already they had disappeared. The photographies of socles where these texts were were taken of representative buildings of Madrid and Barcelona, in which only there stay visible small fingerprints of the texts that were painted during the protests.
Anna Malagrida, Banco de Espana, Plaça Catalunya, Barcelona 2013
Desde su primera edición la Bienal Española de Arquitectura y Urbanismo, ha ido integrando un conjunto de actividades específicamente relacionadas con la Arquitectura, organizadas por las diversas instituciones colaboradoras, una exposición itinerante que recoge en cada una de sus ediciones aquellas obras que por sus cualidades han sido merecedoras de ser finalistas en la Bienal y los premios establecidos en cada una de sus categorías.
El Ministerio de Fomento, a través de la Dirección General de Arquitectura, Vivienda y Suelo, en colaboración con el Consejo Superior de los Colegios de Arquitectos de España (CSCAE) y la Fundación Caja de Arquitectos y la Unión de Agrupaciones de Arquitectos Urbanistas (UAAU), convocó a principios de 201 3 la XII Bienal Española de Arquitectura y Urbanismo correspondiente al bienio 2011-2012, bajo la dirección de los arquitectos Fuensanta Nieto y Enrique Sobejano.
Los días 9 y 10 de mayo de 2013 tuvieron lugar en Madrid las reuniones del Jurado de la XII Bienal Española de Arquitectura y Urbanismo. El Jurado estuvo compuesto por Javier Martín, Subdirector General de Arquitectura en representación de la Directora General de Arquitectura, Vivienda y Suelo del Ministerio de Fomento, Alfonso Toribio, Decano del Colegio de Arquitectos de Asturias en representación del Presidente del CSCAE, Carlos Gómez Agustí, en representación del Presidente de la Fundación Caja de Arquitectos Fuensanta Nieto y Enrique Sobejano, Directores de la XII BIENAL ESPAÑOLA, Andrés Jaque, Arquitecto, fundador de la Oficina de Innovación Política, Sebastià Jornet, Arquitecto, profesor de urbanismo en la ETSAB y miembro del equipo Jornet-Llop-Pastor ganador del Premio de Urbanismo de la XI Bienal, Sol Madridejos, Arquitecta, socia fundadora de Sancho-Madridejos Architecture Office (S-MAO), Profesora de Proyectos de la Universidad Europea UEM, Madrid, Rafael Aranda, Arquitecto, socio fundador de RCR Arquitectes, Olot, por acuerdo del Comité Ejecutivo en sustitución de Carmen Pigem, Matthias Sauerbruch, Arquitecto, socio fundador del estudio Sauerbruch Hutton, Profesor de la Universität der Künste (UdK), Berlín, y Wilfried Wang, Arquitecto y Critico de Arquitectura, Socio fundador Hoidn Wang Partners, Profesor de la University of Texas at Austin (USA).
En esta edición se recibieron 583 obras de arquitectura realizadas en el bienio 2011-2012. En la primera sesión de las reuniones del Jurado, 164 fueron consideradas como SELECCIONADAS. Finalmente el Jurado acordó conceder 15 PREMIOS y señalar 27 FINALISTAS.
