InicioartículosHemisferio | Antonio S. Río VázquezHemisferio | Antonio S. Río VázquezHemisphere |...

[:es]Hemisferio | Antonio S. Río Vázquez[:gl]Hemisferio | Antonio S. Río Vázquez[:en]Hemisphere | Antonio S. Río Vázquez[:]

[:es]

Main Concourse, Grand Central Terminal, NY; Library of Congress

Hemisferio

En uno de sus ensayos sobre la antigüedad clásica, Oddone Longo destaca la relación entre espacio de conquista y espacio arquitectónico en el Imperio Romano[1], una correspondencia que se puede observar de un modo representativo en la Domus Aurea, la fastuosa residencia del emperador Nerón que se extendía sobre cuatro de las siete colinas romanas.

Entre las curiosas realizaciones que albergaba el palacio imperial —denominadas adecuadamente Incredibilia Neronis—, destacaba la singular «máquina arquitectónica» que cubría una de las salas de banquete y que Cayo Suetonio describe en el capítulo XXXI de la biografía de Nerón:

En nada gastó tanto, sin embargo, como en sus construcciones; extendió su casa desde el palacio hasta las Esquilias, llamando al edificio que los unía Casa de Paso; destruida ésta por un incendio, hizo construir otra que se llamó Casa de Oro, de cuya extensión y magnificencia bastará decir que en el vestíbulo se veía una estatua colosal de Nerón de ciento veinte pies de altura; que estaba rodeada de pórticos de tres hileras de columnas y de mil pasos de longitud; que en ella había un lago imitando el mar, rodeado de edificios que simulaban una gran ciudad; que se veían asimismo explanadas, campos de trigo, viñedos y bosques poblados de gran número de rebaños y de fieras. El interior era dorado por todas partes y estaba adornado con pedrerías, nácar y perlas. El techo de los comedores estaba formado de tablillas de marfil movibles, por algunas aberturas de los cuales brotaban flores y perfumes. De estas salas, la más hermosa era circular, y giraba noche y día, imitando el movimiento de rotación del mundo.[2]

De todas las construcciones del emperador, la cúpula giratoria que simula el hemisferio celeste se convierte en la representación perfecta de la concepción espacial romana, que encuentra su paradigma en la gran cúpula del Panteón. Emergiendo de la tierra, su enorme hemisferio pétreo se contrapone al dinamismo de su antecedente doméstico. El carácter estático se enfatiza con la luz del óculo abierto en su cénit, único testigo del tiempo, como recordaba el historiador Dion Casio:

Agripa completó el edificio llamado Panteón. Este poseía dicho nombre como consecuencia de las imágenes que lo decoraban de muchos dioses, incluidos Marte y Venus pero, en mi opinión, el nombre viene dado porque su forma con cúpula era similar a la del cielo.[3]

El viajero que llegue de madrugada a la Grand Central Station de Nueva York  también se encontrará debajo de un gran mapa celeste representado en la bóveda del vestíbulo principal. Uno de los arquitectos, Whitney Warren, había previsto inicialmente que el techo de la estación permitiera la entrada de luz natural, pero problemas de tiempo y de presupuesto le obligaron a desechar esa idea. Fue entonces cuando el proyectista se vio obligado a diseñar una simulación a la manera de Nerón.

Para hacer realidad su proyecto contó con la colaboración del pintor francés Paul César Helleu, quién emuló el firmamento con sus constelaciones doradas sobre un manto azul cerúleo. Helleu dispuso 59 luminarias en el lugar de las principales estrellas de cada agrupación, conformando una nueva «máquina arquitectónica» por encima del movimiento aleatorio de los viajeros[4].

Como la sala de Nerón, el diseño de Helleu contenía varias incógnitas: Su pintura no representaba el cielo estadounidense, sino su conocido cielo del Mare Nostrum romano. Además, lo había dibujado invertido. Algunos intuyeron en esa representación un posible error a la hora de trasladar a la cubierta la información astrográfica. Otros, sencillamente, que Helleu no había concebido su obra para que la observaran los hombres, sino los dioses, como tantas creaciones cósmicas a lo largo de la historia.

antonio s. río vázquez . arquitecto
a coruña. noviembre de 2012

Notas:
[1] LONGO, O., El universo de los griegos. Actualidad y distancias, Acantilado, Barcelona, 2009, 395
[2] SUETONIO, C., Vida de los doce Césares, Espasa, Madrid, 2003, XXXI
[3] CASIO, D., Historia Romana, Gredos, Madrid, 2004, LIII
[4] La obra de Helleu fue recuperada en una restauración del año 1998. Había permanecido oculta durante casi sesenta años. En la restauración se colocaron LEDs de intensidades diferentes, logrando un parecido aún mayor con el firmamento real.

[:gl]

Main Concourse, Grand Central Terminal, NY; Library of Congress

Hemisferio

Nun dos seus ensaios sobre a antigüidade clásica, Oddone Longo destaca a relación entre espazo de conquista e espazo arquitectónico no Imperio Romano[1], unha correspondencia que se pode observar dun modo representativo na Domus Aurea,a fastuosa residencia do emperador Nerón que se estendía sobre catro das sete outeiros romanos.

