[:es]

FRONTEiRAS es uno de los proyectos desarrollados desde AiPAC (Associaçao Ibérica para a Inovação, Património, Arquitectura e Cultura). En la actualidad se enmarca como un sólido catalizador de actividades transfonterizas entre España y Portugal y da lugar a una herramienta capaz de desvelar e investigar los nexos de unión en ambos lados de la frontera. Una acción estratégica que intenta hacer invisible la frontera política, generando espacios de cooperación que fomenten las relaciones hispano-lusas.
La frontera entre España y Portugal viene ™marcada∫ por una línea a veces imaginaria y otras veces materializada en forma de accidentes geográficos. 1214 kilómetros que con el tiempo han construido un interesante territorio conocido como ™La Raya∫.
En este contexto surgió en 2013 el Seminario FRONTEiRAS, una iniciativa de carácter anual que ha conseguido prolongarse en el tiempo mediante la realización de cuatro ediciones, promoviendo el desarrollo y la cohesión entre los municipios rayanos y construyendo un verdadero espacio de investigación y encuentro de la arquitectura hispano-lusa en el que se compatibilizaban conferencias y workshops de trabajo con alumnos procedentes de universidades españolas y portuguesas.
La primera edición del Seminario FRONTEiRAS se realizó en 2013, y estuvo dedicada a las industrias conserveras y salazoneras que aparecen abandonadas en la desembocadura del Río Guadiana, entre Ayamonte (ES) y Vila Real de Santo António (PT), evidenciando la problemática de actuar en este tipo de infraestructuras que han formado parte de la memoria histórica de ambos municipios. Durante una semana de trabajo se desarrollaron una serie de proyectos de intervención en las antiguas fábricas que plantearon diversas estrategias sobre cómo reutilizar estos espacios industriales asumiendo la recualificación de su entorno.
A lo largo de este tiempo el Seminario FRONTEiRAS ha seguido recorriendo la frontera más allá de Andalucía y el Algarve hacia Extremadura y Alentejo, así como por Castilla y León y Beira Interior.
En 2014, la segunda edición del Seminario centró su mirada en torno al patrimonio arquitectónico y el paisaje que lo circundaba, realizando un acercamiento hacia diferentes edificios icónicos integrados en los límites urbanos de Monsanto (PT), Idanha-a-Velha (PT) y Alcántara (ES). Bajo el título de ™Intervenciones sobre el Patrimonio Arquitectónico∫, el seminario exploró la relación entre patrimonio y paisaje, profundizando en el conocimiento, debate y reflexión de estrategias de rehabilitación y reactivación de estos enclaves.
™Acciones sobre el espacio patrimonial∫ fue el título del Seminario que en 2015 se trasladó hasta Ciudad Rodrigo (ES) y Belmonte (PT). En esta tercera edición el objeto de estudio fueron los centros urbanos de ambas ciudades.
La cuarta edición del Seminario se realizó en 2016 bajo el título de ™Territorios en transformación∫. Este encuentro permitió construir una nueva mirada sobre la futura Eurociudad de Badajoz (ES), Elvas (PT) y Campo Maior (PT).
Después de esta trayectoria, y en un contexto como el actual en el que el concepto de frontera adquiere diversas connotaciones, creemos necesario el acercamiento desde diversos posicionamientos culturales que permitan cimentar una concepción de frontera plural.
En este sentido, este libro compila diversos Escritos sobre Arquitectura, Territorio y Paisaje en torno al concepto de frontera, con las miradas de los arquitectos participantes en las cuatro ediciones del Seminario FRONTEiRAS (conscientemente incluidas en su idioma original), así como un compendio de los Proyectos realizados por los estudiantes y profesores de los distintos grupos de trabajo.
[:gl]