OBRAS PREMIADAS
RECONVERSIÓN Y REUTILIZACIÓN DE EDIFICIOS Y RECURSOS EXISTENTES
– Cineteca Matadero, Madrid, de Churtichaga-Quadra Salcedo Arquitectos
– Museo de las Peregrinaciones y la Ciudad, Santiago de Compostela, de Manuel Gallego Jorreto
– Restauración y Rehabilitación del Recinto de Carreras del Hipódromo de la Zarzuela, Madrid, de Junquera Arquitectos
– Medialab Prado , de Langarita-Navarro Arquitectos
– Nueva Biblioteca Hertziana . Max Planck Institut, Roma, de Juan Navarro Baldeweg
PROTECCIÓN DEL TERRITORIO Y EL PAISAJE
– Plan de Ordenación del Litoral de Galicia , de la Comunidad Autónoma de Galicia, Dirección xeral de sostibilidade e paisaxe. Manuel Borobio Sanchiz y Míriam García García
– Adecuación del Yacimiento Romano de Can Tacó, de Toni Gironés
REVITALIZACIÓN Y TRANSFORMACIÓN DE CENTROS URBANOS
– Recuperación del Casco Vello de Vigo, del Consorcio Casco Vello Vigo
– Plan Estratégico para el área central: Proyecto Madrid Centro, de José Mª Ezquiaga, Salvador Pérez Arroyo y Juan Herreros
ACCIÓN PARTICIPATIVA Y SOCIAL
– El Campo de la Cebada, Madrid, de El Campo de la Cebada
– Viviendas Protegidas en San Vicente de Raspeig, de Alfredo Payá
SÍMBOLOS CÍVICOS
– Edificio de oficinas para la Junta de Castilla León en Zamora de Alberto Campo Baeza
– Escuela Infantil en Pamplona, de Pereda Pérez Arquitectos
– Auditorio y Centro de Congresos de Cartagena, de Selgascano Arquitectos
– Concello de Lalín, de Emilio Tuñón y Luis Moreno García-Mansilla
Desde a súa primeira edición a Bienal Española de Arquitectura e Urbanismo, ha ir integrando un conxunto de actividades específicamente relacionadas coa Arquitectura, organizadas polas diversas institucións colaboradoras, unha exposición itinerante que recolle en cada unha das súas edicións aquelas obras que polas súas calidades foron merecedoras de ser finalistas na Bienal e os premios establecidos en cada unha das súas categorías.
O Ministerio de Fomento, a través da Dirección Xeral de Arquitectura, Vivenda e Chan, en colaboración co Consello Superior dos Colexios de Arquitectos de España (CSCAE) e a Fundación Caixa de Arquitectos e a Unión de Agrupaciones de Arquitectos Urbanistas (UAAU), convocou a principios de 201 3 a XII Bienal Española de Arquitectura e Urbanismo correspondente ao bienio 2011-2012, baixo a dirección dos arquitectos Fuensanta Neto e Enrique Sobejano.
Os días 9 e 10 de maio de 2013 tiveron lugar en Madrid as reunións do Xurado da XII Bienal Española de Arquitectura e Urbanismo. O Xurado estivo composto por Javier Martín, Subdirector Xeral de Arquitectura en representación da Directora Xeral de Arquitectura, Vivenda e Chan do Ministerio de Fomento, Alfonso Toribio, Decano do Colexio de Arquitectos de Asturias en representación do Presidente do CSCAE, Carlos Gómez Agustí, en representación do Presidente da Fundación Caixa de Arquitectos Fuensanta Neto e Enrique Sobejano, Directores da XII BIENAL ESPAÑOLA, Andrés Xaque, Arquitecto, fundador da Oficina de Innovación Política, Sebastià Jornet, Arquitecto, profesor de urbanismo na ETSAB e membro do equipo Jornet-Llop-Pastor ganador do Premio de Urbanismo da XI Bienal, Sol Madridejos, Arquitecta, socia fundadora de Sancho-Madridejos Architecture Office (S-MAO), Profesora de Proxectos da Universidade Europea UEM, Madrid, Rafael Aranda, Arquitecto, socio fundador de RCR Arquitectes, Olot, por acordo do Comité Executivo en sustitución de Carmen Pigem, Matthias Sauerbruch, Arquitecto, socio fundador do estudo Sauerbruch Hutton, Profesor da Universität der Künste (UdK), Berlín, e Wilfried Wang, Arquitecto e Critico de Arquitectura, Socio fundador Hoidn Wang Partners, Profesor da University of Texas at Austin (USA).
Nesta edición recibíronse 583 obras de arquitectura realizadas no bienio 2011-2012. Na primeira sesión das reunións do Xurado, 164 foron consideradas como SELECCIONADAS. Finalmente o Xurado acordou conceder 15 PREMIOS e sinalar 27 FINALISTAS.
