Sindicato de arquitectos · Asociación democrática de traballadores


Comezamos o ano na sección “baliza” cunha entrevista ao Sindicato de Arquitectos de España (Sarq) para poñer en valor en labor que desempeñan esta “asociación democrática de traballadores que defenden os seus intereses”.

“Outro dos obxectivos é facilitar o acceso ao traballo dos arquitectos novos e mellorar as condicións de traballo de todo tipo de arquitectos e profesionais do ámbito da arquitectura.”

Este ano cumprirán o décimo aniversario e parécenos relevante poñer de manifesto o gran traballo que están a realizar a pesar dos limitados medios dos que dispoñen.

Deixámosvos coa entrevista que nos concederon para que poidades coñecer un pouco máis unha das asociacións máis transversais que hai.

 

Entrevista Sindicato de arquitectos · Asociación democrática de trabajadores o1

Como, cando e por que nace Sarq?

O Sindicato de Arquitectos (SArq), ten a súa orixe nas concentracións realizadas no ano 2008 por miles de arquitectos diante das sedes colexiais de toda España, co fin de facer sentir o seu descontento pola extrema precariedade e subempleo que dominaba gran parte do sector da produción arquitectónica.

Froito destas manifestacións, creáronse dúas asembleas de profesionais –Arquitectos Explotados en Madrid e Arquitectes en Lluita en Barcelona– que desembocaron na creación do SArq para tentar resolver unha situación que de xeito evidente era vergonzante para todo o colectivo de profesionais da arquitectura e que, con todo, mantíñase oculta detrás da prolífica produción arquitectónica do país naquel momento.

En 2008 nas empresas de arquitectura os traballadores estaban a ser en gran medida maltratados laboralmente de maneira vergoñosa. Dunha forma nalgúns casos inconsciente, as empresas de arquitectura penetráronse na precariedade e o subempleo, malogrando o prestixio social e a calidade laboral histórica desta profesión.

Pola súa banda, os colexios profesionais, non tiveron a capacidade para regular os aspectos laborais dentro do sector da arquitectura, e aínda que fixeron algúns esforzos importantes, carecen das competencias necesarias para representar ao sector nunha negociación colectiva.

Por iso, en 2009 moitos arquitectos decidimos asociarnos detrás da figura dun sindicato, que si ten estas competencias, para dar resposta a esta problemática laboral e xurídica que como sinalabamos antes, está a destruír o prestixio social e a calidade da produción arquitectónica que tanto nos enorgullecía como colectivo.

A quen está enfocado este sindicato? Que dimensión ten actualmente Sarq?

O Sarq ten representatividade de ámbito estatal; temos compañeiros afiliados en toda a extensión do país. Todos os traballadores que traballan no ámbito da Arquitectura teñen cabida no mesmo independentemente da súa situación laboral, por suposto tamén os estudantes que en pouco tempo formarán parte do mundo laboral.

O Sindicato é unha organización sen ánimo de lucro, e os cargos electos non reciben ningún tipo de compensación económica. Isto quere dicir que o sindicato evoluciona coas achegas dos afiliados e coa implicación directa e o capital humano do traballo desenvolvido polas persoas que o conforman. É por iso que as persoas comprometidas e interesadas en desenvolver este tipo de traballo pola loita de condicións laborais dignas para a profesión son sempre benvidas.

Como é o día a día en Sarq? Como vos organizades?

O Sarq organízase a través de asembleas e congresos de maneira regular onde poder intervir e decidir sobre o rumbo do mesmo.

Desenvólvense diferentes liñas de traballo constantes, aínda que a eventualidade e a actualidade en ocasións fai que se dedique puntualmente máis atención a temas que así o esixen.

Existen diferentes comisións que se ocupan cada unha dunha materia ou liña de traballo determinada, aínda que a Xunta Directiva participa en todas as decisións que se toman.

Entrevista Sindicato de arquitectos · Asociación democrática de trabajadores o2

Que situacións adoitádesvos atopar?

Adoitamos atender a todos os traballadores que se poñen en contacto connosco, pero obviamente temos preferencia cos compañeiros afiliados.