Entre as curiosas realizacións que albergaba o palacio imperial —denominadas adecuadamente Incredibilia Neronis—, destacaba a singular «máquina arquitectónica» que cubría unha das salas de banquete e que Cayo Suetonio describe no capítulo XXXI da biografía de Nerón:

En nada gastou tanto, con todo, como nas súas construcións; estendeu a súa casa desde o palacio ata as Esquilias, chamando ao edificio que os unía Casa de paso; destruída esta por un incendio, fixo construír outra que se chamou Casa de Ouro, de cuxa extensión e magnificencia bastará dicir que no vestíbulo víase unha estatua colosal de Nerón de cento vinte pés de altura; que estaba rodeada de pórticos de tres fileiras de columnas e de mil pasos de lonxitude; que nela había un lago imitando o mar, rodeado de edificios que simulaban unha gran cidade; que se vían así mesmo explanadas, campos de trigo, viñedos e bosques poboados de gran número de rebaños e de fieras. O interior era dourado por todas partes e estaba adornado con pedrerías, nácar e perlas. O teito dos comedores estaba formado de tablillas de marfil movibles, por algunhas aberturas dos cales brotaban flores e perfumes. Destas salas, a máis fermosa era circular, e viraba noite e día, imitando o movemento de rotación do mundo.[2]

De todas as construcións do emperador, a cúpula xiratoria que simula o hemisferio celeste convértese na representación perfecta da concepción espacial romana, que atopa a súa paradigma na gran cúpula do Panteón. Emerxendo da terra, o seu enorme hemisferio pétreo contraponese ao dinamismo do seu antecedente doméstico. O carácter estático enfatízase coa luz do óculo aberto no seu cénit, única testemuña do tempo, como recordaba o historiador Dion Casio:

Agripa completou o edificio chamado Panteón. Leste posuía devandito nome como consecuencia das imaxes que o decoraban de moitos deuses, incluídos Marte e Venus pero, na miña opinión, o nome vén dado porque a súa forma con cúpula era similar á do ceo.[3]

O viaxeiro que chegue de madrugada á Grand Central Station de Nova York tamén se atopará debaixo dun gran mapa celeste representado na bóveda do vestíbulo principal. Un dos arquitectos, Whitney Warren, previra inicialmente que o teito da estación permitise a entrada de luz natural, pero problemas de tempo e de orzamento obrigáronlle a desechar esa idea. Foi entón cando o proyectista viuse obrigado a deseñar unha simulación ao xeito de Nerón.

Para facer realidade o seu proxecto contou coa colaboración do pintor francés Paul César Helleu, quen emuló o firmamento cos seus constelaciones douradas sobre un manto azul cerúleo. Helleu dispuxo 59 luminarias no lugar das principais estrelas de cada agrupación, conformando unha nova «máquina arquitectónica» por encima do movemento aleatorio dos viaxeiros[4].

Como a sala de Nerón, o deseño de Helleu contiña varias incógnitas: A súa pintura non representaba o ceo estadounidense, senón o seu coñecido ceo do Mare Nostrum romano. Ademais, o debuxara investido. Algúns intuíron nesa representación un posible erro á hora de trasladar á cuberta a información astrográfica. Outros, sencillamente, que Helleu non concibira a súa obra para que a observasen os homes, senón os deuses, como tantas creacións cósmicas ao longo da historia.

antonio s. río vázquez . arquitecto

a coruña. noviembre de 2012

Notas:

[1] LONGO, O., El universo de los griegos. Actualidad y distancias, Acantilado, Barcelona, 2009, 395

[2] SUETONIO, C., Vida de los doce Césares, Espasa, Madrid, 2003, XXXI

[3] CASIO, D., Historia Romana, Gredos, Madrid, 2004, LIII

[4] A obra de Helleu foi recuperada nunha restauración do ano 1998. Permaneceu oculta durante casi sesenta anos. Na restauración colocaronse LEDs de intensidades diferentes, logrando un parecido ainda maior co firmamento real.

[:en]

Main Concourse, Grand Central Terminal, NY; Library of Congress

Hemisphere

In one of his essays on the classical antiquity, Oddone Longo stands out the relation between space of conquest and architectural space in the Roman Empire[1], a correspondence that can observe  of a representative way in the Domus Aurea, the fastuosa residence of the emperor Nerón that elaborated on four of the seven roman hills.