OBRAS PREMIADAS
RECONVERSIÓN E REUTILIZACIÓN DE EDIFICIOS E RECURSOS EXISTENTES
– Cineteca Matadero, Madrid, de Churtichaga-Quadra Salcedo Arquitectos
– Museo das Peregrinaciones e a Cidade, Santiago de Compostela, de Manuel Galego Jorreto
– Restauración e Rehabilitación do Recinto de Carreiras do Hipódromo da Zarzuela, Madrid, de Junquera Arquitectos
– Medialab Prado , de Langarita-Navarro Arquitectos
– Nova Biblioteca Hertziana . Max Planck Institut, Roma, de Juan Navarro Baldeweg
PROTECCIÓN DO TERRITORIO E A PAISAXE
– Plan de Ordenación do Litoral de Galicia , da Comunidade Autónoma de Galicia, Dirección xeral de sostibilidade e paisaxe. Manuel Borobio Sanchiz e Míriam García García
– Adecuación do Yacimiento Romano de Can Tacó, de Toni Gironés
REVITALIZACIÓN e TRANSFORMACIÓN DE CENTROS URBANS
– Recuperación do Casco Vello de Vigo, do Consorcio Casco Vello Vigo
– Plan Estratéxico para a área central: Proxecto Madrid Centro, de José Mª Ezquiaga, Salvador Pérez Arroio e Juan Herreros
ACCIÓN PARTICIPATIVA e SOCIAL
– O Campo da Cebada, Madrid, do Campo da Cebada
– Vivendas Protexidas en San Vicente de Raspeig, de Alfredo Payá
SÍMBOLOS CÍVICOS
– Edificio de oficinas para a Xunta de Castilla León en Zamora de Alberto Campo Baeza
– Escola Infantil en Pamplona, de Pereda Pérez Arquitectos
– Auditorio e Centro de Congresos de Cartagena, de Selgascano Arquitectos
– Concello de Lalín, de Emilio Tuñón e Luís Moreno García-Mansilla
From his first edition the Biennial Spanish of Architecture and Urbanismo, has gone integrating a group of activities specifically related with the Architecture, organised by the diverse institutions collaborators, an itinerant exhibition that collects in each one of his editions those works that by his qualities have been merecedoras to be finalists in the Biennial and the prizes established in each one of his categories.
The Ministry responsible for public works, through the General Direction of Architecture, House and Suelo, in collaboration with the Upper Council of the Schools of Architects of Spain (CSCAE) and the Foundation Box of Architects and the Union of Groupings of Architects Urbanistas (UAAU), summoned at the beginning of 201 3 the XII Biennial Spanish of Architecture and Urbanismo corresponding to the bienio 2011-2012, under the direction of the architects Fuensanta Grandson and Enrique Sobejano.
The days 9 and 10 May 2013 took place in Madrid the meetings of the Jury of the XII Biennial Spanish of Architecture and Urbanismo. The Jury was composed by Javier Martín, General Deputy director of Architecture in representation of the General Director of Architecture, House and Floor of the Ministry responsible for public works, Alfonso Toribio, Dean of the School of Architects of Asturias in representation of the President of the CSCAE, Carlos Gómez Agustí, in representation of the President of the Foundation Box of Architects Fuensanta Grandson and Enrique Sobejano, Directors of the XII BIENNIAL SPANISH, Andrés Check, Architect, founder of the Office of Political Innovation, Sebastià Jornet, Architect, professor of urbanismo in the ETSAB and member of the team Jornet-Llop-winning Shepherd of the Prize of Urbanismo of the XI Biennial, Sol Madridejos, Architect, partner founder of Sancho-Madridejos Architecture Office (S-MAO), Professor of Projects of the European University UEM, Madrid, Rafael Aranda, Architect, partner founder of RCR Arquitectes, Olot, by agreement of the Executive Committee in replacement of Carmen Pigem, Matthias Sauerbruch, Architect, partner founder of the study Sauerbruch Hutton, Professor of the Universität der Künste (UdK), Berlin, and Wilfried Wang, Architect and Criticise of Architecture, Partner founder Hoidn Wang Partners, Professor of the University of Texas at Austin (USE).
