José Ramón Hernández Correa

A cociña da avóa de Oíza | La choricera de Segovia
13-02-2017 Un comentario

A cociña da avóa de Oíza | La choricera de Segovia

Fai anos escoitei a Sáenz de Oíza falar contra o deseño excesivamente funcional, e puxo un exemplo moi convincente. Falou de que a cociña funcional da Bauhaus tiña previstos exhaustivamente todos os elementos necesarios, ata o último detalle, e todo iso perfectamente modulado e optimizado. Era unha marabilla que nos anos vinte, mentres a casa da súa avóa en Cáseda, […]

Consumidores e consumistas | José Ramón Hernández Correa
19-12-2016 Un comentario

Consumidores e consumistas | José Ramón Hernández Correa

Agora que nos cae a política, que se nos cae a ideoloxía, que se nos cae a cultura, a fe, a estrutura… todo, a única certeza que nos queda é que vivimos nunha sociedade de consumo e que o consumismo segue sendo o rei de todo. Non nos decatamos, pero nós, que xa non somos (ou apenas somos) cidadáns, o […]

Proxecto Fin de Carreira: Unha opinión | José Ramón Hernández Correa
18-11-2016 Un comentario

Proxecto Fin de Carreira: Unha opinión | José Ramón Hernández Correa

Hai distintas formas de rematar unha carreira universitaria. Algunhas rematan cando se aproba a última materia pendente. ¿Algunhas? Deberían ser todas, ¿non? Pois non: Nalgún momento a alguén debeu de ocorrérselle que botar á buchaca o último aprobado non era suficiente. ¿Por que? Non o sei, pero o único motivo que se me ocorre é o do lucimento persoal, a […]

Otra charla de Oíza: Mies vs Aalto | arquitectamoslocos
12-09-2016 2 comentarios

Otra charla de Oíza: Mies vs Aalto | arquitectamoslocos

Estoy nostálgico con mis años de escuela y con las charlas de Oíza. Voy a tomar otra vez la máquina del tiempo para evocar otra charla suya. Entre el cuatro de noviembre de 1982 y el nueve de enero de 1983 (esta vez lo sé con exactitud porque conservo el catálogo) hubo una estupenda exposición de Alvar Aalto en el […]

Quitar para gañar: ¿Quen se atreve? | José Ramón Hernández Correa
12-08-2016 Sen comentarios

Quitar para gañar: ¿Quen se atreve? | José Ramón Hernández Correa

Billy Wilder contaba que para a escena final da película Perdición (Double Indemnity, 1944) construíron unha réplica exacta da cámara de gas da prisión de San Quintín (unha cámara de gas histórica: a primeira dos Estados Unidos). Non obtiveran permiso para filmar na auténtica, así que tiveron que copiala no estudo chapa por chapa e remache por remache, sen reparar en […]

En estoxo de agasallo | José Ramón Hernández Correa
04-07-2016 8 comentarios

En estoxo de agasallo | José Ramón Hernández Correa

A Villa Saboia de Le Corbusier é unha obra mestra, e polo tanto é moitas cousas. Falouse e escrito muchísimo sobre ela, e seguirase falando e escribindo muchísimo máis. Como todas as obras mestras, é inagotable; porque non só é o que é, senón o que cada un de nós queremos que sexa. Eu teño pouco que dicir, e aínda […]

Sobre a orixinalidade na arquitectura | José Ramón Hernández Correa
06-06-2016 5 comentarios

Sobre a orixinalidade na arquitectura | José Ramón Hernández Correa

Hai unhas semanas, a inesgotable biblioteca de imaxes de Javier Echepare propúxonos este proxecto de Nikolai Ladovsky. Inmediatamente lembrounos a todos outro moito máis famoso, verdade? Desde logo, cando Javier puxo esa imaxe a resposta foi inmediata. Imos, que calquera o ve: (No meu caso, ademais, dá a casualidade de que teño este último debuxo en póster, enmarcado xusto á […]

Contra o simbolismo arquitectónico | José Ramón Hernández Correa
04-04-2016 Un comentario

