domohomo arquitectos · Deseño de mobiliario

Elena López y Xulio Turnes, domohomo arquitectos
Elena López e Xulio Turnes, domohomo arquitectos

Ao longo da historia os grandes mestres da arquitectura profundaron no deseño de mobiliario, mesmo algúns deles chegaron empresas destinadas ao deseño e a fabricación.

Por iso hoxe desprazámonos a Santiago de Compostela para coñecer o traballo que realizan en domohomo. Estudo de arquitectura e deseño que nace en 2011 en Santiago de Compostela da man de Elena López e Xulio Turnes, ambos os arquitectos licenciados en 2005 pola Escola de Arquitectura da Coruña.

Elena iniciou a súa carreira profesional colaborando con estudos de arquitectura, e logo como arquitecta nunha empresa construtora de ámbito nacional.

A Xulio pérdelle a madeira, probablemente porque creceu vendo ao seu pai traballar este material, carpinteiro-ebanista de oficio. Para ampliar a súa formación en materiais e técnicas tradicionais cursou o Máster en renovación urbana e rehabilitación pola Universidade de Santiago de Compostela, coñecementos que aplicou nos proxectos desenvolvidos en CosmoArquitectura entre 2006 e 2011.

domohomo. é a combinación de Xulio e Elena, das súas experiencias vitais e profesionais, dando como resultado unha maneira de traballar que foi recoñecida con numerosos premios.

Máis recentemente, foron recoñecidos polos seus traballos no campo do deseño de produto, tanto en coleccións de autoedición, como para particulares ou administración.

Sen máis preámbulos, deixámosvos coa charla que tivemos, esperamos que gocedes tanto como nós.

Silla Muros
Cadeira Muros

Á parte do labor “máis tradicional” do arquitecto, desde hai uns anos dedicades unha parte do voso traballo ao deseño de mobiliario como e cando xorde o camiño?

Xurdiu froito dun proxecto de rehabilitación na vila de Muros. Entramos a colaborar como arquitectos directores de obra, por petición dunha boa amiga nosa que, naquel entón, por circunstancias profesionais, non se podía facer cargo da dirección. A obra resultou bastante complicada, xa que era un edificio en ruína e non se puido facer un levantamento exhaustivo. Así que, a cada paso, tíñase que ir dando unha resposta específica a cada situación que se atopaba.

Nese sentido, a madeira, que fora elixida como material principal, permitía adaptarse perfectamente a cada continxencia. No noso afán de seguir experimentando co devandito material, concretamente, coa madeira de castiñeiro xurdiu a cadeira Muros, pero tamén movidos polo desexo de legarlle un pequeno testemuño á nosa amiga, Alba, que nos permitía ser partícipes deste proxecto.

Algunhas facetas da profesión foron deostadas por que enfocastes parte do labor do voso estudo a esta rama?

Como comentabamos, xurdiu casualmente. Con todo, os nosos deseños empezaron a gustar e apareceron encargos. Dado que o nivel de encargos profesionais, máis tipicamente de arquitectos non abundan, non nos custou nada apostar por esta liña.

De todos os materiais dispoñibles no mercado, vos habedes decantando por traballar exclusivamente en madeira Por que?

En absoluto, non renunciamos, a priori, a traballar con outros materiais. De feito, traballar con outros materiais vémolo como unha oportunidade para seguir experimentando, xa que cada material ten as súas particularidades, propiedades, formas, etc. e coñecer esa esencia sempre é un estímulo para ir máis aló.

Con todo, a madeira é un material que abunda na nosa rexión e segue existindo unha ampla rede de carpinteiros-artesáns que fai máis fácil poder executar os nosos deseños. Contar con estes profesionais é, sen dúbida, un valor e sería unha mágoa non aproveitalo.

Cales son as vosas referencias?

Sen ir máis lonxe, poderiamos mencionar a figura de Arturo Álvarez e de todo o seu equipo, parécenos un exemplo.

2W chair
2W chair

Como é proceso de deseño, desenvolvemento e comercialización dos vosos produtos?

Temos dúas liñas ben diferenciadas. Por unha banda, seguimos con deseños de autoedición, proxectos totalmente persoais nos que profundamos en temas que nos interesan e de forma moi libre, ver a nosa última creación 2W chair.

Doutra banda, encargos persoais nos que debemos dar resposta ao demandado, xa sexa por parte de particulares ver serie Brigantium (I e II) ou por parte da administración, ver marquesiñas para a Xunta. Calquera das dúas liñas gústanos e esperemos poder sumar pronto unha terceira, dirixida á industria.

A que segmento de clientes dirixídesvos?

Resposta na anterior: particulares e administración, esperemos que pronto industria.

Cales son os encargos máis demandados?