In this edition received 583 works of architecture realised in the bienio 2011-2012. In the first session of the meetings of the Jury, 164 were considered like SELECTED. Finally the Jury agreed to concede 15 PRIZES and signal 27 FINALISTS.
WORKS REWARDED
RECONVERSION And REUSE OF BUILDINGS And EXISTENT RESOURCES
– Cineteca Slaughterhouse, Madrid, of Churtichaga-Quadra Salcedo Architects
– Museum of the Peregrinaciones and the City, Santiago de Compostela, of Manuel Galician Jorreto
– Restoration and Rehabilitation of the Enclosure of Careers of the Hippodrome of the Zarzuela, Madrid, of Junquera Architects
– Medialab Meadow, of Langarita-Navarro Architects
– New Library Hertziana. Max Planck Institut, Rome, of Juan Navarro Baldeweg
PROTECTION OF THE TERRITORY And THE LANDSCAPE
– Plan of Ordenación of the Seaboard of Galicia , of the Autonomous Community of Galicia, Direction xeral of sostibilidade and paisaxe. Manuel Borobio Sanchiz and Míriam García García
– Adecuación of the Yacimiento Roman of Can Tacó, of Toni Gironés
REVITALISATION And TRANSFORMATION OF URBAN CENTRES
– Recovery of the Crack Fluff of Vigo, of the Consortium Crack Fluff Vigo
– Strategic Plan for the central area: Project Madrid Centre, of José Mª Ezquiaga, Salvador Pérez Brook and Juan Herreros
PARTICIPATORY And SOCIAL ACTION
– The Field of the Barley, Madrid, of The Field of the Barley
– Houses Protected in Saint Vicente of Raspeig, of Alfredo Payá
CIVIC SYMBOLS
– Building of offices for the Board of Castilla León in Zamora of Alberto Field Baeza
– Childish School in Pamplona, of Pereda Pérez Architects
– Auditorium and Centre of Congresses of Cartagena, of Selgascano Architects
– Concello of Lalín, of Emilio Tuñón and Luis Moreno García-Mansilla
Más antropología espacial, esta vez de la mano del inefable y siempre interesante Tim Ingold. Muchas veces me he tropezado con sus esencialismos y sus peligrosos aires heideggerianos, pero una y otra vez vuelvo a sus textos como quien regresa a las raíces que quieren reconocerse… Aquí en una ponencia en la Escuela de Arquitectura de Portland State University, de nuevo sobre la conexión de la arquitectura vernacular y los modos de asentamiento con el medio y las concepciones más amplias del mundo.
http://vimeo.com/64849738
More spatial anthropology, this time of the hand of the indescribable one and always interesting Tim Ingold. Often I me have stumbled over his esencialismos and his dangerous airs heideggerianos, but again and again I return to his texts like who it returns to the roots that want to be recognized … Here in a presentation in the School of Portland State’s Architecture University, again on the connection of the architecture vernacular and the manners of accession with the way and the most wide conceptions of the world.
Máis antropología espacial, esta vez da man do inefable e sempre interesante Tim Ingold. Moitas veces tropeceime coas súas esencialismos e os seus perigosos aires heideggerianos, pero unha e outra vez volvo aos seus textos como quen regresa ás raíces que queren recoñecerse… Aquí nun relatorio na Escola de Arquitectura de Portland State University, de novo sobre a conexión da arquitectura vernacular e os modos de asentamiento co medio e as concepcións máis amplas do mundo.
Exposición de la obra de BCQ Baena Casamor bajo el título “Architektonische Landschaften” ”significativos paisajes arquitectónicos ”. Este tema no sólo es una indicación de la estrecha relación entre la arquitectura como objeto y los edificios terminados que rodean el espacio libre (o viceversa). La exposición presenta una cuidada selección de conjuntos de dos fotos por proyecto que se complementa con una declaración concisa, que las articula.
