InicioartículosLa ciudad invisible | Antonio S. Río VázquezA cidade invisible | Antonio...

La ciudad invisible | Antonio S. Río VázquezA cidade invisible | Antonio S. Río VázquezThe invisible city | Antonio S. Río Vázquez

Imagen del Archivo Histórico Municipal de Betanzos

Esta semana —coincidente con la celebración de la Semana de la Arquitectura en Coruña— he tenido la oportunidad de participar en el II Ciclo de conferencias sobre restauración del patrimonio arquitectónico organizado por el Departamento de Composición de la Universidade da Coruña.

Esta segunda edición tenía como tema «La ciudad histórica», y homenajeaba al profesor Fernando Chueca Goitia al cumplirse cien años de su nacimiento. Los invitados Ferdinando Maurici y Fernando Branco nos han hablado de las ciudades islámicas en Sicilia y Portugal respectivamente, mientras que Pedro Navascués y José Ramón Alonso nos han recordado la relevancia de Fernando Chueca como arquitecto, como docente y, sobre todo, como persona.

En las conferencias de inauguración y clausura, el catedrático José Ramón Soraluce y yo hemos explicado la problemática de la ciudad histórica en dos casos gallegos: Allariz y Betanzos, para completar este último con una visita en la jornada final y poder observar in situ las diferentes actuaciones.

En mi intervención he señalado que, a diferencia de otros ponentes, no he conocido personalmente a Fernando Chueca, sin embargo, me considero un discípulo suyo a través de dos vías: primero, por la influencia de sus trabajos —de los que siempre destaqué su carácter profundamente didáctico— y segundo, mediante mis profesores, que han sido a su vez discípulos directos de Chueca y así lo han querido reconocer abiertamente a lo largo de sus clases.

Durante la ponencia, presenté la ciudad histórica como un patrimonio vivo; un patrimonio al que le afectan los problemas de los ciudadanos que demandan la ciudad sobre la historia, y que, al mismo tiempo, posee sus propios conflictos, inherentes a su condición de historia y con los que los ciudadanos deben convivir diariamente.

Considerando el patrimonio como algo vivo, conviene recordar los tres tiempos en los que Séneca dividía a la vida y trasladarlos al concepto del patrimonio: Pasado, presente y futuro.

«De éstos, —decía Séneca— el presente es brevísimo; el futuro, dudoso; el pasado, cierto».

El patrimonio posee también esos tres momentos, cada uno con su problemática diferenciada pero complementaria: El pasado supone el problema de la conservación, de saber recibir adecuadamente aquello que nos legan las generaciones precedentes. El presente supone el problema del mantenimiento, del uso, de la acción inmediata. El futuro supone el problema de decidir nuestro propio legado, y también aquello que, como arquitectos, nos toca más próximos: el problema del proyecto, de prefigurar su existencia venidera.

Terminé mi intervención con la invitación a la visita del día siguiente, una invitación tomada de Las Ciudades Invisibles y, con permiso de Calvino, modificando el nombre de la protagonista. Esa invitación finalizaba con el siguiente texto:

«Para no decepcionar a los habitantes hace falta que el viajero elogie la ciudad de las postales y la prefiera a la presente, aunque cuidándose de contener dentro de límites precisos su pesadumbre ante los cambios: reconociendo que la magnificencia y prosperidad de Brigantia convertida en metrópoli, comparada con la vieja Brigantia provinciana, no compensan cierta gracia perdida, que sin embargo se puede disfrutar ahora sólo en las viejas postales, mientras que antes, con la Brigantia provinciana delante de los ojos, de gracioso no se veía realmente nada, y mucho menos se vería hoy si Brigantia hubiese permanecido igual, y que de todos modos la metrópoli tiene este atractivo más: que a través de lo que ha llegado a ser se puede evocar con nostalgia lo que fue».

antonio s. río vázquez . arquitecto
a coruña. octubre 2011

Image of Betanzo’s Historical Municipal File

This week – coincidental with the celebration of the Week of the Architecture in Corunna – I have had the opportunity to take part in the Cycle II of conferences on restoration of the architectural heritage organized by the Department of Composition of the Universidade da Coruña.