Contra o simbolismo arquitectónico | José Ramón Hernández Correa

No S. XVIII o arquitecto neoclásico utopista Ledoux deseñou unha cidade ideal para unha nova sociedade ideal. Un dos edificios desa cidade marabillosa era o Oikema: unha casa do pracer. Non é exactamente o que estades pensando; é peor. Ao cidadán (varón) da nova sociedade había que darlle educación sexual, e non só teórica, senón, sobre todo, práctica. Polo tanto, […]

A lección de Aldo Rossi | José Ramón Hernández Correa
22-01-2016 Un comentario

A lección de Aldo Rossi | José Ramón Hernández Correa

A finais dos anos setenta e ata mediados dos anos oitenta do século vinte (xusto o período no que estudei arquitectura na ETSAM), o Movemento Moderno era xa criticado sen andrómenas. Na escola falábase dos modernos e, en xeral, aínda se lles admiraba, pero xa se lles perdeu o respecto reverencial e comentábanse abiertamente as súas debilidades. Ademais diso, nunha […]

O pavillón de Pietilä | José Ramón Hernández Correa
30-11-2015 3 comentarios

O pavillón de Pietilä | José Ramón Hernández Correa

O arquitecto finlandés Reima Pietilä, cuxa mellor obra sexa talvez o Centro de Estudantes Dipoli, de Espoo (do que falaremos outro día), deuse a coñecer polo pabellón finlandés da Expo de Bruxelas de 1958. (Boa exposición. Recordade que xa falamos do pavillón español. Pero hai outros cantos moi interesantes, dos que talvez mereza a pena falar noutras ocasións. Xa veremos). […]

Os discípulos | José Ramón Hernández Correa
28-09-2015 Sen comentarios

Os discípulos | José Ramón Hernández Correa

O 11 de xaneiro de 1863 Giuseppe Verdi chegou a Madrid para ver a súa ópera La Forza del Destino no Teatro Real. Quedouse bastantes días e viu a ópera varias veces. Aloxábase preto do Teatro Real, e así, ademais da ver a obra, deulle tempo a coñecer o ambiente do ámbito, o mundo que se formaba no barrio con motivo […]

O millor escribán... | José Ramón Hernández Correa
10-08-2015 Un comentario

O millor escribán… | José Ramón Hernández Correa

Finlandia, ese país que nos suxire eficiencia, solvencia, educación, alto nivel de vida e unha chea de cousas boas, ten un altísimo “nivel xeral” na súa poboación, pero non ten demasiados personaxes xeniais na súa historia. (Tampouco son moitos habitantes nin teñen moito tempo). Así, ás toas, os dous máis altos que se me veñen á mente son o arquitecto Alvar […]

Un finés en El Escorial (e II) | José Ramón Hernández Correa
06-07-2015 Sen comentarios

Un finés en El Escorial (e II) | José Ramón Hernández Correa

Alvar Aalto xa estivera nos touros. En Barcelona leváronlle á Monumental, e pasoullo moi ben. Por iso os madrileños pensaron que xa non tiña moito sentido levarlle ás Vendas. Ese obxectivo xa estaba cuberto. En realidade o finlandés non parecía estar disposto a que lle levasen a ningún sitio. Quería andorrear por Madrid ao seu aire e perderse el só. […]

Un finés en El Escorial (I) | José Ramón Hernández Correa
29-06-2015 2 comentarios

Un finés en El Escorial (I) | José Ramón Hernández Correa

Coñecín a disparatada historia dunha viaxe de Alvar Aalto a Madrid, grazas a Eduardo Delgado Orusco e (unha vez máis) a Juan Daniel Fullaondo. Interpretareina moi libremente, ao meu xeito. Non esperedes unha gran fidelidade histórica. Ou si. Talvez esta delirante narración sexa absolutamente certa. Talvez restitúa o que a exquisita educación dos narradores corrixira e omitido. No inverno de 1951 o Colexio […]

O arquitecto municipal | José Ramón Hernández Correa
11-05-2015 2 comentarios

O arquitecto municipal | José Ramón Hernández Correa

Si hai un arquitecto ligado a unha cidade, e, aínda máis, si hai un arquitecto ligado ao desenvolvemento urbanístico dunha cidade, ese é Willem Marinus Dudok a Hilversum. Dudok naceu en Ámsterdam en 1884, e aos dezaseis anos iniciou a súa carreira militar. Foi destinado ás colonias de Indonesia, e á súa volta serviu na unidade de telegrafía de Utrecht. Con […]