Os aspectos máis demandados adoitan ser situacións de traballadores por conta allea en estudos de arquitectura con condicións abusivas e ilegais, pero ultimamente tamén temos moitas noticias e demandas de situacións irregulares na Administración.

Entre os vosos obxectivos atópanse “representar aos arquitectos fronte ás organizacións profesionais, empresariais e institucionais nacionais, europeas e internacionais, promovendo o diálogo e o encontro con estas institucións” Como se atopa a situación con respecto aos COAs/CSCAE?

As relacións cos Colexio Profesionais e o Consello Superior han pasado por diferentes etapas e momentos; aínda que é certo que existe cordialidade e colaboración constante (mesmo houbo proxectos nos que se traballou de xeito conxunto, como en temas de Código Deontolóxico e boas prácticas) tamén son moitas as ocasións nas que o Sarq denunciou ofertas laborais totalmente á marxe da legalidade na propia bolsa de emprego dalgún dos Colexios Profesionais.

E coas ETSAs?

A relación coas Escolas en termos xerais é moi boa; temos unha liña de traballo moi desenvolvida consistente na información a través de charlas do paso que se produce ao mundo laboral. Nelas dáse a coñecer aos alumnos conceptos básicos de laboralidad e legalidade e os seus dereitos e deberes á hora de realizar unha primeira toma de contacto co mundo laboral.

Mentiriamos se dixésemos que non temos coñecementos de casos nos que hai profesores de universidade que en ocasións utilizan a alumnos como “obra de man barata” pero cremos que cada vez son menos habituais.

En que punto atópanse os demais obxectivos?

Estamos moi satisfeitos coa consecución da inclusión do ámbito da arquitectura e o urbanismo dentro do Convenio de Oficinas Técnicas e Despachos de Enxeñería, que se logrou en 2013 e cuxa última actualización publicouse no BOE Núm. 15 Mércores 18 de xaneiro de 2017 Sec. III. Páx. 4356, o cal é de aplicación nos estudos de arquitectura e urbanismo de todo o estado español.

Estamos inmersos agora no estudo e conclusións dos resultados da IV Enquisa da Situación dos Arquitectos por parte do Sarq, referencia obrigada nos medios de comunicación á hora de falar do estado da profesión, entre outras moitas liñas de traballo.

A “rede” facilitou o voso labor?

Desde logo, os soportes virtuais son de gran axuda á hora de establecer contacto con todas as persoas interesadas en materia de laboralidad dentro do sector, independentemente do seu lugar de residencia, situación laboral e procedencia.

A nosa páxina web e blogue non deixan de ser un gran compendio de todos os estudos que realizamos ata a data e de documentos elaborados para arroxar algo de luz a persoas que nunca se expuxeron os seus dereitos e obrigacións no seu posto de traballo.

Por suposto a redes sociais (facebook e twitter) dannos soporte para unha comunicación moi directa con interesados e para poder facer fronte á instantaneidad da actualidade informativa referente ao noso sector..

A materia pendente, a sobremesa de seguir crecendo en número de afiliados día a día, é aumentar o capital humano das persoas que internamente traballan activamente dentro do Sindicato, xa que moitas veces o requirimento é perentorio en moitos sentidos e hai momentos nos que sentimos desbordados ante a gran demanda dos traballadores de axuda, información e servizos pola nosa banda.

Entrevista Sindicato de arquitectos · Asociación democrática de trabajadores o3

A arquitectura, ten abertos moitas frontes de batalla (LSP, Bolonia, paro, precariedade laboral, COAs, ETSAs, emigración, comunicación, etc), non serán demasiados para a polarización existente dentro da mesma?

Así é, e moitas veces queremos ser máis ambiciosos do que nos podemos permitir á hora de tratalos todos.

De calquera modo entendemos que sempre que sexan materias que polo motivo que for afectan o noso sector, á profesión e á situación dos traballadores non nos podemos permitir o luxo de discriminar por materias, actualidade e relativa importancia de cada un deles.

Tras varias enquisas realizadas, como vedes o futuro da arquitectura? E o da profesión?