This second edition had as topic «The historical city», and was honouring the teacher Fernando Chueca Goitia on having be fulfilled hundred years of his birth. The inivitados Ferdinando Maurici and Fernando Branco have spoken to us about the Islamic cities in Sicily and Portugal respectively, whereas Pedro Navascués and Jose Ramon Alonso us have remembered Fernando Chueca’s relevancy as architect, as teacher and, especially, as person.

In the conferences of inauguration and closing, the professor Jose Ramon Soraluce and I have explained the problematics of the historical city in two Galician cases: Allariz and Betanzos, to complete the latter with a visit in the final day and to be able to observe in situ the different actions.

In my intervention I have indicated that, unlike other referees, I have not known personally Fernando Chueca, nevertheless, consider myself to be his disciple across two routes: first, for the influence of his works – from which always I distinguished his deeply didactic character – and I come second, by means of my teachers, who have been in turn direct disciples of Joke and like that they have wanted to recognize it openly along his classes.

During the presentation, I presented the historical city as an alive heritage; a heritage to which he is affected by the problems of the citizens who demand the city on the history, and that, at the same time, possesses his own conflicts, inherent in his condition of history and with that the citizens must coexist every day.

Considering the heritage to be something alive, it suits to remember three times in which Seneca was dividing to the life and move them to the concept of the heritage: Past, present and future.

«Of these, – was saying Seneca – the present is brevísimo; the future, doubtful; the past, certain».

The heritage possesses also these three moments, each one with his differentiated but complementary problematics: The past supposes the problem of the conservation, of being able to receive adequately that one that us the previous generations bequeath. The present supposes the problem of the maintenance, of the use, of the immediate action. The future supposes the problem of deciding our own legacy, and also that one that, as architects, we touch more next: the problem of the project, of prefiguring his future existence.

I finished my intervention with the invitation to the visit of the following day, an invitation taken of The Invisible Cities and, with Calvino’s permission, modifying the name of the protagonist. This invitation was finishing with the following text:

«Not to disappoint the inhabitants it is necessary that the traveler praises the city of the postcards and he her prefers to the present one, though being careful itself to contain inside precise limits his sorrow before the changes: recognizing that the magnificence and Brigantia’s prosperity turned into metropolis, compared with the old woman Brigantia provincial, do not compensate certain lost grace, which nevertheless can be enjoyed now only in the postal old women, whereas before, with the provincial Brigantia in front of the eyes, of funny man one did not see really anything, and much less would see today if Brigantia had remained equal, and that anyhow the metropolis has this attraction more: that across what has managed to be can evoke with nostalgia what was».

antonio s. río vázquez . architect
a coruña. october 2011

Imaxe do Arquivo Histórico Municipal de Betanzos

Esta semana —coincidente coa celebración da Semana da Arquitectura en Coruña— tiven a oportunidade de participar no II Ciclo de conferencias sobre restauración do patrimonio arquitectónico organizado polo Departamento de Composición da Universidade da Coruña.

Esta segunda edición tiña como tema «A cidade histórica», e homenaxeaba ao profesor Fernando Chueca Goitia ao cumprirse cen anos do seu nacemento. Os inivitados Ferdinando Maurici e Fernando Branco faláronnos das cidades islámicas en Sicilia e Portugal respectivamente, mentres que Pedro Navascués e José Ramón Alonso lembráronnos a relevancia de Fernando Chueca como arquitecto, como docente e, sobre todo, como persoa.

Nas conferencias de inauguración e clausura, o catedrático José Ramón Soraluce e eu explicamos a problemática da cidade histórica en dous casos galegos: Allariz e Betanzos, para completar este último cunha visita na xornada final e poder observar in situ as diferentes actuacións.

Na miña intervención sinalei que, a diferenza doutros relatores, non coñecín persoalmente a Fernando Chueca, non obstante, considérome un discípulo seu a través de dúas vías: primeiro, pola influencia dos seus traballos -dos que sempre destaquei o seu carácter profundamente didáctico- e segundo, mediante os meus profesores, que foron á súa vez discípulos directos de Chueca e así quixérono recoñecer abertamente ao longo das súas clases.

Durante o relatorio, presentei a cidade histórica como un patrimonio vivo; un patrimonio ao que lle afectan os problemas dos cidadáns que demandan a cidade sobre a historia, e que, ao mesmo tempo, posúe os seus propios conflitos, inherentes á súa condición de historia e cos que os cidadáns deben convivir diariamente.