O arquitecto Curro Inza | José Ramón Hernández Correa
02-03-2015 Un comentario

O arquitecto Curro Inza | José Ramón Hernández Correa

Francisco de Inza naceu en Madrid en 1929 e morreu en Mahón en 1976, con corenta e sete anos recentemente cumpridos. Foi profesor de proxectos na escola de Navarra, e nos seus alumnos e compañeiros deixou unha pegada imborrable, pero, a verdade, no resto de España o seu recordo durou pouco. (Eu empecei a carreira de arquitectura en Madrid, en […]

Ocasións perdidas | José Ramón Hernández Correa
02-02-2015 Sen comentarios

Ocasións perdidas | José Ramón Hernández Correa

O mes pasado, o compañeiro Joan Carles Sánchez, como consecuencia duns comentarios que fixemos en twitter sobre a humildad e a sencillez de trato dos grandes mestres, suxeriume que lle dedicase unha entrada deste blog a Alejandro de la Sota; non tanto para expoñer un discurso académico como para contar os meus vivencias persoais co xenio. Pois ben: Non tiven vivencias persoais […]

O non sei que | José Ramón Hernández Correa
02-01-2015 Un comentario

O non sei que | José Ramón Hernández Correa

O sábado 23 de febreiro o magnífico programa Documentos, de RNE, estivo dedicado a Miguel Fisac: “A arquitectura de Miguel Fisac: Hormigón de carne e óso”. A boa arquitectura acaba triunfando, e Fisac, que estivo na crista da ola desde o principio da súa carreira profesional ata os anos sesenta, e que nos setenta sufriu un inxusto e vergonzoso esquecemento, […]

Oíza desencadedo | José Ramón Hernández Correa
08-12-2014 Sen comentarios

Oíza desencadedo | José Ramón Hernández Correa

Francisco Javier Sáenz de Oíza era un xenio. Si, un xenio. En todas as acepciones da palabra, ata na de “ter moito xenio”. Sempre dicía cousas enxeñosas, creativas, estimulantes. Era imposible saber que fértiles asociacións de ideas ía facer, e iso facía o seu discurso apaixonante. A non ser que che tocase terminarlle unha frase. Iso era angustioso. Ás veces […]

Galiñas en Seseña (II) | José Ramón Hernández Correa
10-11-2014 Sen comentarios

Galiñas en Seseña (II) | José Ramón Hernández Correa

“Non o dixen na primeira parte, pero creo que é obvio que este relato llo dedico a Juan Carlos Castillo Ochandiano (por suposto) e (tamén por suposto) a Juan Daniel Fullaondo, in memoriam.” Xa contei que pasei esa noite inquedo. Pola mañá foi unha grande alegría recibir no meu pobo tanta xente querida: Juan Daniel Fullaondo e a sua muller, […]

Galiñas en Seseña (I) | José Ramón Hernández Correa
03-11-2014 Sen comentarios

Galiñas en Seseña (I) | José Ramón Hernández Correa

Cústame moito escribir esta entrada, porque, aínda que estiven en primeira fila e non me perdín detalle, non rematei de entender todo o que pasou. Custoume anos comprender que todo o segredo consistía en que non había que comprender nada; que a cousa era así, e é así, e foi así; e punto. Pero agora, ao tratar de contalo, necesito […]

O espírito das galiñas | José Ramón Hernández Correa
06-10-2014 Un comentario

O espírito das galiñas | José Ramón Hernández Correa

No primeiro curso de arquitectura da ETSAM, que para min foi o de 1977-78, había unha materia (para min maldita) que se chamaba “Análisis de Formas”, e cuxo catedrático era Javier Seguí. (A outra catedrática da materia -creo que veu algo despois, pero non o recordo ben- era Helena Iglesias, que a enfocaba dun xeito totalmente diferente e esixía habilidades e […]

En clase de Juan Daniel Fullaondo (II) | José Ramón Hernández Correa
15-09-2014 Sen comentarios