Architektur Galerie Berlin. Karl-Marx-Allee 96. Berlín. Desde el 5 de julio al 17 de agosto de 2013
Exposición da obra de BCQ Baena Casamor baixo o título “Architektonische Landschaften” ”significativas paisaxes arquitectónicos ”. Este tema non só é unha indicación da estreita relación entre a arquitectura como obxecto e os edificios terminados que rodean o espazo libre (ou viceversa). A exposición presenta unha coidada selección de conxuntos de dúas fotos por proxecto que se complementa cunha declaración concisa, que as articula.
Architektur Galerie Berlin. Karl-Marx-Allee 96. Berlín. Desde o 5 de xullo ao 17 de agosto de 2013
Exhibition of BCQ’s work Baena Casamor under the title «Architektonische Landschaften» » significant architectural landscapes «. This topic not only is an indication of the narrow relation between the architecture as object and the finished buildings that surround the free space (or vice versa). The exhibition presents an elegant selection of sets of two photos for project that complements itself with a concise declaration, which articulates them.
Architektur Galerie Berlin. Karl-Marx-Allee 96. Berlin. From July 5 to August 17, 2013
“Los ritmos, los objetos y los acontecimientos existen; pero el tiempo y el espacio son triunfantes invenciones del hombre. Cada individuo crea de nuevo el pasado, el presente y el futuro desde un presente que San Agustín dice que es un presente hecho de cosas pasadas, de cosas presentes y de cosas futuras…”
¿De qué tiempo es este lugar?
Kevin Lynch.
Lonja de Lira. A Coruña, 2007-2010. Manuel Gallego Jorreto | Fotografía: Mónica Balado
Deberíamos comenzar pidiendo disculpas a “la Cimbra y el Arco” de Carles Martí por abordar el acercamiento a esta obra de arquitectura, la Lonja de Lira de Manuel Gallego Jorreto, con palabras, en tanto que estas líneas lo son sobre intensa arquitectura pero no son arquitectura, son sólo eso palabras… Sucinta reflexión la que presentamos sobre una obra que parece, solo aparentemente, ser una obra secundaria porque no se deja ver en su pudor, no sólo frente a las obras de arquitectura de otros autores que le son contemporáneas, sino a otras arquitecturas del propio Manuel Gallego (algo, si cabe, todavía más difícil dentro de la conocida y humilde coherencia de su larga trayectoria).
No obstante, por diferentes motivos, esta construcción enlaza con ese tipo de proyecto en la biografía de sus autores, que siendo obras en apariencia menores y escondidas, se convierten más tarde en excelsos referentes de una trayectoria vital, pues son y responden a la praxis tranquila y pausada de un autor y de un tiempo propio demorado que las hace crecer abstraídas. Este tipo de proyectos que proponen y nacen vocacionados hacia un silencio consciente y pudoroso, son edificios Bartleby[1] de sus propios autores y de la sociedad que los envuelve que, a cambio de este anonimato, no sólo nos enseñan a pensar y se convierten en motor de aprendizaje para otros proyectos, para otros arquitectos sino que además están ahí para terminar de dar sentido y estructura profunda al corpus de una vida profesional. Son obras que se parecen a las notas a pie de página de un texto, líneas escondidas que no hace falta seguir si no se quiere, pero que son el soporte del cuerpo teórico del texto principal que se lee. La lonja de Lira de Manuel Gallego es una de estas raras obras, que no quiere aparecer, pero que es, sin duda, uno de los picos más altos de su arquitectura y de la arquitectura nacional de estos últimos diez años.