Between the curious realisations that housed the imperial palace —designated properly Incredibilia Neronis—, stood out the singular «architectural machine» that covered one of the rooms of banquet and that Cayo Suetonio describes in the chapter XXXI of the biography of Nerón:

In at all it spent so much, however, as in his constructions; it extended his house from the palace until the Esquilias, calling to the building that joined them House of Step; destroyed this by a fire, did to build another that called  House of Gold, of whose extension and magnificencia will suffice to say that in the hall saw  a colossal statue of Nerón of ciento twenty feet of height; that was surrounded of porticos of three hileras of columns and of one thousand steps of length; that in her there was a lake imitating the sea, surrounded of buildings that simulated a big city; that they saw  likewise explanadas, fields of wheat, viñedos and forests populated of big number of herds and of fieras. The interior was gilded throughout and was adorned with pedrerías, nacre and perlas. The ceiling of the canteens was formed of tablillas of movable ivory, by some aberturas of which brotaban flowers and perfumes. Of these rooms, the most beautiful was to circulate, and turned night and day, imitating the movement of rotation of the world.[2]

Of all the constructions of the emperor, the cúpula giratoria that simulates the celestial hemisphere turns into the perfect representation of the roman space conception, that finds his paradigm in the big cúpula of the Panteón. Surfacing of the earth, his enormous hemisphere pétreo  contrapone to the dynamism of his domestic antecedent. The static character emphasizes  with the light of the óculo open in his cénit, only witness of the time, as it remembered the historian Dion Casio:

Agripa completed the building called Panteón. This possessed said name like consequence of the images that decorated it of a lot of gods, included Mars and Venus but, in my opinion, the name comes given because his form with cúpula was similar to the one of the sky.[3]

The traveller that arrive of morning to the Grand Central Station of New York also will find  under a big celestial map represented in the vault of the main hall. One of the architects, Whitney Warren, had foreseen initially that the ceiling of the station allowed the entrance of natural sunlight, but problems of time and of budget forced him to refuse this idea. It was then when the proyectista saw  forced to design a simulation to the way of Nerón.

To do reality his project had the collaboration of the French painter Paul César Helleu, who emulated the firmament with his golden constellations on a blue mantle cerúleo. Helleu Had 59 luminarias in the place of the main stars of each grouping, conforming a new «architectural machine» above the random movement of the travellers[4].

Like the room of Nerón, the design of Helleu contained several incógnitas: His painting did not represent the American sky, but his known sky of the Mare Nostrum Roman. Besides, it had drawn it invested. Some intuyeron in this representation a possible error to the hour to move to the cover the information astrográfica. Others, simply, that Helleu had not conceived his work so that they observed it the men, but the gods, as so many cosmic creations along the history.

antonio s. río vázquez . architect

a coruña. november, 2012

Notes:[1] LONGO, O., El universo de los griegos. Actualidad y distancias, Acantilado, Barcelona, 2009, 395

[2] SUETONIO, C., Vida de los doce Césares, Espasa, Madrid, 2003, XXXI

[3] CASIO, D., Historia Romana, Gredos, Madrid, 2004, LIII

[4] The Helleu´s work wass recovered in a restoration of the year 1998. It had remained unseen during almost sixty years. In the restoration placed  LEDs of different intensities, attaining a still greater resemblance with the real firmament.

[:]

Antonio S. Río Vázquez
Antonio S. Río Vázquezhttps://asrv.es/
Antonio S. Río Vázquez (A Coruña, 1981) es arquitecto por la E.T.S.A. de A Coruña, master en Urbanismo y doctor por la Universidade da Coruña, dónde ejerce su labor como docente e investigador. Especializado en teoría y diseño, su línea de trabajo se ha centrado en la investigación y divulgación del patrimonio arquitectónico moderno, desarrollando proyectos a diferentes escalas de modo independiente o en colaboración con varios estudios. Profesor en el Departamento de Proyectos Arquitectónicos, Urbanismo y Composición de la Universidade da Coruña, imparte las asignaturas Introducción a la Arquitectura, Historia de la Arquitectura, Paisaje Cultural y Técnicas de Investigación y Documentación en Arquitectura. Profesor invitado en la Robert Gordon University de Aberdeen (Reino Unido), en la Universidade do Minho (Portugal) y en la Università degli Studi di Roma La Sapienza (Italia). Director del proyecto de investigación «Historia de la restauración y puesta en valor del patrimonio arquitectónico en Galicia», becado por la Diputación Provincial de A Coruña en el año 2007. Miembro de la red UEDXX Urbanism of European Dictatorships during the XXth Century, del Grupo de Investigación en Historia de la Arquitectura y del Grupo de Innovación Docente en Historia de la Arquitectura. Los resultados de sus investigaciones, tanto personales como conjuntas, han servido como aportación a varios seminarios, jornadas, congresos y otros eventos de difusión científica nacionales e internacionales y han sido publicados en libros y revistas.
ARTÍCULOS RELACIONADOS
ARTÍCULOS DEL AUTOR
0 0 votos
Article Rating
Suscribirse
Notificarme
guest
0 Comments
Los más recientes
Los más viejos Los más votados

Espónsor

Síguenos

23,683FansMe gusta
5,321SeguidoresSeguir
1,844SeguidoresSeguir
23,782SeguidoresSeguir

Promoción

También:

feedly

Columnistas destacados

Íñigo García Odiaga
87 Publicaciones0 COMENTARIOS
Antonio S. Río Vázquez
57 Publicaciones0 COMENTARIOS
José del Carmen Palacios Aguilar
54 Publicaciones0 COMENTARIOS
Aldo G. Facho Dede
50 Publicaciones0 COMENTARIOS