En clase de Juan Daniel Fullaondo (II) | José Ramón Hernández Correa

O outro día conteivos como medio enmendé o meu horrible primeiro proxecto.Vou explicarvos a entrega. Unha vez pasada a segunda rolda de esbozo, co beneplácito (excesivo e inmerecido) de Fullaondo, apliqueime a debuxar xa en limpo as láminas que ía presentar. Nun grupo de grafistas virtuosos os meus láminas foron pobretonas: liña de tinta sobre papel vegetal. Polo menos estaban debuxadas […]

Na clase de Juan Daniel Fullaondo (I) | José Ramón Hernández Correa
08-09-2014 Un comentario

Na clase de Juan Daniel Fullaondo (I) | José Ramón Hernández Correa

Juan Daniel Fullaondo Errazu naceu en Bilbao o 4 de marzo de 1936 e morreu en Madrid o 26 de xuño de 1994, domingo, con cincuenta e oito anos de idade. Ese día eu saíra na tele pola mañá, e cando o meu amigo Juan Carlos Castillo Ochandiano chamoume por teléfono crin que era para felicitarme por iso e chancear un […]

A moto de Molezún | José Ramón Hernández Correa
04-08-2014 Sen comentarios

A moto de Molezún | José Ramón Hernández Correa

Estiven na exposición sobre “Fotografía e arquitectura moderna en España, 1925-1965″ da Fundación ICO de Madrid e sentín un montón de sensacións encontradas. (É que son escritor, e os escritores dicimos iso de “sensacións encontradas”, e máis cousas). Varias ideas confusas: O viejuna que se está a quedar a arquitectura moderna, o emocionantes que son estas obras tan pobres, o heroico […]

Zambullidas | José Ramón Hernández Correa
17-02-2014 3 comentarios

Zambullidas | José Ramón Hernández Correa

Veño de novo a veredes para comentar outra magnífica foto. Mostra un trampolín de formigón armado que hai na praia de St. Malo (Bretaña, Francia). O seu autor é Nicolas Doreau. Foi tomada o 11 de agosto de 2010 e titúlase St. Malo diving (máis ou menos mergulladas en St. Malo ou mergullándose en St. Malo). Paréceme unha foto moi […]

Zapatos novos | José Ramón Hernández Correa
02-12-2013 3 comentarios

Zapatos novos | José Ramón Hernández Correa

Non sei si vin algunha vez nalgunha foto unha expresión de felicidade tan completa, tan absoluta e tan radiante como nesta. E a pouco que nos fixemos veremos que é unha foto ben triste. O neno chámase Werfel. Ten seis anos e vive no orfanato Am Himmel, en Viena. Estamos en 1946. A Segunda Guerra Mundial terminou o ano pasado […]

¿Estudar Arquitectura? | José Ramón Hernández Correa
22-06-2013 5 comentarios

¿Estudar Arquitectura? | José Ramón Hernández Correa

Creo que a estas alturas os lectores deste blog xa saberedes que o Governo de España prepara unha lei (a de Servizos Profesionais, ou LSP) que, entre outras cousas, permitirá aos enxeñeiros o exercicio da arquitectura. (Acabamos de decatarnos de que aprazan a súa aprobación: Prolongan nosa agonía). O borrador desa lei quere facer patente que non existe distinción entre edificación, […]

Bendito anonimato | José Ramón Hernández Correa
14-06-2013 Un comentario

Bendito anonimato | José Ramón Hernández Correa

Nos anos noventa o por entón alcalde de Madrid, Agustín Rodríguez Sahagún, tivo unha idea que me pareceu moi fermosa: A cada neno que nacese en Madrid asignaríaselle unha árbore. Aos pés deste colocaríase unha placa co nome e a data de nacemento do bebé, e ao neonato daríaselle a información precisa sobre a súa árbore. Así, cidadán e árbore […]

Tráeme unhas lentes | José Ramón Hernández Correa
10-05-2013 Sen comentarios

Tráeme unhas lentes | José Ramón Hernández Correa

O meu pobo está apenas a uns corenta quilómetros de Madrid. Hoxe hai moita xente que vai e vén a diario, pero cando os meus pais eran pícaros esa distancia era inconcibible e insalvable. A maioría dos veciños non habían ir a Madrid na súa vida, e os que ían facíano como moito dous ou tres veces ao ano. Entón […]