Lonja de Lira. A Coruña, 2007-2010. Manuel Gallego Jorreto | Fotografía Mónica Balado
De la lonja de Lira nos interesa, muy principalmente, lo que es el casi nada de ese edificio sin forma y que, sin embargo, es casi todo, el material principal con el que nos parece está hecho, al contrario de la mayoría de arquitectura contemporánea con la que convivimos, el tiempo y su alteración. Nos explicamos, hay algo más profundo en este edificio silencioso, que nos deja aprender y emocionarnos pero que no suele aparecer en la mayoría de construcciones que se visitan como arquitectura, y que es la sensación de estar ante una obra original. Original en varios sentidos, uno de ellos en la perspectiva de lo primitivo, de lo ancestral conectado a lo básico que es localizarse y ser. Un localizarse, en este caso, poco frecuente pues el edificio funciona perfectamente allí mismo, en su relación con el mar inmediato, el puerto, una obviedad, y también lo hace en la percepción equilibrada de su implantación en el horizonte geográfico más abierto y lejano, el océano.
Lonja de Lira. A Coruña, 2007-2010. Manuel Gallego Jorreto | Fotografía Mónica Balado
Original también, porque la obra por ese pudor referido, parece querer ser únicamente relatada a través de la descripción simple de la acción constructiva, como un invento, poco o nada más: siete pórticos paralelos y en voladizo de casi 18m hincados en el suelo del puerto. Ese hincar estos siete pilares de soporte para unas vigas en ménsula es una acción muy por encima de la arquitectura, pues termina por convertirse en un acierto casi antropológico de comportamiento constructivo que pone, metafóricamente hablando, a esta obra a la altura de la más sencilla acción del protagonista de Urga en el film de Mihalkov, cuando en medio de la estepa, para dar sentido y medida a un dominio inabarcable que es la amplitud de la nada, clava su pértiga (urga) con el fin de expresar de forma extremadamente básica un territorio propio y único, no franqueable. A nuestro modo de ver, la acción constructiva de este edificio hace lo mismo, no una sino siete veces, con sus siete pórticos repetidos en el horizonte del también inabarcable océano pegado a Lira y al Monte Pindo.
Lonja de Lira. A Coruña, 2007-2010. Manuel Gallego Jorreto. Fotografía Mónica Balado
Después de estas dos premisas originales, implantación y acción constructiva, tal vez nada más, como suele acontecer con la gran arquitectura, pues el programa podría ser el actual o cualquier otro necesario, y podría no haber sido terminado el edificio, y podrá no ser necesario su uso en cien años, si es ruina, y seguiría teniendo un profundo sentido arquitectónico. En este sentido y no por azar hemos escogido, para ilustrar estas breves palabras, las fotografías de proceso constructivo de la aparejadora de Manuel Gallego, en esta y en otras muchas obras, Mónica Balado, sino porque delatan la desimportancia de ver terminados los edificios que son verdaderos proyectos de arquitectura, originales como venimos diciendo. La lonja de Lira cumple hoy su programa y objetivo primero perfectamente, pero lo que hace de ella algo para nosotros tan importante es que podría cumplir, por su primitivismo y sutileza al mismo tiempo, cualquier otro uso futuro que se le pidiese, incluso el de “no querer ser” bartlebyano, el de convertirse en la referida ruina que ya no necesita de la Utilitas o la Venustas para explicarse y poder engañar al tiempo…
Finalizamos pensando que muy pocos percursos vitales en arquitectura son capaces de equilibrar la sabiduría de proyectos de madurez, con la energía de los de comienzo de una carrera, Manuel Gallego demuestra esa difícil posibilidad encontrando la misma justificación propositiva y fresca en esta obra “secundaria” de Lira que se engancha directamente a la potencia y elementarismo arquitectónico de algunas de sus primeras obras, como la casa del Pintor Ortiz, como el refugio de Corrubedo… como el saber ser y estar, antes y después del tiempo.