Existe certa melloría nos últimos anos con respecto a anos moi difíciles na nosa economía , isto foi permeable e manifestouse tamén na nosa profesión.

Con todo, os nosos estudos dinnos que precariedade en certos sectores do sector non desapareceu e debemos seguir estando alerta coas fórmulas irregulares de traballo que se seguen aplicando dentro do tecido empresarial.

O futuro da nosa profesión ten que vir da man da diversificación da mesma, a adaptación a novos métodos de traballo e tamén as fórmulas colaborativas e de participación colectiva.

Que melloras creedes que son fundamentais e que deberían ser postas en marcha de forma inmediata?

Preocúpannos moitos temas, como a aplicación efectiva e real a pé de rúa do Convenio de Oficinas técnicas e Despachos de Enxeñería para calquera arquitecto en despacho técnico, a conciliación familiar e a discriminación por xénero, a clara delimitación de competencias no noso labor e a necesidade da nosa figura en obra, a transparencia e boa praxe na Administración, a adecuada integración da figura dos bolseiros na empresa e en xeral o cumprimento estrito da lexislación laboral no noso sector.

Que opinades dos que se foron a traballar ao estranxeiro?

É completamente lóxico que dada a escaseza de emprego para profesionais do noso sector o arquitecto véxase finalmente abocado a escoller entre o paro, o emprendemento ou a procura de traballo en países onde as condicións laborais son boas e o arquitecto ten desenvolvemento profesional e estabilidade e seguridade laboral, a pesar de ter que enfrontarse ao desarraigamento e ao descoñecido.

Unha da nosa liñas de traballo é o Fosarq, que se trata dun foro/ferramenta grazas á cal pretendemos facilitar ese paso a estes valentes profesionais coa achega de información e experiencia/axuda de persoas que xa están a traballar no estranxeiro.

Entrevista Sindicato de arquitectos · Asociación democrática de trabajadores o4

Que opinades dos arquitectos que “emprenden” en novos campos?

Entendemos que a transversalidade que a carreira de Arquitectura ten, e os diferentes campos técnicos e artísticos que se tratan durante a mesma, fan que o arquitecto teña un perfil que pode encaixar en diferentes campos laborais relacionados coa creatividade, o espazo e o traballo en equipo, polo cal nos parece ata certo punto lóxico que haxa moitos profesionais que acaben sendo traballadores ben considerados noutros campos.

Estades contentos coa traxectoria en Sarq realizada ata agora? Que proxectos de futuro espéranlle?

Sen caer en triunfalismos de ningún tipo estamos verdadeiramente contentos por todas as grandes xestas nas que conseguimos pequenos pasos de gran importancia para o noso sector desde o noso inicios, sobre todo porque é froito do duro traballo e esforzo que humilde e desinteresadamente desenvolvemos durante xa moitos anos.

Como comentabamos antes neste momento estamos inmersos no estudo e desenvolvemento de conclusións dos resultados da IV Enquisa da Situación dos Arquitectos no noso país, seguimos coas nosas liñas constantes de traballo e esperamos poder conseguir cada vez máis participación activa na estrutura interna do Sindicato.

Para acabar, que lles aconsellarían aos actuais estudantes e futuros profesionais de arquitectura?

Información, autoconsciencia do seu valor, dereitos e obrigacións como futuros traballadores e moita valentía. Nas nosas charlas en Escolas sempre dicimos que o Sarq pode ser unha ferramenta pero que os verdadeiros heroes e responsables do seu destino son eles mesmos.

E pediríalles algo: que nunca traballen gratis. Se regalas o teu traballo, este non se valora, e é moi difícil que logo consigas cobrar por el dignamente. Valórache como profesional e valora o teu traballo.

Entrevista Sindicato de arquitectos · Asociación democrática de trabajadores o5

Sindicato de arquitectos · Asociación democrática de traballadores
Xaneiro 2018

Entrevista realizada por Ana Barreiro Branco e Alberto Alonso Oro. Agradecer aos membros de Sarq, en especial Alexia Maniega o seu tempo e predisposición con este pequeno espazo.

Arquivado en: Alberto Alonso Oro, Ana Barreiro Blanco, baliza

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,