FRONTEiRAS é un dos proxectos desenvolvidos desde AiPAC (Associaçao Ibérica para a Inovação, Património, Arquitectura e Cultura). Na actualidade enmárcase como un sólido catalizador de actividades transfonterizas entre España e Portugal e dá lugar a unha ferramenta capaz de desvelar e investigar os nexos de unión en ambos os lados da fronteira. Unha acción estratéxica que tenta facer invisible a fronteira política, xerando espazos de cooperación que fomenten as relacións hispano-lusas.
A fronteira entre España e Portugal vén ™marcada∫ por unha liña ás veces imaxinaria e outras veces materializada en forma de accidentes xeográficos. 1214 quilómetros que co tempo construíron un interesante territorio coñecido como ™A Raia∫.
Neste contexto xurdiu en 2013 o Seminario FRONTEiRAS, unha iniciativa de carácter anual que conseguiu prolongarse no tempo mediante a realización de catro edicións, promovendo o desenvolvemento e a cohesión entre os municipios rayanos e construíndo un verdadeiro espazo de investigación e encontro da arquitectura hispano-lusa no que se compatibilizaban conferencias e workshops de traballo con alumnos procedentes de universidades españolas e portuguesas.
A primeira edición do Seminario FRONTEiRAS realizouse en 2013, e estivo dedicada ás industrias conserveiras e salazoneras que aparecen abandonadas na desembocadura do Río Guadiana, entre Ayamonte (ES) e Vila Real de Santo António (PT), evidenciando a problemática de actuar neste tipo de infraestruturas que formaron parte da memoria histórica de ambos os municipios. Durante unha semana de traballo desenvolvéronse unha serie de proxectos de intervención nas antigas fábricas que expuxeron diversas estratexias sobre como reutilizar estes espazos industriais asumindo a recualificación da súa contorna.
Ao longo deste tempo o Seminario FRONTEiRAS seguiu percorrendo a fronteira máis aló de Andalucía e o Algarve cara a Estremadura e Alentejo, así como por Castela e León e Beira Interior.
En 2014, a segunda edición do Seminario centrou a súa mirada en torno ao patrimonio arquitectónico e a paisaxe que o circundaba, realizando un achegamento cara a diferentes edificios icónicos integrados nos límites urbanos de Monsanto (PT), Idanha-a- Velha (PT) e Alcántara (ES). Baixo o título de ™Intervencións sobre o Patrimonio Arquitectónico∫, o seminario explorou a relación entre patrimonio e paisaxe, profundando no coñecemento, debate e reflexión de estratexias de rehabilitación e reactivación destes enclaves.
™Accións sobre o espazo patrimonial∫ foi o título do Seminario que en 2015 trasladouse ata Cidade Rodrigo (ES) e Belmonte (PT). Nesta terceira edición o obxecto de estudo foron os centros urbanos de ambas as cidades.
A cuarta edición do Seminario realizouse en 2016 baixo o título de ™Territorios en transformación∫. Este encontro permitiu construír unha nova mirada sobre a futura Eurociudad de Badaxoz (ES), Elvas (PT) e Campo Maior (PT).
Despois desta traxectoria, e nun contexto como o actual no que o concepto de fronteira adquire diversas connotacións, cremos necesario o achegamento desde diversos posicionamentos culturais que permitan cimentar unha concepción de fronteira plural.
Neste sentido, este libro compila diversos Escritos sobre Arquitectura, Territorio e Paisaxe en torno ao concepto de fronteira, coas miradas dos arquitectos participantes nas catro edicións do Seminario FRONTEiRAS (conscientemente incluídas no seu idioma orixinal), así como un compendio dos Proxectos realizados polos estudantes e profesores dos distintos grupos de traballo.
[:en]

FRONTEiRAS is one of the projects developed by AiPAC (Associaçao Ibérica para a Inovação, Património, Arquitectura e Cultura). Currently, it is framed as a solid catalyst for cross-border activities between Spain and Portugal and gives rise to a tool capable of uncovering and investigating the linkages on both sides of the border. A strategic action that tries to make the political frontier invisible, generating spaces of cooperation that foster Spanish-Portuguese relations.
The border between Spain and Portugal is marked by a line sometimes imaginary and sometimes materialized in the form of geographical features. 1214 kilometers that over time have built an interesting territory known as ™ La Raya∫.
In this context, the FRONTEiRAS Seminar was born in 2013, an annual initiative that has been extended over time by carrying out four editions, promoting the development and cohesion among the border towns and building a real space for research and meeting of the Spanish-Portuguese architecture in which conferences and work workshops were made compatible with students from Spanish and Portuguese universities.
The first edition of the FRONTEiRAS Seminar was held in 2013, and was dedicated to the canning and salazoneras industries that appear abandoned at the mouth of the Guadiana River, between Ayamonte (ES) and Vila Real de Santo António (PT), evidencing the problem of acting in this type of infrastructures that have been part of the historical memory of both municipalities. During a week of work, a series of intervention projects were developed in the old factories that proposed different strategies on how to reuse these industrial spaces assuming the requalification of their environment.
Throughout this time, the FRONTEiRAS Seminar has continued to cross the border beyond Andalusia and the Algarve towards Extremadura and Alentejo, as well as through Castilla y León and Beira Interior.
In 2014, the second edition of the Seminar focused its attention on the architectural heritage and the landscape that surrounded it, making an approach to different iconic buildings integrated into the urban limits of Monsanto (PT), Idanha-a-Velha (PT) and Alcantara (ES) Under the title of ™ Interventions on Architectural Heritage∫, the seminar explored the relationship between heritage and landscape, deepening the knowledge, debate and reflection of rehabilitation strategies and reactivation of these enclaves.
™ Actions on the patrimonial space∫ was the title of the Seminar that in 2015 was moved to Ciudad Rodrigo (ES) and Belmonte (PT). In this third edition, the object of study was the urban centers of both cities.
The fourth edition of the Seminar was held in 2016 under the title of Territories in Transformation. This meeting allowed to build a new look on the future Eurocity of Badajoz (ES), Elvas (PT) and Campo Maior (PT).
After this trajectory, and in a context like the current one in which the border concept acquires diverse connotations, we believe it is necessary to approach it from diverse cultural positions that allow to cement a plural border conception.
In this sense, this book compiles diverse Writings on Architecture, Territory and Landscape around the concept of border, with the eyes of the architects participating in the four editions of the Seminar FRONTEiRAS (consciously included in its original language), as well as a compendium of the Projects carried out by the students and professors of the different work groups.
[:]