Luis Gil+Cristina Nieto. arquitectos
santiago de compostela. junio 2012
Nota:
1 De reparto, secundarios o bartlebys, como la Lonja de Lira de Manuel Gallego, también nos han parecido siempre el Gementee Museum de H. P. Berlage, la nave Paustian Furniture de Utzon o la Iglesia Pastoor van Ars Church de Loosduinen de A. Van Eyck, edificios que seducen y se meten en uno tranquilamente para no salir jamás.
Arquitectura, paisaje, arte, diseño y cine se entrelazan en este libro que va de lo particular a lo universal, provocando una actitud reflexiva sobre el concepto de casa del futuro en la arquitectura contemporánea.
Los primeros capítulos van desentrañando paulatinamente el pensamiento de juventud de Alison y Peter Smithson a través de sus primeras obras perecederas y soñadoras. Su casa del Futuro, pieza central de la investigación, permite ser estudiada a partir de distintos puntos de vista: desde la intención de los autores, desde lo que mostraron en la exposición y desde lo que la vivienda puede sugerir.
Utopías domésticas. La casa del Futuro de Alison y Peter Smithson
De carácter efímero y vocación utópica, esta obra muestra el rostro más optimista y alegre de sus autores, a la vez que abre vías para nuevas utopías domésticas. A pesar de su corta vida, la vivienda fue planeada por los Smithson como un proyecto más amplio con el que analizar diferentes aspectos del habitar. En el resultado concurren poéticamete sueños de la casa pasados, presentes y futuros, que mantienen siempre al habitante en el centro de la utopía, sus anhelos, recuerdos y necesidades.
A través de la casa del Futuro de los Smithson, el libro propone un sugerente viaje que culmina en un carrusel de utopías, algunas próximas a la ciencia ficción, que contribuyen a esclarecer las intenciones del singular proyecto de la pareja británica. El análisis de estas optimistas propuestas nos permite también seguir soñando con un futuro posible, aunque todavía lejano.
Nieves Fernández Villalobos
(Salamanca, 1975) es arquitecta por la ETSA de Valladolid (2001) y doctora por la misma universidad (2007) con la tesis doctoral que ahora se publica: «La casa del Futuro. Utopías domésticas de Alison y Peter Smithson«, Premio Extraordinario de Doctorado. Es profesora del área de Composición Arquitectónica del Departamento de Teoría de la Arquitectura y Proyectos Arquitectónicos desde 2003.
[:gl]
Arquitectura, paisaxe, arte, deseño e cine entrelázanse neste libro que vai do particular ao universal, provocando unha actitude reflexiva sobre o concepto de casa do futuro na arquitectura contemporánea.
Os primeiros capítulos van desentrañando paulatinamente o pensamento de mocidade de Alison e Peter Smithson a través das súas primeiras obras perecederas e soñadoras. A súa casa do Futuro, peza central da investigación, permite ser estudada a partir de distintos puntos de vista: desde a intención dos autores, desde o que mostraron na exposición e desde o que a vivenda pode suxerir.
De carácter efémero e vocación utópica, esta obra mostra o rostro máis optimista e alegre dos seus autores, á vez que abre vías para novas utopías domésticas. Malia a súa curta vida, a vivenda foi planeada polos Smithson como un proxecto máis amplo co que analizar diferentes aspectos do habitar. No resultado concorren poéticamete soños da casa pasados, presentes e futuros, que manteñen sempre ao habitante no centro da utopía, os seus anhelos, recordos e necesidades.
A través da casa do Futuro dos Smithson, o libro propón un sugerente viaxe que culmina nun carrusel de utopías, algunhas próximas á ciencia ficción, que contribúen a esclarecer as intencións do singular proxecto da parella británica. A análise destas optimistas propostas permítenos tamén seguir soñando cun futuro posible, aínda que aínda afastado.
A súa autora, Neves Fernández Villalobos (Salamanca, 1975) é arquitecta pola ETSA de Valladolid (2001) e doutora pola mesma universidade (2007) coa tese doctoral que agora se publica: «A casa do Futuro. Utopías domésticas de Alison e Peter Smithson», Premio Extraordinario de Doctorado. É profesora do área de Composición Arquitectónica do Departamento de Teoría da Arquitectura e Proxectos Arquitectónicos desde 2003.
