Interiores externos [II] | Íñigo García Odiaga

Interiores externos [I] | Íñigo García Odiaga

Este texto é a segunda parte dun escrito que é a comparación entre dúas casas a Azuma House construída por Tadao Ando en 1975 en Osaka e a Moriyama House finalizada no ano 2005 segundo un proxecto de SANAA, no que se intenta reflexionar sobre o ambiguo entre interior e exterior en ambas vivendas.

A casa Moriyama, SANAA, 2005, Tokio | openbuildings.com

A casa Moriyama sitúase nun barrio central de Tokio, un barrio residencial que mantén un certo grado de tranquilidade respecto doutros distritos máis bulliciosos da cidade. A paisaxe urbana está constituído por unha gran acumulación de vivendas unifamiliares de baixa densidad, que xeran unha estrutura urbana que poderiamos cualificar de tradicional. No medio deste panorama urbano destacan de xeito especial unha colección de prismas abstractos que parecen establecer as súas propias regras dentro dunha parcela alargada que dá a dúas rúas.

O contraste cos edificios colindantes é radical, os ornamentos, remates ou texturas das arquitecturas tradicionais do barrio desapareceron aquí por completo. Nunha primeira ollada podería pensarse que os dez prismas brancos, de alturas e dimensións diversas foron colocados de forma azarosa, guiados por unhas regras aleatorias, case coma se tratásese máis de conxunto escultórico ou un monumento que dunha vivenda. Con todo o estudo das relacións entre os ocos e portas dos diferentes volumes, aportan pistas sobre as leis que relacionan as diferentes pezas, xa que unen algunhas ou separan outras, xerando subconjuntos dentro do grupo inicial.

E é que a casa Moriyama é en realidade un complexo de vivendas que comprende unha concentración de varias vivendas mínimas repartidas no aleatorio paisaxe dos dez prismas brancos. Algunhas desas vivendas son dunha soa planta, algunhas de dous pisos, outras teñen tres plantas, e algunhas teñen un sótano. Algún día todas estas pezas, todas estas estancias ou si prefírese todos estes locais serán usados únicamente pola familia Moriyama, pero na actualidade moitas desas unidades atópanse alugadas a diversos usuarios. Polo tanto a propia casa é unha pequena comunidade, un pequeno barrio dentro do barrio no que se sitúa. Cada unha destas mini casas se expande no xardín exterior, un espazo común pero minuciosamente pautado para que cada porción do terreo sirva a un único habitante concreto. Toda a parcela convértese así nun xardín comunitario, nun espazo exterior que en certo xeito é esencial para o funcionamento desa pequena colectividad que conforma a casa Moriyama.

Pero sen dúbida o que máis chama a atención deste espazo é a súa total continuidade coa rúa, nin setos, nin valas separan o lote da parcela das rúas colindantes. O individual, a vida privada dos residentes non se mestura únicamente cos outros residentes da Moriyama, senón sen interrupción coa cidade enteira.

Si o espazo interior é o espazo da vida privada, e a rúa representa o espazo do público, nesta casa os límites entre estes mundos móstranse borrosos, difusos. Dalgún xeito ese mundo borroso trasládase ata ao modo de nomear as cousas. A casa Moriyama é unha casa, unha vivenda unifamiliar, pero funciona como unha agrupación de vivendas unifamiliares, polo tanto podería constituír por si soa un pequeno barrio. Un barrio no que o pequeno xardín, non sería un horto privado, senón máis ben un espazo público, é dicir unha rúa ou unha praza da colectividad.

É mediante este proceso de multiplicación de escala no que unha unidade contén ao mesmo tempo a superior, polo que se desdibujan os límites entre a casa, o barrio e a propia cidade. Unha idea que remite directamente á hipótese enunciada fai anos por Aldo Van Eyck:

“Árbore é folla e folla é árbore. Casa é cidade e cidade é casa. Unha cidade non é unha cidade a non ser que sexa tamén unha enorme casa, unha casa é unha casa só si é tamén unha cidade diminuta.”

Íñigo García Odiaga . arquitecto
San Sebastián. maio 2013

Íñigo García Odiaga

Arquitecto. Editor de NOMU. 1/5 del estudio de arquitectura VAUMM. Vivo en Donosti.

follow me

Arquivado en: artigos, Íñigo García Odiaga

Tags: , , , , , , , , , , ,