Polo momento, os encargos foron moi variados e, precisamente, esa heteroxeneidade estimúlanos, xa que cada proxecto preséntase como unha oportunidade nova de experimentar. Gústanos definir os nosos deseños como lugares de experimentación. A diferenza da arquitectura, os tempos son moito máis curtos; un deseña e enseguida ve unha materialización.

Como utilizades as novas tecnoloxías? A “red” facilitou o voso labor?

Foi moi impactante ver como xente de Nova York, Milán ou Madrid interesouse polos nosos deseños, e todo, grazas a internet. Sen dúbida, sen este medio nunca chegásemos a tanta xente. Con todo, non deixa de ser unha arma de dobre fío, xa que, aínda que é certo que nos proxecta a un público moi amplo, non é menos certo que nos obriga a “competir”, en pé de igualdade, cunha infinidade doutros deseñadores; aínda que non deixa de ser atractivo.

Brigantium
Brigantium

A arquitectura, ten abertos moitas frontes de batalla (LSP, Bolonia, paro, precariedade laboral, COAs, ETSAs, emigración, comunicación, etc), non serán demasiados para a polarización existente dentro da mesma?

A arquitectura sufriu unha época moi convulsa, a ela sumóuselle unha infinidade de circunstancias que dificultaron aínda máis a súa práctica, como son os casos que citas. É paradoxal ver como, por unha banda, se ha deas-regularizado a actividade, pero, en cambio, hase sobre-regularizado o seu marco legal a todos os niveis, convertendo a profesión máis nunha tarefa xurídica que propiamente arquitectónica. Unha simple ollada a exemplos centroeuropeos, talvez axudásenos a recuperar o foco.

Como vedes o futuro da arquitectura? E o da profesión?

A arquitectura adoita ser un exercicio de imaxinar, crear ou articular algo onde non o existe…

O arquitecto adoita ser o profesional mellor dotado para a devandita acción, por tanto, cremos que estamos, nun momento, onde máis que nunca debemos sacar proveito desa calidade.

Que melloras creedes que son fundamentais e que deberían ser postas en marcha de forma inmediata?

Adoitaba expornos, un profesor noso, a seguinte tesitura:

Ante unha operación de vida ou morta, en mans de que médico gustaríanos estar, do mellor ou do máis barato?

Parécenos moi prexudicial para o exercicio da profesión que ante calquera concurso público prime, preferentemente, o factor económico e nunca o de calidade. Sen chegar ao dramatismo do caso do paciente ante unha operación de vida ou morte, deberiamos reflexionar sobre o alcance do noso traballo. A actuación sobre un espazo/edificio público ten unhas consecuencias importantes para a sociedade. Por unha banda, porque vai ser seguramente un traballo que perdure no tempo, é dicir, independentemente de que unha intervención sexa boa ou mala vai afectar ao conxunto da sociedade durante un longo período.

Doutra banda, os nosos proxectos incumben a gran parte da sociedade, iso lévanos a dúas reflexións; un, a sociedade debería ter maior voz á hora de elixir un proxecto e, dous, a sociedade, en xeral, como usuaria desa intervención debería poder expresar a pertinencia dun proxecto ou outro, máis aló do aspecto económico.

Ademais, existe unha gran perversión contorna a este sistema, xa que as contratacións inícianse nuns termos e logo conclúense con outros ben distintos, véxanse todos os sobrecustos de obras públicas? Por non falar da ampla terminoloxía que xorde ante os concursos: concursos restrinxidos, por invitación, fraccionados (para non superar x cantidade de diñeiro) etc.

Marquesina Xunta
Marquesiña Xunta

Que opinades dos arquitectos que “emprenden” en novos campos?

A palabra “emprender” hase pervertido ata límites inimaxinables e, ás veces, só esconde mera subsistencia. Quedariamos mellor coa palabra ?ilusión?. Calquera camiño iniciado desde ese principio pode ser marabilloso.

Estades contentos coa traxectoria realizada ata agora? Que proxectos de futuro espéranvos?

Todos os nosos traballos servíronnos de aprendizaxe, pero, ao mesmo tempo, en todos eles gustásenos ir máis aló, profundar máis. Un sempre convive cun certo grao de insatisfacción. O futuro, quen sabe?

Para acabar, que lles aconsellariades aos actuais estudantes e futuros profesionais de arquitectura?

Que se apaixonen moito polo que fan e que, na medida do posible, exploren “territorios” descoñecidos.

Silla Muros
Cadeira Muros

domohomo arquitectos · Deseño de mobiliario
Xullo 2017

Entrevista realizada por Ana Barreiro Branco e Alberto Alonso Ouro. Agradecer a Elena e Xulio o seu tempo e predisposición con este pequeno espazo.

Arquivado en: Alberto Alonso Oro, Ana Barreiro Blanco, baliza

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,