Architecture, landscape, art, design and cinema interlace in this book that goes from the particular thing to the universal thing, provoking a reflexive attitude on the concept of house of the future in the contemporary architecture.
The first chapters are uncovering gradually the thought of youth of Alison and Peter Smithson across his first perishable and dreamy works. His house of the Future, central piece of the investigation, allows to be studied from different points of view: from the intention of the authors, from what they showed in the exhibition and from what the housing can suggest.
Of ephemeral character and Utopian vocation, this one works sample the most optimistic and happy face of his authors, simultaneously that opens routes for new domestic Utopias. In spite of his short life, the housing was planned by the Smithson as a more wide project with which to analyze different aspects of to live. In the result there meet poéticamete dreams of the house spent, present and future, that support always the inhabitant in the center of the Utopia, his longings, recollections and needs.
Across the house of the Future of the Smithson, the book proposes a sugerente travel that it culminates in a carrousel of Utopias, some close to the science fiction, which there help to clarify the intentions of the singular project of the British pair. The analysis of these proposed optimists allows us to continue dreaming also of a possible future, though still distant.
His authoress, Nieves Fernandez Villalobos (Salamanca, 1975) is arquitecta for the ETSA of Valladolid (2001) and confers a doctor’s degree for the same university (2007) with the doctoral thesis that now publishes: «The house of the Future. Domestic Utopias of Alison and Peter Smithson», Extraordinary Prize of Doctorate. She is a teacher of the area of Architectural Composition of the Department of Theory of the Architecture and Architectural Projects from 2003.
We use cookies on our website to give you the most relevant experience by remembering your preferences and repeat visits. By clicking “Accept”, you consent to the use of ALL the cookies.
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
Functional cookies help to perform certain functionalities like sharing the content of the website on social media platforms, collect feedbacks, and other third-party features.
Cookie
Duración
Descripción
mailmunch_second_pageview
never
Mailmunch sets this cookie to manage subscription service to mailing lists.
_mailmunch_visitor_id
never
Mailmunch sets this cookie to create a unique visitor ID for the Mailmunch mailing list software.
Performance cookies are used to understand and analyze the key performance indexes of the website which helps in delivering a better user experience for the visitors.
Analytical cookies are used to understand how visitors interact with the website. These cookies help provide information on metrics the number of visitors, bounce rate, traffic source, etc.
Cookie
Duración
Descripción
CONSENT
2 years
YouTube sets this cookie via embedded youtube-videos and registers anonymous statistical data.
_ga
2 years
The _ga cookie, installed by Google Analytics, calculates visitor, session and campaign data and also keeps track of site usage for the site's analytics report. The cookie stores information anonymously and assigns a randomly generated number to recognize unique visitors.
_gat_gtag_UA_11257418_2
1 minute
Set by Google to distinguish users.
_gid
1 day
Installed by Google Analytics, _gid cookie stores information on how visitors use a website, while also creating an analytics report of the website's performance. Some of the data that are collected include the number of visitors, their source, and the pages they visit anonymously.
Advertisement cookies are used to provide visitors with relevant ads and marketing campaigns. These cookies track visitors across websites and collect information to provide customized ads.
Cookie
Duración
Descripción
NID
6 months
NID cookie, set by Google, is used for advertising purposes; to limit the number of times the user sees an ad, to mute unwanted ads, and to measure the effectiveness of ads.
VISITOR_INFO1_LIVE
5 months 27 days
A cookie set by YouTube to measure bandwidth that determines whether the user gets the new or old player interface.
YSC
session
YSC cookie is set by Youtube and is used to track the views of embedded videos on Youtube pages.
yt-remote-connected-devices
never
YouTube sets this cookie to store the video preferences of the user using embedded YouTube video.
yt-remote-device-id
never
YouTube sets this cookie to store the video preferences of the user using embedded YouTube video.