Considerando o patrimonio como algo vivo, convén recordar os tres tempos nos que Séneca dividía a vida e trasladalos ao concepto do patrimonio: Pasado, presente e futuro.

«Destes -dicía Séneca- o presente é breve; o futuro, dubidoso; o pasado, certo».

O patrimonio posúe tamén eses tres momentos, cada un coa súa problemática diferenciada pero complementaria: O pasado supón o problema da conservación, de saber recibir axeitadamente aquilo que nos legan as xeracións precedentes. O presente supón o problema do mantemento, do uso, da acción inmediata. O futuro supón o problema de decidir o noso propio legado, e tamén aquilo que, como arquitectos, nos toca máis próximos: o problema do proxecto, de prefigurar a súa existencia vindeira.

Rematei a miña intervención co convite á visita do día seguinte, un convite tomado de As Cidades Invisibles e, con permiso de Calvino, modificando o nome da protagonista. Ese convite finalizaba co seguinte texto:

«Para non decepcionar os habitantes fai falta que o viaxeiro eloxie a cidade das postais e a prefira á presente, aínda que coidándose de conter dentro de límites precisos o seu pesadume ante os cambios: recoñecendo que a magnificencia e prosperidade de Brigantia convertida en metrópole, comparada coa vella Brigantia provinciana, non compensan certa graza perdida, que non obstante se pode gozar agora só nas vellas postais, mentres que antes, coa Brigantia provinciana diante dos ollos, de gracioso non se vía realmente nada, e moito menos veríase hoxe se Brigantia tivese permanecido igual, e que de todos os xeitos a metrópole ten este atractivo máis: que a través do que chegou a ser pódese evocar con nostalxia o que foi».

antonio s. río vázquez . arquitecto
a coruña. outubro 2011

Antonio S. Río Vázquez
Antonio S. Río Vázquezhttps://asrv.es/
Antonio S. Río Vázquez (A Coruña, 1981) es arquitecto por la E.T.S.A. de A Coruña, master en Urbanismo y doctor por la Universidade da Coruña, dónde ejerce su labor como docente e investigador. Especializado en teoría y diseño, su línea de trabajo se ha centrado en la investigación y divulgación del patrimonio arquitectónico moderno, desarrollando proyectos a diferentes escalas de modo independiente o en colaboración con varios estudios. Profesor en el Departamento de Proyectos Arquitectónicos, Urbanismo y Composición de la Universidade da Coruña, imparte las asignaturas Introducción a la Arquitectura, Historia de la Arquitectura, Paisaje Cultural y Técnicas de Investigación y Documentación en Arquitectura. Profesor invitado en la Robert Gordon University de Aberdeen (Reino Unido), en la Universidade do Minho (Portugal) y en la Università degli Studi di Roma La Sapienza (Italia). Director del proyecto de investigación «Historia de la restauración y puesta en valor del patrimonio arquitectónico en Galicia», becado por la Diputación Provincial de A Coruña en el año 2007. Miembro de la red UEDXX Urbanism of European Dictatorships during the XXth Century, del Grupo de Investigación en Historia de la Arquitectura y del Grupo de Innovación Docente en Historia de la Arquitectura. Los resultados de sus investigaciones, tanto personales como conjuntas, han servido como aportación a varios seminarios, jornadas, congresos y otros eventos de difusión científica nacionales e internacionales y han sido publicados en libros y revistas.
ARTÍCULOS RELACIONADOS
ARTÍCULOS DEL AUTOR

32 COMENTARIOS

0 0 votos
Article Rating
Suscribirse
Notificarme
guest
32 Comments
Los más recientes
Los más viejos Los más votados

Espónsor

Síguenos

23,683FansMe gusta
5,321SeguidoresSeguir
1,844SeguidoresSeguir
23,782SeguidoresSeguir

Promoción

También:

feedly

Columnistas destacados

Íñigo García Odiaga
87 Publicaciones0 COMENTARIOS
Antonio S. Río Vázquez
57 Publicaciones0 COMENTARIOS
José del Carmen Palacios Aguilar
54 Publicaciones0 COMENTARIOS
Aldo G. Facho Dede
50 Publicaciones0 COMENTARIOS